Rodzaje tabletek antykoncepcyjnych – czym się różnią i jak działają?

Rodzaje tabletek antykoncepcyjnych – czym się różnią i jak działają? Tabletki antykoncepcyjne, nazywane też pigułkami, to jeden z najpopularniejszych środków antykoncepcyjnych. Ponieważ oddziałują bezpośrednio na układ hormonalny, wyróżniają się wysoką skutecznością zapobiegania ciąży. Anqa/pixabay.com

Tabletki antykoncepcyjne, nazywane też pigułkami, to jeden z najpopularniejszych środków antykoncepcyjnych. Ponieważ oddziałują bezpośrednio na układ hormonalny, wyróżniają się wysoką skutecznością zapobiegania ciąży. Wymagają jednak regularnego przyjmowania, a przy tym powodują pewne działania uboczne. Sprawdź, jakie są rodzaje tabletek koncepcyjnych, jakie jest ich działanie i przeciwwskazania do zażywania.

Tabletki antykoncepcyjne są jednym z najskuteczniejszych hormonalnych środków chroniących przed niechcianą ciążą. W ramach stosowania tej metody, kobiety przyjmują doustnie środki hormonalne każdego dnia.

Jeśli chodzi o tabletki antykoncepcyjne, bez recepty nie można ich zakupić w żadnej aptece. Konieczna jest zatem wizyta w gabinecie ginekologicznym, w trakcie której lekarz przeprowadzi wywiad z pacjentką oraz wykona i zleci wszystkie niezbędne badania.

Dopiero na tej podstawie możliwe jest dobranie odpowiedniego rodzaju tabletek antykoncepcyjnych do potrzeb konkretnej kobiety.

Obecnie w sprzedaży znajdują się tabletki jednoskładnikowe oraz kilka rodzajów pigułek dwuskładnikowych. Różnią się one zawartością hormonów, jednak wszystkie wykazują bardzo dużą skuteczność, jeśli są stosowane w prawidłowy sposób.

W skali Pearla skuteczność tabletek jednoskładnikowych wynosi 0,7-1, natomiast dla tabletek dwuskładnikowych to 0,1-3.

Wskaźnik Pearla określa, jaki stopień ochrony daje konkretny środek antykoncepcyjny. W tym celu szacuje się liczbę niechcianych ciąż na 100 par przy stosowaniu danej metody antykoncepcji przez minimum rok. Wskaźnik Pearla równy 1 oznacza, że jedna kobieta na sto zaszła w nieplanowaną ciążę po stosowaniu danej metody.

Tabletki antykoncepcyjne – zasada działania

Szczegółowe mechanizmy działania poszczególnych rodzajów pigułek antykoncepcyjnych mogą się od siebie nieco różnić. Niezależnie jednak od tego jakie tabletki zażywamy, posiadają ono jedną podstawową funkcję, jaką jest uwalnianie konkretnej dawki jednego lub dwóch hormonów do organizmu kobiety.

  • Estrogen jest odpowiedzialny za zatrzymanie dojrzewania pęcherzyka w jajniku.
  • Progestagen odpowiada za zahamowanie owulacji, zagęszczenie śluzu szyjkowego, wydłużenie transportu jajowodowego, utrudnienie przemieszczania się komórki jajowej do jamy macicy oraz za uniemożliwienie implementacji.

A po jakim czasie działają tabletki antykoncepcyjne? Jeśli pierwszą tabletkę przyjmiemy w pierwszym dniu miesiączki, wówczas pigułki antykoncepcyjne zapewniają natychmiastową ochronę przed zajściem w ciążę.

Z kolei, gdy zaczniemy stosować taki preparat w drugim lub każdym innym dniu cyklu, kobieta jest w pełni chroniona dopiero po tygodniu.

W związku z tym, przez pierwsze siedem dni należy korzystać z dodatkowej metody antykoncepcji, jaką mogą być prezerwatywy.

