Schizofrenia – objawy, rodzaje i leczenie

Schizofrenia – objawy, rodzaje i leczenie

Czym jest schizofrenia? Co to za choroba? Jak ją rozpoznać? Jakie są jej przyczyny oraz rodzaje? Niestety, zarówno dla pacjentów, jak i ich bliskich chorego schizofrenia w wielu polskich domach stała się wstydliwym tematem tabu. Zazwyczaj łatwiej jest określić kogoś mianem „wariat” lub „pomylony”, obserwując jego nietypowe zachowanie, niż poświęcić trochę czasu i spróbować zrozumieć charakter tej przypadłości. Ten artykuł postara się pomóc zrozumieć złożoną naturę schizofrenii.

Choroba psychiczna – schizofrenia

Schizofrenia to zaburzenie polegające na błędnym, zazwyczaj negatywnym postrzeganiu otaczającej chorego rzeczywistości. Współcześnie chorobę uznaje się za jedną z chorób cywilizacyjnych. Warto wiedzieć, że dotyka ona zarówno kobiet, jak i mężczyzn. Jej nazwa pochodzi od połączenia dwóch greckich słów: „schizis” (rozszczepienie) oraz phrenos (umysł).

Różne rodzaje schizofrenii

Schizofrenia dzieli się na sześć podstawowych rodzajów. Paranoidalna charakteryzuje się przede wszystkim dużą ilość urojeń i omamów. Katatoniczna to taka, w której chory „wyłącza się” na rzeczywistość – zastyga bez ruchu, nie mówi, nie ma kontaktu ze światem.

Ten typ choroby cechuje się również stanami nadmiernego pobudzenia, objawiającymi się gwałtownymi, bezcelowymi czy niezrozumiałymi gestami. Odmiana hebefreniczna z kolei ujawnia się poprzez niezrozumiałą mowę i zachowanie, które potocznie można by nazwać dziecinnym.

Prosta to taka, w której poszczególne objawy nasilają się wraz z upływem czasu. W schizofrenii rezydualnej na pierwszy plan wysuwają się objawy negatywne (patrz: „Objawy schizofrenii – jak sprawdzić”). Odmiana niezróżnicowana jest najtrudniejszą do zdiagnozowania formą choroby.

Żadne z charakterystycznych (dla innych rodzajów schizofrenii) objawów nie dominują nad resztą, co komplikuje postawienie poprawnej diagnozy.

Najczęściej osoby cierpiące na schizofrenię nie mają świadomości choroby. Nie dostrzegają drastycznych zmian we własnym zachowaniu. Zazwyczaj odrzucają też pomoc ze strony rodziny czy lekarzy, traktując ją wręcz jako atak na urojoną rzeczywistość, w którą bezkrytycznie wierzą.

Początkowe objawy choroby najczęściej dostrzegają osoby z bliskiego środowiska pacjenta – partnerzy, rodzina, znajomi. Do podstawowych oznak schizofrenii zalicza się między innymi tzw. zaburzenia afektu, czyli pewnego rodzaju stupor emocjonalny oraz zaburzenia myślenia – głębokie rozkojarzenie, luki w pamięci.

Do poważniejszych symptomów choroby należą omamy zmysłowe – słyszenie nieistniejących dźwięków oraz głosów, widzenie nierealnych osób czy zjawisk, urojenia. Te ostatnie dzielimy na kilka kategorii, ze względu na ich charakter: ksobne, prześladowcze, odsłonięcia oraz wpływu. Ksobne to takie, w przypadku których chory ma wrażenie, że nieustannie jest obserwowany.

Prześladowcze cechuje mocne poczucie bycia podsłuchiwanym oraz zagrożenia ze strony otoczenia. Urojenia odsłonięcia to te, poprzez które cierpiący na schizofrenię ma wrażenie, że cały świat zna jego myśli i próbuje wykorzystać je przeciwko niemu.

Oddziaływania natomiast charakteryzują się wrażeniem, jakoby ciało, myśli i uczucia cierpiącego były pod nieustannym wpływem elementów z zewnątrz. Inne symptomy schizofrenii to tzw. objawy negatywne. Zaliczamy do nich bierność, apatię, bezczynność, spowolnienie ruchów, brak zainteresowania dotychczasowymi zajęciami czy nieodczuwanie przyjemności.

Częstokroć u cierpiących na schizofrenię można zauważyć trudność w wykonywaniu najprostszych codziennych czynności oraz brak umiejętności planowania najbliższej przyszłości. Chory boryka się także z problemem zapamiętywania przeszłości – nie pamięta, co robił poprzedniego dnia lub nawet kilka godzin wcześniej.

