Zapalenie sutka – przyczyny i objawy

Zapalenie sutka – przyczyny i objawy Autor: thinkstockphotos.com Połogowe zapalenie sutka może powodować zastój pokarmu.

Zapalenie sutka to częsta przypadłość u kobiet karmiących piersią. Objawia się bólem i tkliwością piersi, zwłaszcza w trakcie karmienia. Podczas zapalenia piersi pojawiają się również dolegliwości charakterystyczne dla zwykłego przeziębienia: dreszcze, bóle mięśni, ogólne rozbicie. Przeczytaj, aby dowiedzieć się więcej o przyczynach, objawach i leczeniu połogowego zapalenia sutka.

Zapalenie sutka (a właściwie połogowe zapalenie sutka) to problem, który często dotyka kobiety podczas karmienia piersią. Na powstanie stanu zapalnego w obrębie piersi muszą się równolegle nałożyć dwa czynniki chorobotwórcze.

Pierś musi być niedostatecznie opróżniana, co prowadzi do zastoju pokarmu w przewodach i pęcherzykach mlecznych. Nieodciągnięty pokarm wywołuje ucisk na naczynia włosowate, które otaczają przewody mleczne. Zalegający w piersiach pokarm uciska ścianki przewodów mlecznych, co uniemożliwia dopływ oksytocyny.

Niedobór oksytocyny, wpływając negatywnie na pracę skurczową mięśni, dodatkowo wzmaga zastój pokarmu.

Do powstania stanu zapalnego niezbędny jest jednak kontakt z bakteriami. Najczęściej przedostają się one do gruczołu sutkowego przez mikrourazy piersi, powstałe w trakcie karmienia malucha. Źródłem bakterii jest jama ustna dziecka, do której bakterie dostają się np. przez źle zdezynfekowany smoczek.

Jakie są objawy zapalenia sutka?

W trakcie rozwoju choroby mogą jej towarzyszyć zarówno objawy miejscowe, jak i ogólnoustrojowe. Pierwsze, najczęściej odczuwane przez kobietę objawy zapalenia sutka, to:

  • zmęczenie,
  • dreszcze,
  • bóle mięśni,
  • ogólne złe samopoczucie,
  • tkliwość i bolesność całej piersi lub jej fragmentu,
  • gorączka.

Choroba najczęściej dotyka tę z piersi, którą dziecko ssie rzadziej i mniej chętnie. Przez słabe opróżnianie jest ona bardziej narażona na zastój pokarmu. Pierś jest gorąca, nabrzmiała i bolesna – zwłaszcza przy dotyku i karmieniu. Można wyczuć miejsca twardsze niż reszta gruczołu i odznaczające się większą bolesnością.

Aby problemy ze stanem zapalnym piersi nie nawracały, najczęściej wystarczy zastosować się do kilku prostych wskazówek:

  • Dbaj o optymalne opróżnienie piersi z pokarmu, w razie potrzeby stosując laktator.
  • Noś luźną, przepuszczającą powietrze bieliznę.
  • Wykonuj masaż piersi ruchami kolistymi w stronę sutka, co usprawni przepływ pokarmu.
  • Stosuj zimne okłady pomiędzy karmieniami.
  • Dobrze jest karmić niemowlaka w pozycji „spod pachy”. Więc gdy matka trzyma dziecko skierowane bródką w stronę pachy. Czyli najbardziej narażonej na rozwój stanu zapalnego części gruczołu.

Jak leczyć połogowe zapalenie sutka?

Gdy stwierdzimy u siebie objawy wskazujące na zapalenie sutka, najlepiej będzie udać się bezzwłocznie do lekarza lub doradcy laktacyjnego. W porę niedoleczone zapalenie sutka może prowadzić do komplikacji: odnawiania się stanu zapalnego lub wystąpienia ropnia piersi.

  Leczenie w fazie początkowej powinno obejmować regularne odciąganie pokarmu z chorej piersi oraz stosowanie zimnych okładów miejscowych. W przypadku nasilania się objawów lekarz najczęściej zaleca preparaty hamującelaktację, zawierające bromokryptynę. Jeżeli gorączka utrzymuje się dłużej niż 24h konieczne jest zastosowanie antybiotyku.

Nie należy obawiać się terapii, ponieważ stosowane preparaty nie szkodzą dziecku. 

Czy artykuł był przydatny?

POBIERZ PORADNIK! Darmowy poradnik, z którego dowiesz się, jak zmienia się ciało kobiety w ciąży, jak rozwija się płód, kiedy wykonać ważne badania, jak przygotować się do porodu. Pobieram >

Pobieram Zapalenie sutka – przyczyny i objawy

Zapalenie piersi – objawy, przyczyny

Pod terminem zapalenia piersi najczęściej rozumiemy zapalenie brodawki sutkowej lub zapalenie gruczołów sutkowych, występujące najczęściej u kobiet.

W 95% zapalenie piersi zdarza się w okresie połogu, a pozostałe 5% stanowią zmiany pozapołogowe, które występują najczęściej u młodych kobiet, około 30. roku życia lub w okresie po 50. roku życia.

Wyjaśniamy, czym się objawia takie zapalenie, jakie są jego przyczyny i jakie można podjąć działania jeszcze przed wizytą u specjalisty.

Objawy zapalenia piersi

Leczone zapalenie piersi trwa od 3 dni do około tygodnia i nie powinno pociągnąć za sobą szczególnych powikłań. Jeśli zainterweniujemy od razu po zaobserwowaniu pierwszych objawów, można ograniczyć przykre dolegliwości nawet do kilku godzin i uniknąć rozwoju zapalenia.

