Trądzik hormonalny u kobiet – dlaczego dorosłe kobiety chorują na trądzik i jak mogą go leczyć?

Trądzik różowaty ze zwykłym trądzikiem wspólną ma tylko nazwę. Nie ma on podłoża bakteryjnego, a zmiany na ogół nie są ropne. Jest to choroba zapalna, dotykająca przeze wszystkim naczyń. Nieprawidłowo pracujące naczynka łatwo się rozszerzają, ale niechętnie kurczą. Dlatego trądzik różowaty nazywany jest niekiedy „nerwicą małych naczyń skóry”.

To przewlekła choroba, która przebiega z okresami poprawy i pogorszeń. Nie można pozbyć się go szybko, ani całkowicie się wyleczyć, ale możliwe jest uzyskanie znaczącej poprawy stanu skóry.

Trądzik różowaty dotyka wyłącznie osób dorosłych. W szczególności chorują kobiety, osoby o jasnej karnacji i z cerą naczynkową.

Co powoduje trądzik różowaty?

  • nadreaktywny układ odpornościowy skóry – skóra reaguje nadmiernie na działające na nią czynniki zewnętrzne,
  • promieniowanie UV, które generuje powstawanie w skórze wolnych rodników utrzymujących stan zapalny skóry naczyniowej,
  • zaburzenia przewodu pokarmowego, między innymi, obecność bakterii Helicobacter pylori, która może przypuszczalnie mieć wpływ na rozszerzanie się naczyń,
  • zaburzenia hormonalne – przede wszystkim hormony tarczycy i płciowe,
  • niektóre leki, np. rozszerzające naczynia, obniżające poziom cholesterolu i glikokortykosteroidy aplikowane miejscowo, m.in. hydrokortyzon,
  • niezdrowy tryb życia – nieodpowiednia dieta, brak aktywności fizycznej,
  • bytujące na skórze drobnoustroje – nużeńce oraz gronkowiec skórny Staphylococcus epidermidis, które w dogodnych dla siebie warunkach panujących na skórze z trądzikiem, blokują ujścia mieszków włosowych i wywołują reakcję zapalną, zwłaszcza u osób o obniżonej odporności.

Niestety, nie bez znaczenia jest także genetyka. Częściej chorują osoby, których rodzice również mają trądzik różowaty.

Czy częste czerwienienie się twarzy to już choroba?

Sporadyczny rumieniec to normalny objaw emocji. Zaniepokojenie powinno wzbudzić częste, intensywne czerwienie się twarzy, zwłaszcza z towarzyszącym uczuciem ciepła i pieczenia. „Rumień” początkowo występuje tylko „napadowo” pod wpływem czynników, takich jak:

  • bardzo gorące kąpiele, sauna, opalanie,
  • pikantne i gorące posiłki,
  • wysiłek fizyczny,
  • silny wiatr, skrajne warunki atmosferyczne, nagłe wahania temperatury,
  • przebywanie w pomieszczeniach klimatyzowanych i tych z oświetleniem jarzeniowym,
  • stres, silne emocje,
  • alkohol i papierosy.

Potem rumień „utrwala się” i utrzymuje się stale w środkowej części twarzy. W miarę rozwoju choroby lub w zależności od jej odmiany mogą pojawić się także:

  • grudki i krostki,
  • pogrubienie skóry i jej nierówna powierzchnia,
  • popękane naczynka krwionośne („pajączki”).

W niektórych przypadkach, zwłaszcza u mężczyzn w zaawansowanym stadium choroby, dominować mogą zmiany przerostowe tkanek.

Obejmują one najczęściej nos i przybierają niekiedy monstrualne rozmiary, określane mianem „nosa kalafiorowatego”. Zmiana ta została znakomicie uchwycona na obrazie włoskiego malarza Domenica Ghirlandaia „Starzec z wnukiem”.

Zmianom skórnym może towarzyszyć obrzęk, świąd, kłucie, uczucie napięcia skóry, a także jej suchość.

Kiedy pójść do lekarza?

Nieleczony trądzik różowaty pogłębia się, a zmiany trudniej wyleczyć. Dlatego jeśli podejrzewasz, że zaczerwienienie na twojej skórze to coś więcej niż okazjonalny rumieniec – idź do dermatologa jak najszybciej. Pamiętaj, że są różne typy trądziku różowatego, więc powiedz lekarzowi o innych swoich chorobach oraz przyjmowanych lekach.

Jakie dermokosmetyki stosować przy trądziku różowatym?

