Pęknięcie torbieli jajnika – jakie są objawy i kiedy potrzebna jest operacja?

Pęknięcie torbieli jajnika – jakie są objawy i kiedy potrzebna jest operacja? Torbiel na jajniku może być spowodowana nieprawidłowościami w funkcjonowaniu układu hormonalnego. Zazwyczaj nie daje ona żadnych dolegliwości, ale niekiedy może pojawić się uciążliwy ból w podbrzuszu. 123rf.com

Torbiel jajnika jest patologią ginekologiczną, która występuje u bardzo wielu kobiet w różnym wieku. Przyczyny jej powstawania mogą być rozmaite – od endometriozy, aż po dziedziczone skłonności do ich występowania. Cysta na jajniku jest najczęstszą przyczyną powiększenia się tego gruczołu. Choć w wielu przypadkach torbiele na jajnikach nie wymagają leczenia, zawsze muszą być regularnie kontrolowane przez ginekologa.

Torbiel na jajniku, inaczej cysta (łac. cystis ovarii) to patologiczna zmiana w postaci odgraniczonej jamy, która jest wypełniona płynem. Jej obecność zwykle nie wiąże się z występowaniem objawów, choć w niektórych przypadkach jest powstawania wzdęć, bólu podbrzusza czy dolnej części pleców.

W większości przypadków torbiele mają dość niewielkie rozmiary. Jednak niektóre zmiany, które nie są szybko rozpoznane i leczone, mogą rosnąć i znacznie zwiększać swoją średnicę. W większości przypadków cysty mają charakter łagodny, natomiast znacznie rzadziej są formą, w jakiej występuje rak jajnika.

Torbiele mogą powstać na jednym jajniku lub też na obu z nich jednocześnie. Co więcej, tworzą się zarówno wewnątrz jajnika, w jego ścianie, jak i na jego powierzchni zewnętrznej.

Można wyróżnić kilka najważniejszych typów torbieli, które powstają w obrębie jajników z różnych przyczyn.

  • Torbiel prosta – nazywana jest też czynnościową lub pęcherzykową i występuje u kobiet w wieku rozrodczym. Przyczyną jej powstawania są zmiany hormonalne, do których dochodzi w organizmie pacjentki w czasie cyklu miesiączkowego. Powstają z pęcherzyków Graffa. W normalnych warunkach po osiągnięciu dojrzałości pęcherzyk ten pęka i uwalnia komórkę jajową, po czym przekształca się w ciałko żółte i samoistnie zanika, gdy nie dojdzie do zapłodnienia. Gdy tak się nie stanie, pęcherzyk może nadal rosnąć, tworząc torbiel. Przyczyną powstawania takiej zmiany może być też sytuacja, gdy ciałko żółte nie zanika, choć nie doszło do ciąży.
  • Wielotorbielowatość, inaczej zespół policystycznych jajników – jest wynikiem zaburzeń hormonalnych u kobiet w okresie rozrodczym, skutkujących przekształcaniem się niedojrzałych pęcherzyków Graffa w bardzo małe cysty. Wiąże się to m.in. z zatrzymaniem owulacji i wzrostem poziomu męskich hormonów płciowych. Wymagane jest w takim przypadku zastosowanie terapii hormonalnej, a leczenie może potrwać nawet kilka lat.
  • Torbiel krwotoczna – tworzy się w sytuacji, gdy pęknięty pęcherzyk Graffa znajdzie się blisko naczynia krwionośnego. Wówczas krew może wylać się do miejsca po pęcherzyku, przez co powstaje cysta wypełniona krwią. W większości przypadków takie zmiany nie wymagają leczenia, gdyż wchłaniają się same. Jeśli jednak kobieta ma tendencję do tworzenia się torbieli krwotocznych i dochodzi do tego praktycznie co miesiąc, schorzenie może skutkować obniżeniem płodności u pacjentki.
  • Torbiel endometrialna (czekoladowa) – powstaje w sytuacji, gdy komórki endometrium przedostają się do jajników. Powstające wtedy zmiany mają ciemny kolor, skąd pochodzi ich potoczna nazwa. Może mieć to miejsce w przebiegu endometeriozy, w której komórki wyściełające macicę, czyli tworzące endometrium, rozwijają się w poza jej granicami w różnych miejscach organizmu. Choroba ta jest coraz częstsza u kobiet i z powodu występowania niespecyficznych objawów i trudności w diagnozowaniu przez lata może nie być stwierdzona i odpowiednio leczona. Torbiel endometrialna może już niestety zagrażać zdrowiu kobiety. Jeśli bowiem nastąpi pęknięcie torbieli jajnika, jej zawartość w postaci gęstej krwi dostanie się do jamy brzusznej i może doprowadzić do rozwoju zapalenia otrzewnej. W związku z tym po zdiagnozowaniu u pacjentki torbieli endometrialnych na jajnikach lekarz zazwyczaj decyduje o konieczności ich operacyjnego usunięcia.
  • Torbiel dermatoidalna (skórzasta) – zmiana ta tworzy się w okresie zarodkowym, gdy pierwotne komórki płciowe ulegają przemieszczaniu i około 4. tygodnia ciąży trafiają w okolice zawiązków jajników. Jeśli w tym miejscu dojdzie do przemian niektórych komórek w procesie kancerogenezy, może powstać torbiel skórzasta. Takie cysty zawierają w sobie między innymi tkankę kostną, komórki tłuszczowe, a nawet włosy lub zęby, które są elementami nierozwiniętego płodu. Stanowią odmianę potworniaka dojrzałego, który jest łagodnym nowotworem jajnika. W związku z tym są usuwane operacyjnie.