Wśród pierwszych objawów zapalenia piersi wyróżniamy obrzęk, ból i zaczerwienienie piersi, wraz z ociepleniem skóry oraz stanem podgorączkowym lub gorączką.

Jeśli podejmiemy interwencję na wczesnym etapie, możemy liczyć na dosyć łagodny przebieg zapalenia i stosunkowo szybkie pozbycie się przykrych dolegliwości.

Zapalenie początkowo obejmuje niewielki wycinek piersi, następnie rozszerza się o dodatkowe obszary, a w końcu wywołuje ogólnoustrojową reakcję organizmu.

Zapalenie sutka – przyczyny i objawy

Do kolejnych objawów występujących w zapaleniu piersi można zaliczyć widoczne zmiany w okolicy brodawki sutkowej, ropny wyciek lub ropny wyciek wraz z krwią oraz powiększenie węzłów chłonnych (najczęściej pachowych).

Sygnałem, że rozwija się zapalenie jest również gorączka, przeważnie powyżej 38 stopni. Czasami w okolicy brodawki pojawia się ropień, który należy naciąć i opróżnić pod kontrolą lekarza. Lekarz dobierze również antybiotyk.

Chociaż stosunkowo rzadko, to zdarza się, że zapalenie wynika z nowotworu. Wtedy do najczęstszych objawów zaliczamy wycieki i świąd brodawki, widoczne zmiany wokół niej, takie jak łuszcząca się skóra lub zaczerwienienie, a także trudne w leczeniu, niegojące się owrzodzenia.

Zapalenie piersi pozapołogowe – przyczyny

Pozapołogowe zapalenie sutka może być wywołane urazami mechanicznymi, zakażeniem bakteryjnym, a nawet nowotworem. Może również wynikać z zaburzeń funkcjonowania układu hormonalnego takich jak np.

hiperprolaktynemia, czy zaburzenia związane z funkcjonowaniem gruczołu tarczycy.

Leczenie pozapołogowego zapalenia sutka najczęściej polega na konsultacji z lekarzem, dobraniu antybiotykoterapii lub leków przeciwzapalnych i pobraniu próbki do wykonania badań mających pomóc w ustaleniu przyczyny zapalenia.

Zapalenia pozapołogowe niestety mają tendencję do nawrotów, dlatego tak istotne jest ustalenie ich przyczyny. Istnieje również odmiana zapalenia gruczołu sutkowego u noworodków, która spowodowana jest nadmiernym oddziaływaniem na dziecko hormonów matki w czasie ciąży. Leczenie polega na podawaniu antybiotyków. Problem o wiele częściej dotyka dziewczynek, niż chłopców.

Zapalenia w okresie połogu i karmienia piersią – przyczyny

Najczęstszą przyczyną zapalenia w okresie połogu jest zastój pokarmu. Zastój pokarmu można rozpoznać po tym, że pierś boli, jest opuchnięta i zaczerwieniona oraz nie wypływa z niej pokarm.

Zastój może być spowodowany stresem i zmęczeniem organizmu, zbyt dużą ilością wytwarzanego pokarmu i nieprawidłową techniką karmienia. Zastój prowadzi do zapalenia, a nawet powstania ropnia.

Oprócz wymienionych wyżej czynników do powstania zapalenia może się przyczynić noszenie zbyt ciasnej bielizny, próby zbyt wczesnego odstawiania niemowlęcia od piersi, urazy mechaniczne i zbyt rzadkie karmienie.

Profilaktyka przeciw zastojom

Najlepszą profilaktyką przeciwzastojową będzie przede wszystkim dbanie o siebie i regularne karmienie dziecka, na przemian z obu piersi. Wysypianie się, noszenie nieuciskającej i przewiewnej bielizny, ograniczanie stresorów do minimum i niedoprowadzanie do przemęczenia organizmu. Oprócz tego zapobiegać zastojom można na następujące sposoby:

  • należy dbać o odpowiednią pozycję do karmienia, wysypiać się i karmić po równo z obu piersi,
  • zwracać uwagę na to, czy dziecko obejmuje ustami całą brodawkę wraz z otoczką,
  • należy karmić dziecko regularnie, nie doprowadzać do dłuższych przerw i nie próbować odstawiać go zbyt wcześnie,
  • unikać dokarmiania dziecka mlekiem modyfikowanym.

Jeśli podejrzewamy, że nasza technika karmienia jest nieodpowiednia, warto zwrócić się o pomoc do położnej, pielęgniarki środowiskowej lub specjalisty laktacyjnego.

Co robić kiedy dochodzi do zastoju lub zapalenia?

Kiedy dochodzi do zastoju najczęściej mamy do czynienia z bólem w momencie przystawiania dziecka do piersi.

Niestety, żeby pozbyć się zastoju, należy próbować nakarmić dziecko z chorej piersi przy każdym karmieniu, a dopiero kiedy się to nie uda, przystawiać je do zdrowej. Żeby ułatwić wypływanie pokarmu można rozgrzewać i masować pierś przed karmieniem.

Warto zwrócić uwagę na to, żeby nos i broda dziecka znajdowały się od strony zmienionego miejsca. Po karmieniu, żeby zmniejszyć nieco dyskomfort warto ją schładzać i robić chłodne kompresy żelowe.

Dość znanym sposobem na tego typu trudności są również okłady z kapusty. Taki okład przygotowujemy wkładając liść kapusty do lodówki, a kiedy jest już odpowiednio schłodzony, należy porozgniatać go tak, aby puścił sok i przykładać do piersi.