Sprawdzić, czy dana osoba ma objawy schizofrenii, możemy również poprzez obserwację jego zachowania w relacji z innymi. Chory często ma problem z interpretacją zdarzeń, które go dotyczą, słów oraz zachowań innych osób. Jego gesty, mimika oraz reakcje bywają niezwiązane, nieadekwatne do danej sytuacji. Wszystkie powyższe symptomy są charakterystyczne dla zaburzenia nazywanego przez naukę jako schizofrenia. Objawy te, jak widać, są różnorodne i wielopłaszczyznowe.

W kwestii bezpośrednich przyczyn powstawania choroby współcześni naukowcy i psychiatrzy są zgodni – jeden konkretny, determinujący schorzenie czynnik nie istnieje. Dzisiejsze badania jednoznacznie stwierdzają, że schizofrenia to przypadłość uwarunkowana wieloczynnikowo. Jednym z takich elementów jest genetyczne ryzyko dziedziczenia choroby.

Szansa, że schizofrenia wystąpi u osób, w których rodzinach schorzenie zostało zdiagnozowane w poprzednich pokoleniach, jest większa niż u reszty społeczeństwa. Stopień ryzyka zależny jest od stopnia pokrewieństwa.

Przykładowo, w przypadku bliźniąt jednojajowych, jeśli jedno z nich cierpi na tę chorobę psychiczną, drugie również jest obarczone wysokim stopniem prawdopodobieństwa wystąpienia schorzenia (nawet do 50%). Choroba może być również pośrednim skutkiem traumatycznych wydarzeń, wychowania w patologicznych warunkach (np.

doświadczanie przemocy w domu), czy przypadłości somatycznej. Schizofrenia to złożony skutek występowania powyższych czynników ryzyka, mających podłoże w genetyce, psychologii, biologii oraz środowisku życia pacjenta.

Wśród innych składowych przyczyn wymienia się również problemy związane bezpośrednio z porodem, w tym głównie komplikacje prowadzące do niedotlenienia mózgu, czy też infekcje, które matka przeszła w trakcie ciąży. Kolejnym z czynników zagrożenia, mogących uaktywnić chorobę w jednostce z predyspozycjami do schizofrenii, jest zażywanie substancji psychoaktywnych.

Schizofrenia – jak poprawić życie pacjentów?

Niestety, leczenie schizofrenii to długotrwały, wielowątkowy proces. Niejednokrotnie trwa całe życie pacjenta. Polega na prewencyjnym zapobieganiu gwałtownym nawrotom oraz doraźnym wyciszaniu ataków choroby. Najczęściej głównym elementem walki z przypadłością jest kuracja lekami przeciwpsychotycznymi.

Innym rodzajem pomocy jest szkolenie psychoedukacyjne, polegające na zaznajamianiu pacjenta oraz jego najbliższych z zaburzeniem. Dzięki niemu otoczenie może reagować szybciej, zauważając niepokojące symptomy zbliżających się ataków.

Poprawić życie pacjenta może również odpowiednia terapia zajęciowa, edukująca jednostkę w zagadnieniu radzenia sobie z trudnościami wynikającym ze schizofrenii.

Jedną ze współczesnych chorób cywilizacyjnych jest schizofrenia. Przyczyny zaburzenia są złożone. Dzięki obszernej wiedzy oraz wielości dostępnych terapii współczesna medycyna radzi sobie jednak z nią coraz lepiej.

Co to jest schizofrenia?

Schizofrenia – co to jest?

Schizofrenia to przewlekła choroba psychiczna, o zmiennym obrazie klinicznym, w którym przeważają specyficzne zaburzenia funkcji poznawczych, myślenia i spostrzegania. Zaliczana jest do grupy tzw. psychoz, czyli stanów, w których dochodzi do zaburzonej percepcji rzeczywistości i fałszywego postrzegania otaczającego świata.

Dotyka ona w równym stopniu mężczyzn jak i kobiety, jednak mężczyźni mają tendencję do wcześniejszego początku zachorowania (18-25 r.ż., podczas gdy u kobiet jest to 21-30 r.ż.). Diagnoza stawiana jest na podstawie wywiadu z pacjentem.

Badania obrazowe i laboratoryjne są przydatne jedynie w celu wykluczenia innych, organicznych uszkodzeń mózgu.

Czy schizofrenia jest dziedziczna?

Ryzyko populacyjne zachorowania na schizofrenię w ciągu całego życia wynosi ok. 1%. Dotychczas nie wyróżniono jednego genu, który może być odpowiedzialny za rozwinięcie się tej choroby.

Uważa się, że predyspozycja do rozwoju schizofrenii ma charakter poligenowy i w połączeniu z odpowiednimi czynnikami środowiskowymi może dać efekt w postaci tej choroby.

Do czynników tych zalicza się szczególnie zdarzenia w okresie prenatalnym i okołoporodowym, takie jak niedotlenienie, infekcja wewnątrzmaciczna, niedożywienie, nasilony stres u matki i niska masa urodzeniowa dziecka, oraz uzywanie substancji psychoaktywnych jak narkotyki i dopalacze.