W przypadku torbieli prostej zazwyczaj nie ma konieczności podejmowania leczenia, gdyż zanika ona po kilku cyklach miesiączkowych. Należy jednak regularnie kontrolować jej obraz, dzięki czemu w razie potrzeby lekarz może zalecić wdrożenie leczenia za pomocą hormonów.

Cysta na jajniku z reguły jest bardzo małą zmianą, której we wczesnym stadium rozwoju nie towarzyszą żadne objawy. Dlatego też bardzo często kobiety nie wiedzą o jej istnieniu. Torbiel może być zatem wykryta zupełnie przypadkowo w badaniu USG podczas rutynowej kontroli u ginekologa.

Jednak w sytuacji, gdy torbiel urośnie do znacznie większych rozmiarów, często zaczyna uciskać okoliczne tkanki. Wówczas kobieta odczuwa dyskomfort oraz dolegliwości bólowe, które nie są charakterystyczne dla torbieli i w związku z tym nie są kojarzone z obecnością cysty.

Do objawów, które mogą wskazywać na obecność torbieli na jajniku, należą:

  • zaburzenia cyklu miesiączkowego,
  • krwawienia lub plamienie poza miesiączką,
  • bóle w podbrzuszu,
  • ból jajnika,
  • uczucie ucisku na pęcherz moczowy lub kiszkę stolcową,
  • kłopoty z wypróżnianiem,
  • ból podczas stosunku,
  • mdłości i wymioty,
  • bóle głowy,
  • nerwowość,
  • omdlenia.

Gdy dolegliwości stają się dotkliwe lub regularnie się powtarzają, powinny stanowić powód do konsultacji ginekologicznej i wykonania zalecanych badań.

Pęknięcie torbieli jajnika – jakie są objawy i kiedy potrzebna jest operacja?

Badania profilaktyczne dla kobiet w wieku 20+, 30+, 40+, 50+…

Obecność torbieli na jajnikach kobiety można stwierdzić na podstawie badania ginekologicznego oraz przezpochwowego badania ultrasonograficznego.

Jeśli lekarz wykryje zmianę torbielowato-guzowatą, zleca również oznaczenie antygenu Ca 125, czyli markerów nowotworowych we krwi.

W przypadku, gdy zaistnieje potrzeba potwierdzenia lub wykluczenia złośliwego charakteru cysty, konieczne jest również przeprowadzenie biopsji oraz badania histopatologicznego pobranego od pacjentki materiału.

Torbiele o niewielkich rozmiarach muszą być stale kontrolowane przez ginekologa. W przypadku dużych cyst w pierwszej kolejności wdrażane jest leczenie hormonalne. Jeśli jednak nie przynosi ono oczekiwanych rezultatów, zmiany usuwa się operacyjnie.

Niestety, zdarza się również i tak, że podczas zabiegu usunięty musi zostać cały jajnik. Ma to miejsce m.in. w sytuacji, gdy znajduje się na nim bardzo duża liczba torbieli. Warto jednak pamiętać, że nawet po usunięciu jajnika kobieta może nadal zajść w ciążę oraz urodzić zdrowe dzieci.

Zdrowy jajnik przejmuje bowiem wszystkie funkcje tego, który został wycięty.

Przy torbieli jajnika decyzja odnośnie leczenia i ew. operacji jest podejmowana nie tylko na podstawie informacji dotyczących wielkości cysty na jajniku.

Podczas dopochwowego badania USG ginekolog ocenia wygląd zmiany i wszelkie podejrzane cechy ultrasonograficzne zmian, takie jak grubość jej ściany, nieregularny kształt, obecność zmian litych, wielokomorowość, nadmierne unaczynienie, rodzaj płynu wewnątrz cysty czy ewentualne wyrośla wewnętrzne.

Przeprowadzenie operacji usunięcia torbieli na jajniku jest zwykle konieczna w sytuacji, gdy cysta:

  • jest mocno rozrośnięta, przez co uciska inne narządy i utrudnia ich działanie,
  • istnieje ryzyko pęknięcia torbieli,
  • zmiana jest zdiagnozowana u pacjentki w wieku powyżej 45. roku życia, u której wzrasta zagrożenie rozwojem rakiem jajnika,
  • torbiel powstała z przyczyn niezwiązanych z cyklem hormonalnym pacjentki i w związku z tym nie ulegnie samoistnemu wchłonięciu.

W przypadku wszystkich rodzajów torbieli, co do których nie ma podejrzeń, iż są zmianami nowotworowymi, możliwe jest przeprowadzenie operacji techniką laparoskopową. Dzięki temu, ryzyko wystąpienia jakichkolwiek powikłań jest znacznie mniejsze, a pacjentka może opuścić szpital już po kilku dniach.

Jeśli jednak istnieje przypuszczenie, że cysta na jajniku na charakter nowotworowy, konieczne jest przeprowadzenie zabiegu chirurgicznego metodą tradycyjną, który pozwala na rozszerzenie pola operacji.

ZOBACZ: zespół policystycznych jajników może być jedną z przyczyn problemów z płodnością:

Usunięcie torbieli jajnika laparoskopowo

Ma je wiele kobiet w różnym wieku. Są jednymi z najczęstszych zmian stwierdzanych w obrębie jajników. Torbiele należy obserwować i leczyć, bo niosą z sobą zagrożenie chorobą nowotworową. A gdy to konieczne – usunąć. Jak usunąć torbiel jajnika metoda tradycyjną? Czy operacja laparoskopowa jajnika jest bezpieczniejsza?

To otorbiony zbiornik wypełniony: płynem surowiczym, krwią, śluzem, ropą. Umiejscawia się wewnątrz jajnika, w jego ścianie lub na zewnątrz, przyczepiony cienką szypułą.

