Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka

Depresja poporodowa rozwija się w wyniku oddziaływania czynników hormonalnych, środowiskowych, emocjonalnych i genetycznych.

Ryzyko wystąpienia tego zaburzenia jest większe, gdy depresja lub zaburzenia lękowe były obecne w czasie ciąży, lub jeśli po porodzie wystąpił smutek poporodowy (baby blues).

Inne czynniki, które mogą wpłynąć na rozwinięcie się depresji poporodowej to wyczerpujący/traumatyczny poród, deficyt snu oraz emocjonalne trudności w zaangażowaniu się w rolę rodzica.

Poniżej podsumowano najważniejsze czynniki ryzyka rozwinięcia się depresji poporodowej:

  • depresja przebyta w przeszłości, depresja lub zaburzenia lękowe w czasie ciąży,
  • poród przedwczesny lub traumatyczne doświadczenia w trakcie porodu,
  • smutek poporodowy,
  • brak wsparcia społecznego, brak partnera,
  • trudności z karmieniem piersią,
  • dziecko wymagające intensywnej opieki poporodowej, z wadami wrodzonymi lub innymi chorobami,
  • niechciana ciąża,
  • poród mnogi,
  • problemy finansowe/niski status socjoekonomiczny, brak zatrudnienia,
  • cukrzyca ciężarnych,
  • doświadczenie przemocy.

Warto podkreślić, że obecność tych czynników nie jest równoznaczne w rozwojem depresji poporodowej, a wiele kobiet nimi obciążonych nigdy nie doświadczy tego zaburzenia.

Czasami kobieta doświadczająca depresji poporodowej czuje się odpowiedzialna lub obwinia się za jej wystąpienie, ale trzeba podkreślić, że zaburzenie to nie rozwija się z powodu jakichkolwiek zaniedbań matki.

Wszystkie kobiety po porodzie wymagają wsparcia emocjonalnego i pomocy w ich obowiązkach. Ewentualne czynniki ryzyka lub niepowodzenia w okresie poporodowym są przesłanką do większej empatii i zaangażowania bliskich matki.

Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka Dlaczego nie wolno pić alkoholu w ciąży?

Wiadomo, że używanie alkoholu w czasie ciąży może być szkodliwe dla dziecka. Jednak nie jest jednoznacznie określone i zbadane jaka ilość alkoholu wypijanego w… »

Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka Anhedonia – niedoceniany objaw depresji

Czym jest anhedonia? Anhedonia (z greckiego: an – “bez”, hedone – “przyjemność”) – jest to termin oznaczający w psychiatrii stan, w którym pacjent skarży się… »

Depresja – co warto o niej wiedzieć?

Depresja w klasyfikacji WHO zajmuje czwarte miejsce wśród najistotniejszych problemów zdrowotnych na świecie, m.in. jest jedną z przyczyn samobójstw. Według danych WHO depresja dotyka ponad 300 mln osób, niezależnie od wieku, płci, wykształcenia czy pozycji społecznej.

Zła kondycja psychiczna, w tym problemy emocjonalne i trudności ze zrozumieniem samego siebie z czasem prowadzą do dysfunkcji o podłożu psychosomatycznym, które w skrajnych przypadkach są przyczyną wykluczenia społecznego.

Depresja jest chorobą ciała i ducha, osoba chora wymaga wielowymiarowego postrzegania z uwagi na liczne współistniejące objawy, również somatyczne. Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka Spis treści:

Co to jest depresja?

Depresja to zespół zaburzeń nastroju (zaburzenie afektywne) i aktywności trwające przez długi czas, którego niezwykle obciążający charakter prowadzi do upośledzenia funkcjonowania chorego w codziennym życiu.

W przeciwieństwie do krótkotrwałych epizodów przygnębienia, depresja trwająca wiele miesięcy może powoli wyniszczać organizm odczuwaniem smutku i brakiem najmniejszych chęci do aktywnego uczestnictwa w życiu społecznym.

Ze względu na charakter tej choroby, chorzy wymagają indywidualnego podejścia.

Przyczyny rozwoju depresji

Specjaliści wyróżniają dwie główne grupy czynników przyczyniających się do rozwoju depresji:

  • endogenne – zwane konstytucjonalnymi; depresja jest uwarunkowana genetycznie, trudno określić dokładną przyczynę rozwoju choroby, podejrzewa się, że ma podłoże wielogenowe; w związku z tym w niektórych przypadkach skłonność do depresji może być dziedziczna; zwykle jest to najcięższa postać depresji o dużym stopniu nasilenia.
  • egzogenne – zwane zewnętrznymi; depresja stanowi zazwyczaj następstwo intensywnego oddziaływania stresujących sytuacji, niekorzystnych wydarzeń o tle psychospołecznym lub choroby somatycznej.

Wielokrotnie epizody lub zespół depresyjny pojawiają się w przebiegu innych jednostek chorobowych. Medycyna często wskazuje na obecność wyraźnego obniżenia nastroju m.in. w trakcie problemów z odżywianiem, podczas nerwic czy zaburzeń o podłożu psychotycznym, a także jako efekt nadużywania niektórych substancji o działaniu psychoaktywnym bądź środków farmakologicznych.

Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka

Rodzaje depresji

Depresję można podzielić ze względu na wyżej wspomniane przyczyny. Określenie rodzaju depresji znacznie ułatwia zaplanowanie właściwego leczenia, np. podjąć właściwą decyzję w kwestii wprowadzenia farmakoterapii.