Skóra z trądzikiem różowatym jest bardzo wrażliwa, a jej pielęgnacja wymaga staranności i ostrożności. Najlepiej zdecydować się na odpowiednie dermokosmetyki do skóry z trądzikiem różowatym.

Takie produkty zawierają składniki zmniejszające skłonność skóry do nadmiernej reakcji na czynniki zewnętrzne, przeciwdziałające utrwaleniu się zaczerwienienia, wzmacniające naczynka i zapewniające odpowiednie nawilżenie skóry.

W aptece dostępne są produkty specjalistyczne, np.

  • Seria Pharmaceris R, np. Calm-Rosalgin krem na noc, Lipo-Rosalgin krem na dzień,
  • Seria Iwostin Rosacin, np. krem na dzień i na noc,
  • Seria Dermedic Angio Preventi, np. krem na dzień, krem na noc z witaminą C,
  • Seria Bioderma Sensibio AR, np. krem na dzień, krem BB z SPF 30.

Skórę należy myć dłońmi i delikatnym preparatem, np. Puri-Rosalgin, Cetaphil EM, który nie niszczy ochronnej warstwy lipidowej.

Nie należy używać do tego celu szczoteczek czy gąbeczek, a do osuszenia warto zastosować jednorazowe bawełniane ręczniczki, np. dedykowane dla niemowląt.

Wilgoć panująca w zwykłych ręcznikach stwarza komfortowe warunki do gromadzenia się bakterii. Nie pocieraj skóry podczas jej osuszania, lecz przykładaj ręczniczek miejsce przy miejscu.

Do pielęgnacji odpowiednie będą także:

  • płyny micelarne do zmywania makijażu oczu, np. Redblocker, Bioderma Sensibio H2O AR, Dermedic Angio Preventi H2O,
  • wody termalne, np. Eau Thermale Avene, Eau Thermale De La Roche-Posay,
  • zielone bazy pod makijaż redukujące zaczerwienienia np. Lirene No Redness, AA Beauty Primer, Delia Free Skin lub fluidy do cery naczyniowej, np. Pharmaceris F Capilar-Correction fluid kryjący SPF 20.

Jakie zabiegi kosmetyczne warto zastosować w trądziku różowatym?

Zamykanie naczynek laserem, jonoforeza, galwanizacja czy fototerapia (np. laser IPL) mogą pomóc zlikwidować rumień i popękane naczynka oraz poprawić stan skóry, ale wymagana jest systematyczność. Niewskazane są wszelkie zabiegi powodujące przekrwienie skóry i rozgrzewające.

Preparaty bez recepty na trądzik różowaty

Lekiem wykorzystywanym do miejscowego leczenia skóry twarzy jest kwas azelainowy, np. Skinoren Rosacea, Acne-Derm, Hascoderm Lipożel.

 Działa on wielokierunkowo – przeciwzapalnie, rozjaśnia przebarwienia, a ponadto zmniejsza częste w trądziku różowatym zmiany łojotokowe.

Dostępny jest w aptekach w formie kremu, żelu, który szybko się wchłania bądź lipożelu – zawarte w którym liposomy umożliwiają dotarcie kwasowi do głębokich warstw skóry, zwiększając skuteczność działania.

Prawidłowy stan skóry i naczyń krwionośnych można wspomagać stosowanymi doustnie preparatami zawierającymi:

  • niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe, np. Oeparol,
  • dobesylan wapnia, np. Dobenox, Rostil,
  • składniki naturalne, takie jak witamina C, niacyna, hesperydyna, rutozyd czy diosmina, np. Laboteq Skin, RedBlocker.

Leki na receptę na trądzik różowaty

Leki stosowane na skórę

  • metronidazol, np. Rozex, Metronidazol Jelfa – zajmuje on w terapii trądziku różowatego szczególne miejsce, stosowany jest w stężeniu 0,75-1% na skórę w postaci żelu, kremu lub emulsji,
  • iwermektyna, np. krem Soolantra – działa przeciwzapalnie oraz powoduje śmierć roztoczy z rodzaju nużeńców.

Leki stosowane doustnie

Jak zatrzymać postęp trądziku różowatego?

