Rak sutka u mężczyzn

Czy mężczyzna może mieć raka sutka?

Przed okresem dojrzewania zarówno u dziewcząt jak i chłopców budowa piersi jest podobna. Zmienia się to znacząco w okresie dojrzewania, kiedy u kobiet dochodzi do rozrostu tkanki gruczołowej pod wpływem żeńskich hormonów płciowych – estrogenów. U dorastających mężczyzn stężenie estrogenów również wzrasta, jednak wysokie stężenia testosteronu zapobiegają rozrostowi gruczołów piersiowych.

Pomimo braku powiększenia gruczołów, piersi mężczyzn są zbudowane z niewielkiej liczby przewodów mlecznych, takich samych jak te występujące u kobiet. Często zawierają także zraziki gruczołowe położone w okolicy brodawki sutkowej lub tuż za nią. Dlatego w piersi mężczyzny może rozwijać się rak o charakterze takim samym jak rak piersi spotykany u kobiet.

Występuje on jednak o wiele rzadziej, co może być związane z mniejszą objętością tkanki gruczołowej i mniejszą liczbą komórek, z których mógłby rozwinąć się nowotwór. Poza tym, istotne znaczenie w rozwoju raka piersi u kobiet przypisuje się hormonom płciowym, działającym na gruczoły w trakcie wielu cykli miesiączkowych.

U mężczyzn takie działanie nie występuje, dodatkowo wpływ estrogenów jest równoważony przez testosteron, dominujący u mężczyzn hormon płciowy. Zaobserwowano częstsze występowanie raka piersi u mężczyzn, u których gospodarka hormonalna jest nieprawidłowa i dochodzi do wzrostu stężenia estrogenów w przebiegu innych chorób np. zaburzeń funkcji wątroby czy nowotworów prostaty.

Zaburzenia gospodarki hormonalnej zwiększające ryzyko rozwoju raka piersi są także związane z otyłością.

Zarówno u kobiet jak i mężczyzn występuje genetyczna predyspozycja do rozwoju nowotworów piersi, jednak mutacje genetyczne u mężczyzn mają mniejsze znaczenie niż u kobiet. Najczęściej skłonność do rozwoju raka piersi u mężczyzn spowodowana jest mutacjami w genie BRCA2, rzadziej BRCA1.

Szacuje się, że mężczyzna z najszerzej zbadaną mutacją BRCA2 ma około 6% ryzyko zachorowania na raka piersi w ciągu całego życia. Innymi genami, które mogą predysponować do rozwoju nowotworu w razie wystąpienia mutacji są: PTEN, TP3 i CHEK2.

Obecność zmutowanych genów może być wykrywana w dostępnych w Polsce badaniach genetycznych. Powinny być one wykonane zwłaszcza, jeżeli w rodzinie mamy wielu krewnych chorujących na raka piersi.

Chorobą genetyczną występującą tylko u mężczyzn, związaną z podwyższonym ryzykiem zachorowania na raka piersi jest także rzadki zespół Klinefeltera.

Do innych przyczyn mogących predysponować do rozwoju raka piersi u mężczyzn należą przewlekłe choroby zapalne jąder, ich niezstąpienie a także ich usunięcie na skutek np. nowotworu. Zwiększone ryzyko występuje u chorych na raka jelita grubego, a także raka prostaty zwłaszcza, jeżeli stosuje się u nich leczenie hormonalne.

Rak sutka u mężczyzn – objawy

Pierwszym zauważalnym i często lekceważonym objawem jest niebolesny guzek umiejscowiony najczęściej tuż za brodawką sutkową lub w górno-bocznej części piersi. Może mu towarzyszyć wyciek bezbarwnej lub zabarwionej krwią wydzieliny z brodawki sutkowej.

Innym ważnym objawem jest powiększenie okolicznych węzłów chłonnych – pachowych, okołoobojczykowych oraz szyjnych. W dalszym etapie choroby brodawka może zostać całkowicie wciągnięta do wewnątrz, a skóra dookoła niej pokryć się owrzodzeniem.

U niektórych chorych rozwojowi raka towarzyszy pogrubienie skóry na piersi i świąd. Objawy te są alarmujące dla kobiet, od wielu lat uświadamianych na temat wczesnego rozpoznawania raka piersi.

Choć u mężczyzn są to objawy bardzo niecodzienne i niepokojące, to dla większości panów są one bardzo krępujące i obawiają się zgłosić z tym do lekarza.

Dlatego nawet u 10% mężczyzn do rozpoznania raka piersi dochodzi już w fazie uogólnienia choroby, kiedy obecne są przerzuty odległe, najczęściej w węzłach chłonnych, płucach, wątrobie, kościach i mózgu. Jest to sytuacja bardzo niekorzystna, gdyż rozpoznanie raka w tej fazie praktycznie uniemożliwia jego wyleczenie.

Nowotwór sutka u mężczyzn – leczenie

Leczenie nowotworów sutka u mężczyzn nie różni się znacząco od tego, jakie jest stosowane u kobiet. Podstawową metodę stanowi leczenie chirurgiczne, skuteczne zwłaszcza jeżeli operacja została wykonana we wczesnej fazie zaawansowania choroby.

Poza usunięciem chorej piersi z guzem, można usunąć także okoliczne węzły chłonne, jeżeli podejrzewa się w nich przerzuty. Innym sposobem leczenia jest radioterapia, która może uzupełnić operację lub stanowić jedyne leczenie, kiedy operacja jest przeciwwskazana.

Stosowane jest także leczenie hormonalne, skuteczne w przypadku nowotworów hormonowrażliwych, posiadających receptory dla hormonów. U pacjentów z rakami niewrażliwymi na terapię hormonalną stosuje się chemioterapię.

Ważnym etapem leczenia po przebytym zabiegu chirurgicznym jest rehabilitacja, umożliwiająca jak najszybszy powrót do sprawności. W całym procesie leczenia niezwykle istotne jest zapewnienie wsparcia psychicznego przez osoby bliskie oraz umożliwienie dostępu do fachowej pomocy psychologicznej.