Depresja endogenna

To najczęściej występujący i zarazem najcięższy typ depresji. W większości przypadków objawia się jako choroba afektywna:

  • jednobiegunowa – tzw. zaburzenie depresyjne nawracające; podczas choroby występują zespoły depresyjne oddzielone okresami znacznej poprawy lub całkowitego zdrowia, brak  stanów maniakalnych.
  • dwubiegunowa – tzw. psychoza maniakalno-depresyjna; zespoły depresyjne i maniakalne są od siebie oddzielone okresami zdrowia bądź pojawiają się naprzemiennie bez obecności okresów remisji (poprawy stanu).

Depresja psychogenna

Psychogenna postać depresji jest manifestem organizmu na przeżyte doświadczenia oraz ogrom trudnych do zrozumienia emocji. Urazy psychiczne, traumatyczne wydarzenia, nieprzyjemne wydarzenia, nadmiernie stresujące i angażujące mentalnie sytuacje mogą doprowadzić do rozwoju zaburzeń depresyjnych. Forma psychogenna najczęściej wiązana jest z:

  • urazami na tle emocjonalnym i zawodowym,
  • reakcją na żałobę,
  • przebiegiem zaburzeń nerwicowych,
  • problemami z adaptacją do istotnych zmian życiowych.

Depresja somatogenna

W tym przypadku epizody lub trwale utrzymujące się stany depresyjne są następstwem wyniszczającego procesu chorobowego.

Problemy somatyczne mogą wywoływać zaburzenia nastroju i emocji, które doprowadzają do wyraźnego upośledzenia kondycji zdrowia psychospołecznego.

Większość odnotowywanych przypadków depresji somatogennej wiąże się z obecnością nowotworów, choroby Parkinsona, choroby Alzheimera, stwardnienia rozsianego, guzów mózgu, niektórych stanów pourazowych, zaburzeń hormonalnych, a także alkoholizmu i narkomanii.

Depresja maskowana (subdepresja)

Często nazywana depresją bez depresji. Charakteryzuje się stanem ciągłego zmęczenia, zaburzeń snu, poczucia ciągłego bólu o niemożliwej do określenia przyczynie, ale bez wyraźnego obniżenia nastroju. W praktyce wyróżnia się pięć podstawowych „masek” depresji:

  • psychopatologiczną – lęk, natręctwo, jadłowstręt;
  • zaburzenia rytmów biologicznych – skrajne zaburzenia snu;
  • wegetatywne i psychosomatyczne – np. świąd skóry, RLS, dławica piersiowa;
  • bólowe – bóle głowy i neuralgie;
  • behawioralne – nadużywanie alkoholu lub leków.

Czym charakteryzuje się pacjent z depresją maskowaną? Jego dolegliwości nie znajdują odbicia w stanie somatycznym, chory nie reaguje na działanie leków przeciwbólowych, objawy nasilają się w porze porannej, a w rodzinie można potwierdzić przypadki zdiagnozowanej depresji. W większości przypadków na pierwszym planie pojawia się jedna z „masek”, która skutecznie skryje głębsze podłoże występujących objawów.

Depresja poporodowa

To krótkotrwała forma obniżenia nastroju, która występuje u większości kobiet. Poporodowa postać depresji przypada najczęściej do 5. dnia po porodzie i stanowi efekt licznych zmian hormonalnych, które niezwykle gwałtownie oddziałują na organizm matki. W jej przypadku nie ma potrzeby sięgania po środki farmakologiczne, psychoterapia zwykle stanowi wystarczającą pomoc.

Zdarza się jednak, że stan obniżenia nastroju się wydłuża i wtedy możemy mieć do czynienia z depresją poporodową. Oprócz objawów podobnych do tych występujących podczas innych odmian depresji pojawiają się obawy związane z relacją matka–dziecko, np.  poczucie winy, że jest się złą matką, zamartwianie się zdrowiem dziecka.

W przypadku tego rodzaju depresji trzeba zwrócić się o pomoc do psychologa lub psychiatry.

Zaburzenie depresyjne – depresja sezonowa – SAD

Seasonal Affective Disorder, czyli sezonowe zaburzenia afektywne, to objawy pojawiające się późną jesienią lub zimą. Skrócenie dnia wyzwala symptomy depresyjne. Sezonowa depresja trwa nie dłużej niż 5 tygodni. Najczęściej można ją rozpoznać po zwiększonej senności, spadku energii oraz zwiększonym apetycie (zwłaszcza na węglowodany).

Depresja objawy

Wszystkie rodzaje depresji charakteryzują się występowaniem podobnego zespołu objawów, które zazwyczaj różnią się momentem pojawienia się i intensywnością nasilenia. Lekarze wyróżniają dwie grupy objawów – podstawowe i wtórne.

Objawy podstawowe

  • Obniżenie nastroju – chory odczuwa nieustanny smutek i przygnębienie; przykre przeżywanie ogółu wydarzeń i poczucie zobojętnienia, brak lub utrata zdolności odczuwania przyjemności i radości.
  • Spadek napędu psychoruchowego – wyraźne spowolnienie myślenia i tempa wypowiedzi, pogorszenie sprawności pamięci i intelektu, spowolnienie czynności ruchowych, obniżenie energii życiowej oraz odczuwanie długotrwałego zmęczenia psychofizycznego.
  • Zaburzenia rytmu okołodobowego oraz objawy somatyczne – pacjent ma wyraźne problemy ze snem, poranne złe samopoczucie, utrzymujące się bóle karku, pojawiają się zaparcia i zaburzenia trawienne, nadmierna suchość w jamie ustnej, a także zauważalny spadek masy ciała (ok. 3 kg/mies.)
  • Zaburzenia lękowe – nieustanne poczucie napięcia i zagrożenia, niepokój, intensywne podniecenie psychoruchowe.
Leia também:  Porque Os Sucrilhos Tem Um Tigre Como Icon?