Na zachorowanie najbardziej narażeni są krewni pierwszego stopnia osób dotkniętych schizofrenią. Ryzyko dla dzieci, jeśli jedno z rodziców choruje wynosi 12%; natomiast jeśli chorobą dotknięci są oboje rodzice, ryzyko to wzrasta do 40%.

Leia também:  Como Dizer Ao Marido Que Esta Gravida?

Schizofrenia – przyczyny

Istnieje kilka hipotez patogenezy schizofrenii. Poza wcześniej wymienionymi czynnikami genetycznymi, na uwagę zasługuje również teoria zaburzeń przekaźnictwa w mózgu. Wyróżniamy tutaj:

  • Hipotezę dopaminową- zakłada ona, że obawy wytwórcze są wynikiem nadczynności układu dopaminergicznego w tzw. układzie mezolimbicznym, natomiast objawy negatywne są związane z niedoborem dopaminy w układzie mezokortykalnym. Fakt nadmiaru dopaminy w jednym układzie, połączony z jej niedoborem w innym stanowi trudność w leczeniu farmakologicznym, ze względu na konieczność przeciwstawnego oddziaływania leku w różnych obszarach mózgu.
  • Hipotezę glutaminianową- jest ona związana z badaniami post mortem osób chorych na schizofrenię, u których wykazano mniejszą gęstość receptorów NMDA (receptory dla glutaminianu)

Schizofrenia – objawy

Wyróżnia się trzy podstawowe grupy objawów w schizofrenii – pozytywne, negatywne oraz zaburzenia funkcji poznawczych.

  • Objawy pozytywne – mają charakter wytwórczy i przyjmują postać bogatych przeżyć psychotycznych. Najczęściej obecne są halucynacje słuchowe, urojenia prześladowcze, natłok myśli, nadawanie symbolicznych znaczeń faktom i zjawiskom.
  • Objawy negatywne – mają charakter ubytkowy. Zaliczamy do nich zubożenie myślenia i wypowiedzi, brak odczuwania przyjemności, uczucie pustki, upośledzenie okazywania emocji.
  • Zaburzenie funkcji poznawczych – w zależności od nasilenia wyżej wymienionych objawów, chorzy cierpią na deficyty uwagi, obniżenie sprawności motorycznej, zaburzenia pamięci, trudności w nawiązywaniu relacji społecznych (np. ze względu na obniżenie empatii).

Schizofrenia – rodzaje

Według klasyfikacji ICD-10, można wyróżnić kilka rodzajów schizofrenii, które różnią się przede wszystkim proporcją nasilenia objawów pozytywnych i negatywnych. Poniższy podział nie ma dużego znaczenia klinicznego i nie jest pomocny w wyborze farmakoterapii, w związku z czym powoli odchodzi się od jego stosowania.

  • Schizofrenia paranoidalna– najczęstsza postać schizofrenii w Polsce (65% przypadków rozpoznawanej schizofrenii), dominują w niej urojenia paranoidalne (w tym paranoja prześladowcza) i omamy słuchowe. Objawy negatywne nie są silnie wyrażone.
  • Schizofrenia hebefreniczna– z reguły rozpoznawana u młodych dorosłych. Obecne są dziwactwa, dezorganizacja zachowania, zanik wyższych uczuć, drażliwość i agresja.
  • Schizofrenia katatoniczna– dominują tutaj zaburzenia psychomotoryczne, począwszy od nadmiernego pobudzenia, po dziwne, nienaturalne pozycje utrzymywane przez chorego przez kilka godzin.
  • Schizofrenia niezróżnicowana– rozpoznawana, gdy obraz chorobowy nie odpowiada żadnej z innych postaci schizofrenii.
  • Depresja poschizofreniczna– epizod depresyjny po ustąpieniu ostrych objawów psychotycznych.
  • Schizofrenia rezydualna– utrzymujące się przewlekle objawy negatywne
  • Schizofrenia prosta– charakteryzuje się powolnym i podstępnym rozwojem, nieobecne są objawy wytwórcze

Schizofrenia – leczenie

Podstawą leczenia epizodów psychotycznych są tzw. neuroleptyki atypowe, zależy to jednak od objawów jakie prezentuje pacjent, przebiegu choroby i współpracy pacjenta w leczeniu.

Długość leczenia uzależniona jest od ilości epizodów psychotycznych i waha się od 12 miesięcy, aż do przewlekłego leczenia do końca życia. Innymi elementami procesu leczenia jest psychoedukacja pacjentów oraz rehabilitacja psychiatryczna – tzw.

Trening Umiejętności Społecznych, który ułatwia powrót do samodzielnego funkcjonowania oraz poprawia funkcjonowanie w środowisku społecznym.