Jak się okazuje, działanie tabletek antykoncepcyjnych nie tylko chroni przed niechcianą ciążą, ale również wpływa pozytywnie na inne aspekty zdrowia kobiety. Dodatkowe zalety stosowania pigułek antykoncepcyjnych to:

  • mniejsze ryzyko rozwoju torbieli,
  • brak zespołu napięcia przedmiesiączkowego,
  • zniwelowanie dolegliwości bólowych podczas menstruacji,
  • złagodzenie zmian trądzikowych,
  • mniejsze ryzyko rozwoju osteoporozy,
  • regulacja cyklu miesiączkowego.

Rodzaje tabletek antykoncepcyjnych – czym się różnią i jak działają?

10 najskuteczniejszych metod antykoncepcji. Jaki rodzaj wybr…

Tabletki antykoncepcyjne występują w kilku rodzajach, z których najważniejsze to tabletki jednoskładnikowe i dwuskładnikowe.

Jednoskładnikowe tabletki antykoncepcyjne – często nazywane są minipigułkami, ponieważ zawierają tylko jeden hormon: progestagen. Charakteryzują się przede wszystkim łagodniejszym działaniem i mniejszą liczbą ewentualnych skutków ubocznych. Jednocześnie nie jest to jednak najbardziej odpowiedni wybór dla każdej kobiety.

Ich działanie opiera się na działaniu progestagenu, który zwiększa lepkość śluzu szyjkowego. Dzięki temu plemniki mają trudności z przemieszczaniem się w kierunku komórki jajowej.

Opakowanie tego typu tabletek antykoncepcyjnych zawiera 28 tabletek, które należy stosować codziennie o tej samej godzinie bez robienia przerw. Następnego dnia po przyjęciu ostatniej tabletki należy rozpocząć nowe opakowanie.

Stosowanie minipigułek jest zalecane przede wszystkim kobietom karmiącym, które nie mogą przyjmować tabletek dwuskładnikowych ze względu na obecność estrogenu. Może być to także dobry wybór w przypadku kobiet przed 25. rokiem życia i osób, którym nie służą wyższe dawki hormonów w pigułkach dwuskładnikowych.

Trzeba jednak pamiętać, że tabletki jednoskładnikowe wykazują niższą skuteczność od dwuskładnikowych, a ich działanie może spowodować wystąpienie nieregularnych krwawień, które w niektórych przypadkach całkowicie zanikają.

Dwuskładnikowe tabletki antykoncepcyjne – są najczęściej stosowanym rodzajem pigułek antykoncepcyjnych. Zawierają dwa hormony, czyli estrogen oraz progestagen, i mogą być przyjmowana w oparciu o dwa różne schematy.

  • Schemat 21 + 7 – opakowanie zawiera 21 tabletek przyjmowanych codziennie o tej samej porze. Po 21 dniach następuje 7-dniowa przerwa w zażywaniu pigułek i wówczas pojawia się również krwawienie. Po tym czasie należy rozpocząć kolejne opakowanie tabletek, niezależnie od tego, czy krwawienie się już zakończyło, czy wciąż trwa.
  • Schemat 24 + 4 – w przypadku takich preparatów opakowanie zawiera 28 tabletek, z czego 4 są w innym kolorze. Kobieta przez 24 dni zażywa codziennie o tej samej godzinie tak zwane pigułki aktywne, czyli zawierające hormony. Po zażyciu ostatniej przyjmuje 4 kolejne tabletki placebo bez hormonów, a następnie rozpoczyna kolejne opakowanie. Wydłużenie schematu zostało zastosowane przede wszystkim z myślą o kobietach, które podczas krwawienia odczuwają nieprzyjemne dolegliwości. W ten sposób mogą one zostać ograniczone.

Dzięki zastosowaniu dwóch hormonów tabletki dwuskładnikowe wykazują wysoką skuteczność antykoncepcyjną.

Podobnie jak w przypadku pigułek jednoskładnikowych, ich działania również obejmuje zmianę właściwości śluzu szyjkowego, ale oprócz tego wstrzymują one dojrzewanie pęcherzyków Graffa oraz owulację.

A nawet jeżeli dojdzie do zapłodnienia komórki jajowej, dzięki zmianie właściwości błony śluzowej macicy zarodek już się tam nie zagnieździ.

Dwuskładnikowe tabletki antykoncepcyjne występują w 3 rodzajach zależnie od stężenia zawartych w nich hormonów.