Kiedy mamy już do czynienia z objawami zapalenia, należy przede wszystkim odpocząć, wyspać się, nosić przewiewne, nieuciskające ubranie, masować i ogrzewać pierś. Warto również zażyć paracetamol lub ibuprofen, które pomogą zredukować ból i gorączkę. Lek oparty na ibuprofenie, ma również działanie przeciwzapalne.

Leia também:  Como alimentar um peixinho dourado: 12 passos

Kiedy objawy stanu zapalnego utrzymują się dłużej niż dobę, należy skontaktować się ze specjalistą, który dobierze odpowiednie leczenie, najprawdopodobniej antybiotykiem i niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi.

Kiedy stan zapalny już przekształcił się w ropień, należy koniecznie skonsultować się ze specjalistą i dokonać oględzin zmienionego miejsca, ponieważ konieczna może okazać się interwencja chirurgiczna i opróżnianie ropnia.

Zapalenie piersi

Zapalenie piersi objawia się stanem zapalnym tkanek, często połączonym z zakażeniem.

Przeważnie dochodzi do niego w ciągu pierwszych sześciu tygodni po porodzie, jednak w praktyce może pojawić się ono w dowolnym stadium laktacji.

Przyczyny choroby to najczęściej nieefektywne opróżnianie piersi oraz zastoje pokarmu prowadzące do stanów zapalnych. Zapalenie piersi może także być następstwem nieleczonych obrzęków piersi oraz niedrożności kanalików mlecznych.

Zapalenie sutka – przyczyny i objawy

Jest wiele czynników zwiększających podatność na rozwinięcie się stanu zapalnego; zaliczyć do nich można uszkodzenia brodawek, zwłaszcza w sytuacji zakażenia gronkowcem złocistym, choroby oraz stres.

Do przyczyn zapalenia piersi należą także: rzadkie karmienie piersią lub długie przerwy między sesjami, niewłaściwe przystawianie do piersi skutkujące niedostatecznym opróżnianiem, noszenie ubrań uciskających okolice piersi, nadmierna produkcja pokarmu, nagłe odstawienie dziecka od piersi oraz występowanie białych plamek na brodawkach.

Zapalenie piersi objawia się bólem, rozpaleniem i nabrzmieniem obszaru piersi w kształcie klina, któremu zazwyczaj towarzyszy gorączka (>38,5°C). Symptomy zapalenia piersi łatwo pomylić z oznakami grypy.

Stan zapalny, który charakteryzuje zaczerwienienie, ból i wysoka temperatura, może także wystąpić w obrzękniętej (łącze do wątku na temat obrzęków) lub niedrożnej piersi, nawet gdy nie dojdzie do zakażenia. Nieleczony obrzęk może jednak prowadzić do zapalenia o podłożu zakaźnym oraz do powstawania ropni.

Podczas zapalenia piersi może dojść do gwałtownego pogorszenia się stanu matki, dlatego wymaga ono natychmiastowego leczenia.

Konsultacja ze specjalistą w celu diagnozy i leczenia zapalenia piersi zalecana jest natychmiast po wystąpieniu objawów. W większości przypadków niewymagane jest przeprowadzanie badań laboratoryjnych i innych procedur diagnostycznych, chyba że:

  • u pacjentki zdiagnozowano już wcześniej zapalenie piersi, a leczenie okazało się nieskuteczne
  • nastąpił nawrót choroby
  • do rozwinięcia się stanu zapalnego doszło podczas pobytu w szpitalu
  • uczulenie uniemożliwia przyjmowanie standardowych antybiotyków
  • przypadek jest ciężki lub nietypowy

Plan postępowania powinien zostać wprowadzony przy pomocy specjalisty lub konsultanta laktacyjnego.

Sprawdzone metody, które stosować można jako uzupełnienie zaleceń specjalisty, to między innymi:

  • Rozpoczynanie karmienia od chorej piersi i zachowywanie niewielkich odstępów czasowych pomiędzy sesjami w celu szybkiego udrożnienia zatorów. Jeżeli nasilenie bólu zakłóca właściwy wypływ mleka, można rozpoczynać karmienie zdrową piersią.
  • Pomoc w ułożeniu i przystawieniu dziecka do piersi, zmiana pozycji do karmienia na taką, która ułatwi zwalczanie ewentualnych niedrożności
  • Jak najdłuższe wypoczywanie
  • Używanie przed karmieniem okładów rozgrzewających, które stymulują przepływ mleka, a po karmieniu okładów chłodzących, która pomagają ukoić ból i złagodzić stan zapalny
  • Stosowanie środków przeciwbólowych: Specjalista może także zalecić stosowanie środków przeciwbólowych, aby złagodzić ból i usprawnić wypływ mleka. Za szczególnie bezpieczne podczas karmienia piersią uważane są substancje przeciwzapalne, takie jak ibuprofen.
  • Konsultacja ze specjalistą na temat potrzeby farmakologicznego lub niefarmakologicznego leczenia
  • Stosowanie antybiotyków: Jeżeli matka jest chora lub przez 12 godzin nie nastąpiło częściowe ustąpienie objawów, zazwyczaj zaleca się wprowadzenie antybiotyków
  • Zalecane jest odbycie pełnej kuracji antybiotykowej. Należy wybrać lek skuteczny i odpowiedni dla kobiet karmiących piersią. Podczas przyjmowania antybiotyku nie powinno się przerywać karmienia piersią. Karmienie zdrowego, donoszonego noworodka przez matkę przechodzącą zapalenie piersi jest bezpieczne, a efektywne opróżnianie piersi odgrywa ważną rolę w zwalczaniu stanu zapalnego.
  • Jeżeli zapalenie piersi wywołane jest przez oporne na metycylinę bakterie gronkowca złocistego (MRSA), wymagane są odpowiednie antybiotyki. W przypadku obecności MRSA w otoczeniu konieczne może być wykonanie posiewu mleka matki oraz testu wrażliwości na antybiotyki, zwłaszcza jeżeli u pacjentki nie nastąpi poprawa.
  • Jeżeli objawy nie ustąpią po kilku dniach, wówczas należy rozważyć wykonanie szerszej diagnozy różnicowej w celu wykrycia obecności opornych bakterii, tworzenia się ropni lub innej dolegliwości piersi.