Przeczytaj także: rak prostaty – co trzeba wiedzieć?

Źródła:

  1. Ali Jad Abdelwahab Yousef. Male Breast Cancer: Epidemiology and Risk Factors. Semin Oncol. 2017 Aug; 44(4): 267-272.
  2. Krajowy Rejestr Nowotworów. http://onkologia.org.pl/rak-piersi-mezczyzn/
  3. KR Zehr. Diagnosis and Treatment of Breast Cancer in Men. Radiol Technol 2019 Sep; 91(1): 51M-61M.
  4. KJ Ruddy, EP Winer. Male breast cancer: risk factors, biology, diagnosis, treatment, and survivorship. Ann Oncol. 2013 Jun;24(6):1434-43.
  5. J Jassem, R Kordek. Onkologia. Podręcznik dla studentów i lekarzy. Via Medica, Gdańsk 2019. ISBN 978-83-66145-98-6.

Data dodania: poniedziałek, 16 listopada 2020

Pierś u mężczyzn

Rak piersi jest to nowotwór złośliwy wywodzący się z komórek gruczołu piersiowego. Rak piersi może rozwijać się miejscowo w piersi oraz dawać przerzuty do węzłów chłonnych i narządów wewnętrznych (np. płuc, wątroby, kości i mózgu).

Rak piersi u mężczyzn stanowi około 1% wszystkich nowotworów złośliwych piersi i mniej niż 1% nowotworów złośliwych u mężczyzn. W populacji kobiet obserwuje się od wielu lat wzrost zachorowań na raka piersi, natomiast wśród mężczyzn od około 40 lat liczba nowych zachorowań utrzymuje się na stałym poziomie. Rokowanie u mężczyzn chorych na raka piersi jest podobne jak u kobiet.

Budowa piersi zarówno u dziewcząt, jak i u chłopców jest przed okresem dojrzewania podobna. Piersi zbudowane są z niewielkiej ilości tkanki gruczołowej składającej się z kilku przewodów mlekowych zlokalizowanych tuż za brodawką sutkową i otoczką.  U chłopców w okresie dojrzewania testosteron „chroni” tkankę gruczołową piersi przed rozrostem.

Normalnie zbudowana pierś mężczyzny zawiera przewody mlekowe i brak lub niewielką liczbę zrazików (płatów) umiejscowionych w okolicy zabrodawkowej. Stąd też najczęstszą lokalizacją guzów u mężczyzn jest umiejscowienie zabrodawkowe.

Podobnie jak we wszystkich tkankach organizmu, również w tkance gruczołowej piersi u mężczyzn może dojść do powstania raka.

Czynniki ryzyka

Przyczyny powstawania raka piersi u mężczyzn są nadal nieznane, chociaż istnieje wiele zidentyfikowanych czynników, które zwiększają ryzyko jego wystąpienia.

Wiek

Ryzyko zachorowania na raka piersi wzrasta wraz z wiekiem. Wśród mężczyzn przed 35. rokiem życia ryzyko zachorowania wynosi  0,1 na 100 tysięcy ludności, aby po 85. roku życia przekroczyć 6,5 na100 tysięcy ludności.

Obciążenie genetyczne

Najpewniejszym kryterium dziedzicznego raka piersi jest stwierdzenie mutacji (przemiany) genów BRCA2 (genu odpowiadającego za rozwój wielu nowotworów, w tym piersi) oraz znacznie rzadziej u mężczyzn BRCA1.

Częstość występowania mutacji genu BRCA2 u mężczyzn chorych na raka piersi z „obciążającym” (wskazującym na przypadki raka w rodzinie) wywiadem rodzinnym jest dosyć niska i waha się w granicach od 4 do 14%.

Wiadomo, że mutacja ta u mężczyzn ma znacznie mniejsze znaczenie niż u kobiet i ryzyko zachorowania na raka piersi u mężczyzn z mutacją BRCA2 w ciągu całego życia wynosi zaledwie 6%. Rola mutacji genu BRCA1 u mężczyzn chorych na raka piersi jest wciąż dyskusyjna.

Innymi genami, których mutacja może zwiększać ryzyko zachorowania na raka piersi u mężczyzn są geny TP3, CHEK2 i PTEN. Genetyczną przyczyną podwyższonego ryzyka zachorowania na raka piersi jest także zespół Klinefeltera (rzadka choroba genetyczna).

Czynniki hormonalne

Za inne ważne przyczyny zachorowania na raka piersi u mężczyzn uważa się zaburzenia hormonalne, które prowadzają do podwyższenia stężenia estrogenów (hormonów kobiecych) i obniżenia stężenia testosteronu (hormonu męskiego).

Do podwyższonego poziomu własnych estrogenów mogą prowadzić przede wszystkim zaburzenia pracy wątroby oraz przyjmowanie leków hormonalnych przez chorych na raka prostaty i transseksualistów.

Do zaburzenia równowagi w równowadze estrogeny-testosteron może się także przyczynić otyłość i wynikające z tego zaburzenia przemiany androgenów (hormonów męskich).

Schorzenia jąder

Przewlekłe zapalenie, niezstąpienie i niezależnie od przyczyny amputacja jąder.

Inne nowotwory w przeszłości

Inne nowotwory w wywiadzie zwiększające ryzyko zachorowania na raka piersi to rak prostaty i jelita grubego.

Zmiany łagodne

Typowe zmiany łagodne w piersiach występują u mężczyzn niezwykle rzadko i są to najczęściej gruczolakowłókniaki lub gruczolaki. Mężczyźni, u których je rozpoznano, mają większe ryzyko zachorowania na raka piersi.

Czynniki środowiskowe

Urazy piersi, praca wykonywana w wysokich temperaturach, np. w hutach, gdzie może dojść do uszkodzenia jąder w wyniku oddziaływania wysokiej temperatury.

Inne czynniki

Pochodzenie żydowskie, stan kawalerski i późny wiek dojrzewania.