  • Tabletki dwuskładnikowe jednofazowe – wszystkie tabletki znajdujące się w opakowaniu (21 lub 24) mają taki sam kolor oraz skład. W związku z tym, że tabletki jednofazowe zawierają najmniejsze ilości hormonów spośród wszystkich typów pigułek dwuskładnikowych, mogą być stosowane przez kobiety w niemal każdym wieku, w tym również przez kobiety karmiące piersią.
  • Tabletki dwuskładnikowe dwufazowe – każda tabletka w opakowaniu zawiera identyczną ilość estrogenu, ale różne stężenie progestagenu. W związku z tym te 2 rodzaje tabletek mają one różne kolory, zazwyczaj różowy i biały. W pierwszej fazie cyklu kobieta przyjmuje 11 różowych tabletek, które zawierają mniejsze stężenie progestagenu. Następnie, zażywa pozostałe 10 pigułek z wyższą dawką tego hormonu. Tabletki dwufazowe nie są zbyt popularne, choć pomagają kobietom z nieregularnymi i bolesnymi miesiączkami. Niestety, jeśli którakolwiek pigułka zostanie zażyta z ponad 6-godzinnym opóźnieniem, skuteczność antykoncepcji znacząco spada.
  • Tabletki dwuskładnikowe trójfazowe – w opakowaniu zawarte są trzy rodzaje tabletek. Każda z nich ma nie tylko inne stężenie progestagenu, ale w niektórych przypadkach również estrogenu. Bardzo często blister zawiera wówczas 6 tabletek brązowych, 5 białych i 10 żółtych. Tabletki te są dobrym rozwiązaniem dla kobiet, które nie mogą stosować pigułek jednoskładnikowych, ale także tych przed lub w trakcie menopauzy. Dzięki temu, że odzwierciedlają one naturalny cykl rozrodczy kobiety, regulują również poziom hormonów. Niestety, wymagają niezwykłej precyzyjności zażywania.
Leia também:  Jak Długo Trwa Leczenie Glistnicy?

Tabletki antykoncepcyjne można odstawić w każdym momencie cyklu – zarówno po przyjęciu całego ich opakowania, jak i w trakcie ich przyjmowania. Należy przy tym pamiętać, że mniej więcej po 2-4 dniach od zażycia ostatniej pigułki pojawi się krwawienie z odstawienia. Pierwsza naturalna miesiączka występuje dopiero po miesiącu, choć czasem trzeba na nią poczekać nieco dłużej.

Rezygnacja ze stosowania antykoncepcji w postaci tabletek nie musi powodować jakichkolwiek niepożądanych dolegliwości. Każdy organizm jest jednak inny, w związku z czym niektóre kobiety zmagają się z objawami odstawienia pigułek, do których należą:

  • zaburzenia miesiączkowania (nieregularne cykle menstruacyjne),
  • pogorszenie kondycji skóry i włosów,
  • zmiany trądzikowe i łojotok,
  • powrót dolegliwości bólowe podczas miesiączki,
  • zmniejszenie się piersi,
  • wahania nastroju.

Co osłabia działanie tabletek antykoncepcyjnych?

W przypadku tabletek antykoncepcyjnych kluczowa jest systematyczność ich przyjmowania. Pigułki muszą być zażywane przez kobietę każdego dnia o tej samej godzinie. Skuteczność takiego zabezpieczenia przed ciążą obniża pominięcie nawet jednej tabletki. Jeśli do tego dojdzie, należy zapoznać się z ulotką leku i postępować zgodnie z zaleceniami producenta.

Problem obniżonej skuteczności pigułek antykoncepcyjnych może pojawić się w sytuacji, gdy przyjmująca je kobieta wymiotuje lub ma biegunkę, np. w wyniku zatrucia pokarmowego.

Osłabiona skuteczność pigułek antykoncepcyjnych może być również efektem przyjmowania związków, które zmniejszają wchłanianie hormonów lub zaburzają ich działanie.

Mogą to być suplementy diety, leki i zioła. Należy się przede wszystkim wystrzegać dziurawca i soku grejpfrutowego.

Przed zastosowaniem każdego preparatu należy sprawdzić, czy nie wpływa negatywnie na działanie pigułek.