Źródła:

  • Psychiatria: podręcznik dla studentów medycyny. M. Jarema, J. Rabe-Jabłońska. Warszawa, PZWL, 2011
  • Introductory Textbook of Psychiatry. DW Black, NC Andreasen. American Psychiatric Publishing, 2011. 
  • Psychiatria. Skrypt dla studentów A. Klimkiewicz, M. Wojnar i M. Radziwoń- Zaleska (red) Warszawa; Oficyna WUM, 2015.   

Data dodania: sobota, 18 kwietnia 2020

Schizofrenia – jakie są rodzaje, przyczyny i objawy tej choroby?

Schizofrenia należy do grupy chorób psychiatrycznych. Występuje ona u obu płci, najczęściej pierwsze objawy występują u osób w wieku 20–30 lat. Jest to choroba przewlekła, wymagająca leczenia farmakologicznego i terapeutycznego. Nasilenie dolegliwości bywa różne, czasem uniemożliwia funkcjonowanie w społeczeństwie. 

Schizofrenia to choroba z grupy schorzeń psychiatrycznych, której głównymi objawami są omamy i urojenia, chociaż towarzyszą jej również zmiany nastroju. Szacuje się, że dotyczy około 1 proc. populacji, a zachorowalność u kobiet i mężczyzn jest podobna.

Słowo schizofrenia wywodzi się z greki. Schizis oznacza rozszczepienie, natomiast słowo phren może być tłumaczone jako rozum. W zasadzie połączenie znaczeń tych dwóch słów odzwierciedla istotę choroby. Jej przebieg może być łagodny lub bardzo ciężki, uniemożliwiający funkcjonowanie.

Pierwsze objawy schizofrenii pojawiają się u osób w wieku 20–30 lat, choć obserwowane są czasem objawy schizofrenii u dzieci i u osób starszych.

Ze względu na towarzyszące jej objawy, zwłaszcza przy ich znacznym nasileniu, funkcjonowanie chorego w społeczeństwie jest niemożliwe, gdyż może on stanowić zagrożenie dla siebie i innych.

Leczenie schizofrenii w dużej mierze opiera się na farmakoterapii, jednakże dobór odpowiednich leków i tolerowanie ich przez chorych jest bardzo różne, w związku z czym często mija wiele miesięcy, zanim pojawią się pierwsze sukcesy terapeutyczne.

Udowodniono, że u schizofreników w jednej części mózgu dopamina znajduje się w nadmiarze, a w innej jest jej za mało. Zbyt duża ilość tego neuroprzekaźnika może powodować, że osoba, u której taka anomalia występuje może mieć problem z odbieraniem bodźców z zewnątrz. Zakłócenie odbierania bodźców zewnętrznych prowadzi do zaburzeń funkcjonowania i rozpadu osobowości chorego.

Schizofrenia – przyczyny

Niestety, nie do końca wiadomo, co powoduje tę chorobę. Czynniki, które bez wątpienia bierze się pod uwagę są genetyczne, biologiczne, środowiskowe oraz psychologiczne. Jak w przypadku większości schorzeń psychiatrycznych, nie udało się określić jednej, konkretnej przyczyny schizofrenii, która odpowiadałaby za rozwój choroby.

Najwięcej jest dowodów na poparcie tzw. teorii wieloczynnikowej przyczyn schizofrenii. Mówi ona o współdziałaniu czynników genetycznych, wewnątrzmacicznych, hormonalnych i środowiskowych.

Za czynniki wewnątrzmaciczne uważa się przede wszystkim infekcje w łonie matki, jak również wszelkie stany prowadzące do niedotlenienia tkanki mózgowej płodu podczas ciąży i porodu. Na schizofrenię narażone są osoby, które podczas przyjścia na świat doznały komplikacji w wyniku których doszło do niedotlenienia mózgu.

Czynniki hormonalne to przede wszystkim nieprawidłowości w syntezie i wydzielaniu neuroprzekaźników w obrębie układu nerwowego. Za główny czynnik, sprzyjający w pewnym sensie rozwojowi schizofrenii, uważana jest dopamina.

Czynniki środowiskowe wiążą się z psychicznym i fizycznym molestowaniem w dzieciństwie oraz brakiem akceptacji otoczenia. Często pojawia się pytanie: „Czy schizofrenia jest dziedziczna?”. Do tej pory nie udało się wyselekcjonować konkretnych genów czy sposobu dziedziczenia, który miałby jakiś schemat.

Wiadomo jednak, że schizofrenia częściej rozwija się u tych, którzy w rodzinie mają osoby cierpiące na zaburzenia psychiczne. U osób, u których oboje rodziców chorowało na schizofrenię, ryzyko wystąpienia choroby wynosi aż 46 proc. Ponadto ryzyko wystąpienia schizofrenii u bliźniaka osoby ze zdiagnozowaną chorobą wynosi aż 50 proc.