  • Unikaj czynników wyzwalających i nasilających objawy.
  • Zmień dietę – ogranicz kawę, herbatę, zrezygnuj z ostrych przypraw i czekolady. Zalecane produkty to wiśnie, jeżyny, czy borówki. Sięgnij po źródła witaminy C – jednym z lepszych jej źródeł jest czerwona papryka, witaminy PP i B2 (drożdże, orzechy).
  • Ogranicz alkohol do minimum, a z czerwonego wina zrezygnuj całkowicie – to ono najbardziej pobudza krążenie (w Anglii, w czasach Henryka V trądzik różowaty określano mianem „pimples of wine”).
  • Intensywne ćwiczenia są przeciwwskazane, ale możesz wybrać inne rodzaje aktywności fizycznej, np. jogę lub pilates.
  • Chroń twarz przed czynnikami środowiskowymi za pomocą kosmetyków, np. Emolium Dermocare krem barierowy, Emotopic emolientowy krem barierowy, ale także mechanicznie – osłaniaj szalem, kapturem, kapeluszem.
  • Nie pocieraj skóry wacikami ani ręcznikiem.
  • Unikaj słońca, stosuj kremy z wysokim filtrem przeznaczone specjalnie do skóry naczynkowej, np. Dermedic Angio Preventi SPF 20+, Iwostin Solecrin Capillin SPF 50+, Pharmaceris S Capilar&Sun Protect SPF 50+.
Leia também:  Quando A Mãe Não Deixa O Pai Ver O Filho Como Proceder?

Polub nasz profil

Odmienności dermatoz u młodzieży w wieku dojrzewania

  • Wiadomości dermatologiczne
  • 26 września 2019
  • NR 4 (Wrzesień 2019)

Magdalena Sadowska , Aleksandra Lesiak

Przebieg chorób skóry u młodzieży w wieku dojrzewania charakteryzuje się zarówno pewnymi podobieństwami, jak i różnicami w porównaniu do populacji pediatrycznej oraz osób dorosłych. Dotyczy to m.in. nasilenia objawów, lokalizacji i morfologii zmian oraz podejścia terapeutycznego.

Ze względu na procesy hormonalne zachodzące w organizmie, typowe dla nastolatków dermatozy to trądzik zwyczajny, łojotokowe zapalenie skóry oraz nadmierna potliwość. Obraz kliniczny trądziku zwyczajnego różni się od postaci tej choroby występującej u dorosłych.

Także łuszczyca cechuje się odmiennościami, przede wszystkim łagodniejszym nasileniem objawów oraz większym wpływem czynników środowiskowych. Atopowe zapalenie skóry coraz częściej dotyczy nastolatków, co powoduje konieczność przeprowadzenia większej liczby badań dotyczących tej grupy wiekowej.

Należy pamiętać, że obraz własnego ciała odgrywa dużą rolę w życiu młodzieży, a ze względu na niedojrzałość emocjonalną pacjenci ci są bardziej podatni na stres. Niezwykle ważne w terapii przewlekłych i nawrotowych dermatoz jest zapewnienie pomocy psychologicznej, a także zwrócenie szczególnej uwagi na przestrzeganie zaleceń terapeutycznych.

Okres dojrzewania to czas zmian w organizmie człowieka – zarówno w sferze biologicznej, psychicznej, psychoseksualnej, jak i społecznej. Wiele zachodzących procesów przebiega inaczej niż u dzieci lub u osób dorosłych.

Niektóre choroby skóry charakteryzują się pewnymi różnicami w prezentacji klinicznej, nasileniu zmian, a także schematach leczenia.

W artykule przedstawione zostaną wybrane dermatozy występujące u młodzieży ze szczególnym zwróceniem uwagi na charakterystyczne jednostki chorobowe dla tego okresu lub na ich odmienności w porównaniu do pozostałych grup wiekowych.

Problemy skórne młodzieży są głównie związane ze zmianami hormonalnymi zachodzącymi w organizmie, przede wszystkim ze zmianami stężenia androgenów w surowicy krwi, które wpływają m.in. na gruczoły łojowe, potowe oraz na włosy. W efekcie charakterystycznymi dolegliwościami dla tej grypy wiekowej są: trądzik zwyczajny, łojotokowe zapalenie skóry oraz nadmierna potliwość [1, 2].

Trądzik zwyczajny

Trądzik zwyczajny to najczęstsza choroba skóry, kojarzona przede wszystkim z okresem dojrzewania. Uważa się, że dotyczy ok. 80% osób wieku 11–30 lat, a biorąc pod uwagę także przypadki o niewielkim nasileniu, dotyka nawet 100% ludzi w tym wieku [3].

Szczyt występowania przypada na 14–17 lat u dziewcząt oraz 16–19 lat u chłopców, a więc obejmuje okres dojrzewania [4]. W tym czasie dochodzi do wzrostu wydzielania androgenów, które pobudzając gruczoły łojowe, nasilają łojotok. U młodzieży zwiększa się także stężenie insulinopodobnego czynnika wzrostu 1 (IGF-1), który również wiąże się z łojotokiem.