Tabletki antykoncepcyjne – skutki uboczne

Hormony przyjmowane w postaci tabletek antykoncepcyjnych mają wpływ na naturalne funkcjonowanie kobiecego organizmu. Jeśli rodzaj antykoncepcji nie został właściwie dobrany lub jest ona przyjmowana w nieodpowiedni sposób, kobieta może odczuwać pewne niepożądane dolegliwości. Do tych najczęstszych należą:

  • duszność,
  • bóle głowy,
  • nadmierne owłosienie,
  • trudności w oddychaniu,
  • nudności i wymioty,
  • wzdęcia,
  • drażliwość,
  • depresja,
  • wahania nastroju,
  • zatrzymywanie wody w organizmie,
  • większy apetyt,
  • przetłuszczanie włosów,
  • łojotok,
  • grzybica pochwy,
  • ból sutków,
  • wzrost wagi,
  • przedłużone krwawienie,
  • powiększenie mięśniaków macicy,
  • podwyższone ciśnienie tętnicze,
  • upławy,
  • nadwrażliwość na światło,
  • spadek libido,
  • tkliwość i obrzmienie piersi.

Dowiedz się, co robić, by mieć większą ochotę na seks i łatwiej osiągać orgazm.

Rodzaje tabletek antykoncepcyjnych – czym się różnią i jak działają?

10 sposobów na udany seks, czyli jak podnieść libido

Długotrwałe stosowanie pigułek antykoncepcyjnych może również zwiększać ryzyko wystąpienia groźniejszych schorzeń, takich jak:

  • zawał serca,
  • udar mózgu,
  • zakrzepica żył głębokich,
  • zator płucny,
  • kamica dróg żółciowych,
  • żółtaczka,
  • polekowy brak miesiączki,
  • zwiększone ryzyko rozwoju raka piersi,
  • nowotwór wątroby,
  • zmniejszona tolerancja glukozy (jako stan przedcukrzycowy),
  • zaburzenia gospodarki tłuszczowej (wzrost poziomu cholesterolu LDL).

Z podwyższonym ryzykiem wystąpienia wymienionych skutków ubocznych muszą liczyć się kobiety, u których występuje:

  • nadmierne stężenie lipidów we krwi,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • otyłość,
  • cukrzyca,
  • choroby układu krążenia,
  • padaczka,
  • depresja,
  • żylaki kończyn dolnych,
  • rodzinnymi predyspozycjami do rozwoju raka piersi lub szyjki macicy.

ZOBACZ: Jak działa antykoncepcja długoterminowa?

Tabletki antykoncepcyjne – warto brać? Zalety i wady antykoncepcji hormonalnej

Ludzkość od zawsze poszukiwała skutecznych sposobów ochrony przed nieplanowaną ciążą. Sięgano po mieszanki ziołowe, stosowano mniej lub bardziej skuteczne metody barierowe. Wiele czasu upłynęło, nim poznaliśmy mechanizmy rządzące cyklem menstruacyjnym kobiety oraz momentem zapłodnienia.

Odkrycie estrogenu i progesteronu – żeńskich hormonów płciowych – pomogło dostrzec pewne zależności i zrozumieć, że od ich stężenia uzależnione są fazy cyklu, a także ciąża. Badacze zauważyli, że kobiety nie zachodzą w ciąże, gdy w trakcie cyklu poziom progesteronu jest podwyższony.

Dopiero wtedy podjęto działania, które miały na celu uzyskanie syntetycznego hormonu o zbliżonym działaniu. To dało początek pracom nad hormonalną formą antykoncepcji. Pierwsze tabletki antykoncepcyjne o nazwie Enovid trafiły do aptek w Stanach Zjednoczonych na początku lat sześćdziesiątych.

W Polsce pigułki antykoncepcyjne zaczęto sprzedawać w roku 1966. Obecnie na rynku dostępnych jest kilkadziesiąt preparatów różnych producentów.

ZOBACZ TEŻ: Dni płodne – jak je obliczyć?