Leia também:  Jakie Objawy Wyrostka Robaczkowego?

Torbiele – nazywane także cystami – mogą być pojedyncze i mnogie, o średnicy kilku, ale i kilkunastu centymetrów, o charakterze łagodnym lub złośliwym. Tworzą się na jednym lub obu jajnikach z rozmaitych przyczyn, czasem nie do końca wyjaśnionych.

Są jednymi z najczęstszych zmian chorobowych stwierdzanych w obrębie jajników. Torbiele ma wiele kobiet w różnym wieku.

Najczęściej występują:

  • torbiele proste, tzw. czynnościowe, nazywane też surowiczymi, bo zawierają przejrzysty płyn surowiczy. Są ściśle związane z funkcjonowaniem jajnika i zmianami, które w nim zachodzą podczas cyklu miesiączkowego. Jedna z odmian – torbiel pęcherzykowa powstaje, kiedy w trakcie owulacji nie pęknie pęcherzyk Graafa, tylko nadal rośnie. A torbiel ciałka żółtego, gdy pęcherzyk Graafa pęknie, ale tworzące się tzw. ciałko żółte – gdy nie dojdzie do zapłodnienia – nie zanika. Torbiele czynnościowe najczęściej spotyka się u młodych kobiet;
  • torbiele endometrialne. Są powiązane z obecnością endometriozy. Zawierają brązową treść o gęstej, kremowej konsystencji (zwykle to stara zhemolizowana krew), dlatego często są nazywane czekoladowymi lub smołowymi;
  • torbiele skórzaste, tzw. dermoidalne. Także są wypełnione gęstą, nawet litą treścią, ale w jej składzie mogą się pojawiać tak zaskakujące składniki jak tkanka tłuszczowa czy kostna, włosy, zęby. Powodem jest obecność komórek odpowiedzialnych za wykształcenie w okresie zarodkowym różnych części ciała człowieka. Przyczyna powstawania tych torbieli nie jest do końca zbadana.

Poza łagodnymi torbielami jajników istnieją też torbiele złośliwe, będące formą raka jajnika.

Usunięcie torbieli jajnika laparoskopowo – znajdź klinikę Porównaj oferty, sprawdź ceny i przeczytaj opinie o 24 placówkach wykonujących usunięcie torbieli jajnika laparoskopowo:

  • Warszawa
  • Kraków
  • Łódź
  • Wrocław
  • Poznań
  • Gdańsk
  • Bydgoszcz
  • Częstochowa
  • Lubin
  • Zielona Góra

Pokaż placówki najbliżej mnie Pokaż placówki we wszystkich miastach

Objawy torbieli jajnika

Wiele torbieli nie daje o sobie znać. Kobieta dowiaduje się o ich istnieniu przypadkiem, podczas badania ginekologicznego. Tym bardziej należy pamiętać o regularnych wizytach kontrolnych.

Czasem jednak pojawiają się dolegliwości – nie zawsze oczywiste – które można powiązać z obecnością torbieli, szczególnie tych większych.

Objawy są bardzo indywidualne i o różnym natężeniu, ale na pewno powinny zaniepokoić:

  • zaburzenia cyklu miesiączkowego, nieregularne i bolesne krwawienia, plamienia,
  • bóle w podbrzuszu i okolicy krzyżowej, ból jajnika, na którym znajduje się torbiel,
  • uczucie ucisku na pęcherz moczowy,
  • wzdęcia, zaparcia, wrażenie pełnego brzucha,
  • bóle głowy, mdłości, omdlenia,
  • powiększenie obwodu brzucha, chudnięcie,
  • problemy z zajściem w ciążę.

Torbiel na jajnikach – leczenie

Pęknięcie torbieli jajnika – jakie są objawy i kiedy potrzebna jest operacja?

Obecność torbieli jajnika dość łatwo stwierdzić. Wystarczy zwykłe badanie ginekologiczne oraz USG – przez powłoki brzuszne i dopochwowe. Ginekolog na ich podstawie ustali lokalizację torbieli, jej wielkość i rodzaj zawartości. A ponieważ USG jest szeroko dostępne i można je powtarzać bez szkody dla zdrowia, daje to możliwość, by precyzyjnie monitorować wykryte zmiany i tempo ich wzrostu. 

Czasem jednak wymagana jest bardziej szczegółowa diagnostyka, gdy trudno określić charakter torbieli – także pod kątem onkologicznym. Wtedy lekarz może m.in. skorzystać z tomografii komputerowej lub rezonansu magnetycznego.

Wiele powie mu także oznaczenie poziomu Ca125. To badanie z krwi sprawdzające stężenie białka będącego markerem nowotworowym; jego poziom rośnie w przypadku raka jajnika. W razie potrzeby wykonuje się też biopsję torbieli do badania histopatologicznego.

To badanie potwierdzi lub wykluczy złośliwy charakter zmiany.

 Pamiętaj: Poza chorobą nowotworową obecność torbieli może sygnalizować również inne poważne schorzenia, jak endometrioza czy zespół policystycznych jajników.

Taka szczegółowa diagnostyka staje się punktem wyjścia do dalszego postępowania. Co ważne, torbieli prostych (czynnościowych) w wielu przypadkach wcale nie trzeba leczyć. Często naturalnie w czasie dwóch-trzech kolejnych cykli miesiączkowych same zanikają, wchłaniając się lub pękając. Wymagają tylko obserwacji.

Gdy jednak torbiel nie zanika, powiększa się, ma inny niż czynnościowy charakter, a nie ma podejrzenia procesu nowotworowego, należy podjąć leczenie farmakologiczne. Pod wpływem kuracji opartej na hormonach torbiel może się zmniejszyć lub zaniknąć. Nie ma jednak pewności, że nie pojawi się znowu.