Źródła

Źródła

Amir, L.H. ABM Clinical Protocol #4: Mastitis, Revised March 2014. Breastfeed Med 9, 239–243 (2014).

Jacobs, A. et al. S3-Guidelines for the Treatment of Inflammatory Breast Disease during the Lactation Period: AWMF Guidelines, Registry No. 015/071 (short version) AWMF Leitlinien-Register Nr. 015/071 (Kurzfassung). Geburtshilfe Frauenheilkd. 73, 1202–1208 (2013).

Amir, L.H., Forster, D.A., Lumley, J. & McLachlan, H. A descriptive study of mastitis in Australian breastfeeding women: incidence and determinants. BMC. Public Health 7, 62 (2007).

American Academy of Pediatrics and The American College of Obstetricians and Gynecologists. Breastfeeding handbook for physicians (2006).

Lawrence, R.A. & Lawrence, R.M. Breastfeeding: a guide for the medical profession (Elsevier Mosby, Maryland Heights, MO, 2011).

Hale, T.W., Rowe, H.E. Medications and Mothers' Milk 2014 (Hale Publishing, Plano, 2014).

Zapalenie sutka

Zapalenie sutka po odstawieniu dziecka od piersi zdarza się dość często wśród kobiet karmiących. Zapalenie sutka to stan zapalny tkanek gruczołu mlekowego. Wyróżnia się dwa rodzaje zapalenia sutka: zapalenie brodawki sutkowej i zapalenie gruczołów sutkowych.

Zapalenie sutka najczęściej rozwija się w okresie połogu, kiedy kobieta dopiero zaczyna uczyć się prawidłowo przystawiać dziecko do piersi. Stan zapalny stanowi efekt albo pęknięć brodawki sutkowej z powodu urazów i niewłaściwego ssania przez dziecko, albo niedostatecznego opróżniania piersi z pokarmu i rozwoju tzw.

zapalenia zastoinowego.

1. Przyczyny zapalenia sutka

Do najczęstszych przyczyn rozwoju zapalenia sutka należą:

  • hiperprolaktynemia,
  • zaburzenia czynności tarczycy,
  • odstawianie dziecka od piersi,
  • niewłaściwe przystawienie dziecka do piersi,
  • niepożądane działania leków przeciw nadciśnieniu tętniczemu,
  • stosowanie silikonowych implantów piersi,
  • piercing sutków,
  • urazy piersi i brodawek sutkowych,
  • zakażenie gruczołów łojowych i potowych,
  • kiła,
  • aktynomikoza,
  • mastopatia (zmiany zwyrodnieniowe w tkance gruczołów sutkowych).

2. Objawy zapalenia sutka

Charakterystycznymi objawami zapalenia sutka są: ból piersi, silna bolesność i powiększenie brodawek sutkowych, zaczerwienia na skórze piersi. Zaawansowane postacie zapalenia sutka mogą wyrażać się poprzez silne obrzęknięcie i zaczerwienienie piersi.

Może dochodzić do szybkiego powiększania się pachowych węzłów chłonnych, czemu często towarzyszą takie objawy, jak gorączka i dreszcze. Bardzo ważne jest wczesne rozpoznanie zapalenia sutka, ponieważ zaawansowane zmiany w gruczołach sutkowych mogą prowadzić do powstania ropni.

Ropień gruczołu sutkowego wymaga szerokiego nacięcia chirurgicznego i sączkowania. Szczególną postacią zapalenia sutka jest ropień Montgomery'ego. Zmiany chorobowe dotyczą jednego z gruczołów znajdujących się na brodawce sutkowej.

Wokół gruczołu powstaje czyrak, który zazwyczaj przekształca się w ropień. Najczęstszym rodzajem bakterii wywołującym zapalenie piersi jest gronkowiec złocisty. Zapalenie sutka najczęściej wywołane jest drażnieniem brodawek przez podniebienie lub zęby dziecka.

Przy odstawianiu dziecka od piersi stan zapalny sutka rozwija się z powodu niedostatecznego opróżnienia piersi z mleka.

Jeśli zatem chcesz oduczyć dziecko ssania piersi, odstawianie przeprowadzaj stopniowo, by gruczoły sutkowe przyzwyczajały się do coraz mniejszej produkcji pokarmu. Jeśli masz dużo pokarmu w piersiach, początkowo wskazane jest użycie odciągacza pokarmu.

3. Leczenie zapalenia sutka

Wczesne zmiany w przypadku zakażenia sutka leczy się poprzez hamowanie laktacji. Kobiecie podaje się leki hamujące wydzielanie prolaktyny – hormonu odpowiedzialnego za produkcję mleka w gruczołach piersiowych. W celu łagodzenia bólu i obrzęku piersi oraz zmniejszenia zaczerwienia brodawek stosuje się niesteroidowe leki przeciwzapalne.