Nadprodukcja łoju jest jednym z mechanizmów powstawania trądziku. Kolejny to hiperkeratoza ujść mieszków włosowych prowadząca do zablokowania gruczołów łojowych, w których namnażają się bakterie Propionibacterium acnes. Bakterie z tej rodziny przyczyniają się do rozwoju reakcji zapalnej, kluczowej dla etiopatogenezy trądziku.

W konsekwencji dochodzi do rozwoju zaskórników, grudek, krost i guzków w okolicach łojotokowych, czyli głównie na tzw. strefie T na twarzy, na klatce piersiowej oraz okolicy międzyłopatkowej [5, 6]. Mimo że trądzik uważany jest za chorobę okresu młodzieńczego, jego występowanie wśród osób dorosłych wzrasta.

W odróżnieniu od pacjentów w okresie dojrzewania, u których trądzik w równym stopniu dotyczy obu płci, wśród osób dorosłych chorują na niego przede wszystkim kobiety. Częstość występowania trądziku u kobiet po 25. roku życia to ok. 41–54% [7, 8]. W populacji osób dorosłych wyróżnia się dwa typy trądziku: trądzik przetrwały oraz trądzik o późnym początku.

Częstszą formą jest trądzik przetrwały. Oba typy dotyczą głównie kobiet i charakteryzują się najczęściej łagodnym lub umiarkowanym nasileniem objawów. Z kolei wśród nastolatków chłopcy częściej niż dziewczęta rozwijają ciężką postać trądziku.

W literaturze opisywane są dwie postaci kliniczne trądziku osób dorosłych, pierwsza – najczęstsza, charakteryzuje się zmianami zapalnymi. Są to guzki oraz krosty zlokalizowane w 1/3 dolnej części twarzy w okolicy żuchwy i szyi z pojedynczymi i rzadko występującymi zaskórnikami.

Druga to forma zaskórnikowa, przejawiająca się łojotokiem i zmianami niezapalnymi – dużymi zamkniętymi i otwartymi zaskórnikami z małymi cystami oraz niewielką liczbą zmian zapalnych. Lokalizuje się głównie na 1/3 górnej obszaru twarzy.

W porównaniu do trądziku dotyczącego nastolatków trądzik osób dorosłych charakteryzuje się większą liczbą zmian zapalnych, a mniejszą liczbą zaskórników. U dorosłych częściej niż u młodzieży dochodzi do powstawania blizn i zmian pigmentacji [8, 9].  Lokalizacja trądziku osób dorosłych także jest inna niż w postaci młodzieńczej.

Dotyczy głównie twarzy, zajmując okolicę brody, żuchwy, obszar wokół ust oraz poniżej linii żuchwy, na szyi oraz niekiedy na klatce piersiowej [7, 8]. Patogeneza trądziku dorosłych w porównaniu do typowego dotyczącego pacjentów w okresie dojrzewania jest złożona i nie do końca poznana.

Prawdopodobnie biorą w niej udział czynniki hormonalne, genetyczne, a także czynniki zewnętrzne, takie jak stres, palenie tytoniu, a także stosowane kosmetyki. Zwraca się uwagę na dużą rolę stresu oraz palenia tytoniu [7]. Wykazano korelację zaskórnikowej postaci trądziku dorosłych z paleniem papierosów.

Ważne jest, by edukować nastolatków o szkodliwości palenia, a także jego wpływie na stan skóry, ponieważ nierzadko motywacje estetyczne odgrywają znaczącą rolę w podejmowaniu decyzji przez młodzież [9].  Porównując trądzik nastolatków z trądzikiem osób dorosłych, warto wspomnieć, że trądzik okresu dojrzewania różni się nie tylko wiekiem występowania, ale także różnorodnością nasilenia objawów. U młodzieży mogą one być zarówno łagodne, jak i ciężkie w formie guzkowo-torbielowatych postaci, z lokalizacją głównie na twarzy w okolicy policzków oraz na tułowiu. Najczęstsze wykwity – w przeciwieństwie do trądziku osób dorosłych – to zaskórniki, ale mogą też wystąpić torbiele, które z kolei bardzo rzadko pojawiają się u dorosłych. Bliznowacenie zależy od stopnia nasilenia objawów w przeciwieństwie do pacjentów dorosłych, u których –

mimo że trądzik ma zazwyczaj nasilenie łagodne lub umiarkowane – skłonność do powstawania blizn jest częstsza. Trądzik dotyczący nastolatków najczęściej dobrze reaguje na leczenie, a trądzik przetrwały i o późnym początku często nawraca i jest oporny na terapię [10].