Czasem w przypadkach małych zmian możliwe jest także ich nakłucie i drenaż, jednak i to nie wykluczy odnowienia się torbieli.Kiedy działanie zachowawcze zawodzi, wskazane jest leczenie operacyjne. Usunięcie torbieli jajnika jest szczególnie zalecane, gdy:

  • zmiana może pęknąć, powodując wewnętrzne krwawienie i infekcję w jamie brzusznej,
  • torbiel jest na tyle duża, że uciska inne narządy,
  • może wystąpić skręt szypuły torbieli, prowadzący np. do martwicy,
  • jest niebezpieczeństwo, że torbiel może doprowadzić do raka jajnika, na co szczególnie są narażone kobiety w okresie menopauzy i po niej.

Bezwzględnie usuwa się zmianę, o której już wiadomo, że jest złośliwa. Najbardziej odpowiedni sposób na usunięcie torbieli jajnika wskazuje lekarz po indywidualnej konsultacji pacjentki. Weźmie pod uwagę wszystkie choroby towarzyszące i przebyte wcześniej zabiegi. I najważniejsze – czy kobieta planuje ciążę.

Torbiele na jajnikach – operacja

Lekarz ma do dyspozycji dwie metody: tradycyjną i laparoskopową. Ta pierwsza – klasyczna, tzw. otwarta – jest wykorzystywana, gdy istnieje duże ryzyko zmian nowotworowych. Ta druga, gdy takich podejrzeń nie ma.

Laparoskopowe usunięcie torbieli jajnika na pewno jest bardziej oszczędne dla pacjentki. Dlatego zaleca się je młodym kobietom, które chciałaby urodzić dziecko.

Możliwość wykonania laparoskopii jest jednak ograniczona wielkością torbieli do około 10 cm.

Laparoskopowe usunięcie torbieli jajnika

To rekomendowana metoda, którą stosuje większość szpitali, zarówno publicznych, jak i prywatnych. Ta technika wykorzystuje laparoskop – instrument chirurgiczny wyposażony w miniaturową kamerę. Dzięki niemu lekarz uzyskuje dostęp do wnętrza jamy brzusznej bez potrzeby rozcinania jej powłok.

Laparoskopowe usunięcie torbieli jajnika jest przeprowadzane na sali operacyjnej w znieczuleniu ogólnym, które wymaga intubacji dróg oddechowych i zwiotczenia mięśni. Zabieg trwa około godziny.

 Operacja torbieli na jajnikach polega na wykonaniu trzech-czterech około centymetrowych nacięć. Jedno powstaje w okolicy pępka – tu wprowadza się kamerę i źródło światła – kolejne natomiast w podbrzuszu.

To właśnie przez nie wsuwa się mikronarzędzia, przy pomocy których wyłuskuje się torbiel z jajnika.

Pęknięcie torbieli jajnika – jakie są objawy i kiedy potrzebna jest operacja?

Dzięki kamerze lekarz widzi na monitorze wszystko, co robi. Wcześniej, by ułatwić działanie aparatury, do brzucha jest wtłaczany dwutlenek węgla. Unosi on powłoki brzuszne i poprawia widoczność narządów. Po zabiegu na nacięcia zakłada się szwy lub zamyka się je specjalnym chirurgicznym plastrem. 

Lekarze wyliczają korzyści, jakie daje laparoskopowe usunięcie torbieli jajnika, jeśli zabieg przeszedł planowo i bez komplikacji:

  • po operacji pacjentka może odczuwać mały lub średni ból (zwykle wystarczą ogólnodostępne leki przeciwbólowe), mogą wystąpić nudności czy wzdęcia, ale z reguły szybko mijają;
  • hospitalizacja jest krótka, pacjentka szybko wstaje z łóżka. W szpitalach prywatnych zwykle jest wypisywana do domu dobę po zabiegu. W placówkach publicznych ten czas nieco się wydłuża;
  • rekonwalescencja po usunięciu torbieli jajnika metodą laparoskopową jest zwykle krótka; po około tygodniu, dwóch można wrócić do normalnej aktywności. Należy w tym czasie unikać fizycznego wysiłku i stresu, stosować lekkostrawną dietę;
  • nie ma dużej rany (a potem blizny) pooperacyjnej na brzuchu; zostają tylko niewielkie ślady w miejscach po wprowadzeniu mikronarzędzi.

Mimo wielu zalet operacja laparoskopowa jajnika, jak każde działanie chirurgiczne, niesie z sobą także ryzyko powikłań. Zdarzają się rzadko, ale należy wziąć je pod uwagę. To m.in.

uszkodzenie sąsiadujących narządów jamy brzusznej (pęcherz moczowy, moczowód, jelita), krwawienie w trakcie i po zabiegu, infekcje, komplikacje zatorowo-zakrzepowe, dolegliwości bólowe, przepuklina w miejscu nacięcia.

Ponieważ urządzenie emitujące wiązkę energii świetlnej nie ma bezpośredniego kontaktu z wycinaną tkanką, spada ryzyko zakażeń. Jest też mniejsze niebezpieczeństwo krwawienia.

Usunięcie torbieli jajnika metodą tradycyjną

Operacja klasyczna (otwarta) jest dla pacjentki bardziej obciążająca niż zabieg laparoskopowy. Dlatego sięga się po nią rzadziej.

Jest jednak wskazana, gdy zachodzi podejrzenie, że torbiel ma charakter nowotworowy. Lekarz, po otwarciu powłok brzucha, widzi i może zdziałać więcej, np. w razie potrzeby wyciąć cały jajnik i jajowód.