Objawy wtórne

  • Depresyjne zaburzenia myślenia – negatywna ocena własnej osoby i zdrowia (hipochondria), przerysowany sposób określenia własnej przyszłości i/lub przeszłości, ogólne zniechęcenie do życia i brak motywacji, chory niejednokrotnie wspomina o myślach samobójczych (istnieje ryzyko tendencji oraz prób).
  • Zaburzenia aktywności złożonej – pacjent stopniowo ogranicza liczbę oraz zakres własnych zainteresowań, powoli wycofujące się z wszelkich aktywności; obniżenie lub brak zdolności do wykonywania pracy, izolowanie się i ograniczenie (czasem też całkowite zerwanie) kontaktów z otoczeniem, zaniedbanie higieny osobistej i psychicznej oraz własnego wizerunku społecznego.

„Duża depresja” co to?

Specjaliści wyróżniają specyficzny stan określany mianem dużej depresji, który polega na występowaniu co najmniej 5 spośród poniżej podanych objawów. Symptomy te muszą utrzymywać się przez prawie cały dzień w ciągu co najmniej 2 tygodni. Są to:

  • nastrój depresyjny,
  • zauważalna zmiana masy ciała,
  • wycofanie bądź pobudzenie ruchowe,
  • wzmożona senność i problemy o charakterze bezsenności,
  • długotrwale utrzymujące się zmęczenie i poczucie wyczerpania,
  • zaburzenie koncentracji oraz zwiększenie trudności w podejmowaniu decyzji,
  • wyraźne zmniejszenie zainteresowań lub satysfakcji z realizowanych czynności,
  • skłonności i myślenie o samobójstwie.

Depresja i jej leczenie

Depresja jest chorobą wymagającą złożonego leczenia. W dużej mierze wykorzystuje się farmakoterapię. Środki przeciwdepresyjne przeciwdziałają obniżonemu samopoczuciu, oraz starają się ograniczyć stan długotrwałego napięcia nerwowego. Wskazuje się, że leczenie farmakologiczne przynosi poprawę w około 60% przypadków.

Warto jednak pamiętać, że leki zaliczane do grona antydepresantów mają obciążające działanie na organizm i sferę psychiczną.

Lekarz powinien precyzyjnie dobrać dawkę do aktualnego stanu pacjenta oraz wziąć pod uwagę jego wrażliwość emocjonalną, która może zostać wystawiona na próbę podczas zmian nastroju wynikających z wprowadzenia leku.

Równie dużą skuteczność zapewnia psychoterapia. Kilkanaście tygodni indywidualnych sesji z terapeutą specjalizującym się w przypadkach depresji może okazać się znaczącą pomocą, zwłaszcza dla osób z problemami natury psychogennej.

Sesje terapeutyczne umożliwiają przepracowanie trudnych emocji, omówienie niewygodnych tematów oraz zrozumienie własnego gniewu i bólu, jakie doprowadziły do tak skrajnego stanu.

Psychoterapeuta ułatwi choremu odzyskanie właściwej równowagi emocjonalnej oraz pozwoli na wypracowanie poczucia stabilności, ułatwiając pacjentowi powrót do funkcjonowania w życiu społecznym. 

Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka

Jak walczyć z depresją?

Depresja podobnie jak każda inna choroba wymaga szybkiej interwencji i wczesnego rozpoznania, dlatego pojawienie się nawet najmniejszych objawów lub sygnałów wskazujących na problemy z emocjami i nastrojem należy potraktować poważnie.

W czasie depresji istotną rolę odgrywa drugi człowiek, zaufana osoba oraz zwyczajne poczucie obecności kogoś obok, kto będzie zdolny nie tylko wysłuchać chorego, ale i zaopiekować się w nim w bardziej skrajnych przypadkach (np.

dużych spowolnień psychoruchowych i izolacji społecznej).

Rozmowa i obserwacja pozwalają wysnuć wiele teorii, ale najlepiej rozwiać własne wątpliwości i zdecydować się na konsultację u psychoterapeuty, który bezpośrednio konfrontuje się z występującymi objawami.

Centra kryzysowe lub kliniki zdrowia psychicznego oferują kompleksowe leczenie zaburzeń o charakterze depresyjnym, co stanowi jeden z elementów rehabilitacji psychofizycznej oraz przywrócenia jednostce prawidłowego poczucia własnej pozycji w społeczeństwie.

Dzięki odpowiednim działaniom z zakresu szerzenia oświaty zdrowotnej i zdrowia publicznego zwiększa się szansa na wzrost aktualnego stanu wiedzy o depresji, a także o sposobach jej samodzielnego rozpoznawania czy udzielania pomocy w krytycznych momentach. Globalne i krajowe akcje promocyjne, warsztaty oraz wolontariaty ułatwiają przeciwdziałanie stygmatyzacji osób chorych na depresję.