Objawy, wczesne wykrycie

U większości mężczyzn chorych na raka piersi pierwszym objawem jest niebolesny guz zlokalizowany za brodawką sutka (85-90%). Drugim, ale znacznie rzadszym umiejscowieniem, jest kwadrant górno-zewnętrzny (górnoboczna część piersi). Umiejscowienie w innych kwadrantach praktycznie nie zdarza się.

Leia também:  O Que Tomar Como Pré Treino?

Wyciek z brodawki, zarówno bezbarwny, jak i krwisty, w większości przypadków oznacza rozwój nowotworu złośliwego. Inne objawy raka piersi to: wciągnięcie brodawki, owrzodzenie brodawki lub skóry piersi, ból bez innych uchwytnych przyczyn, niewielkiego stopnia pogrubienie lub świąd skóry.

Rozwijającemu się rakowi towarzyszy w wielu przypadkach powiększenie pachowych węzłów chłonnych po stronie zajętej piersi, a w dalszych etapach powiększenie węzłów szyjno-nadobojczykowych. U 5 do 10% chorych nowotwór rozpoznawany jest w stadium uogólnienia, przy czym, podobnie jak u kobiet, najczęściej występują przerzuty do płuc, wątroby, kości i mózgu.

Lokalizacja początkowa guza po stronie lewej jest częstsza. Obustronny rak piersi występuje u mężczyzn bardzo rzadko.

Stadia zaawansowania

U mężczyzn, podobnie jak u kobiet, zaawansowanie nowotworu określa się według klasyfikacji TNM opracowanej przez Międzynarodową Unię do Walki z Rakiem (UICC). Cecha T określa guza pierwotnego (jego wielkość, umiejscowienie), cecha N określa regionalne węzły chłonne (ilość zajętych przez raka i wielkość przerzutów w węzłach), cecha M– przerzuty do narządów odległych.

W celu dokładnego zrozumienia stopniowania i rozwiania wątpliwości zawsze skonsultuj się z lekarzem.

Typy morfologiczne

U mężczyzn najczęstszą postacią raka inwazyjnego (mogącego dawać przerzuty), podobnie jak u kobiet, jest rak przewodowy. Kolejną postacią jest typ brodawkowaty występujący w około 5% przypadków. Rak zrazikowy występuje bardzo rzadko (mniej niż w 1% przypadków) ze względu na specyficzną budowę męskiej piersi.

Postać ta najczęściej współistnieje z zespołem Klinefeltera (rzadką chorobą genetyczną). Inne mikroskopowe podtypy raka naciekającego piersi u mężczyzn to: rak rdzeniasty, śluzowy, cewkowy i płaskonabłonkowy. Stanowią one mniej niż 5% przypadków, ale są częstsze niż u kobiet. Rak Pageta i rak zapalny występują z podobną częstością jak u kobiet (1-2%).

Do grupy mięsaków (nowotworów pochodzących z komórek mezenchymy, czyli odmiennego typu budowy niż komórki nabłonka) należą: złośliwy guz liściasty, mięsak naczyń krwionośnych, tłuszczakomięsak, włókniakomięsak i mięsak mięśniakowaty prążkowanokomórkowy. Pierś u mężczyzn może być także miejscem zmian przerzutowych w przebiegu innych nowotworów.

Najczęstszymi nowotworami dającymi przerzuty odległe do piersi u mężczyzn są rak prostaty i czerniak.

W porównaniu z rakiem piersi u kobiet rak piersi u mężczyzn charakteryzuje się wyższym odsetkiem występowania receptorów steroidowych („odbiorników hormonów”), zarówno estrogenowych, jak i progesteronowych.

Receptory estrogenowe występują w około 80-90% przypadków, a receptory progesteronowe w 7-75% przypadków.

Uważa się, że częściowo przyczyną tej sytuacji jest niski poziom estrogenów u mężczyzn, a większa liczba receptorów powoduje ich większą dostępność dla tego hormonu.

 Diagnostyka

  • Podstawą rozpoznania raka piersi, podobnie jak każdego innego nowotworu jest badanie mikroskopowe. Do najważniejszych metod uzupełniających badanie mikroskopowe należą:
  • ● rozmowa z pacjentem,
  • ● badanie lekarskie,
  • ● mammografia (MM),
  • ● ultrasonografia (USG),
  • ● mammografia metodą rezonansu magnetycznego (MR),
  • ● biopsja aspiracyjna cienkoigłowa (BAC) – pobranie igłą komórek do badania mikroskopowego,
  • ● biopsja gruboigłowa – pobranie igłą cienkiego wycinka tkanki guza do badania mikroskopowego,
  • ● biopsja mammotomiczna – nowa metoda pobierania wycinków tkanki z guza,
  • ● chirurgiczne wycięcie części guza,
  • ● badanie komórek wydzieliny z brodawki sutkowej.
  • W celu oceny stopnia zaawansowania  i podejrzenia przerzutów do narządów odległych wykonuje się następujące badania:
  • ● RTG klatki piersiowej,
  • ● tomografię komputerową klatki piersiowej,
  • ● USG jamy brzusznej,
  • ● tomografię komputerową jamy brzusznej,
  • ● tomografię komputerową mózgowia,
  • ● scyntygrafię kości (specjalistyczne badanie kości za pomocą radioaktywnego pierwiastka),
  • ● pozytonową emisyjną tomografię (PET) (specjalistyczne badanie pokazujące nawet niewielkie ogniska raka w całym organizmie).

Do badań dodatkowych należą badania morfologii krwi oraz badania biochemiczne oceniające wydolność nerek i wątroby. Markery nowotworowe (specjalistyczne badania na obecność raka w organizmie) nie mają znaczenia w rozpoznawaniu raka piersi.

Leczenie

Ustalenie najlepszego sposobu leczenia u mężczyzn chorych na raka piersi jest trudne. Najczęściej stosowane są metody podobne do stosowanych u kobiet chorych na raka piersi.

Leczenie chirurgiczne

Leczenie chirurgiczne stanowi podstawową część leczenia raka piersi. Leczenie chirurgiczne jest stosowane przede wszystkim we wczesnych stopniach zaawansowania.