Operacja klasyczna jest także stosowana, gdy doszło do powikłań – pęknięcia torbieli czy skrętu jej szypuły.

Podobnie jak podczas laparoskopii pacjentka jest w znieczuleniu ogólnym. Lekarz rozpoczyna zabieg, wykonując cięcie poprzeczne w podbrzuszu. Rana jest później zszywana, a jeśli jest taka potrzeba, pozostawia się w niej dren.

 Usunięcie torbieli jajnika metodą tradycyjną wymaga co najmniej kilkudniowego pobytu w szpitalu. Także rekonwalescencja jest dłuższa. Dopiero po około czterech tygodniach można wrócić do codziennej aktywności.

Leia também:  Gradówka Jak Długo Trwa Leczenie?

Wysiłku fizycznego należy unikać jeszcze przez kilka następnych miesięcy.

Do potencjalnych powikłań, które występują też w metodzie laparoskopowej, dochodzi jeszcze m.in. zagrożenie silnym bólem, możliwość rozejścia się rany pooperacyjnej, pojawienie się zrostów czy przepukliny.

Niezależnie czy usunięcie torbieli jajnika jest wykonywane metodą tradycyjną czy laparoskopowo, ma tę przewagę nad leczeniem zachowawczym, że pozwala na całkowite pozbycie się zmiany i związanych z nią dolegliwości. Co równie ważne, umożliwia szczegółowe badanie histopatologiczne torbieli. Ewentualne stwierdzenie choroby nowotworowej daje szansę na skuteczne leczenie.

FAQ, czyli najczęstsze pytania o usunięcie torbieli jajnika

  • Jeśli torbiel jest niewielka, a pozostała tkanka jajnika zdrowa, lekarz wyłuszcza jedynie torbiel. Może być jednak i tak, że trzeba usunąć torbiel wraz z jajnikiem i jajowodem (to tzw. usunięcie przydatków). Dla pacjentki nie musi to jednak oznaczać to kresu macierzyństwa. Jeśli zdrowy jest drugi jajnik, kobieta może zajść w ciążę i urodzić dziecko.
  • Przygotowania do zabiegu nie są dla pacjentki szczególnie wymagające. Na tydzień wcześniej trzeba odstawić leki zaburzające krzepliwość krwi, wprowadzić dietę lekkostrawną, wykonać podstawowe badania (np. analizę krwi, zdjęcie RTG klatki piersiowej). Przed zabiegiem można zastosować środki przeczyszczające. W dniu operacji należy być na czczo.
  • Cena laparoskopowego usunięcia torbieli jajnika to minimum 3000 zł. Zabieg ten średnio kosztuje około 4500 zł. Ceny klasycznej operacji kształtują się podobnie.
  • G. Bręborowicz, “Położnictwo i ginekologia”, Warszawa, 2013, ISBN: 978-83-200-4191-0
  • P. Sobiczewski , J. Kupryjańczyk , B. Śpiewankiewicz, “Guzy jajnika o granicznej złośliwości – diagnostyka, leczenie i obserwacja po leczeniu”, Współczesna onkologia ginekologiczna, 234-244
  • R. Dębski, “Nowotwory jajnika czynne hormonalnie” (www.czytelniamedyczna.pl)

Usuwanie torbieli – Szpital Medfemina | Wrocław

Pęknięcie torbieli jajnika – jakie są objawy i kiedy potrzebna jest operacja?

Dr Agata Tyc-Bobryk:

Co to jest torbiel jajnika?

Torbiel jajnika jest zmianą strukturalną, najczęściej okrągłą, o cienkich ścianach i w zależności od rodzaju torbieli wypełnioną:

  • klarowną treścią surowiczą, w przypadku torbieli czynnościowej
  • gęstą ciemną krwią, dotyczy to torbieli endometrialnej (tzw. torbiel czekoladowa)
  • treścią płynną z domieszką łoju, z elementami zębów, włosów, charakterystyczne dla torbieli skórzastej (tzw. potworniak)

Torbiele jajników często rozpoznawane są przypadkowo, podczas rutynowej kontroli ginekologicznej i nie dają żadnych objawów.

Duże zmiany, które uciskają sąsiadujące struktury mogą dawać objawy bardzo niespecyficzne, takie jak: kłucie w podbrzuszu, ciągnięcie dołem brzucha, wzdęcia, parcie na pęcherz moczowy, powiększenie obwodu brzucha.

Ostry ból podbrzusza, nieustępujący po leczeniu przeciwbólowym, może być objawem skręcającej się torbieli jajnika lub krwawienia do jamy brzusznej w wyniku pęknięcia torbieli ciałka żółtego jajnika.

Kiedy należy operować?

Torbiele jajników nie zawsze wymagają leczenia operacyjnego. W przypadku torbieli czynnościowej często następuje samoistne wyleczenie poprzez pęknięcie torbieli.

Zatem torbiele czynnościowe jajników zwykle albo obserwujemy, regularnie wykonując USG narządu rodnego co 3 miesiące, albo rozpoczynamy leczenie tabletkami antykoncepcyjnymi, które blokując czynność jajników hamują wzrost torbieli. Wówczas również wskazana jest regularna ocena torbieli w USG.

Jeśli średnica torbieli przekroczy 6 cm lub jeśli torbiel daje objawy np. ból brzucha, jest to wskazaniem do leczenia operacyjnego.