Leia também:  Como Saber O Que Seguir Na Universidade?

Z uwagi na różnice w przyczynach powstawania oraz w obrazie klinicznym choroby należy rozważyć odrębne podejście terapeutyczne do trądziku osób dorosłych oraz typowej postaci trądziku młodzieńczego. Należy pamiętać, że u młodych dziewcząt podczas terapii doustną izotretynoiną leczenie może być problematyczne ze względu na konieczność stosowania antykoncepcji hormonalnej.

Trzeba mieć także na uwadze, że doustne tetracykliny u dzieci można zastosować dopiero po 12. roku życia.

Łojotokowe zapalenie skóry 

Łojotokowe zapalenie skóry dotyczy obszarów o największym zagęszczeniu gruczołów łojowych, obejmując głównie owłosioną skórę głowy, twarz, klatkę piersiową oraz plecy. Występuje przede wszystkim u osób młodych, zwłaszcza mężczyzn w okresie dojrzewania. W patogenezie, podobnie jak w trądziku zwyczajnym, dużą rolę odgrywają androgeny pobudzające gruczoły do produkcji łoju.

Główne mechanizmy prowadzące do rozwoju choroby to właśnie wzmożona praca gruczołów łojowych, kolonizacja skóry przez Malassezia spp., czynniki immunologiczne oraz egzogenne, a stres, nieodpowiednia dieta i okres zimowy mogą zaostrzać jej przebieg. Nadmierna produkcja łoju skutkuje podrażnieniem skóry, dochodzi do jej złuszczania.

Grzyby drożdżopodobne z rodzaju Malassezia rozkładają lipidy łoju do wolnych kwasów tłuszczowych i triglicerydów, a pozostałe zmodyfikowane nienasycone krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe penetrują w głąb skóry, wywołując jej stan zapalny [11]. W badaniu ankietowym łojotok owłosionej skóry głowy w okresie dojrzewania był najczęściej zgłaszanym problemem [2].

Zmiany mogą obejmować całą powierzchnię głowy, prowadząc niekiedy do przerzedzenia włosów lub charakteryzują się tylko drobnym złuszczaniem. Towarzyszący świąd może znacząco wpływać na pogorszenie jakości życia pacjentów. Przebieg choroby jest przewlekły i nawrotowy, konieczna jest odpowiednia profilaktyka i powtarzalne leczenie, przede wszystkim miejscowe.

Preparaty przeznaczone do owłosionej skóry głowy to szampony, płyny, żele i kremy o działaniu przeciwgrzybiczym, cytostatycznym, keratolitycznym, kortykosteroidy oraz inhibitory kalcyneuryny. Zalecany przez Polskie Towarzystwo Dermatologiczne jest szampon zawierający cyklopiroksolaminę.

Po osiągnięciu remisji cyklopiroksolamina lub ketokonazol powinny być jeszcze stosowane przez kilka miesięcy raz w tygodniu w postaci szamponu. W łagodnym nasileniu objawów zastosowanie znajdują także szampony z selenem, cynkiem lub dziegciami [1, 12].

Nadmierna potliwość pierwotna

Androgeny wpływają również na gruczoły potowe, dlatego wzmożona potliwość to częsta dolegliwość wśród nastolatków. W okresie dojrzewania wpływ na nadmierną potliwość mogą mieć nie tylko zmiany hormonalne, ale także przyczyny emocjonalne. Choroba ta może istotnie zaburzać funkcjonowanie oraz niekorzystnie wpływać na jakoś życia.

Gruczoły potowe dzielą się na ekrynowe, apokrynowe i apoekrynowe. To przede wszystkim gruczoły ekrynowe odpowiadają za rozwój tej jednostki chorobowej, a ponieważ znajdują się one w największym zagęszczeniu na dłoniach, stopach oraz w okolicach pachowych, dolegliwość ta najczęściej występuje w tych miejscach.

Gruczoły ekrynowe są stymulowane przez wzrost temperatury lub stres emocjonalny, a ich wydzielina nie ma zapachu. Z kolei wydzielina gruczołów apokrynowych pod wpływem rozkładu przez bakterie charakteryzuje się nieprzyjemną wonią [1, 13].