Od wielu lat leczenie operacyjne raka piersi staje się coraz mniej agresywne. Coraz częściej stosowane są metody mniej obciążające, dotyczące zarówno piersi, jak i węzłów chłonnych.

W przeciwieństwie do kobiet u mężczyzn leczenie oszczędzające piersi jest stosowane stosunkowo rzadko. Metody chirurgiczne to:

  1. ● amputacja według metody Maddena,
  2. ● amputacja według metody Pateya.
  3. Obie te metody usuwają gruczoł piersiowy razem z węzłami chłonnymi pachy.
  4. Zabiegi operacyjne w zakresie pachowych węzłów chłonnych to:
  5. ● limfadenektomii pachowa(usunięcie węzłów chłonnych pachy), standardowo stosowana u chorych z podejrzeniem przerzutów do pachowych węzłów chłonnych.

● biopsja węzła wartowniczego(pierwszego węzła podejrzanego o bycie miejscem przerzutu),  stosowana u chorych bez podejrzenia przerzutów do pachowych węzłów chłonnych. Metoda ta polega na wycięciu węzła chłonnego zbierającego chłonkę (płyn zbierający białe krwinki z węzłów chłonnych) z obszaru guza. Wyznacza się go za pomocą niebieskiego barwnika i radioaktywnego znacznika.

Radioterapia

Radioterapia jest drugą metodą miejscowego leczenia stosowaną u mężczyzn chorych na raka piersi. W badaniach wykazano, że uzupełniająca radioterapia zmniejsza liczbę nawrotów miejscowych po leczeniu chirurgicznym.

Większość badaczy zaleca uzupełniającą radioterapię jako standardowe postępowanie ze względu na przeważające zabrodawkowe umiejscowienie, które znacznie zwiększa ryzyko zajęcia węzłów chłonnych zlokalizowanych blisko mostka, oraz ze względu na stosunkowo częste zabiegi operacyjne nie usuwające do końca wszystkich komórek raka.

Radioterapia jest także częścią leczenia oszczędzającego, które u mężczyzn przeprowadzane jest tylko w złym stanie ogólnym, z przeciwwskazaniami do usunięcia piersi z założeniem wyleczenia.

Radioterapia jest także stosowana w leczeniu nieoperacyjnego, miejscowo zaawansowanego raka piersi jako element leczenia skojarzonego lub jako metoda wyłączna. Jest ona również stosowana w przypadku nawrotu miejscowego u chorych wcześniej nienapromienianych. Radioterapia u chorych bardzo zaawansowanych ma na celu poprawę jakości życia.

Hormonoterapia

Ze względu na wysoki odsetek guzów zawierających receptory steroidowe („odbiorniki hormonów”) u mężczyzn chorych na raka piersi istnieją silne argumenty do stosowania hormonoterapii zarówno w leczeniu po operacji, jak i w zaawansowanej chorobie. Obecnie standardowym lekiem hormonalnym stosowanym w leczeniu po operacji u mężczyzn chorych na hormonowrażliwego raka piersi jest tamoksyfen. Hormonoterapia jest również stosowana w miejscowo zaawansowanym lub uogólnionym raku piersi u mężczyzn.

Inne leki stosowane w hormonalnym leczeniu uogólnionego raka piersi u mężczyzn to: ketokonazol, estrogeny, pochodne progestagenów, aminoglutetymid, analogi hormonu lutenizującego. Są to leki oddziaływające na męski układ hormonalny.

Chemioterapia

Rolachemioterapii w leczeniu uzupełniającym jest mniej ustalona niż hormonoterapii.

Obecnie uważa się, że chemioterapia po operacji pozwala uzyskać wydłużenie czasu przeżycia u chorych z niekorzystnymi czynnikami rokowniczymi.  Zaleca się jej stosowanie w tych samych wskazaniach, jak u kobiet.

Najczęściej stosowane schematy leczenia zawierają leki cytostatyczne – antracykliny, a ostatnio podjęto także próby stosowania taksoidów.

W zaawansowanym raku piersi chemioterapię stosuje się przy braku receptorów steroidowych w guzie lub przy niepowodzenia hormonoterapii.

Terapia celowana

Rolaleczenia celowanego specyficznie na komórki raka jest u mężczyzn chorych na raka piersi wciąż niejasna. Podejmowane są próby stosowania tej metody według wskazań przyjętych u kobiet chorych na raka piersi.

Po leczeniu

Rehabilitacja jest bardzo ważną częścią leczenia pacjentek z rakiem piersi. Zakres i intensywność rehabilitacji zależy od zaawansowania choroby oraz zastosowanego leczenia.

Grupy wsparcia dla kobiet chorych na raka piersi wspierają też mężczyzn z tym rakiem. Wiele informacji o raku piersi mężczyzn można znaleźć na stronach internetowych, na przykład www.amazonki.net.

Prewencja

Ze względu na niewielkie ryzyko wystąpienia raka piersi u mężczyzn oraz rzadkie jego występowanie, za standardowe postępowanie profilaktyczne tylko u nosicieli mutacji genu BRCA2, zwiększającego ryzyko choroby u mężczyzn, uważa się jedynie samobadanie oraz regularne badanie wykonywane przez lekarza.

Rak piersi u mężczyzn

Z rakiem piersi kojarzą nam się następujące stwierdzenia: najczęstszy nowotwór złośliwy u kobiet, dobra wyleczalność, mammografia, różowa wstążka.

Mechanizmy profilaktyki wtórnej dbają o to, aby każdy mieszkaniec zarówno Polski, jak i każdego rozwiniętego kraju wiązał ze sobą słowa wymienione w pierwszym zdaniu. Wydawać by się mogło, że tak, jak rak macicy, jajowodu czy jajnika, również nowotwór złośliwy piersi to wyłącznie kobieca przypadłość.

Nic bardziej mylnego. Mimo że mężczyźni nie rozwijają gruczołów piersiowych zdolnych produkować mleko, w ich piersiach też może rozwinąć się rak. 

Przed okresem dojrzewania płciowego piersi dziewczyn i chłopców nie różnią się. W wieku ok. 10 lat piersi człowieka składają się z przewodów zlokalizowanych pod otoczką brodawki.