Stwierdzając torbiel endometrialną, czyli torbiel wypełnioną ciemną krwią powstającą w przebiegu endometriozy, decyzję o leczeniu operacyjnym uzależniamy od dodatkowych czynników:

  • wielkości torbieli (operowane powinny być torbiele powyżej 3cm średnicy)
  • planów prokreacyjnych pacjentki (torbiele endometrialne/endometrioza często są przyczyną niepłodności kobiecej, wówczas wskazana jest konsultacja w poradni leczenia niepłodności, gdyż każda operacja wykonywana w obrębie jajników potencjalnie zmniejsza rezerwę jajnikową, a tym samym może wpływać negatywnie na płodność kobiety).

Jeśli w badaniu USG podejrzewamy torbiel skórzastą, wówczas wskazane jest leczenie operacyjne zmiany celem usunięcia guza i otrzymania wyniku badania histopatologicznego.

Bezwzględnym wskazaniem do leczenia zabiegowego są silne bóle podbrzusza, które mogą być objawem:

  • skręcających się przydatków (dochodzi do zaciskania naczyń krwionośnych odżywiających jajnik, co może doprowadzić do martwicy jajnika i jajowodu)
  • pęknięcia torbieli ciałka żółtego jajnika (powoduje to obfite krwawienie do jamy brzusznej)

Częstą przyczyną bólu podbrzusza jest tzw. torbiel krwotoczna jajnika, czyli sytuacja w której dochodzi do owulacji ale bez pęknięcia pęcherzyka owulacyjnego. Wówczas pęcherzyk jajnika wypełnia się krwią, zwiększa swoją objętość dając objawy bólowe podbrzusza. Nie stanowi to wskazania do leczenia operacyjnego a jedynie do wzmożonego nadzoru nad pacjentką.

W każdej sytuacji ostrego bólu brzucha wymagana jest konsultacja lekarza i decyzja o dalszym postępowaniu.

Na czym polega zabieg usunięcia torbieli jajnika?

Operacja usunięcia torbieli jajnika polega na wyłuszczeniu torbieli z tkanki jajnikowej, jednocześnie zachowując jajnik.

W niektórych przypadkach operator podejmuje decyzję o usunięciu torbieli wraz z jajnikiem i jajowodem.

Usunięty materiał tkankowy wysyłany jest do badania histopatologicznego czyli dokładnej oceny budowy torbieli przy pomocy mikroskopu. Dalsze postępowanie jest uwarunkowane wynikiem badania histopatologicznego.

Rekomendowaną metodą usuwania torbieli jajnika jest laparoskopia. Laparoskop jest urządzeniem składającym się z długich i cienkich narzędzi ( tzw. trokarów) oraz optyki połączonej z monitorem zewnętrznym. Optyka wraz z trokarami jest wprowadzana do jamy brzusznej poprzez małe nacięcia w powłokach brzusznych.

Jeden otwór dla optyki zlokalizowany jest na poziomie pępka, a dwa otwory w podbrzuszu służą wprowadzeniu do jamy brzusznej dwóch trokarów, którymi operator wykonuje dany zakres operacji.

Alternatywą do leczenia laparoskopowego jest laparotomia czyli nacięcie powłok brzusznych cięciem poprzecznym w podbrzuszu, podczas której operator wykonuje zabieg usunięcia torbieli jajnika.

Operacja zarówno drogą laparoskopową czy poprzez laparotomię odbywa się w znieczuleniu ogólnym, więc pacjentka podczas całego zabiegu pozostaje w uśpieniu, nie odczuwając bólu.

Zalety leczenia zabiegowego

Leczenie operacyjne torbieli jajnika ma wiele zalet. Jedną z nich jest możliwość całkowitego usunięcia torbieli jajnika i w większości przypadków doprowadzenie do całkowitego wyleczenia. Inną, bardzo ważną zaletą, jest uzyskanie wyniku histopatologicznego usuniętej zmiany, dzięki czemu lekarz może zlecić dalsze postępowanie w okresie pooperacyjnym.

Jakie są możliwe powikłania zabiegu?

Niestety mimo zalet leczenia zabiegowego torbieli jajnika istnieje również wiele powikłań, czyli zdarzeń niepożądanych, będącej skutkiem takiego leczenia. Zdarza się to niezwykle rzadko, ale pacjentka podpisując świadomą zgodę do operacji, musi zostać poinformowana o tychże możliwych powikłaniach. Do powikłań leczenia operacyjnego torbieli jajnika należą między innymi:

  • uszkodzenie sąsiadujących narządów jamy brzusznej (moczowód, pęcherz moczowy, jelita)
  • niedrożność pooperacyjna jelit
  • krwawienie śródoperacyjne, pooperacyjne, powstawanie krwiaków powłok brzusznych
  • powikłania infekcyjne ( zapalenie otrzewnej, zapalenie pęcherza moczowego, zakażenie rany pooperacyjnej)
  • powikłania zakrzepowo-zatorowe (zator tętnicy płucnej, udar mózgu, zawał serca, zakrzepowe zapalenie żył kończyn dolnych)
  • powstanie zrostów w jamie brzusznej, możliwość przewlekłych dolegliwości bólowych brzucha, bolesnych stosunków płciowych
  • powikłania anestezjologiczne
  • niektóre z tych powikłań mogą doprowadzić do zgonu pacjentki

Jaki jest czas powrotu do zdrowia po zabiegu?

Czas rekonwalescencji po operacji usunięcia guza jajnika jest zazwyczaj krótki.

Jeśli operacja odbyła się drogą laparoskopową, zakres operacji ograniczył się do wyłuszczenia torbieli lub usunięcia torbieli z przydatkami, to wypis pacjentki do domu odbywa się w 1.dobie po operacji czyli kolejnego dnia po operacji.

Odczuwanie bólu jest niewielkie albo średnie, wymagające krótkotrwałego leczenia przeciwbólowego. Uogólniając, pacjentka do 2 tygodni po zabiegu może wrócić bezpiecznie do poprzedniego trybu życia.