Dowiedz się więcej:

“An Inventory for Measuring Depression”https://jamanetwork.com/journals/jamapsychiatry/article-abstract/487993

“A Self-Rating Depression Scale”https://jamanetwork.com/journals/jamapsychiatry/article-abstract/488696

“Detection of Postnatal Depression: Development of the 10-item Edinburgh Postnatal Depression Scale”https://www.cambridge.org/core/journals/the-british-journal-of-psychiatry/article/detection-of-postnatal-depression/E18BC62858DBF2640C33DCC8B572F02A

“Depresja – objawy, przyczyny i leczenie”https://www.medicover.pl/o-zdrowiu/depresja-objawy-przyczyny-i-leczenie,84,n,192

LEKCJA 1 – CZYM JEST DEPRESJA I KTO JEST NA NIĄ SZCZEGÓLNIE NARAŻONY?

Depresja to stan chorobowy.

Depresja to zwykle wiele dolegliwości psychicznych i fizycznych jednocześnie. W języku potocznym oznacza stan chwilowego przygnębienia, chandry, złego nastroju – „jestem w depresji”, „jestem w dołku”.

W tym sformułowaniu „w dołku” zawarta jest też cecha charakterystyczna depresji: a mianowicie „początek” i „koniec” tego stanu, czyli jego fazowość, okresowość, przemijanie.

Z tłumaczenia klasyfikacji międzynarodowych z języka angielskiego (depression episode) niefortunnie przyjęto w psychiatrii określenie epizod depresyjny (wg słownika PWN epizod to krótkoterminowe nieistotne wydarzenie), co nie oznacza krótkoterminowości, ale okresowość.

Epizod depresyjny średnio trwa od 3 do 6 miesięcy i oznacza cały zespół objawów, wśród których obniżenie nastroju stanowi najważniejszy, ale nie jedyny element. Ryzyko wystąpienia depresji u dowolnej osoby z populacji ogólnej przekracza 10% podczas całego życia. U kobiet jest większe, czasem uważa się, że prawie dwukrotnie.

Roczna chorobowość w populacji osób dorosłych wynosi 6–12%, wśród osób w wieku podeszłym jest jeszcze wyższa i sięga 15%. Niewątpliwie problem ten wyraźnie narasta w ciągu ostatnich kilkunastu lat.
Ogromne znaczenie ma wpływ choroby na funkcjonowanie rodzinne, zawodowe i społeczne. Depresja w znacznym stopniu ogranicza wydolność jednostki w życiu codziennym, zaburza kontakty z innymi osobami, sprawia, że zmniejsza się wydajność zawodowa, pojawia się absencja w pracy, inwalidyzacja. Depresja to także problem społeczny.

Depresja to stan chorobowy. Ten fakt tłumaczy, że nie można się „wziąć po prostu w garść”, tak jak sobie nakazać zbić gorączkę, czy przestać kasłać w czasie zapalenia oskrzeli. Nie znaczy to jednak, że jest się zupełnie bezradnym.

 Kiedy złe samopoczucie wydaje się, że wynika z sytuacji życiowej (napięcie i stresy w pracy, spłaty kredytu, przewlekła opieka nad chorym, konflikty w rodzinie), przedłuża się, zmęczenie tym stanem narasta, ma wyraźny wpływ na codzienne funkcjonowanie  –  wtedy można podejrzewać depresję.

Nierzadko przeżycia depresyjne są subiektywne, mogą wpływać na krytycyzm i oceny sytuacji, warto więc w takich przypadkach zdać się na opinię zaufanych ludzi, gdyż granica naszego radzenia sobie z depresją może być delikatna, nieuchwytna i czasem niebezpieczna.

Zawsze warto poradzić się bliskich i skorzystać z konsultacji specjalisty. W Polsce skierowanie do psychiatry w poradni zdrowia psychicznego (PZP) nie jest wymagane. Leczenie w dowolnej PZP jest refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia.

Jeśli finanse nie stanowią trudności, można skorzystać z porady w gabinecie prywatnym u lekarza specjalisty psychiatry czy psychologa. Z doświadczenia klinicznego wynika bardzo ważna zasada  –  nie należy w okresie depresji podejmować żadnych ważnych życiowo decyzji (np.

składać wymówienia z pracy, składać pozwu rozwodowego, wyprowadzać się z domu „żeby nie być ciężarem”), gdyż świat jest zmieniony i trudniejszy przez pryzmat przeżywanej depresji. Po ustąpieniu depresji problemy wyglądają inaczej.

Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka

LEKCJA 2 – KIEDY PRZYCHODZI DEPRESJA? PRZYCZYNY I CZYNNIKI WYWOŁUJĄCE

  • Przyczyny
  • Przyczyny depresji nie zostały do końca wyjaśnione, depresja jest chorobą mózgu, ma charakter zaburzeń biologicznych, co nie umniejsza roli czynników psychologicznych czy środowiskowych.
  • Czynniki biologiczne

W czasach starożytnych Hipokrates łączył przyczyny depresji z czynnikami biologicznymi i sądził, że depresja (melancholia) jest chorobą spowodowaną zaburzeniami czarnej żółci, jednej z substancji, której przypisywał rolę regulującą zachowanie równowagi w organizmie ludzkim.

W ostatnich latach duże uznanie ma hipoteza, która zakłada, że depresja wiąże się z wadliwą funkcją neuroprzekaźników w mózgu: serotoniny i noradrenaliny, a także dopaminy. W czasie depresji zachodzą zmiany biochemiczne w mózgu, zmienia się metabolizm mózgu, przepływ krwi przez mózg, wydzielanie hormonów, dobowe rytmy fizjologiczne.

Ten rodzaj zaburzeń leży u podłoża depresji, tzw. endogennych, które występują w przebiegu chorób afektywnych (nawracających zaburzeń depresyjnych, czy dwubiegunowych).