Wysokie stężenie hormonów żeńskich produkowanych przez jajniki powoduje wzrost tkanki gruczołowej na końcu przewodów, a także ich rozwój.

Natomiast hormony męskie, wytwarzane głównie przez jądra, mają działanie odwrotne – zapobiegają rozwojowi gruczołów i przewodów. 

Jakie objawy daje rak piersi u mężczyzn? 

Pierwszym objawem jest najczęściej twardy guzek zlokalizowany za otoczką brodawki sutkowej. Guzek występuje czasami również w lokalizacji górno-bocznej (w stronę pachy). Rak piersi w innych miejscach zdarza się ekstremalnie rzadko.  

Leia também:  Depilacja miejsc intymnych przed wizytą u ginekologa – czy jest konieczna?

Najczęstszym typem raka piersi u mężczyzn jest rak przewodowy, który może objawiać się wyciekiem z brodawki sutkowej. Inne objawy to:  

  • zmiana wyglądu skóry na piersi, 
  • owrzodzenie,  
  • zaciągnięcie brodawki. 

Zajęcie pachowych węzłów chłonnych może objawiać się zmianą ich struktury – stają się wówczas twardsze, tworzą się pakiety (w normalnych warunkach węzły przesuwają się niezależnie od siebie, przy zajęciu przez nowotwór mogą łączyć się w „grona”), nieraz pojawia się bolesność. Rzadko występuje obrzęk kończyny górnej po stronie raka piersi.  

Rak piersi z przerzutami do narządów odległych daje objawy charakterystyczne dla zajętego narządu: 

  • mózg: padaczka, zmiany afektu, nudności, ból głowy, zaburzenia czucia, widzenia; 
  • płuca: duszność, krwioplucie, ból w klatce piersiowej; 
  • wątroba: wysokie stężenie markerów wątrobowych (ALAT, ASPAT), niewydolność wątroby; 
  • kości: ból, złamania kompresyjne. 

Rak piersi u mężczyzn – czynniki ryzyka 

Najbardziej istotnym czynnikiem ryzyka zachorowania jest wiek. Średnia wieku w momencie rozpoznania to 68 lat. Podobnie jak w przypadku kobiet, ekspozycja na estrogeny koreluje ze zwiększonym ryzykiem zachorowania: 

  • przyjmowanie hormonów kobiecych; 
  • otyłość – tkanka tłuszczowa produkuje estrogeny; 
  • niewydolność wątroby, szczególnie alkoholowa – wątroba odpowiada za degradację estrogenów, które naturalnie w niewielkiej ilości występują również u mężczyzn. Jej dysfunkcja powoduje akumulację hormonów kobiecych; 
  • ekspozycja na substancje budową przypominające estrogeny, np. omeprazol, pestycyd DDT. 

U mężczyzn z zespołem Klinefeltera, czyli posiadających więcej niż jeden chromosom X, zazwyczaj występuje wyższe stężenie hormonów żeńskich, a niższe męskich. W tej populacji zauważa się częstsze zachorowania na raka piersi. 

Bardzo istotna jest też historia nowotworów w rodzinie. Największym czynnikiem ryzyka jest występowanie raka piersi u blisko spokrewnionego mężczyzny. Mutacje genowe odpowiedzialne za zwiększenie ryzyka u kobiet podobnie stanowią czynnik ryzyka dla mężczyzn (BRCA1 i BRCA2). 

Promieniowanie jonizujące (radioterapia) również ma udowodnione działanie predysponujące do wystąpienia raka piersi u mężczyzn. 

Rak piersi u mężczyzn – statystyki 

Rak piersi u mężczyzn stanowi mniej niż 1% wszystkich nowotworów złośliwych tej płci oraz poniżej 1% wszystkich raków piersi. Ryzyko zachorowania szacowane jest na 1 do 833 (dane ze Stanów Zjednoczonych Ameryki). W Polsce rocznie choruje 150-200 mężczyzn

Brak wiedzy na temat tego nowotworu u płci męskiej powoduje, że śmiertelność jest wyższa niż u kobiet. Rak częściej rozpoznawany jest w bardziej zaawansowanym stadium, ponieważ diagnostyka jest odwlekana.

Sumarycznie dla wszystkich stadiów nowotworu od momentu rozpoznania 84% mężczyzn dożyje 5 lat (dla porównania u kobiet ten wskaźnik wynosi 90%). Rokowanie dla poszczególnych stadiów jest porównywalne dla obu płci.

 

Rak piersi u mężczyzn – leczenie 

Postępowanie lecznicze nie różni się zbytnio od podejmowanego w przypadku raka piersi u kobiet. Największą różnicą jest mniejsza ilość operacji oszczędzających u mężczyzn. 

Inne choroby piersi u mężczyzn 

Ginekomastia 

Jest to nadmierny rozwój tkanki gruczołowej piersi u mężczyzn. Warto zaznaczyć, że termin ten nie ma zastosowania w przypadku, gdy wzrost piersi spowodowany jest rozrostem tkanki tłuszczowej (ten stan nazywamy lipomastią). Jest to niezłośliwa zmiana, zwiększająca jednak ryzyko raka piersi. 

Łagodne guzy piersi 

Podobnie jak w przypadku kobiet, u mężczyzn mogą rozwinąć się gruczolakowłókniaki, włókniaki i inne łagodne guzy. Jednak w przeciwieństwie do kobiet, u mężczyzn łagodne rozrosty są bardzo rzadkie. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Rak sutka u mężczyzn – objawy. Czy taki nowotwór występuje?

Rak sutka stanowi jeden z najczęściej występujących nowotworów u kobiet. Jednak nowotwór piersi może pojawić się także u mężczyzn. Jak go rozpoznać? Co robić, by nie dopuścić do jego powstania oraz jak się leczy już istniejący nowotwór?

źrodło:123RF

Nowotwór piersi kojarzy się najczęściej z kobietami. Niestety, z roku na rok rośnie wzrost zachorowań na ten rodzaj raka u pań.