Jeśli zabieg odbył się drogą laparotomii, wówczas czas pobytu pacjentki w szpitalu wydłuża się do 2-3 dni. Odczuwanie bólu jest większe, potrzeba leczenia przeciwbólowego również. Czas powrotu do poprzedniego trybu życia jest kwestią indywidualną (zazwyczaj do miesiąca czasu).

Jednakże należy zachować ostrożność z rozpoczęciem intensywnego wysiłku fizycznego, z uwagi na gojącą się ranę powłok brzusznych i możliwość rozejścia się brzegów rany.

Wysiłek należy wprowadzać stopniowo, w 3 miesiącu można go zwiększyć, aby po 6 miesiącach móc całkowicie wrócić do formy.

Leia também:  Jakie Objawy Uszkodzonej Nagrzewnicy?

Jak przygotować się do zabiegu?

Jeśli pacjentka została zakwalifikowana do zabiegu operacyjnego, musi się do niego odpowiednio przygotować.

Należy wykonać badania laboratoryjne zgodnie z wytycznymi lekarza anestezjologa. W razie konieczności pacjentka powinnaś dostarczyć również opis zdjęcia rentgena klatki piersiowej, zaświadczenie od lekarza internisty o ogólnym stanie zdrowia i braku dodatkowych obciążeń internistycznych.

Pacjentka powinna zgłosić się w dniu zabiegu na czczo ( czyli co najmniej przez 8 godzin nie jeść i nie pić). Jeśli pacjentka przyjmuje leki w godzinach rannych, powinna przyjąć leki jak zwykle popijając niewielką ilością wody.

Podsumowując, torbiel jajnika jest zmianą o charakterze łagodnym, która w niektórych przypadkach wymaga leczenia operacyjnego.

Rekomendowaną metodą leczenia zabiegowego jest technika laparoskopowa, podczas której w optymalnym zakresie zostaje wyłuszczona torbiel jajnika.

Czas powrotu do zdrowia jest krótki, odczuwanie bólu niewielkie, a dalsza postępowanie zależy od wyniku histopatologicznego.

tagi: torbiel jajnika Wrocław, torbiele jajników Wrocław, usuwanie torbieli jajnika Wrocław, operacja torbiel jajnika Wrocław

Torbiel jajnika – objawy, wpływ na ciążę, leczenie

Torbiel na jajniku to bardzo powszechny problem, który w większości wypadków nie pociąga za sobą żadnych negatywnych konsekwencji. Jednak wiele pań słysząc taką diagnozę, jest przerażona. Obawiają się bezpłodności lub choroby nowotworowej. To przez to, że wokół tego zagadnienia narosło wiele niepotrzebnych mitów.

Co ciekawe, w organizmie każdej z nas chociaż raz w życiu rozwinęła się tego typu zmiana. Jednak wcale nie musiałyśmy o tym wiedzieć. Torbiele tworzą się dosyć często i w wielu przypadkach są zupełnie bezobjawowe. Niektóre z nich znikają bez interwencji lekarskiej. Są jednak i takie, które wymagają szybkiego leczenia operacyjnego lub hormonalnego.

Torbiele różnią się między sobą pod względem rozmiarów – niektóre mają jedynie kilka milimetrów, inne z kolei osiągają rozmiary pomarańczy. Obecnie wyróżnia się około 40 typów torbieli.

Jakie są najczęstsze przyczyny ich powstawania?

  • tworzą się, gdy pęcherzyk Graffa nie pęka w odpowiednim czasie
  • zauważalna tendencja do częstego powstawania torbieli występuje u kobiet z zespołem policystycznych jajników, a także chorych na endometriozę
  • zmiany nowotworowe

Najpopularniejsza odmiana to torbiele czynnościowe. Powstają, gdy pęcherzyk Graffa nie pęknie w odpowiednim momencie. Zazwyczaj znikają same w kolejnym cyklu, bez potrzeby leczenia. Co ciekawe, wiele pań nie zdaje sobie sprawy z tego, że w ich organizmie rozwijała się tego typu zmiana. To dlatego, że bardzo często torbiele czynnościowe są zupełnie bezobjawowe.

Torbiele czekoladowe to problem, który pojawia się u pań chorych na endometriozę. Wówczas wypełnione są one gęstą krwią o brązowej barwie. Gdy pękają, krew przedostaje się do jamy brzusznej.

Z kolei torbiele złożone charakteryzują się posiadaniem wewnętrznych struktur – znajdują się w nich liczne ściany i przegrody. Większość z nich jest niegroźna, chociaż zdarzają się wśród nich także przypadki zmian nowotworowych.

Torbiel jajnika to dolegliwość, która często nie daje żadnych objawów. Jednak w wielu przypadkach jej symptomy są bardzo charakterystyczne.

Najczęstsze objawy torbieli na jajniku:

  • częste wzdęcia
  • stałe podenerwowanie
  • bóle brzucha
  • plamienie
  • zwiększony rozmiar brzucha (mimo braku przybrania na wadze)
  • zaparcia
  • częstsze niż zazwyczaj oddawanie moczu
  • ból w trakcie stosunku seksualnego

Jeśli pojawią się u nas tego typu objawy, konieczna jest konsultacja ze specjalistą. Należy wówczas sprawdzić, jaki to rodzaj zmiany oraz jak jest duża. Kobietom powyżej 35 roku życia zaleca się robienie badań USG pod tym kątem przynajmniej raz w roku.

Zobacz także: Krwawienia w ciąży – co mogą oznaczać?