Rodzaje tabletek antykoncepcyjnych

Aktualnie w aptekach możemy kupić dwa rodzaje tabletek antykoncepcyjnych:

  • Tabletka jednoskładnikowa – nazywa się je także “minipigułką”. Zawierają stosunkowo niską dawkę jednego hormonu – syntetycznego progestagenu. Substancją czynną może być także lewonoregesterel, dezogestrel czy noretysteron. Tabletka jednoskładnikowa zmienia właściwości śluzu szyjkowego i tym samym utrudnia wynikanie plemników do dróg rodnych. Hamuje również owulację i wpływa na grubość śluzówki macicy (endometrium). Zaleca się je kobietom, które słabiej tolerują estrogen obecny w tabletkach dwuskładnikowych. Są także częstą formą antykoncepcji stosowaną przez kobiety karmiące piersią. Na rynku dostępne są takie preparaty, jak: Azalia, Cerazette, Limetic, Symonette.
  • Tabletka dwuskładnikowa – zawierają dwa hormony – etynyloestradiol (syntetyczną formę estrogenu) i progestagen. Estrogeny hamują wzrost pęcherzyka w jajniku tym samym uniemożliwiając owulację. Progestagen wpływa natomiast na właściwości śluzu szyjkowego, aby uniemożliwić plemnikom dostanie się do komórki jajowej. Dodatkowo pigułki dwuskładnikowe wpływają na strukturę endometrium. 
Leia também:  Sepsa Jakie Objawy?

Tabletki dwuskładnikowe można także podzielić ze względu na ich schemat działania i zgodność z fazami cyklu:

  • Tabletki jednofazowe – przez 21 dni przyjmujemy identyczne pigułki o takiej samej zawartości substancji czynnych, następnie robimy 7-dniową przerwę (Atywia, Yasminelle, Aidee, Yasmin). Dostępne są także preparaty zawierające dodatkowe 7 tabletek placebo, aby uniknąć robienia przerwy. Taki system nazywa się „every day pill”. 
  • Tabletki dwufazowe – w opakowaniu znajduje się 11 pigułek w jednym kolorze i 10 w innym. Należy je brać w odpowiedniej kolejności, zgodnie z zaleceniami w ulotce. Dawka hormonów w tabletce jest zależna od dnia cyklu i zmienia się dwukrotnie. W Polsce obecnie nie ma dostępnych preparatów tego typu.
  • Tabletki trójfazowe – w blistrze znajdziemy 10 tabletek ciemnożółtych, 6 jasnobrązowych i 5 białych (kolory mogą się różnić w zależności od preparatu), które zawierają różne kombinacje dwóch hormonów (Triquilar, Milvane). Proporcje substancji czynnych zmieniają się trzykrotnie, aby naśladować naturalny cykl.

Niezależnie od typu tabletek antykoncepcyjnych, preparaty te dostępne są wyłącznie z przepisu lekarza.

Przed rozpoczęciem ich stosowania należy odbyć wizytę konsultacyjną, w trakcie której ginekolog przeprowadzi pogłębiony wywiad medyczny, a także przeprowadzi niezbędne badania, które wykluczą wszelkie ewentualne przeciwwskazania do stosowania takiej formy antykoncepcji hormonalnej.

Tabletki antykoncepcyjne zarezerwujesz wygodnie i szybko dzięki KtoMaLek.pl. Sprawdź już teraz, która apteka posiada Twój lek.

Tabletka 72 Po

Antykoncepcja postkoitalna, czyli tak zwana “tabletka 72 po” również zalicza się do grupy tabletek antykoncepcyjnych.

Tym, co odróżnia ją od wspomnianych wcześniej preparatów jest moment jej stosowania, gdyż należy ją przyjąć już po stosunku.

Substancją czynną takich tabletek jest octan uliprystalu lub lewonorgestrel. W Polskich aptekach dostępne są dwa preparaty o takim działaniu – ellaOne i Escapelle.

Im wcześniej przyjęta antykoncepcja awaryjna, tym większa jej skuteczność. W przypadku preparatów z lewonorgestrelem (Escapelle) maksymalny czas na przyjęcie tabletki to 72 godziny po źle zabezpieczonym lub niezabezpieczonym stosunku.