A czy mężczyzna może mieć raka sutka? Okazuje się, że może też pojawić się rak sutka u mężczyzn. Ta odmiana nowotworu stanowi zaledwie 1 proc. wszystkich nowotworów złośliwych piersi, a poniżej 1 proc.

w przypadku odmian złośliwych występujących u mężczyzn. Jest to zatem bardzo rzadki typ nowotworu pojawiający się u panów. 

Ze względu na niską świadomość możliwości zapadnięcia na nowotwór sutka u mężczyzn, bardzo często panowie zgłaszają się do lekarza w zaawansowanym stadium choroby lub też schorzenie wykrywane jest przypadkowo. Wówczas rokowania nie są dobre, ponieważ schorzenie to może dawać przerzuty do najbliższych węzłów chłonnych oraz organów wewnętrznych, przede wszystkim do płuc, wątroby, kości i mózgu.

Dlatego zaleca się samobadanie piersi, wykonywane regularnie oraz domaganie się robienia takiego badania od lekarza, np. pierwszego kontaktu. 

Męska, a właściwie chłopięca pierś zanim wejdzie w okres dojrzewania jest zbudowana niemal identycznie jak pierś dziewczęca.

Na budowę piersi składa się niewielka ilość tkanki gruczołowej, którą tworzą przewody mlekowe, usytuowane zaraz za brodawką sutkową i otoczką.

Dojrzewając chłopięcy organizm wydziela testosteron, czyli hormon, który zapobiega procesowi rozrastania się tkanki gruczołowej. U dziewczyn natomiast na tym etapie rozwoju ta tkanka powiększa się. 

U dorosłego mężczyzny pierś budują kanaliki mleczne oraz niewielka ilość tzw. zrazików, wyglądających jak płaty, które są zlokalizowane w części zabrodawkowej piersi.

Te zraziki nie muszą występować u wszystkich panów i to też jest jak najbardziej prawidłowe. Jeśli dochodzi do pojawienia się raka sutka u mężczyzny, to zwykle właśnie w tej sferze za brodawką.

Nowotwór, w tym jego złośliwa odmiana, może zaatakować tkankę gruczołową, znajdującą się w męskiej piersi. 

Guz pod sutkiem u mężczyznywywodzi się z komórek gruczołu piersiowego. Guzek w sutku u mężczyzn, który może przeistoczyć się w raka złośliwego albo rozwija się miejscowo, albo daje przerzuty do węzłów chłonnych i/lub narządów, takich jak płuca, wątroba, kości i mózg.

Objawy raka sutka u mężczyzn

W jaki sposób rozpoznać, że to rak sutka u mężczyzn? Objawytej groźnej choroby mogą być różne u każdej osoby. Można jednak wymienić kilka cech wspólnych tego schorzenia, które obserwują u siebie panowie. Wiodącym symptomem jest wyczuwalne zgrubienie na piersiach u mężczyzny

Guzek najczęściej pojawia się za brodawką sutka (w 85-90 proc. przypadków), rzadziej – w górno-bocznej części piersi. Guzek zazwyczaj jest bezbolesny.

Inne objawy raka sutka u mężczyzn to wyciek z brodawki (zarówno w kolorze krwistym, jak i bezbarwnym), wklęsłość brodawki (przypominająca odwrócony smoczek), owrzodzenie brodawki i/lub skóry piersi, uczucie swędzenia piersi oraz bolesność w jej obrębie, pojawiająca się bez wyraźnej przyczyny. Mężczyzna może też zauważyć nieznaczne powiększenie się całej piersi oraz pogrubienie skóry wokół brodawki.

Dalszy etap nowotworu piersi u panów może wywoływać kolejne oznaki, takie jak powiększenie węzłów chłonnych przy piersiach, pod pachami, zlokalizowane po stronie sutka zajętego rakiem.

Następnie – rozszerzenie się obszaru węzłów szyjno-nadobojczykowych. Jeśli nowotwór przerzucił się do organów wewnętrznych, może dawać symptomy charakterystyczne dla tych konkretnych typów raka, np.

raka płuc, wątroby, kości i mózgu. 

Co powoduje pojawienie się takich anomalii, jak choroby sutka u mężczyzn, a przede wszystkim raka sutka? Nie udało się, jak dotąd, ustalić ścisłych przyczyn tego schorzenia. Znane są natomiast czynniki, które zwiększają niebezpieczeństwo.

Pierwszym z nich jest wiek. Panom do 35. roku życia nowotwór sutka praktycznie nie zagraża. Jednak mężczyźni, którzy ukończyli 85 lat są już dużo bardziej narażeni na zachorowanie. 

Drugim czynnikiem zwiększającym ryzyko zapadnięcia na nowotwór sutka u mężczyzn jest genetyka. Jeśli w rodzinie mężczyzny występował ten typ raka, niezależnie od płci osoby bliskiej, która była chora i dochodzi do mutacji genu BRCA2, rak sutka jest bardziej prawdopodobny. Może go też wywoływać choroba genetyczna, jaką jest zespół Klinefeltera. 

Poza tym nowotwór piersi występuje częściej u panów, u których dochodzi do zaburzeń hormonalnych, którzy przeszli różne schorzenia jąder (np.

przewlekłe zapalenie jąder, niezstąpienie jąder, amputację jąder), a także nowotwory (przede wszystkim obejmujące prostatę oraz jelito grube).

Do raka piersi mogą również przyczynić się zmiany łagodne w sutku, urazy piersi, praca w wysokiej temperaturze (np. w hucie), późny wiek dojrzewania, stan kawalerski oraz pochodzenie żydowskie.

Leczenie raka sutka u mężczyzn

Zanim dojdzie do wyboru sposobu leczenia, trzeba zmianę dokładnie zdiagnozować. Narzędzia, które wykorzystuje się do postawienia rzetelnej oceny medycznej pacjenta w takim przypadku to, oprócz rozmowy z pacjentem i badania lekarskiego, badania obrazowe (m.in. mammografia, ultrasonografia, biopsja, chirurgiczne wycięcie części guzka, czy analiza wydzieliny z brodawki sutkowej). 