Rodzaje schizofrenii

Schizofrenia to schorzenie o bardzo zróżnicowanej manifestacji klinicznej, Wyróżnia się następujące rodzaje schizofrenii:

  • Schizofrenia paranoidalna
Leia também:  Zalegająca wydzielina w drogach oddechowych

Schizofrenia paranoidalna jest najczęściej diagnozowanym rodzajem schizofrenii (szacuje się, że występuje u ok. 65 proc. wszystkich pacjentów z tym schorzeniem psychicznym).

Jak rozpoznać, czy to schizofrenia paranoidalna? Objawy schizofrenii paranoidalnej to przede wszystkim różnego rodzaju omamy, przy czym dominują omamy słuchowe. Chory ma wrażenie, że jest prześladowany lub prowadzony jest wobec niego spisek.

Na skutek tych urojeń na podstawie przypadkowych wydarzeń i uczestniczących w nich obcych ludzi zaczyna tworzyć własne teorie. W prawie każdym z nich dopatruje się osoby śledzącej go lub chcącej mu zrobić krzywdę. Urojenia hipochondryczne także nie należą do rzadkich.

Schizofrenik sam diagnozuje sobie choroby (na ogół te śmiertelne) i potrafi w oparciu o swoje podejrzenia nawet codziennie chodzić do lekarza.

Schizofrenia prosta jest schorzeniem bardzo trudnym do diagnozy. W przebiegu przypomina czasami epizody depresyjne. Na początkowym etapach choroby obserwuje się stopniowe wycofywanie się z życia społecznego.

Chory rzadziej spotyka się w gronie rodziny i przyjaciół oraz stroni od rozrywkowych spotkań poza domem. Więcej czasu spędza wyłącznie w swoim towarzystwie, zamknięty w czterech ścianach. Zaczyna być nieufny wobec otoczenia. Nie trudno zatem o posądzenie go o depresję.

Charakterystyczny jest brak występowania omamów, stwierdzana jest natomiast apatia, brak woli działania, lękliwość czy agresja.

  • Schizofrenia katatoniczna

Schizofrenia katatoniczna cechuje się występowaniem stanów osłupienia lub wprost przeciwnie – pobudzenia. Osoby dotknięte tą postacią schizofrenii unikają kontaktów społecznych, są bardzo milczący i zdystansowani, zastygają w bezruchu. Takie osłupienie katatoniczne może gwałtownie transformować do nadmiernego pobudzenia, podczas którego chory wykonuje chaotyczne gesty.

  • Schizofrenia hebefreniczna

Ta postać schizofrenii wyróżnia się silnie zaznaczona niespójnością zachowania, brakiem emocji lub występowaniem reakcji uczuciowych nieadekwatnych do działających bodźców.

Absurdalne zachowania mogą mieć charakter nagłego wybuchania śmiechem, nieodpowiedzialnymi zachowaniami, brakiem dbałości o higienę osobistą.

Najczęściej schizofrenia hebefreniczna diagnozowana jest w wieku młodzieńczym.

W przebiegu schizofrenii rezydualnej nie występują takie objawy schizofrenii jak omamy, stwierdzane jest natomiast upośledzenie komunikacji niewerbalnej (kontakt wzrokowy, mimika), apatię, spłycenie emocjonalne, brak dbałości o wygląd zewnętrzny i higienę oraz ograniczenie aktywności życiowej.

Sposób, w jaki objawia się schizofrenia może różnić się w zależności od postaci choroby.

Jako że schizofrenia nie należy do chorób jednorodnych, a czynników ją wywołujących może być wiele, objawy także nie są specyficzne dla tej choroby psychicznej.

Objawy schizofrenii dzieli się symptomy wytwórcze (inaczej zwane pozytywnymi), objawy negatywne schizofrenii oraz poznawcze. Gdy rozwija się schizofrenia, objawy pozytywne obejmują:

  • omamy słuchowe, wzrokowe, dotykowe i smakowe; szczególnie niebezpieczne są omamy słuchowe, przyjmujące postać głosów nakłaniających do popełnienia samobójstwa,
  • urojenia prześladowcze, gdy chory ma wrażenie, że otoczenie naśmiewa się z niego, podsłuchuje, śledzi a nawet chce go zabić,
  • urojenia odsłonięcia, polegające na odczuciu chorego, że inne osoby znają jego myśli i przedstawiają je całemu światu,
  • urojenia oddziaływania, gdy doświadczający ich chory ma wrażenie, że jego zachowanie, myśli i ciało pozostają pod kontrolą osób trzecich.