Środku na bazie octanu uliprystalu (ellaOne) można przyjąć do 120 godzin. Zawarta w tabletce substancja czynna nie dopuszcza do zapłodnienia poprzez hamowanie lub opóźnienie owulacji. Może mieć także wpływ na zapobieganie zagnieżdżeniu zarodka, jednak nie jest to środek o działaniu wczesnoporonnym.

Stosuje się ją wyłącznie doraźnie i nie częściej niż raz w trakcie jednego cyklu.

Sprawdzaj dostępność leków oraz umawiaj wizyty u lekarza także w Twoim smartfonie! Skorzystaj z aplikacji VisiMed dostępnej dla systemów Android i iOS.

Rodzaje tabletek antykoncepcyjnych – czym się różnią i jak działają?

Zalety tabletek antykoncepcyjnych

Niewątpliwą zaletą stosowania tabletek antykoncepcyjnych jest ich duża skuteczność. Przy wzorcowym stosowaniu wynosi 99,7%. W przypadku niekonsekwencji i błędów (zapominanie o wzięciu tabletki, łączenie z lekami osłabiającymi działanie) oscyluje w granicach 92%.

Oprócz zapobiegania ciąży zmniejszają ryzyko raka endometrium, jajników, a także zapalenia narządów rodnych. Są wygodne w użytkowaniu, a ich przyjmowanie można przerwać w dowolnym momencie.

Kobiety stosujące tabletki antykoncepcyjne chwalą tę metodę za zmniejszenie bólu miesiączkowego oraz intensywności krwawień.

ZOBACZ TEŻ: Tarczyca – dlaczego jest tak ważna dla naszego organizmu?

Wady tabletek antykoncepcyjnych

Mimo niewątpliwych zalet tabletki antykoncepcyjne posiadają także szereg wad.

Źle dobrane mogą wywoływać przykre skutki uboczne, jak bóle i zawroty głowy, mdłości, problemy skórne, bóle piersi czy wahania wagi.

Zwykle objawy te ustępują po kilku tygodniach, jeśli jednak nie mijają, należy dobrać inny preparat lub zupełnie inną formę antykoncepcji. Minusem jest także fakt, że tabletki trzeba zażywać codziennie o tej samej porze.

Kontrowersje wzbudza także kwestia zwiększania ryzyka chorób zakrzepowych. Ryzyko rośnie u kobiet, które ukończyły 35. rok życia, są otyłe, palą papierosy lub chorują na nadciśnienie czy hipercholesterolemię. Przeciwwskazaniem są także zakrzepy w naczyniach krwionośnych, płucach lub innych narządach, które występowały w przeszłości, a także udar lub zawał mięśnia sercowego.

Przeciwwskazaniem do stosowania tabletek antykoncepcyjnych są także choroby nowotworowe piersi oraz narządów płciowych. Statystyki pokazują, że u kobiet przyjmujących pigułki antykoncepcyjne częściej diagnozuje się raka piersi. Nie dowiedziono jednak, że preparaty te mają wpływ na rozwój tych schorzeń.

Tabletki antykoncepcyjne – czy warto stosować?

Przyjmowanie tabletek antykoncepcyjnych powinno być wspólną decyzja kobiety oraz lekarza ginekologa. Należy wziąć pod uwagę stan zdrowia pacjentki, jej styl życia, przeszłość chorobową oraz ryzyko rozwoju niektórych schorzeń.

Jeżeli stan zdrowia na to pozwala, tabletki antykoncepcyjne mogą być naprawdę wygodną i skuteczną metodą antykoncepcji.

Nie można jednak zapominać o regularnym wykonywaniu badań diagnostycznych, gdyż antykoncepcja hormonalna nie działa miejscowo a wpływa na funkcjonowanie całego organizmu.

ZOBACZ TEŻ: Luteina (progesteron) – kiedy przyjmować?

Wszystkie treści zamieszczone w Serwisie, w tym artykuły dotyczące tematyki medycznej, mają wyłącznie charakter informacyjny. Dokładamy starań, aby zawarte informacje były rzetelne, prawdziwe i kompletne, jednakże nie ponosimy odpowiedzialności za rezultaty działań podjętych w oparciu o nie, w szczególności informacje te w żadnym wypadku nie mogą zastąpić wizyty u lekarza.