Dobrym domowym sposobem na zapalenie sutków jest przykładanie do piersi zmrożonych liści białej kapusty. Okłady z liści kapusty działają przeciwzapalnie i zmniejszają obrzęk. Niekiedy konieczne jest podawanie antybiotyków oraz chirurgiczne zaopatrzenie zmian zapalnych, głównie ropni.

Leia também:  Co na zatkany nos? Jakie są skuteczne sposoby na zatkany nos?

Jeśli zmiany nie cofają się po wdrożeniu leczenia, należy wykonać badanie histopatologiczne w celu wykluczenia raka piersi.

Należy pamiętać, że za zapalenie sutka może odpowiadać palenie papierosów przez kobietę. Palenie tytoniu zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia tzw. okołoprzewodowego zapalenia sutka. Tego typu stan zapalny wywołany jest zakażeniem bakteryjnym, rozpoczynającym się w okolicy otoczki.

Choroba przejawia się dużą bolesnością piersi, wciąganiem brodawki sutkowej, wyciekiem z sutka, guzem zapalnym lub ropniem wyczuwanym pod otoczką. W leczeniu okołoprzewodowego zapalenia sutka stosuje się antybiotyki aktywne wobec bakterii tlenowych i beztlenowych.

Joanna Krocz,  28.03.2017 13:43

  • Rzempołucha J., (red.), Ginekologia i położnictwo, Wydawnictwo Medyczne Urban&Partner, Wrocław 2000, ISBN 83-85842-77-2.

Zapalenie sutka – Wikipedia, wolna encyklopedia

Połogowe zapalenie sutka

Mastitis puerperalis

ICD-10

O91Zakażenia piersi związane z porodem

O91.0

Zakażenie brodawki sutkowej związane z porodem

O91.1

Ropień piersi związany z porodem

O91.2

Nieropne zapalenie piersi związane z porodem

Zapalenie sutka − stan zapalny tkanek gruczołu mlekowego. Wyróżnia się zapalenie brodawki sutkowej (thelitis) i zapalenie gruczołów sutkowych (mastitis).

Zapalenie sutka u człowieka

Połogowe zapalenie sutka

Zapalenie w okresie połogu (mastitis puerperalis) stanowi około 95% przypadków zapalenia sutka.

Rozwija się w 2-3 tygodnie od rozpoczęcia karmienia piersią i powstaje bądź jako zakażenie wstępujące po urazach (pęknięciach) w obrębie brodawki sutkowej bądź też jako zapalenie zastoinowe (niedostateczne opróżnianie piersi z pokarmu).

W badaniu zwykle widoczne jest zaczerwienione i bolesne miejsce na skórze piersi. W bardziej zaawansowanych postaciach cała pierś jest obrzęknięta i zaczerwieniona. Szybko dochodzi do powiększenia węzłów chłonnych pachowych, ewentualnie z towarzyszącą gorączką i dreszczami.

W połogu istotne jest wczesne rozpoznanie, ponieważ w przypadku zaawansowanych zmian z powstaniem ropni konieczne jest szerokie nacięcie ropnia i sączkowanie. Najczęstszym patogenem wywołującym zapalenie piersi w połogu jest gronkowiec złocisty.

Wczesne zmiany leczy się hamując laktację (podając leki hamujące wydzielanie prolaktyny- np. bromokryptynę), stosując niesteroidowe leki przeciwzapalne, okłady ze zmrożonych liści kapusty (działające przeciwzapalnie i zmniejszające obrzęk) oraz antybiotyki. W bardziej zaawansowanych stadiach konieczne może być chirurgiczne zaopatrzenie zmian zapalnych (głównie ropni).

Jeśli zmiany nie wycofują się szybko po leczeniu wówczas należy wykonać badanie histopatologiczne w celu wykluczenia raka sutka (m.in. raka zapalnego – carcinoma inflammatorium)

Pozapołogowe zapalenie sutka

Zapalenie piersi poza okresem połogu (mastitis nonpuerperalis) rozwija się zdecydowanie rzadziej. U kobiet występują 2 szczyty zachorowań: poniżej 30. rż. (około 60%) i między 50. a 60. rż.

U młodych kobiet (poniżej 30. rż.) z reguły występuje okołoprzewodowe zapalenie sutka. Głównym czynnikiem ryzyka jest palenie papierosów[1]. Tego typu zapalenia wywołane są zakażeniem bakteryjnym wstępującym, tzn. rozpoczynającym się w okolicy otoczki.

Choroba objawia się bolesnością piersi (u kobiet niezwiązaną z cyklem płciowym), wciąganiem brodawki, wyciekiem z brodawki, guzem zapalnym lub ropniem wyczuwalnym pod otoczką, a także przetoką ropną.

W leczeniu stosuje się antybiotyki aktywne wobec bakterii tlenowych i beztlenowych.

Częstszą przyczyną niepołogowego zapalenia sutka są zapalne powikłania zmian mastopatycznych.

Do innych przyczyn należą:

  • stany hiperprolaktynemii
  • zaburzenia czynności tarczycy
  • działania niepożądane leków przeciwnadciśnieniowych
  • stosowanie przez kobiety implantów silikonowych
  • piercing sutków
  • urazy
  • zakażenie gruczołów łojowych i potowych
  • (rzadko) gruźlica, kiła, aktynomikoza

Niepołogowe zapalenia sutka wykazują skłonność do nawrotów. Stosuje się leczenie przyczynowe, leki przeciwzapalne oraz antybiotyki. Gdy zmiany nie wycofują się szybko w trakcie leczeniu wówczas należy wykonać badanie histopatologiczne (także u mężczyzn) w celu wykluczenia raka sutka, a w przypadku zapalenia brodawki sutkowej- wykluczenia raka Pageta.