Leczenie nie jest proste i nie zawsze przynosi oczekiwane rezultaty, a dodatkowym ograniczeniem jest fakt, że większość badań przeprowadzano w populacji osób dorosłych. Stosuje się antyperspiranty, toksynę botulinową, jontoforezę, a także metody chirurgiczne, np. sympatektomię piersiową.

Leki ogólnoustrojowe, takie jak klonidyna, cholinolityki, blokery kanału wapniowego, benzodiazepiny, mogą zmniejszać wydzielanie potu, jednak dopiero podczas stosowania dużych dawek. Ze względu na ryzyko wystąpienia działań niepożądanych związanych ze wzrostem dawki są one rzadko zalecane pacjentom w okresie dojrzewania [1, 13]. 

Łuszczyca 

Łuszczyca to przewlekła, zapalna choroba skóry, która dotyczy ok. 2–3% populacji [14]. Może wystąpić w każdym wieku, a szczyt zachorowań przypada na wiek dorosły oraz na okres dojrzewania. U około 1/3 pacjentów z łuszczycą pierwsze objawy manifestują się przed 20. rokiem życia [15, 16].

Częstość występowania łuszczycy w populacji pediatrycznej wynosi 0,5–2% i wykazuje liniowy wzrost od 1. roku życia do wieku 18 lat, osiągając najwyższe wartości u pacjentów w okresie dojrzewania. Łuszczyca młodzieńcza wykazuje zarówno cechy wspólne, jak i odmienne z obrazem klinicznym tej choroby u dorosłych.

Podobnie jak u pełnoletnich, dojrzałych pacjentów najczęściej występującym u nastolatków typem jest łuszczyca plackowata [17, 18]. Jednak u dzieci i młodzieży choroba ta ma zwykle łagodniejszy przebieg, a zmiany łuszczycowe zazwyczaj są mniejsze, cieńsze i charakteryzują się drobniejszymi łuskami.

Najczęściej zajmowana okolica to owłosiona skóra głowy, twarz, a w następnej kolejności wyprostne powierzchnie kolan, łokci i tułów [18, 19]. Częściej niż u dorosłych dochodzi do spontanicznego ustąpienia objawów [17, 19]. Niektóre badania wskazują, że łuszczyca dotycząca skóry owłosionej głowy jest u dzieci i nastolatków pierwszą zajmowaną okolicą [15, 16].

Kolejną cechą odróżniającą jest częstsza niż u dorosłych lokalizacja zmian łuszczycowych na twarzy i w okolicach zgięciowych [16, 19, 20]. Druga pod względem liczby zachorowań postać łuszczycy u dzieci i młodzieży to łuszczyca drobnogrudkowa.

Cechuje się drobnymi zmianami łuszczycowymi głównie na tułowiu, brzuchu i na plecach, a charakterystyczne dla jej przebiegu jest wystąpienie objawów po przebyciu infekcji, najczęściej wywołanej paciorkowcem beta-hemolizującym grupy A. Łuszczyca drobnogrudkowa to choroba kojarzona z okresem młodzieńczym, ma ona korzystne rokowanie i w większości przypadków ustępuje całkowicie [15, 18].

U młodych pacjentów rzadko występuje łuszczyca krostkowa, dotyczy tylko ok. 1–5,4% dzieci z łuszczycą. Rzadziej spotyka się także łuszczycowe zapalnie stawów (ŁZS) oraz erytrodermię. Łuszczycowe zapalnie stawów rozwija się u ok. 1–10% dzieci i młodzieży chorujących na łuszczycę. Jest więc dużo rzadszą jednostką chorobową niż u dorosłych, wśród których ok.

30% pacjentów z łuszczycą cierpi także na ŁZS [16]. Wewnętrzne i zewnętrzne czynniki środowiskowe mają większy wpływ na rozwój i zaostrzenia choroby niż u dorosłych. Są to m.in. infekcje górnych dróg oddechowych, stres, urazy skóry, a także leki np. lit, beta-adrenolityki [16].

Stres częściej niż u dorosłych prowokuje wystąpienie nowych zmian łuszczycowych, być może z powodu niedojrzałości emocjonalnej młodzieży w okresie dojrzewania. U dzieci i nastolatków, podobnie jak u dorosłych, wykazano związek występowania łuszczycy z chorobami współistniejącymi, takimi jak m.in. hiperlipidemia, otyłość, nadciśnienie tętnicze, cukrzyca oraz choroba Crohna [18].