Leia também:  Kiedy Można Wysłać Alkoholika Na Przymusowe Leczenie?

Antykoncepcja hormonalna – działanie i skuteczność

>

Od momentu pojawienia się na rynku farmaceutycznym preparatów antykoncepcji hormonalnej, ich popularność wśród kobiet stale rośnie. Środki antykoncepcji hormonalnej charakteryzuje wysoka skuteczność. Jednak nie są one również zupełnie pozbawione skutków ubocznych. Jak działa antykoncepcja hormonalna?

Środki antykoncepcji hormonalnej zawierają połączenie estrogenów i gestagenów w jednym preparacie, bądź też zawierają wyłącznie gestageny. Za działanie antykoncepcyjne odpowiadają przede wszystkim gestageny.

Do tej grupy zalicza się wiele substancji, które odróżnia profil działania poza antykoncepcyjnego, co pozwala na personalizację terapii pacjentek.

Zadaniem estrogenów w hormonalnych środkach antykoncepcyjnych jest natomiast kontrola krwawień z macicy oraz korzystny wpływ estrogenowy na organizm kobiety.

Hormonalne środki antykoncepcji dostępne są w wielu formach, co ułatwia dopasowanie skutecznej, bezpiecznej i wygodnej dla danej kobiety metody. Największą popularnością wśród antykoncepcji hormonalnej cieszą się doustne tabletki antykoncepcyjne.

To właśnie ta metoda antykoncepcji pozwala na swego rodzaju personalizację terapii. Istnieją różne rodzaje tabletek antykoncepcyjnych – jednofazowe, dwufazowe (sekwencyjne i dwustopniowe) oraz trójfazowe. Do tej grupy zalicza się także minipigułki oraz antykoncepcję awaryjną.

Tabletki antykoncepcyjne stosowane są zwykle codziennie przez 21 dni, po czym następuje 7 – dniowa przerwa, w której trakcie pojawia się krwawienie z odstawienia. Niektóre tabletki antykoncepcyjne zawierają tabletki placebo, które zażywane są wówczas, gdy powinna nastąpić przerwa.

Opakowania takie zawierają 28 tabletek i powinny być stosowane w sposób ciągły – po skończeniu 28 – tabletkowego opakowania, należy rozpocząć zażywanie tabletek z kolejnego opakowania, bez przerwy. Minipigułki, które zawierają jedynie gestageny również stosowane są w sposób ciągły. Antykoncepcja awaryjna nie stanowi antykoncepcji stałej.

Jej zastosowanie dopuszcza się jedynie w wyjątkowych sytuacjach, gdy podczas stosunku nie była stosowana żadna metoda antykoncepcji, bądź też zastosowana metoda zawiodła.

Poza tabletkami dostępne są także plastry, które przyklejone są do skóry przez 3 tygodnie z cotygodniową wymianą plastra, po czym należy wykonać tydzień przerwy. Inną opcją są krążki dopochwowe, aplikowane na 3 tygodnie do pochwy, z tygodniem przerwy pomiędzy aplikacją następnego krążka.

Istnieją również długoterminowe środki antykoncepcji hormonalnej.

Należą do nich iniekcje, których skuteczność utrzymuje się przez 3 miesiące, implanty podskórne zapewniające skuteczność przez 3 lata oraz hormonalne wkładki domaciczne (inaczej spirale antykoncepcyjne), które zapewniają antykoncepcję przez 5 lat.

Rodzaje tabletek antykoncepcyjnych – czym się różnią i jak działają?

Jak działa antykoncepcja hormonalna?

Dwuskładnikowa antykoncepcja hormonalna, czyli taka, która zawiera estrogen i gestagen działa poprzez kilka mechanizmów. Przede wszystkim przyczynia się do zahamowania owulacji, co jest wynikiem efektu przeciwgonadotropowego.

W sytuacji, gdy doszłoby jednak do uwolnienia komórki jajowej, będzie ona zapobiegała zagnieżdżeniu się zapłodnionej komórki jajowej.

Ponadto, dochodzi do zwiększenia lepkości śluzu, co uniemożliwia plemnikom zdolność poruszania się, a tym samym dotarcia do komórki jajowej w celu połączenia się z nią.