Noworodkowe zapalenie sutków

Zapalenie gruczołu sutkowego u noworodka (mastitis neonatorum) to zakażenie dotyczące gruczołów sutkowych obrzmiałych w wyniku działania hormonów matki podczas ciąży. Występuje rzadko, zwykle u noworodków donoszonych.

Zdecydowanie częściej występuje u dziewczynek. U około 50% dzieci z noworodkowym zapaleniem sutków stwierdza się ropień sutka.

W każdym przypadku zapalenia tego typu konieczne jest wczesne podanie antybiotyku pozajelitowo, celem uniknięcia zniszczenia tkanki gruczołu.

Ropień Montgomery'ego

Jest to szczególna postać zapalenia sutka. Zmiany dotyczą jednego z gruczołów Mongomery'ego znajdujących się na brodawce sutkowej. Wokół gruczołu powstaje czyrak, który zwykle przechodzi w ropień. Leczenie polega na chirurgicznym nacięciu zmiany i antybiotykoterapii.

Zapalenie sutka u zwierząt

 Osobny artykuł: Mastitis.

Przypisy

  1. ↑ http://www.libramed.pl/wpg/NumeryArchiwalne/22/08.html

Bibliografia

  • Willibald Pschyrembel, Gunter Strauss, Eckhard Petri: Ginekologia praktyczna. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 1994, s. 767-769. ISBN 83-200-3008-0.
  • Gerhard Martius, Meinert Breckwoldt, Albrecht Pfleiderer: Ginekologia i położnictwo. Wrocław: Urban & Partner, 2004, s. 320-321; 447-448. ISBN 83-85842-77-2.
  • Nirupama K. De Silva, Mary L. Brandt. Choroby gruczołu sutkowego u dzieci i młodzieży. Część 1: Zaburzenia rozwojowe i choroby zapalne sutka. „Medycyna Praktyczna Ginekologia i Położnictwo”. 5 (57), s. 63-70, 2008. 

Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.

Kontrola autorytatywna (breast disease):

  • BNCF: 21908

Encyklopedia internetowa:

  • БРЭ: 2191576
  • Britannica: science/mastitis

Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Zapalenie_sutka&oldid=64479412”

Zapalenie piersi – przyczyny, objawy, leczenie

Zapalenie piersi u kobiet występuje zarówno jako połogowe zapalenie sutka, jak i pozapołogowe zapalenie sutka.

Najczęściej jest powikłaniem zastoju pokarmu w piersiach karmiących mam. Tylko pięć procent przypadków stanowią inne, pozapołogowe zapalenia piersi.

Schorzenie może dotyczyć zarówno brodawki sutkowej, jak i gruczołów sutkowych. Występuje również u noworodków i mężczyzn.

Połogowe zapalenie piersi dotyczy najczęściej kobiet karmiących piersią. Trwa kilka dni, a prawidłowo leczone powinno ustąpić po dwóch dobach. Stan zapalny jest problemem dotyczącym tylko jednej piersi i nie stanowi przeciwwskazania do karmienia dziecka piersią.

Dolegliwość pojawia się najczęściej w trzeciej i czwartej dobie po porodzie, kiedy nadchodzi nawał pokarmu, ale może rozwinąć się także później, na przykład przy próbie odstawienia dziecka od piersi. Często jego przyczyną są poranione podczas karmienia malucha brodawki.

Połogowe zapalenie piersi wywołują najczęściej gronkowce, paciorkowce, pałeczki okrężnicy, a także drożdżaki. Kolonizację drobnoustrojów ułatwiają:

  • zastój pokarmu,
  • uraz piersi,
  • niewłaściwe odżywianie,
  • zmniejszona odporność organizmu,
  • przebyte stany zapalne piersi.

Objawem zapalenia piersi jest jej obrzęk. Pierś boli zarówno podczas karmienia, jak i wtedy, gdy nie jest dotykana.

Pojawia się zaczerwienienie (na skórze mogą powstać czerwone plamy), guzki i podwyższona ciepłota – tak zainfekowanego miejsca, jak i ciała, pojawia się stan podgorączkowy.

Z czasem zaczerwienienie, obrzęk i ból się nasilają, pojawia się wysoka gorączka, osłabienie i inne objawy grypowe (bóle mięśni i głowy). Powiększeniu ulegają pachowe węzły chłonne.

W pierwszej dobie od zaobserwowania objawów świadczących o zapaleniu piersi wystarczy stosować domowe sposoby, dokładnie takie, jakie pomagają przy zastoju pokarmu. Co robić, by złagodzić zapalenie piersi?

Ponieważ częste karmienie pozwoli na szybsze pozbycie się nieprawidłowości, należy regularne, częściej niż zwykle, przystawiać dziecko do piersi (lub używać laktatora). Należy pić duże ilości wody (co najmniej dwa litry dziennie). Można wspomagać się herbatami z melisy i rumianku (przed ich zastosowaniem należy skonsultować się z położną lub doradcą laktacyjnym).

Pomocne będą także zimne okłady po karmieniu dziecka piersią (zmniejszą obrzęk), zaś przed karmieniem – ciepłe okłady lub prysznice. Warto sięgnąć po schłodzone liście kapusty, które przynoszą ulgę i działają przeciwzapalnie. Można stosować leki przeciwbólowe (paracetamol lub ibuprofen, niewskazana jest aspiryna) – przed ich zastosowaniem należy skonsultować się ze specjalistą.

Jeśli objawy zapalenia piersi dokuczają dłużej niż doba lub zaostrzają się, trzeba zgłosić się do lekarza. Gdy pojawia się wysoka gorączka, podaje się bezpieczny dla dziecka antybiotyk.