Choremu wydaje się, że widzi coś, czego w rzeczywistości nie ma. Z kolei objawy negatywne schizofrenii polegają na stopniowym zaniku czynności życia codziennego. Chory zaczyna prowadzić inne życie niż dotychczas, bardziej zamknięte i samotnicze. Typowe jest izolowanie się od znajomych, porzucanie hobby i zainteresowań czy też brak zainteresowania swoim zdrowiem i wyglądem.

Objawy schizofrenii to także zaburzenia poznawcze – pogorszenie pamięci i zdolności koncentracji, a także dezorganizacja psychiczna, czyli problemy ze zrozumieniem otoczenia i zachowań innych ludzi.

Ponadto w przebiegu schizofrenii mogą pojawić się zaburzenia afektu – zakłócenia nastroju i stany depresyjne pojawiające się w odpowiedzi na urojenia i halucynacje. Objawy schizofrenii zaburzają spójność integracji pomiędzy zachowaniem, myśleniem i emocjami.

Każdy chory ze zdiagnozowaną schizofrenią może jednak przechodzić ją w zupełnie inny sposób. Stopnie zaawansowania choroby są także niejednorodne.

Objawy schizofrenii u dzieci

Pierwsze objawy schizofrenii u dzieci mogą pojawić się już przed 13 rokiem życia. Mówi się wówczas o schizofrenii o bardzo wczesnym początku. Rozpoznanie wczesnych objawów schizofrenii dziecięcej nie jest łatwe, ponieważ łatwo je pomylić z młodzieńczym buntem. Do powszechnych symptomów należą bowiem m.in.

: wycofanie emocjonalne oraz unikanie kontaktów z rówieśnikami i bliskimi członkami rodziny. Im wcześniej dojdzie do rozpoznanie choroby, tym większe szanse na wyleczenie. Objawy schizofrenii u dzieci znacznie częściej dotykają chłopców niż dziewczynki. Do 6 roku życia u dzieci nie obserwuje się urojeń.

W tak młodym wieku procesy myślowe nie są jeszcze w pełni rozwinięte i dojrzałe. Powyżej 7 roku życia mogą pojawić się u dziecka objawy identyfikacji z przedmiotem lub zwierzęciem (często z kreskówki lub czytanej książki). Maluch w wieku przedszkolnym często nie rozróżnia fikcji od rzeczywistości.

Dopiero u starszych dzieci, po ukończeniu 10 roku życia, mogą pojawić się zachowania świadczące o przekonaniu, że chory jest śledzony i prześladowany. Dziecko może uskarżać się rodzicom, że w szkole toczy się przeciw niemu spisek i zaczyna mieć obsesję na tym punkcie. Objawy negatywne schizofrenii u dzieci są zbliżone do tych występujących u ludzi dorosłych.

Maluch staje się wycofany społecznie oraz spowolniony psychoruchowo. Powoli też zamyka się w swoim świecie i przestaje okazywać emocje, a ulubione dotychczas zabawy przestają go interesować.

Schizofrenia – przebieg choroby

Schizofrenia wyróżnia się występowaniem trzech faz choroby, które zaobserwować można u każdego chorego. Faza pierwsza to tzw. faza zwiastująca, gdy nie można jeszcze zaobserwować typowych objawów schizofrenii, występują natomiast zmiany nastroju.

Chory może ograniczyć kontakty społeczne, traci zainteresowanie otoczeniem. Gdy choroba zostanie rozpoznana na tym etapie, możliwe jest zahamowanie rozwoju choroby i jej nawrotów. W fazie drugiej schizofrenii pojawiają się objawy schizofrenii, zwłaszcza halucynacje i omamy.

Nasilenie objawów jest na tyle duże, że uniemożliwia funkcjonowanie chorego – schizofrenik wymaga wówczas hospitalizacji. Natomiast po leczeniu, w fazie trzeciej choroby dochodzi do stopniowego ustępowania objawów i powrotu do normalności.

Ta faza schizofrenii może trwać wiele lat i mogą jej towarzyszyć nawroty choroby.

W przypadku schizofrenii, rozpoznanie stawiane jest w oparciu o występowanie charakterystycznych objawów.

W jaki sposób może być zdiagnozowana schizofrenia? Test na schizofrenię dostępny w internecie pozwala wykryć niepokojące objawy zachowania i odczuć, które mogą być podstawą do przyszłej diagnostyki lekarskiej.

Gdy objawy schizofrenii potwierdza test, należy zgłosić się na konsultację do psychiatry. Rozpoznanie choroby nie jest łatwe, ponieważ rozpoczyna się ona najczęściej w okresie dojrzewania, co utrudnia odróżnienie objawów buntu młodzieńczego od epizodów schizofrenicznych.

U lekarza psychiatry rozpoznanie schizofrenii paranoidalnej i innych rodzajów schizofrenii nie należy do łatwych diagnoz. Rozpoznanie schizofrenii paranoidalnej dokonuje się w oparciu o wywiad z pacjentem.