Każda depresja ma przyczyny biologiczne i psychologiczne, przewaga jednych lub drugich czynników powoduje określenie kilku postaci depresji: psychogennej, reaktywnej (większy udział czynników psychospołecznych), somatogennej (jeżeli wystąpienie depresji można wiązać z wystąpieniem choroby somatycznej bądź z przyjmowanymi lekami z powodu różnych innych schorzeń).

Czynniki psychologiczne

Jednym z czynników psychologicznych może być typ osobowości, a przede wszystkim cechy charakteru, które są w znacznym stopniu uwarunkowane genetycznie. Należą do nich np.

Leia também:  Como Me Acalmar Quando Estou Com Raiva?

: wrażliwość na bodźce, odporność na różnego typu przeciążenia, w tym stres, wydolność, aktywność, tendencja do reagowania lękiem i niepokojem.

Również istotną rolę odgrywa sposób reakcji na trudne sytuacje, samoocena, przekonanie o nastawieniu innych ludzi, zaufanie do siebie itp.

Niektóre cechy (np. niskie poczucie własnej wartości) sprzyjają powstawaniu depresji (jeżeli dołączą do nich pewne czynniki biologiczne i środowiskowe).

Potwierdza to pytanie wielu osób doświadczających depresji: „Dlaczego w przeszłości, mimo znacznie większych kłopotów nie miałem depresji, a teraz mam?”. Oznacza to, że wystąpiły czynniki wpływające na pojawienie się depresji w tym momencie życia.

Może zmianie uległ stan zdrowia, może odporność psychiczna uległa obniżeniu, może z naszego otoczenia odszedł ktoś bliski, kto dawał poczucie bezpieczeństwa, a może istotna okazała się zmiana miejsca pracy albo zamieszkania.

Z badań wynika, że utrata kogoś lub czegoś ważnego poprzedza wystąpienie depresji. Może to być utrata bliskiej osoby (śmierć, emigracja, oddalenie emocjonalne). Może być to także strata materialna, ale również brak lub utrata planów  życiowych, celów.

Wystąpieniu zaburzeń nastroju, zarówno jego obniżeniu, jak i podwyższeniu, poza podatnością uwarunkowaną biologicznie, mogą sprzyjać niektóre cechy osobowości, a dokładniej te, które utrudniają nam radzenie sobie z nowymi, trudnymi sytuacjami. Należą do nich m.in.

podwyższony poziom lęku, przesadne wymagania wobec siebie, niska samoocena, małe zaufanie do siebie i swoich umiejętności, trudności w komunikowaniu się z innymi, w sytuacjach trudnych tendencja do koncentrowania się na przeżywanych uczuciach, a nie na rozwiązaniu problemu.

Nie ma jednej lub kilku cech osobowości, które jednoznacznie sprzyjałyby wystąpieniu zaburzeń nastroju. Czynnikiem równie ważnym, jak niektóre cechy osobowości, jest sytuacja, w jakiej się znalazła dana osoba oraz moment życia, w jakim ona wystąpiła. To samo wydarzenie może mieć różne znaczenie dla danej osoby w zależności np. od jej wieku.

Czym innym może być śmierć współmałżonka dla kobiety trzydziestoletniej z dwójką małych dzieci, a czym innym dla osoby 75-letniej. Czym innym może być utrata dorobku życia w wieku 40 lat, a czym innym w wieku 65 lat. Reakcja na dane wydarzenie zależy również od naszego stanu zdrowia, liczby bliskich osób, na które możemy liczyć w trudnej sytuacji.

Na ogół zaburzenie nastroju wiążemy z sytuacjami przykrymi, trudnymi, negatywnymi. Może jednak zdarzyć się, że depresja bywa wyzwolona przeciążeniem sytuacją ocenianą przez innych jako korzystna, np. awans, zmiana miejsca zamieszkania. Każda nowa sytuacja (zarówno pozytywna, jak i negatywna) wymaga na ogół dodatkowego wysiłku, mobilizacji psychicznej i umysłowej.

Takie sytuacje z psychologicznego punktu widzenia mogą zmniejszyć psychiczne zasoby odpornościowe i doprowadzić do stanu wyczerpania, co może zwiększyć podatność na działanie czynników wyzwalających zaburzenia nastroju.

Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka

Czynniki społeczne i środowiskowe

Występowaniu objawów depresji sprzyja również to, co dzieje się w naszym otoczeniu, jakie są relacje z bliskimi i najbliższymi, jakie jest poczucie wzajemnej akceptacji, możliwość zaspokojenia swoich potrzeb vs konieczność zaspokajania potrzeb innych.

Nierzadko zdarza się, że rodzina osoby predysponowanej do depresji nie może zaspokoić ważnych potrzeb swojego bliskiego, bo po prostu nie są one przez niego wyrażane wprost.

W takiej sytuacji osoba chora ma poczucie krzywdy, a u jej bliskich może narastać poczucie winy, co w konsekwencji pogarsza ich wzajemne relacje.

Czynniki somatyczne

Depresja często towarzyszy różnym schorzeniom neurologicznym: chorobie Parkinsona, pląsawicy Huntingtona, guzom mózgu, stwardnieniu rozsianemu, chorobie Wilsona lub chorobom somatycznym (m.in.

chorobie tarczycy, miażdżycy, schorzeniom reumatoidalnym), a także może być związana z przyjmowaniem niektórych leków. Wiadomo, że u osób, które przebyły udar mózgu często (u około 30% osób) występuje obniżenie nastroju, apatia, depresja.