W dalszym etapie lekarz może sprawdzać zaawansowanie przerzutów odległych dzięki takim badaniom jak np.:

Terapia raka sutka u mężczyzny obejmuje leczenie chirurgiczne, radioterapię, hormonoterapię, chemioterapię i terapię celowaną. 

Operacja, polegająca zazwyczaj na amputacji piersi, jest stosowana w kuracji nowotworów sutka, niezależnie od stopnia zaawansowania.

Radioterapię wykorzystuje się do leczenia wspomagającego, ale też wyłącznego, szczególnie przy nawrotach choroby. W ramach hormonoterapii pacjentom podaje się zwykle tamoksyfen, ale też m.in.

Leia também:  Como E Que E Um Aviao Por Dentro?

ketokonazol, czy estrogeny. Chemioterapia i leczenie celowane są wykorzystywane stosunkowo najrzadziej. 

Czytaj też:

Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!

Leczenie raka piersi u mężczyzn

Rak piersi u mężczyzn (male breast cancer – MBC) jest rzadką chorobą, stanowi mniej niż 1% wszystkich przypadków zachorowań na ten nowotwór i 0,2% nowotworów w populacji mężczyzn [1]. Częstość występowania MBC jest zróżnicowana w poszczególnych krajach.

Stanowi 1,2% nowo zdiagnozowanych przypadków raka piersi w Stanach Zjednoczonych i około 1% wszystkich przypadków w Europie [2]. Zachorowanie na raka piersi u mężczyzn często odnotowuje się w Afryce Subsaharyjskiej, gdzie stanowi 15% wszystkich przypadków tego nowotworu.

Ten szczególnie wysoki odsetek przypisywany jest hiperestrogenizmowi wynikającemu z uszkodzenia wątroby w przebiegu endemicznych chorób zakaźnych [3]. Etiologia i patogeneza raka piersi nie jest dobrze opisana w porównaniu z rakiem piersi u kobiet (female breast cancer – FBC).

Fakt ten jest ciągle podnoszony podczas dyskusji oraz pojawiających się doniesień na temat podobieństw i różnic przypadków raka piersi u mężczyzn i u kobiet [1, 4-7]. Również postępowanie diagnostyczne i terapeutyczne nie jest tak dobrze zdefiniowane w MBC.

Rzadkość występowania tej choroby u mężczyzn, nieświadomość społeczna i psychologiczne aspekty takiego rozpoznania prowadzą często do ignorowania objawów choroby i są przyczyną jej wykrycia w późniejszych stadiach zaawansowania [8, 9]. Ponieważ uważa się, że przebieg MBC wydaje się być podobny do przebiegu FBC po menopauzie, przyjęto ogólne zasady leczenia jak w przypadkach raka piersi u kobiet [10].

Epidemiologia

Podobnie do stale rosnącej zachorowalności na FBC, wzrasta również zachorowalność na MBC. W USA został stwierdzony 26% wzrost zachorowalności na raka piersi u mężczyzn – z 0,86 do 1,08/100 000 mieszkańców w okresie 1973-1998 [5]. Niewielki wzrost częstości występowania MBC odnotowano w latach 1975-2000, po czym, jak się wydaje, nastąpiło plateau (SEER).

W europejskim rejestrze NORDCAN zachorowalność skorygowana o wiek w latach 1970-2000 wydaje się być stabilna z co najwyżej 0,4% wzrostem, jakkolwiek dane te powinny być interpretowane z dużą ostrożnością z uwagi na małą liczbę przypadków [11]. Średni wiek zachorowania na raka piersi u mężczyzn jest o 10 lat późniejszy niż u kobiet.

Poza tym zachorowalność na MBC wzrasta stale i liniowo z wiekiem, w przeciwieństwie do kobiet, u których przed 60. rokiem życia zachorowalność zaczyna powoli spadać [11]. Według danych szczyt zachorowań w populacji europejskiej przypada na 71. rok życia [8]. Opublikowano różne wyniki porównujące rokowanie u kobiet i mężczyzn leczonych z powodu raka piersi.

Pięcio- i dziesięcioletne przeżycie całkowite wynosi w MBC odpowiednio 53-70% i 38-51% [1]. Gorsze rokowanie MBC może wynikać z rozpoznania choroby zazwyczaj w późniejszym stadium niż u kobiet. Porównując wyniki leczenia w grupie kobiet i mężczyzn w analogicznym stadium zaawansowania, gorsze wyniki stwierdzono u mężczyzn [5].

Dane te są częściowo potwierdzone przez ostatnie badania oraz dane pochodzące z bazy SEER wskazujące na istotny statystycznie gorszy wynik leczenia MBC w stadiach I-III choroby. Przy interpretacji tych wyników trzeba wziąć pod uwagę spodziewaną krótszą długość życia u mężczyzn, późniejszy wiek zachorowania i fakt, że w związku z tym 40% z nich umiera z innej przyczyny niż rak piersi [11].

Na podstawie przeprowadzonych badań ustalono, że umieralność z powodu raka piersi zarówno u kobiet, jak i mężczyzn zmniejszyła się przez ostatnie 35 lat, jednak postęp w tym zakresie jest mniejszy w grupie mężczyzn [12].

Czynniki ryzyka

Najwyżej 15-20% mężczyzn z rozpoznanym rakiem piersi ma dodatni wywiad rodzinny w kierunku raka piersi lub jajnika, co sugeruje, że tylko około 10% mężczyzn chorujących na raka piersi ma predyspozycje genetyczne.

Mutacje genu BRCA2 są najlepiej udokumentowanym czynnikiem genetycznym MBC. Związek między rakiem piersi u mężczyzn a mutacjami w genie BRCA1 nie jest tak silny. Sugeruje się również związek występowania MBC z mutacjami PTEN, P53 i CHEK2.

Obecne wytyczne NCCN przewidują dla mężczyzn z mutacjami w genach BRCA1/BRCA2 samobadanie piersi co miesiąc i dwukrotne w ciągu roku badanie przez lekarza. Dodatkowo do rozważenia jest coroczna mammografia u mężczyzn z ginekomastią lub gruczołowym utkaniem piersi.