Minipigułki, które zawierają jedynie gestagen, działają przede wszystkim na zasadzie zwiększania gęstości śluzu szyjkowego. Taki mechanizm działania wykazują także spirale hormonalne, które dodatkowo działają poprzez zaburzenie struktury błony śluzowej macicy.

Skuteczność antykoncepcji hormonalnej

Antykoncepcja hormonalna wykazuje dużą skuteczność w zapobieganiu ciąży. Poszczególne metody różnią się jednak od siebie skutecznością.

Wskaźnik Pearla dla poszczególnych metod antykoncepcji hormonalnej:

  • doustne środki antykoncepcyjne: 0,1 – 0,9,
  • plastry antykoncepcyjne: 0,9,
  • krążek dopochwowy: 0,65,
  • minipigułka: 0,5- 3,
  • iniekcje: 0,88,
  • implant podskórny:

Jak działają dwuskładnikowe tabletki antykoncepcyjne?

Najchętniej wybieraną przez Polki metodą antykoncepcji są tabletki antykoncepcyjne, w szczególności dwuskładnikowe .Stałe, systematyczne ich przyjmowanie gwarantuje bardzo skuteczną ochronę przed zajściem w ciążę. Tabletki dwuskładnikowe zawierają dwa rodzaje hormonów: estrogeny i progestageny, które dzięki swoim właściwościom zapobiegają ciąży. Tylko jak to działa?

Mechanizm działania tabletek antykoncepcyjnych opiera się na wpływie hormonów, których dawka jest stała lub zmienia się w trakcie cyklu.

 Stała dawka jest charakterystyczna dla tabletek jednofazowych, co oznacza, że wszystkie pigułki w opakowaniu są identyczne.

Natomiast w przypadku tabletek dwu- i trójfazowych pigułki w opakowaniu różnią się między sobą dawką hormonów w zależności od konkretnej fazy cyklu. Niezależnie od rodzaju tabletek dwuskładnikowych wszystkie wpływają na organizm kobiety podobnie.

Estrogeny  hamują uwalnianie hormonu nazywanego folikulotropiną (FSH), co zapobiega powstaniu dominującego pęcherzyka jajnikowego zwanego pęcherzykiem Graafa. Obecnie najczęściej stosowanym estrogenem jest etynyloestradiolu. Natomiast progestageny hamują wydzielanie lutropiny (LH), dzięki czemu nie dochodzi do uwolnienia komórki jajowej, czyli owulacji.

Jest to podstawowy mechanizm działania tabletek antykoncepcyjnych, ale nie jedyny. W antykoncepcji stosuje się różne progestageny, np. drospirenon, dezogestrel, lewonorgestrel.

Stosowanie antykoncepcji hormonalnej powoduje również zmiany w endometrium, czyli błonie śluzowej macicy (co uniemożliwia zagnieżdżenie komórki jajowej), a także zagęszcza śluz szyjkowy, co utrudnia plemnikom przedostanie się do komórki jajowej. 

Stosowanie tabletek antykoncepcyjnych polega na zażywaniu ich codziennie o tej samej porze przez 21 dni, po czym następuje tzw. krwawienie z odstawienia podczas tygodniowej przerwy w przyjmowaniu pigułek (w przypadku tabletek 21+7 krwawienie występuje w ostatnim tygodniu przyjmowania tabletek).

Działanie antykoncepcyjne utrzymuje się nawet w trakcie przerwy w przyjmowaniu tabletek, o ile nie przekroczy ona 7 dni. Wskaźnik Pearla dla antykoncepcyjnych tabletek dwuskładnikowych monofazowych, stosowanych zgodnie z zasadami metody, wynosi zaledwie 0,001. Oznacza to, że stosując tę metodę antykoncepcji przez rok, jedynie 1 kobieta na 100 000 zaszła w ciążę.

Statystyka ta świadczy o tym, że skuteczność dwuskładnikowych tabletek antykoncepcyjnych jest bardzo wysoka.

mgr Ewa Michalska-Kocerba, konsultacja merytoryczna lek. Maciej Chojnacki

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*