Może to wynikać z zakłócenia bezpośrednio pewnych ośrodków w mózgu, ale także może być reakcją na skutki udaru (niedowłady, afazja), które mogą ograniczać codzienne życie.

Notice: compact(): Undefined variable: limits in /wp-includes/class-wp-comment-query.php on line 860

Notice: compact(): Undefined variable: groupby in /wp-includes/class-wp-comment-query.php on line 860

DEPRESJA – powody, rodzaje oraz sposoby leczenia – Klinika Vitalea Katowice

Według danych WHO depresja to jedna z najpowszechniejszych chorób stwierdzanych w populacji światowej i jednocześnie najczęściej występujące zaburzenie psychiczne. Nieleczona może być przyczyną niezdolności do pracy, niepełnosprawności, a także śmierci.

Na wstępie warto zaznaczyć, że depresja to nie jest jedna choroba- to zbiór różnorodnych zaburzeń dających podobne symptomy, często o odmiennej przyczynie, dotyczące jednocześnie sfery fizycznej oraz psychicznej.

Zakwalifikowana jest do grupy zaburzeń nastroju, zwanych także afektywnymi, charakteryzujących się występowaniem cyklicznych zmian samopoczucia.

Podziałów depresji jest bardzo wiele i dzieli się ją m.in. w zależności od nasilenia objawów na ciężką (z objawami psychotycznymi lub bez nich), umiarkowaną i łagodną.

Kolejny podział opiera się na wieku osób chorych i wyróżnia depresję: młodzieńczą, osób dorosłych i starczą. Inne typy depresji to: d. endogenna, d. lękowa, d. nerwicowa, d. reaktywna, d. poporodowa, d. sezonowa, d.

maskowana oraz choroba afektywna dwubiegunowa.

Depresja – przyczyny i czynniki ryzyka

  • Depresja endogenna powstaje na skutek nieprawidłowego funkcjonowania układu nerwowego i uznaje się, że ma tendencję do dziedziczności.
  • Depresja lękowa, zwana agitowaną, charakteryzuje się nasilonym niepokojem psychoruchowym i drażliwością. Chory jest wybuchowy, co wynika z naglącej potrzeby rozładowania gromadzącego się napięcia. Ten typ choroby niesie ze sobą wysokie ryzyko samobójstwa.
  • Depresja nerwicowa, inaczej dystymia, objawia się ciągłym obniżeniem nastroju, jednak mniej nasilonym niż w innych typach depresji. Symptomy są łagodniejsze, ale trwają dłużej- aby postawić diagnozę, muszą się utrzymywać minimum dwa lata.
  • Depresja reaktywna odznacza się konkretną przyczyną, czyli dokładnie znany jest czynnik wywołujący chorobę. Rozwija się jako następstwo ciężkich, stresujących czy traumatycznych wydarzeń, takich jak np. śmierć bliskiej osoby, napaść seksualna, rozwód.
  • Depresja poporodowa jest problemem dotyczącym nawet 15% kobiet, a powstaje z powodu zmian hormonalnych zachodzących w organizmie w czasie porodu. Przejawia się brakiem zainteresowania noworodkiem, problemami ze snem, osłabieniem i rozdrażnieniem, czasem pojawiają się także myśli samobójcze.
  • Depresja sezonowa związana jest z ograniczeniem dostępu do światła słonecznego w okresie jesienno-zimowym, co w konsekwencji prowadzi do obniżenia stężenia neuroprzekaźników w organizmie. Objawia się brakiem energii, złym samopoczuciem, obniżeniem nastroju, drażliwością i zwiększoną ochotą na produkty zawierające duże ilości cukrów.
  • Depresja maskowana jest zaburzeniem trudnym do szybkiego i jednoznacznego zdiagnozowania. Charakteryzuje się odczuwaniem dolegliwości fizycznych, takich jak ból, zaburzenia miesiączkowania, astma, nadciśnienie czy lęki. Gdy nie stwierdza się nieprawidłowości organicznych, a dolegliwości utrzymują się lub nasilają, wtedy podejrzewa się zaburzenie depresyjne.
  • Choroba afektywna dwubiegunowa objawia się występowaniem epizodów depresyjnych i epizodów manii, które pojawiają się naprzemiennie. W czasie depresji chory odczuwa spadek nastroju, który w czasie manii silnie się podwyższa, czemu dodatkowo towarzyszy pobudzenie psychoruchowe, wzrost energii do działania i zmniejszenie zapotrzebowania na sen. W czasie trwania choroby występują również okresy remisji, czyli całkowitego wycofania objawów. 

Jakie są objawy depresji?

Depresja najczęściej kojarzona jest z przewlekłym, głębokim smutkiem, który zazwyczaj jest jej głównym i najpowszechniejszym objawem. Towarzyszy jej prawie zawsze, choć nie każdy smutek to przejaw depresji. Jest on objawem chorobowym wtedy, gdy utrzymuje się co najmniej 14 dni, odczuwany jest przez zdecydowaną większość dnia i nie zmienia się pod wpływem czynników zewnętrznych.

Należy nadmienić, że również krótkotrwałe występowanie objawów depresyjnych, lecz powtarzających się cyklicznie, może wskazywać na chorobę. Na depresję mogą zachorować osoby w każdym wieku– zaczynając od dzieci przedszkolnych, kończąc na ludziach starszych. Warto jednak wiedzieć, że mimo tej samej diagnozy, to objawy w poszczególnych grupach wiekowych będą się od siebie nieco różnić.