W greckim badaniu zaobserwowano korelację z częstszym występowaniem chorób autoimmunologicznych u pacjentów pediatrycznych z łuszczycą, ale by to potwierdzić, niezbędne jest jednak przeprowadzenie kolejnych analiz [15]. U dzieci i młodzieży chorujących na łuszczycę istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia depresji, lęku, a także choroby afektywnej dwubiegunowej.

Leia também:  Como Saber Quem Guardou As Nossas Fotos No Instagram?

Łuszczyca nie tylko u dorosłych, ale także w tej grupie wiekowej może mieć znaczący wpływ na jakość życia, poczucie własnej wartości, pewności siebie oraz relacje z rówieśnikami [16]. Choroba ta powoduje obniżenie jakości życia zarówno pacjentów, jak i ich rodzin. Nawet postać o niewielkim nasileniu objawów może wpływać na pogorszenie życia codziennego dzieci i młodzieży.

W badaniu populacji pediatrycznej, obejmującym także pacjentów w okresie dojrzewania, wykazano, że wystąpienie choroby może powodować obniżenie jakości życia członków rodziny, niezależnie od wpływu na pacjenta. Należy więc zwrócić uwagę także na rodzinę, ponieważ ważne jest, by rodzice mogli zapewnić odpowiednią opiekę swoim dzieciom [21].

Niezwykle istotny aspekt terapii to zaproponowanie pomocy psychologicznej młodzieży oraz członkom rodziny, ponieważ z uwagi na przewlekły i nawrotowy charakter choroba ta może zaburzać rozwój psychospołeczny osób w wieku dojrzewania.

Leczenie nastolatków chorujących na łuszczycę nie jest łatwe, ponieważ brakuje wystandaryzowanych rekomendacji dla tej grupy wiekowej, a większość badań dotyczy populacji osób dorosłych. Nierzadko wybór terapii trzeba opierać na opublikowanych opisach przypadków lub opisach zastosowania wybranych leków w leczeniu chorób pediatrycznych z kręgu reumatologii, gastroenterologii bądź onkologii.

Część leków stosuje się także off-label. W wyborze leczenia znaczenie mają zarówno wiek pacjenta, nasilenie choroby, jak i obecność chorób współistniejących. Większość osób w wieku dojrzewania cierpi na łagodną postać łuszczycy i najczęściej wystarczająca jest terapia miejscowa. W codziennej praktyce lekarskiej u nastolatków należy zwrócić większą niż u dorosłych uwagę na stosowanie się pacjentów do zaleceń lekarskich [18].

Atopowe zapalenie skóry

Atopowe zapalenie skóry to częsta, przewlekła, zapalna choroba skóry, która dotyczy ok. 20% dzieci i 2–8% dorosłych. Cechuje się występowaniem intensywnego świądu oraz znacznej suchości skóry i typowej dla wieku morfologii i lokalizacji zmian [22].

Atopowe zapalenie skóry często zaczyna się we wczesnym dzieciństwie, jednak nawet u 70% dzieci dochodzi do spontanicznego ustąpienia objawów w okresie dojrzewania, nawet u pacjentów z mutacją filagryny [23]. U ok.

20% dzieci objawy AZS nie ustępują i utrzymują się także w okresie dojrzewania i dorosłości, a obecnie obserwuje się wzrost występowania AZS wśród osób dorosłych [24, 25].  Większość badań dotyczy populacji dziecięcej lub osób dorosłych, brakuje…

Co zyskasz, kupując prenumeratę?

  • Roczną prenumeratę kwartalnika “Wiadomości dermatologiczne”
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • Zniżki w konferencjach organizowanych przez redakcję
  • …i wiele więcej!

Sprawdź

Trądzik hormonalny – leczenie. Jakie badania warto zrobić?

Trądzik hormonalny to postać trądziku pospolitego. Dotyczy przede wszystkim dorosłych kobiet. Choroba związana jest z działaniem układu wewnątrzwydzielniczego i okresowymi zmianami stężenia hormonów. Trądzik hormonalny leczy się środkami farmakologicznymi i za pomocą naturalnych metod.

Trądzik kojarzy się przede wszystkim z przejściowym problemem okresu dojrzewania, kiedy w organizmie zmienia się stężenie hormonów płciowych.

Niestety coraz więcej przypadków tej choroby skóry stwierdza się u osób dorosłych, zwłaszcza kobiet między 25. a 35. rokiem życia. Taki rodzaj schorzenia określa się jako trądzik hormonalny.

Jego leczeniem zajmuje się dermatolog oraz endokrynolog. Wsparciem specjalistycznej terapii są domowe i naturalne metody.