Ponadto mężczyźni ci powinni być objęci badaniami skriningowymi raka gruczołu krokowego [11].

Osoby z zespołem Klinefeltera (kariotyp 47XXY) mają nawet 50-krotnie zwiększone ryzyko MBC. Inne dobrze opisane czynniki ryzyka MBC to wiek, rasa czarna, przebyty rak piersi i promieniowanie jonizujące.

Ponadto styl życia oraz czynniki środowiskowe, takie jak alkohol, palenie tytoniu, otyłość, zaburzenia czynności wątroby i przewlekła ekspozycja na ciepło, korelują ze zwiększonym ryzykiem MBC, choć wpływ niektórych z nich jest mniej jasny [9].

Jako czynnik ryzyka MBC opisano też ginekomastię, jakkolwiek nie jest pewne, czy stanowi ona czynnik ryzyka, czy tylko istnieją inne czynniki ryzyka wspólne dla ginekomastii i raka piersi.

Dane sugerują także, iż wzrost poziomu estradiolu w takich sytuacjach klinicznych, jak marskość wątroby, otyłość i stosowanie egzogennych estrogenów również może być wiązany ze zwiększonym ryzykiem MBC [2].

Diagnostyka

W około 75% przypadków MBC klinicznie manifestuje się jako bezbolesny guzek w okolicy zabrodawkowej. Rzadziej zgłaszany jest ból, wciągnięcie lub wyciek z brodawki, owrzodzenie skóry czy powiększenie pachowych węzłów chłonnych bez wyczuwalnego guza piersi [1].

W momencie rozpoznania u mężczyzn w porównaniu do kobiet częściej występuje bardziej zaawansowane stadium choroby – większy guz i częstsze zajęcie węzłów chłonnych pachowych [5].

Rozpoznanie MBC powinno być oparte na połączeniu oceny klinicznej, badań mammograficznych/USG i weryfikacji mikroskopowej (biopsja cienko- lub gruboigłowa) [8, 9, 13].

Charakterystyka histopatologiczna i molekularna

Dominującym typem histologicznym jest rak przewodowy naciekający, który stanowi 85-95% przypadków MBC. DCIS (ductal carcinoma in situ/rak przewodowy przedinwazyjny) stanowi 5-10% przypadków MBC (w tym najczęściej występuje podtyp brodawkowaty). Z powodu braku końcowej jednostki zrazikowo-przewodowej rak zrazikowy naciekający występuje jedynie u 1% [13].

Ustalono, że dodatnie receptory hormonalne występują częściej w MBC niż w FBC (odpowiednio ER i PgR: 90,6% vs 76% i 81% vs 67%) [5, 7, 14]. Paradoksalnie nadekspresja receptora HER2 może być również częstsza w MBC. Wydaje się, że znaczenie rokownicze stanu receptorowego MBC – ER, PgR, HER2 nie różni się specjalnie w porównaniu z FBC [11].

Informacje o biologii molekularnej MBC pochodzą ze zwykle jednoośrodkowych badań, najczęściej opartych na małych grupach pacjentów. Dodatkowo różna metodologia tych badań powoduje, że ich wyniki powinny być oceniane z dużą ostrożnością.

W jednym z badań oceniano ekspresję CK5/6, CK14, CK17 (związanych z fenotypem bazalnym) oraz CK18, CK19 (związanym z fenotypem luminalnym) oraz ER, PgR i HER2. Profile CK (molekularne) sugerują, że w raku piersi u mężczyzn możemy rozróżnić podtyp bazalny i luminalny analogicznie jak u kobiet, co z kolei jest powiązane z rokowaniem pacjentów.

Obecnie dostępne dane sugerują, że istnieje więcej podobieństw niż różnic między MBC a FBC. Te dane wymagają potwierdzenia w badaniach prospektywnych [11]. Ponadto w pojedynczych doniesieniach dotyczących MBC sugeruje się znaczenie rokownicze ekspresji także innych czynników molekularnych.

Na przykład nadekspresja cykliny D1, c-myc może sugerować mniej agresywny nowotwór w przeciwieństwie do nadekspresji p21, p57 [15]. Postulowane jest oznaczanie w materiale operacyjnym, oprócz standardowych już ER, PgR, HER2, również Ki67, receptorów androgenowych, cykliny D1, p21, p27, aromatazy oraz surwiwiny w celu oceny ich wartości prognostycznej [11].

Leczenie chirurgiczne

Podobnie jak w przypadku raka piersi u kobiet istotnym postępowaniem terapeutycznym jest leczenie chirurgiczne. Brak korzyści wynikających z radykalnej mastektomii i defekty kosmetyczne związane z tą metodą operacji spowodowały, że u mężczyzn najczęstszym rodzajem zabiegu jest radykalna zmodyfikowana mastektomia.

Stosuje się ją zarówno w postępowaniu pierwotnym, jak i po leczeniu neoadjuwantowym nieoperacyjnych, miejscowo zaawansowanych przypadków raka [1,16]. Radykalną mastektomię przeprowadza się natomiast rzadko, wówczas, gdy nie można osiągnąć wystarczającego marginesu tkanek zdrowych oraz gdy rak nacieka ścianę klatki piersiowej.

W przeciwieństwie do raka piersi u kobiet chirurgiczne leczenie oszczędzające (BCS) nie odgrywa ważnej roli w leczeniu MBC z powodu małej wielkości piersi u mężczyzn i wysokiego stosunku proporcji guz/pierś [4].

W rzadkich przypadkach MBC, takich jak I stopień zaawansowania klinicznego czy DCIS, można rozważyć leczenie oszczędzające, należy jednak pamiętać o większym ryzyku nawrotu miejscowego.

Ze względu na przeprowadzone procedury chirurgiczne także u mężczyzn może pojawić się konieczność rekonstrukcji piersi lub brodawki sutkowej po zakończonym leczeniu [1]. Integralną częścią zabiegu jest usunięcie węzłów pachowych lub procedura biopsji węzła wartowniczego w klinicznie niebadalnych węzłach pachy przy średnicy guza

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*