Wśród wielu objawów depresji wymienia się przede wszystkim chroniczne obniżenie nastroju, lecz mimo tego, że smutek towarzyszy pacjentowi cały czas, to często obserwuje się tzw. dobowe wahania nastroju.

O poranku chory nie ma sił wstać, nie ma motywacji ani ochoty, aby podnieść się z łóżka, natomiast samopoczucie z reguły poprawia się w godzinach wieczornych.

 W przebiegu depresji pojawia się również ciągłe zmęczenie oraz niezdolność do odczuwania radości.

Leia também:  Como Dizer Alguem Que A Ama?

Czynności, które niegdyś przynosiły zadowolenie, w czasie choroby przestają sprawiać przyjemność. Dotyczy to także sfery intymnej- brak odczuwania satysfakcji prowadzi do spadku libido i niechęci do kontaktów seksualnych, co potęguje poczucie własnej nieatrakcyjności i mniejszej wartości.

Chorego dręczą natrętne, negatywne myśli oraz poczucie winy za czyny, często błahe i nieistotne, popełnione niedawno lub lata wstecz. Są one często wyolbrzymione i niewspółmierne do odczuwanego smutku. Chory obwinia się za rzeczy, na które często nie ma wpływu, przypisuje sobie winę za „wszelkie zło tego świata”.

Pojawia się czarnowidztwo i pesymizm, co prowadzi do drastycznego spadku poczucia własnej wartości i przydatności w społeczeństwie.

To pogłębia izolację od innych- chorzy nie mają ochoty na przebywanie między ludźmi, odsuwają się od rodziny i przyjaciół. Nie interesują się już domem, pracą, bliskimi, zaniedbują też swoje pasje. Najchętniej nie wychodzą z domu, a jeśli zachodzi taka konieczność, jest to wręcz heroiczny wysiłek.

Mają ogromne trudności z podjęciem decyzji, towarzyszy im natłok myśli oraz ciągłe napięcie fizyczne i psychiczne. Nie umieją się skoncentrować, mają problemy z pamięcią i skupieniem uwagi.Również poruszają się inaczej – ich ruchy są ospałe i spowolnione, tak samo jak mowa. Chorym czasem towarzyszy poczucie ciągłego niepokoju oraz lęk, co może przejawiać się np.

pod postacią hipochondrii. Współtowarzyszy temu pobudzenie psychoruchowe i drażliwość.   

Innym, poważnym i bardzo powszechnym objawem depresji, są zaburzenia snu. Chory najczęściej łatwo i dość szybko zasypia, jednak budzi się wcześnie rano i nie potrafi ponownie zapaść w sen. To nasila zmęczenie, brak energii oraz spadek samopoczucia.

Przeczytaj także: 5 sposobów na bezsenność

W przebiegu depresji pojawiają się również zaburzenia łaknienia. W większości przypadków obniża się apetyt i zatraca przyjemność płynąca z jedzenia, co prowadzi do szybkiej utraty masy ciała. U niektórych pacjentów sytuacja jest jednak odwrotna- apetyt rośnie, a waga wraz z nim, lecz jest to sytuacja stosunkowo rzadziej spotykana.

Najpoważniejszym skutkiem choroby, do którego mogą doprowadzić wszystkie powyższe objawy, jest popełnienie samobójstwa.

Myśli o śmierci i zakończeniu własnego życia pojawiają się natrętnie, często wbrew woli chorego. Są one wynikiem poczucia bezcelowości istnienia, utraty sensu życia i wszechogarniającej rezygnacji.

Myśli samobójcze stanowią bezwzględne wskazanie do konsultacji u lekarza psychiatry. 

Jakie są przyczyny i czynniki ryzyka depresji?

Ze względu na złożoność choroby, określenie jednej konkretnej przyczyny jej powstawania jest niezmiernie trudne. Czynniki, których rolę upatruje się w powstawaniu depresji, podzielono na trzy grupy: biologiczne, psychologiczne oraz społeczne.

Do pierwszej z nich zalicza się predyspozycje genetyczne, zaburzenia wydzielania neuroprzekaźników (serotonina, dopamina, noradrenalina), problemy hormonalne oraz istniejące choroby somatyczne.

W drugiej grupie wymienia się kolei podatność na stres i umiejętność radzenia sobie z sytuacjami stresowymi (np. napięcie w pracy, śmierć bliskiej osoby, choroba, rozwód), traumatyczne i ciężkie przeżycia, a także osobnicza tendencja do nadmiernego odczuwania lęku.

Do czynników ostatniej grupy zalicza się m.in. niską pozycję społeczną, osamotnienie oraz złą sytuację socjoekonomiczną.

 Jak wspomniano powyżej, niektóre choroby predysponują do rozwoju depresji. Są to np.: schorzenia neurologiczne, w tym udar mózgu i choroba Parkinsona, zawał mięśnia sercowego, choroby nowotworowe, cukrzyca, choroby tarczycy, przewlekłe schorzenia reumatologiczne (RZS, ZZSK), borelioza oraz inne choroby, którym towarzyszy chroniczny ból.

Do wystąpienia depresji przyczynić się mogą także niedobory witamin i mikroelementów, głównie miedzi, cynku, witaminy D i B9. Co więcej, szacuje się, że kobiety chorują na depresję blisko dwa razy częściej, niż mężczyźni, co czyni płeć istotnym czynnikiem ryzyka.