Hormony a trądzik

Różnego rodzaju zaburzenia w działaniu układu hormonalnego polegające na wzroście lub spadku stężenia niektórych hormonów przyczyniają się do wzmożonej pracy gruczołów łojowych i nadprodukcji sebum.

W konsekwencji dochodzi do zatkania przewodów odprowadzających wydzielinę na zewnątrz i pojawienia się bolesnych krost, grudek i guzków na skórze twarzy, szyi, pleców i dekoltu.

Objawy te określa się jako trądzik hormonalny lub trądzik dorosłych.

Hormony odpowiedzialne za trądzik to przede wszystkim androgeny (męskie hormony płciowe) – testosteron, dihydrotestosteron i androstenediol.

Niekiedy zdarza się jednak, że to wzrost stężenia estrogenów (żeńskich hormonów płciowych) wpływa na pojawienie się zmian skórnych. Do ich gwałtownego stężenia dochodzi przed miesiączką lub w okresie menopauzy.

Z tego powodu najczęściej chorują kobiety po 25. roku życia. U mężczyzn trądzik hormonalny występuje rzadko.

Należy zaznaczyć, że na zaburzenia układu wewnątrzwydzielniczego, nadmierną produkcję łoju i trądzik hormonalny u dorosłych mogą wpływać także inne czynniki: genetyczne predyspozycje, długotrwały stres, nieprawidłowa pielęgnacja skóry, używki oraz dieta.

Objawy trądziku hormonalnego

Objawy trądziku hormonalnego zależą w głównej mierze od tego, jakie hormony przyczyniły się do wystąpienia zaburzeń. Androgeny powodują, że na skórze twarzy (czoło, broda, linia żuchwy), szyi i pleców pojawiają się duże i bolesne grudki i zaskórniki. Cera jest ponadto tłusta i błyszcząca, a zmiany skórne rzadko ulegają stanom zapalnym.

Kiedy za trądzik odpowiedzialne są estrogeny, wykwity pojawiają się na czole, policzkach, nosie i brodzie. Mają postać piekących lub swędzących krostek i grudek. Ich wystąpienie poprzedzone jest zaczerwienieniem centralnej części twarzy w wyniku rozszerzenia się naczyń krwionośnych.

Badania hormonalne przy trądziku

Badania hormonalne przy trądziku należy wykonać przed rozpoczęciem procesu leczenia. Zlecenie wydaje lekarz prowadzący – dermatolog lub endokrynolog. Przeprowadza się je w laboratorium w godzinach porannych. U kobiet ważny jest dzień cyklu miesiączkowego. Test polega na pobraniu próbki krwi. Wyniki badania dostępne są zwykle na następny dzień roboczy.

Osoby z trądzikiem dorosłych otrzymują zlecenie na następujące badania:

  • testosteron całkowity,
  • testosteron wolny,
  • dehydroepiandrosteron (DHEA),
  • hormony tarczycy,
  • prolaktynę,
  • hormon folikulotropowy (FSH),
  • hormon luteotropowy (LH),
  • insulinę.

Jak leczyć trądzik hormonalny?

Leczenie trądziku hormonalnego jest dopasowane indywidualnie do każdego pacjenta. Terapia jest długotrwała – zwykle kilkumiesięczna. Najczęściej polega na stosowaniu preparatów doustnych oraz środków farmakologicznych o działaniu miejscowym w postaci kremów i maści.

Trądzik można leczyć przy pomocy antybiotyków lub retinoidów(pochodnych witaminy A). Oba leki mają bardzo silne działanie, dlatego można je przyjmować wyłącznie pod nadzorem lekarza. Niekiedy zostaje podjęta decyzja o konieczności włączenia tabletek antykoncepcyjnych. Hormony na trądzik wyrównują pracę układu wewnątrzwydzielniczego.

Leczenie trądziku hormonalnego jest nieskuteczne, jeżeli jednocześnie nie pielęgnuje się właściwie skóry.

Osoby zmagające się z tym schorzeniem powinny stosować kosmetyki przeznaczone do cery trądzikowej, pozbawione etanolu. Twarz należy oczyszczać, a następnie nakładać krem nawilżający.

Regularne pozbywanie się nadmiaru sebum i złuszczonego naskórka poprawia kondycję skóry i zapobiega powstawaniu nowych zmian.

Dieta na trądzik hormonalny

Sposób odżywiania może w znaczący sposób wpływać na wygląd skóry. Dieta na trądzik hormonalny powinna być bogata w witaminy i składniki odżywcze, które wspomagają procesy regeneracyjne naskórka.

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*