Zaniedbane bądź źle leczone zapalenie piersi może prowadzić do powikłań – najpoważniejszym jest ropień w piersi. Pojawienie się tej zmiany jest przeciwwskazaniem do karmienia zainfekowaną piersią. Pokarm z niej musi być ściągany i wylewany. Konieczne jest podanie antybiotyku.

Zdarza się również pozapołogowe zapalenie piersi, które nie jest związane z karmieniem dziecka. Schorzenie to pojawia się zdecydowanie rzadziej. Najczęściej dotyka kobiety do 30. roku życia oraz panie między 50. a 60. rokiem życia.

Objawami pozapołogowego zapalenia piersi jest ból piersi, wciągnięcie brodawki i wyciek z brodawki. Jego przyczynami zaś: zaburzenia hormonalne czy czynności tarczycy, urazy, palenie papierosów, zakażenie gruczołów łojowych i potowych, a także choroby bakteryjne (zarówno te w obrębie układu oddechowego, jak i choroby weneryczne).

Leia também:  Śpiączka wątrobowa – co to jest, przyczyny, objawy, leczenie, rokowania

Dokładnie tak samo, jak w przypadku połogowego zapalenia piersi, leczenie polega na podaniu antybiotyków oraz leków przeciwbólowych. Pozapołogowe zapalenie piersi – częściej niż połogowe – grozi nawrotami i powikłaniami, takimi jak powstanie ropnia.

Ból sutków – sprawdź, co może być przyczyną!

Ból brodawek sutkowych może wynikać z różnych przyczyn i nie musi świadczyć o niczym groźnym. Niestety czasami za dolegliwościami bólowymi stoi infekcja lub nawet poważna choroba. Brodawki sutkowe mogą stawać się bolesne w trakcie ciąży lub karmienia piersią. Kiedy objaw należy zgłosić lekarzowi? Poznaj kilka ważnych informacji na ten temat.

 

Ból całych piersi – jakie są jego możliwe przyczyny?

Jeżeli bolą cię całe piersi, wówczas prawdopodobnym powodem są wahania hormonalne. Dolegliwości tego typu pojawiają się zwykle w przebiegu zespołu napięcia przedmiesiączkowego. Prozaiczną przyczyną bólu piersi jest również źle dobrana bielizna, która powoduje ucisk[1].

Niestety czasami za bólem stoi choroba piersi, na przykład zmiany włóknisto-torbielowate (mastopatia), obecność cyst, torbieli, gruczolakowłókniaków czy innych patologicznych zmian1.

Jeśli więc niepokoją cię bolące piersi, koniecznie zgłoś się do lekarza w celu znalezienia przyczyny. Pamiętaj, że większość wykrywanych na piersiach zmian ma łagodny charakter, dlatego nie ma powodów do martwienia się na zapas.

Niemniej lepiej nie odwlekać wizyty u specjalisty, gdyż kluczowe dla przebiegu leczenia jest wczesne wykrycie ewentualnej choroby.

Ponadto ból i obrzęk całych piesi są jednymi z wczesnych objawów ciąży. Jeśli więc towarzyszy im brak miesiączki, warto wykonać test.

Ból brodawek sutkowych – gdy powodem jest tarcie lub reakcja alergiczna

Podobnie jak ból piersi, ból brodawek (potocznie zwanych „sutkami”, choć w języku medycznym nazwa sutek odnosi się do całej piersi), nie musi być symptomem choroby i ma przemijający charakter. Przede wszystkim czasami dochodzi do urazów mechanicznych, na przykład tarcia. Tutaj również rolę odgrywać może źle dobrany biustonosz.

Ryzyko zwiększa się w trakcie aktywności fizycznej. Jogging czy uprawianie gier zespołowych zwiększają tarcie i co za tym idzie – dolegliwości bólowe. Skóra na brodawkach często staje się wówczas sucha i popękana.

Na szczęście na ten problem jest proste rozwiązanie, gdyż wystarczy zainwestować w lepiej dopasowaną bieliznę, najlepiej bezszwową i wykonaną z delikatnych materiałów[2].

Podrażnienie i ból brodawek czasami są też objawem alergii. Reakcjom uczuleniowym często towarzyszy zaczerwienienie skóry na piersiach, swędzenie i wysypka.

Co może powodować alergię? Na przykład używany kosmetyk, środek myjący albo proszek do prania. W przypadku podejrzenia alergii lepiej skonsultować się z lekarzem.

Oczywiście po zidentyfikowaniu uczulającego czynnika konieczna jest jego eliminacja2.

Bolące sutki przy dotyku, podobnie jak ból całych piersi, to objaw związany często z zespołem napięcia przedmiesiączkowego. W takim przypadku powinien ustąpić około drugiego lub trzeciego dnia menstruacji.

Ból sutków w trakcie ciąży

W czasie ciąży ból sutków lub piersi to objaw odczuwany przez przyszłe mamy stosunkowo często. To dlatego, że piersi przyszłej mamy powiększają się, często są opuchnięte i wrażliwe na dotyk. Zmiany zachodzą także w wyglądzie biustu, gdyż brodawki i ich otoczki stają się ciemniejsze. Wszystko ma oczywiście związek z zawirowaniami hormonalnymi w organizmie kobiety.

Jak złagodzić dolegliwości? Tutaj również kluczowy jest dobór odpowiedniej bielizny. Wygodny stanik ciążowy powinien dobrze podtrzymywać piersi oraz być uszyty z delikatnej tkaniny, która nie powoduje tarcia. To powinno rozwiązać lub przynajmniej złagodzić problem.