Często słyszy się o przypadkach pęknięć torbieli na jajnikach. W jaki sposób możemy rozpoznać tego typu problem? Takiemu pęknięciu towarzyszy zazwyczaj bardzo nieprzyjemny, nagły i ostry ból brzucha. Oprócz tego mogą pojawić się także nudności, wymioty i podwyższona temperatura. W takiej sytuacji jak najszybciej należy znaleźć się pod opieką lekarską.

Pęknięcie torbieli nie zagraża życiu, jednak tego typu sytuacje są niebezpieczne w przypadku kobiet z zaburzeniami krzepnięcia.

Czy torbiel na jajniku może utrudnić zajście w ciąże? Niestety tak. Dotyczy to przede wszystkim pań, u których rozpoznano zespół policystycznych jajników. Schorzenie to dotyczy około 5-10 proc. kobiet. W jajnikach powstają wówczas duże ilości drobnych torbieli. Podobny problem zdarza się paniom z endometriozą, u których dosyć często tworzą się torbiele czekoladowe.

W trakcie rutynowych badań w ciąży, ginekolodzy często wykrywają u pacjentek obecność torbieli. Nie powinien być to jednak powód do paniki. Torbiele nie mają wpływu na przebieg ciąży i zazwyczaj same wchłaniają się w kolejnym cyklu. Jednak przyszła mama powinna być pod stałą obserwacją lekarską.

Wbrew wielu powszechnym opiniom operacja w przypadku zdiagnozowania torbieli na jajniku nie zawsze jest potrzebna. Wykonuje się je, gdy istnieje duże prawdopodobieństwo, że torbiel niedługo pęknie lub gdy długie leczenie farmakologiczne nie przynosi żadnych rezultatów. Oprócz operacji klasycznych, obecnie bardzo często wykonuje się także zabiegi laparoskopowe.

W wielu przypadkach lekarze zalecają pacjentkom terapię hormonalną, w trakcie której przyjmuje się środki antykoncepcyjne.

Gdy zostaje rozpoznana zmiana nowotworowa, należy jak najszybciej rozpocząć leczenie onkologiczne. Rak jajnika dotyka najczęściej kobiet po menopauzie. Nie jest to jednak stała reguła – choroba ta dotyka także kobiety w młodszym wieku.

  • Zobacz także:
  • Okres w ciąży – czy to możliwe?
  • Kawa w ciąży – czy szkodzi?
  • Cukrzyca ciążowa

Torbiel na jajniku – objawy torbieli jajnika (video)

Dolegliwości bólowe

Szybkiej interwencji lekarskiej wymaga przede wszystkim sytuacja, w której dochodzi do skrętu torbieli jajnika, czemu towarzyszy nagły silny ból w dole brzucha, nudności i wymioty, omdlenia, uczucie niepokoju oraz szybko pogarszające się samopoczucie. Dolegliwości bólowe najczęściej mają ostry, kolkowy charakter.

Objawy te nie są charakterystyczne wyłącznie dla skrętu torbieli – podobne dolegliwości spotyka się przy pęknięciu torbieli, a także w przypadku ostrego zapalenia wyrostka robaczkowego, zapalenia przydatków lub pękniętej ciąży pozamacicznej. Dlatego ważne jest jak najdokładniejsze opisanie lekarzowi charakteru, okoliczności i czasu wystąpienia symptomów.

Jeżeli doszło do skrętu torbieli, oznacza to, że zaciśnięte zostały naczynia krwionośne doprowadzające krew do jajnika. W takim przypadku konieczna jest pilna operacja i usunięcie torbieli w celu zapobiegnięcia martwicy jajnika.

Czytaj też: Co to jest torbiel jajnika i jakie są jej przyczyny?

Pęknięcie torbieli

Pęknięcie torbieli zazwyczaj przebiega nieco łagodniej, jednak może być również bardzo poważnym problemem.

Do pęknięcia torbieli może dojść samoistnie lub podczas urazu, a nawet podczas badania ginekologicznego. W zależności od rodzaju i wielkości torbieli objawy mogą być ledwie zauważalne, pod postacią lekkiego pobolewania w podbrzuszu – jak w przypadku małych cyst czynnościowych, lub mogą narastać stopniowo i, prowadząc do wstrząsu, stanowić nawet zagrożenie życia.

Wylanie się zawartości torbieli do jamy brzusznej powoduje podrażnienie otrzewnej i w konsekwencji silny ból, nudności i wymioty.

Gdy pęknięciu ulega torbiel endometrialna grozi to rozprzestrzenieniem się choroby i wszczepieniem „wysepek” błony śluzowej macicy do innych narządów.

Z kolei po pęknięciu torbieli zapalnej, z ropną zawartością, dochodzi do rozsiewu infekcji na całą jamę brzuszną.

Przy pęknięciu torbieli jajnika sposób postępowania jest uzależniony od jej rodzaju, zawartości i nasilenia występujących objawów. Jeśli są one niewielkie, a torbiel miała charakter czynnościowy, nie ma konieczności przeprowadzania operacji. Potrzeba taka może zaistnieć w przypadku, gdy dojdzie do uszkodzenia jajnika lub występuje silne krwawienie.

Czytaj też: Jak zwalczyć nawracające torbiele jajników?

Inne okoliczności

Operacja staje się konieczna nie tylko, gdy pojawią się nagłe, ostre objawy i komplikacje związane z obecnością cysty.

O chirurgicznym usunięciu torbieli należy również pomyśleć, gdy z powodu swoich rozmiarów zaczyna ona uciskać narządy sąsiednie – pęcherz moczowy i jelita.

Pacjentki, u których zdiagnozowano obecność torbieli powinny zatem zwracać uwagę, czy nie zwiększa się u nich częstość parcia i oddawania moczu, oraz czy nie występują bóle przy wypróżnianiu.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*