Często pojawia się u chorego przeczucie, że jest śledzony, prześladowany lub zawiązano wobec niego spisek. Łączy on ze sobą neutralne fakty i na ich podstawie tworzy teorie spiskowe.

Wrogów i szpiegów może dopatrzeć się w nieznajomych osobach spotykanych przypadkowo na ulicy czy w sklepie.

Leia também:  Como Saber Quem Tem Meu Numero No Whatsapp 2018?

Podczas diagnozy schizofrenii lekarz może zapytać o występowanie napadów agresji lub stanów depresyjnych. W praktyce psychiatrycznej obserwuje się choroby towarzyszące i zwiększające prawdopodobieństwo występowania schizofrenii. Należą do nich: choroby układu krążenia, cukrzyca czy duża otyłość oraz uzależnienie od środków odurzających, leków nasennych i uspokajających.

Schizofrenia – leczenie

Leczenie schizofrenii jest procesem długotrwałym, łączącym cechy farmako- oraz psychoterapii. W oparciu o rodzaj zdiagnozowanych objawów schizofrenii podejmuje się leczenie zaostrzeń choroby i zapobieganie jej nawrotom. Nie jest to jednak leczenie jednorodne i obejmować może zarówno farmakologię, jak i psychoterapię.

Znacznie rzadziej stosuje się elektrowstrząsy. W terapii ważna jest przede wszystkim chęć podjęcia terapii oraz świadomość rangi problemów. Pomocne okazuje się również włączenie najbliższych członków rodziny w cały proces leczenia. Umacnia to chorego i daje mu poczucie wsparcia oraz bezpieczeństwa.

Neuroleptyki należą do skutecznych leków przeciwpsychotycznych, które pacjent może przyjmować nawet całe życie. Leki te blokują receptory dopaminergiczne, a w przypadku neuroleptyków drugiej generacji – także receptory serotoninergiczne.

Gdy rozpoznana zostanie schizofrenia, leki stosowane pomocniczo to leki przeciwdepresyjne, stabilizatory nastroju, leki uspokajające i nasenne.

Przy ostrych epizodach schizofrenicznych chory wymaga hospitalizacji w zakładach zamkniętych. Leczenie ambulatoryjne może mieć dwojaki charakter.

Pacjenci mogą być umieszczani w oddziałach dziennych lub stacjonarnych, gdzie podlegają rehabilitacji.

Takiemu leczeniu poddawani są pacjenci, którzy zmieniają leki bez konsultacji z lekarzem, zapominają o konieczności przyjmowania określonych dawek lub też nie czują się dobrze przy farmakoterapii.

Psychoterapia w leczeniu schizofrenii musi być ukierunkowana na konkretnego pacjenta. Organizuje się zarówno sesje indywidualne, jak i grupowe (w zależności od nasilenia objawów). Podczas sesji z psychologiem pacjenci uczą się radzenia sobie z trudnymi emocjami oraz zachowaniem.

Psychoedukacja opiera się także na poprawnej identyfikacji początkowych objawów. W związku z tym, że przy schizofrenii obserwuje się występowanie innych chorób oraz uzależnień, obligatoryjne jest leczenie wszystkich jednostek chorobowych oraz porzucenie nawyków np.

nadużywania alkoholu lub przyjmowania substancji psychoaktywnych. Skuteczne leczenie schizofrenii jest długie oraz musi być systematyczne.

Konieczne są regularne wizyty kontrolne u lekarza specjalisty oraz prowadzenie dziennika, w których chory zapisuje codziennie stany emocjonalne, co pomaga psychologowi podczas terapii.

Czy schizofrenię można wyleczyć? Na pewno możliwe jest wyeliminowanie objawów choroby i zminimalizowanie ryzyka jej nawrotów. W tym celu konieczne jest jednak kontynuowanie leczenia przez całe życie. Rokowania w schizofrenii zależą od postaci choroby, jej nasilenia oraz stopnia współpracy pacjenta ze specjalistą.

Bibliografia:

  1. Raport: Schizofrenia – leki długodziałające dają szansę na poprawę jakości życia chorych i ich opiekunów; Psychiatria, tom 13, nr 2, 116 – 120
  2. Tyszkowska M., Jarema M., Między zdrowiem a schizofrenią; Psychiatria Polska, 2013

Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Jakie są typy schizofrenii?

Schizofrenia to poważna choroba psychiczna, która wymaga leczenia. Początkowe objawy mogą od razu jej nie sugerować.

Bardzo często dochodzi jednak do stanu na tyle poważnego, że chory zaczyna zagrażać nie tylko otoczeniu, ale i samemu sobie. W dodatku problematyczne staje się odróżnienie objawów.