Także ciąża i poród predysponują do zwiększonego ryzyka wystąpienia choroby- depresja dotyka średnio co dziesiątą kobietę ciężarną.

Jak możemy wspomóc leczenie depresji w NZOZ Vitalea?

Podstawą leczenia depresji w każdym przypadku jest psychoterapia. Czasem konieczne jest także włączenie leczenia farmakologicznego, jeśli stan Pacjenta tego wymaga. Jednak istnieją dodatkowe, naturalne sposoby, które mogą skutecznie wspomóc terapię i przyspieszyć proces leczenia. Oto kilka z nich:

Zabieg tlenoterapii hiperbarycznej (HBOT) korzystnie wpływa na regenerację uszkodzonych tkanek ustroju oraz powstawanie nowych naczyń krwionośnych. Powoduje to lepsze dotlenienie i odżywienie komórek, dzięki czemu są w stanie znacznie lepiej spełniać swoją funkcję.

Udowodniono korzystny wpływ HBOT na poprawę pamięci, uwagi i koncentracji, a także na samopoczucie. Dzięki zabiegom tlenoterapii możliwa jest długotrwała poprawa nastroju bez użycia dodatkowych leków. Dotlenienie i regeneracja pozytywnie wpływają na jakość i długość snu.

Ponadto zmniejsza się niepokój i lęk, wracają natomiast chęci do działania i motywacja.

2.Dożylne podawanie ozonu

Ozon podawany dożylnie, tzw. autohemotransfuzja ozonowa, wpływa na dotlenienie całego organizmu, a także zwalcza chorobotwórcze patogeny krążące w ustroju.

Ozon przenika barierę krew-mózg, co powoduje, że bez przeszkód może działać także na układ nerwowy, poprawiając jego zdolności regeneracyjne.

Problem z bezsennością zanika, za to nastrój, koncentracja i pamięć ulegają zdecydowanej poprawie.

3.Biorezonans komórkowy na aparacie MORA. 

Za pomocą biorezonansu komórkowego można stwierdzić, jakich witamin, makro- i mikroelementów brakuje w organizmie Pacjenta.

Ocenia się to z wykorzystaniem aparatu MORA, który jest w stanie wykazać niedobór składników odżywczych w ustroju, a następnie pomaga efektywnie je uzupełnić.

Biorezonans umożliwia również sprawdzenie stopnia zanieczyszczenia organizmu przez metale ciężkie i pestycydy, które także przyczyniają się w znacznym stopniu do funkcjonowania całego ustroju, zwłaszcza układu nerwowego.

Depresja – jakie czynniki mogą ją wywołać?

Każdy z nas zostaje wystawiony na ciężkie próby. Śmierć bliskiej osoby, utrata pracy lub zakończenie związku to trudne doświadczenia, które spotykają nas w życiu. Normalne jest poczucie smutku lub żalu, które rozwija się w odpowiedzi na takie sytuacje.

Osoby, które doświadczają takich sytuacji i zdarzeń, mają prawo odczuwać smutek czy przygnębienie. Może brakować im chęci do życia. Ale bycie smutnym to nie to samo, co depresja. Proces żałoby jest naturalny i unikalny dla każdej osoby i ma pewne cechy depresji.

To samo dotyczy trudnej sytuacji życiowej czy finansowej, a także rozpadu związku czy zdrady. Zdarzenia te mogą powodować intensywny smutek i wycofanie się ze zwykłych czynności.

Czynnikiem ryzyka jest coś, co zwiększa prawdopodobieństwo zachorowania lub choroby. Jednak depresja może wystąpić niezależnie od braku potencjalnego ryzyka. Jednak im więcej czynników ryzyka występuje u danej osoby, tym większe prawdopodobieństwo wystąpienia depresji.

Depresja – co ją powoduje?

Nie ma jednej przyczyny depresji. Ryzyko depresji może być związane z kombinacją czynników genetycznych, fizycznych, psychicznych i środowiskowych. Należy wziąć pod uwagę takie czynniki jak:

  • biochemia mózgu (różnice w niektórych związkach chemicznych w mózgu mogą przyczyniać się do objawów depresji),
  • historia depresji w rodzinie,
  • historia innych zaburzeń (lęk, zespół stresu pourazowego),
  • stresujące, traumatyczne wydarzenia (nadużycia, kwestie finansowe, śmierć bliskiej osoby, przemoc, znęcanie),
  • zmiany hormonalne (cykle menstruacyjne, ciąża),
  • niektóre leki (środki nasenne, leki na ciśnienie krwi).

Ludzie z niskim poczuciem własnej wartości, którzy są łatwo przytłoczeni stresem, lub którzy są na ogół pesymistami, mogą być bardziej podatni na rozwój depresji.

Na występowanie depresji może też mieć wpływ pora roku i brak słońca. Niektórzy ludzie są bardziej wrażliwi na mniejszą ilość światła w zimie. Sezonowe zaburzenie afektywne to rodzaj depresji spowodowanej brakiem naturalnego światła słonecznego.

Nie bez powodu wyróżnia się różne rodzaje depresji jak np. wyżej wspomniane sezonowe zaburzenie afektywne. Czym innym jest więc depresja poporodowa, w wyniku której matka nie potrafi nawiązać więzi z dzieckiem czy depresja sytuacyjna, która jest wyzwalana przez zdarzenie, które zmienia życie. Może to być wszystko, od utraty pracy do śmierci członka najbliższej rodziny.

Czytaj też:Oswoić depresję

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*