Jeżeli jednak ból sutka lub sutków jest dotkliwy, dobrym pomysłem jest przyłożenie chłodnego, żelowego kompresu2.

Bolące sutki a infekcja

Choć są to sytuacje stosunkowo rzadkie, czasami w obrębie brodawki sutkowej może rozwinąć się infekcja. Jak to możliwe? Otóż zwykle najpierw w grę wchodzi jeden z powyższych czynników, czyli tarcie, inne uszkodzenie mechaniczne albo alergia.

Gdy na powierzchni sutka lub sutków dochodzi do drobnych pęknięć lub otarć, wówczas drobnoustroje mogą wnikać przez skórę do wnętrza gruczołu piersiowego. W takim przypadku może dojść na przykład do infekcji grzybiczej (wywołanej przez drożdżaki Candida albicans).

Czynnikiem sprzyjającym jest natomiast przebyta antybiotykoterapia lub wcześniej występujące infekcje grzybicze skóry. Typowym objawem jest wówczas uczucie pieczenia lub kłucia brodawki, a także zaczerwienienie, pękanie i łuszczenie się sutków oraz otoczki wokół nich.

Objawy infekcji wymagają kontaktu z lekarzem2 [3].

Ból sutków w czasie laktacji – czy to może być zapalenie piersi?

Skoro mowa o infekcjach, trudno nie wspomnieć o zapaleniu piersi, które często dotyka kobiety karmiące piersią. Chociaż to najzdrowszy i najlepszy sposób odżywiania rosnącego dziecka, czasami niestety dochodzi do zakażenia i rozwoju stanu zapalnego, zwykle po jednej stronie.

Czynnikiem sprzyjającym jest nieprawidłowa technika karmienia, jednak zapalenie może rozwinąć się także, gdy dojdzie do zatkania przewodu mlecznego lub wyprowadzającego, gdy z powodu źle zbilansowanej diety u karmiącej mamy występują niedobory składników odżywczych (na przykład żelaza, co skutkuje anemią) albo gdy mama jest przemęczona i zestresowana.

Istotną rolę odgrywa tu też odporność, gdyż kiedy dochodzi do jej osłabienia, drobnoustroje mają ułatwione zadanie i łatwiej wywołują infekcję.

Bakterią, która najczęściej odpowiada za objawy zapalenia piersi w czasie karmienia, jest gronkowiec złocisty, jednak winę mogą ponosić także paciorkowce, enetrokoki, pałeczka okrężnicy (Escherichia coli), a także wspomniany już drożdżak Candida albicans[4] 5 (4,5)

Zapalenie piersi może wystąpić na każdym etapie karmienia, jednak zwykle rozwija się między 2 a 6 tygodniem. Niestety objawy są bardzo nieprzyjemne i należą do nich:

  • zaczerwienienie fragmentu piersi,
  • opuchlizna, obrzęk,
  • ból w trakcie karmienia i między karmieniami,
  • problemy z karmieniem – maluszek ssie pierś krócej niż zwykle lub nie chce ssać wcale,
  • objawy grypopodobne: osłabienie, rozbicie, gorączka, dreszcze, bóle głowy i mięśni4 5.

Co ważne, zapalenie nie powinno być powodem do zaprzestania karmienia, gdyż wywołujące je bakterie są nieaktywne w pokarmie i nie zagrażają dziecku. Regularne opróżnianie piersi jest wręcz ważne w terapii.

Jeżeli dziecko nie chce ssać piersi, należy opróżnić je przy pomocy laktatora.

Oczywiście choroba wymaga również kontaktu z lekarzem i podjęcia farmakoterapii, zwykle wskazane są leki przeciwzapalne i przeciwbólowe, czasami również antybiotyki, choć zaleca się je tylko w ostateczności.

Co ważne, w trakcie zapalenia, nawet gdy ból sutka jest dokuczliwy, nie powinno się ugniatać ani masować piersi, stosować gorących okładów ani środków hamujących laktację4.(4)

Bolące sutki przy karmieniu bez objawów zapalenia

Warto pamiętać, że jeżeli w czasie karmienia piersią sutki bolą, nie musi to mieć związku z infekcją i stanem zapalnym. Przede wszystkim rolę odgrywa tutaj technika przystawiania dziecka do piersi, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po porodzie.

Dotyczy to również częściej tych mam, które karmią po raz pierwszy, gdyż ten naturalny proces może czasami sprawiać sporo problemów. Jeśli technika jest prawidłowa, brodawka powinna znajdować się z tyłu gardła.

Gdy natomiast maluszek nie potrafi właściwie uchwycić piersi i głęboko się do niej przyssać, wtedy brodawka ociera się o jego dziąsełka i twarde podniebienie. Innym momentem, wiążącym się z ryzykiem bólu sutków podczas karmienia, jest ząbkowanie maluszka.

Wówczas też należy poprawić technikę w taki sposób, aby dziecko chwytało większą część piersi. W przypadku problemów zawsze warto skorzystać z pomocy poradni laktacyjnej, nie należy natomiast zaprzestawać karmienia piersią2 6.

Ból piersi lub brodawek sutkowych przeważnie nie sygnalizuje poważnych problemów zdrowotnych, a jednak jest objawem, którego nie można ignorować. Nawet prozaiczne tarcie może doprowadzić do pęknięć, a następnie do zakażenia. Można tego uniknąć poprzez szybką reakcję na pierwsze nieprzyjemne objawy, dlatego jeśli coś cię niepokoi, nie zwlekaj z pójściem do lekarza.

Bibliografia:

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*