Symptomy depresji u mężczyzn i kobiet mogą stanowić jednocześnie objawy schizofrenii.

1. Czym jest schizofrenia?

Potocznie sądzi się, że schizofrenia to jedynie omamy i urojenia. Nic bardziej mylnego. Jest to bardzo złożona i skomplikowana jednostka chorobowa, która nie ma jednorodnego przebiegu i stałego zestawu objawów.

Jest to pojęcie obejmujące pewien syndrom, będący opisem zbioru zachowań. Schizofrenia to zaburzenie procesu myślowego, które charakteryzuje się zdeformowanym postrzeganiem rzeczywistości i podejmowaniem decyzji na skutek zaburzonego postrzegania.

Stan ten utrudnia prawidłowe funkcjonowanie i stanowi źródło wielu problemów.
Sam termin „schizofrenia” wprowadził szwajcarski psychiatra Eugen Bleuer na początku XX wieku.

Naukowiec do podstawowych objawów choroby zaliczył oderwanie od rzeczywistości otaczającego świata (autyzm), rozproszenie funkcji psychicznych i zaburzone postrzeganie realnego otoczenia.

2. Rodzaje schizofrenii

Schizofrenię jako jednostkę chorobową dzieli się na cztery podstawowe typy, będące różnymi postaciami klinicznymi. Tym samym wyróżniamy schizofrenię:
prostą,
paranoidalną,
hebefreniczną,
katatoniczną.

Schizofrenia to bardzo poważna choroba psychiczna

3. Schizofrenia prosta (simplex)

Charakterystyczne dla tego rodzaju zaburzenia jest stopniowe narastanie objawów przypominających symptomy depresji u mężczyzn i kobiet, takie jak obniżenie nastroju, apatia, zobojętnienie. Pacjent nie zaniedbuje w pierwszym etapie choroby swoich obowiązków. Wykonuje je jednak bez przekonania i chęci.

Pojawia się unikanie towarzystwa innych osób, brak odpowiedzi na pytania, niechęć do nawiązywania kontaktów. Niebezpieczeństwo tego rodzaju schizofrenii polega na trudności w odróżnieniu jej oznak. Objawy depresji u mężczyzn, podobnie jak u kobiet, są bardzo podobne do symptomów prostej schizofrenii.

Tu dodatkowo pojawić się mogą silne skłonności hipochondryczne lub nawet urojenia.

4. Schizofrenia hebefreniczna

Charakterystyczne jest nagłe pojawienie się choroby z wyraźnymi zaburzeniami afektywnymi. Chory zaczyna się zachowywać dziwnie, śmieje się bez powodu, staje się drażliwy, wesołkowaty, bezczelny i nietaktowny. Zachowanie chorego staje się absurdalne, pozbawione sensu, agresja pojawia się jednak bardzo rzadko.

5. Schizofrenia katatoniczna

Wyróżniamy tu dwie podstawowe postacie: hipo- i hiperkinetyczną. Schizofrenia hipokinetyczna charakteryzuje się milczeniem dającym wrażenie osłupienia.

Odcięcie od świata trwa czasem nawet kilka lat, pozwalając jednocześnie na częściową świadomość tego, co dzieje się w zewnętrznym świecie.

Z kolei postać hiperkinetyczna to gwałtowne ruchy, psychoruchowe podniecenie, nieuzasadnione reakcje, czasem agresja mająca wpływ na otoczenie.

6. Schizofrenia paranoidalna

Rodzaj schizofrenii, który najczęściej przez otoczenie jest z tą chorobą utożsamiany. To tu pojawiają się charakterystyczne omamy wzrokowe i słuchowe oraz urojenia. Są to najważniejsze objawy w obrazie klinicznym choroby.

Bardzo często symptomy mają charakter manii prześladowczej. Pojawiają się urojenia na temat śledzenia, przekonania o działaniu sił nadprzyrodzonych, gonitwa myśli lub pustka w głowie.

Jest to najczęściej występujący i najlepiej przebadany rodzaj schizofrenii ze względu na charakterystyczny obraz kliniczny, który stanowi podstawę diagnozy.

7. Etapy rozwoju schizofrenii

Schizofrenia jest chorobą, która nie manifestuje się w pełni od razu.

W jej rozwoju możemy wyróżnić pewnego rodzaju etapy:
faza pierwsza – etap wejścia, który może przebiegać zarówno gwałtownie, jak i spokojnie; człowiek przyjmuje nowy sposób postrzegania siebie i otoczenia; charakterystyczne jest silne napięcie psychiczne;
faza druga – etap ugruntowania się nowego obrazu rzeczywistości, chory funkcjonuje w podwójnej rzeczywistości;
* faza trzecia – następuje dezintegracja osobowości w połączeniu z otępieniem uczuciowym, charakterystyczne są niespójne wypowiedzi chorego.

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*