Kiedy zaczyna się menopauza? Jak rozpoznać pierwsze objawy przekwitania?

Pomimo różnych dolegliwości należy pamiętać, że menopauza (klimakterium, przekwitanie) nie jest chorobą, a jedynie kolejnym etapem w życiu każdej kobiety.

Wiąże się co prawda z uporczywymi objawami, takimi jak nocne poty, wahania nastroju i wagi a także suchość pochwy czy zaburzania libido, niemniej w obecnych czasach także z nimi można sobie poradzić, łagodząc ich przebieg.

Na rynku farmaceutycznym i zielarskim znajduje się szereg ziołowych suplementów, tabletek i kosmetyków, które są przeznaczone dla kobiety w okresie menopauzy.

Czego dowiesz się z niniejszego artykułu:

  • Co to jest, kiedy się zaczyna i jak długo trwa menopauza?
  • Które zioła są najskuteczniejsze w walce z objawami menopauzy?
  • Które witaminy i minerały wybrać, aby poskromić objawy klimakterium?
  • Czy żele intymne pomagają tylko na problem suchości pochwy?

Menopauza jest naturalnym procesem, który zachodzi w organizmie każdej kobiety. Jej objawy mogą być ciężkie i uporczywe do zniesienia. Pierwszym symptomem jest trwałe zatrzymanie krwawień miesięcznych – okresu.

Często pojawia się tzw. zespół klimakteryczny w postaci: uderzeń gorąca, zlewnych potów, wahań nastroju oraz spadku sił.

Odpowiedzialne są za to zmiany hormonalne zachodzące w tym okresie, zwłaszcza hamowanie wydzielania estrogenów.

Menopauza (klimakterium) – czym jest i ile trwa?

Menopauza, nazywana również jako klimakterium lub „okres przekwitania”, charakteryzuje się trwałym zatrzymaniem krwawień miesiączkowych u kobiet. Jest etapem pośrednim, będącym zakończeniem okresu prokreacyjnego. Jednocześnie po jej zakończeniu następuje starzenie się.

  Proces menopauzy zazwyczaj rozpoczyna się w czwartej dekadzie życia, mniej więcej w wieku 45.–55. lat i trwa około roku do dwóch lat.

Za jej początek uznaje się ostatnie krwawienie, po którym w przeciągu najbliższego roku  nie pojawił się ponownie okres oraz zatrzymanie cyklu miesiączkowego nie jest spowodowane innymi zmianami, np. chorobowymi.

Przyczyny i objawy menopauzy

Menopauza jest skutkiem wieloetapowych zmian, które rozpoczęły się w organizmie już kilka lat wcześniej (zazwyczaj ok. pięciu).

Jest to naturalny proces fizjologiczny związany ze starzeniem się, który prowadzi do atrezji pęcherzyków jajnikowych, czyli ich degeneracji.

W wyniku zmniejszonej liczby komórek jajowych następuje znaczny wzrost hormonów folikulotropowego (FSH) i hormonu luteinizującego (LH) oraz spadek stężenia estrogenów i progesteronu. To właśnie zmiany hormonalne są główną przyczyną objawów menopauzy.

Najczęściej zgłaszanym efektem zatrzymania miesiączkowania jest zespół klimakteryczny.

Charakteryzuje się on występowaniem dolegliwości, takich jak: uderzenia gorąca, zlewne poty zwłaszcza w nocy, uczucie kołatania serca, nerwowość, drażliwość, wahania nastroju, depresja, trudność w koncentracji,  zaburzenia snu, bóle i zawroty głowy, drętwienia kończyn, bóle mięśni i stawów oraz ogólne osłabienie. Dodatkowo w okresie przekwitania następują zmiany zanikowe śluzówki pochwy, cewki i pęcherza moczowego, które mogą prowadzić do pojawienia się zaburzeń ze strony układu moczowo-płciowego. Najczęściej wymieniane są: suchość, świąd, pieczenie i stan zapalny pochwy, ból w trakcie współżycia, wysiłkowe nietrzymanie moczu. Często pojawia się również spadek libido, co skutkuje zmniejszeniem aktywności płciowej oraz  osłabieniem i skróceniem orgazmu. Ponadto po okresie menopauzy zwiększa się ryzyko zachorowań na osteoporozę.

Zioła na menopauzę

Preparaty ziołowe są często stosowane w profilaktyce i leczeniu licznych chorób i dolegliwości. Jak wskazują wyniki badań aż 80% kobiet w wieku 45–60 lat korzysta z roślinnych surowców w celu złagodzenia objawów menopauzy. Apteczne produkty ziołowe wypierają nawet hormonalną terapię zastępczą (HTZ) stosowaną w leczeniu objawów klimakterium.

Zioła stosowane w „przekwitaniu” można podzielić na dwie grupy. W pierwszej klasyfikowane są surowce zawierające fitoestrogeny, czyli substancje roślinne działające w organizmie ludzkim jak estrogeny. Do drugiej zaliczane są rośliny, które nie zawierają związków działających podobnie do żeńskich hormonów płciowych, ale wykazują aktywność łagodzącą objawy menopauzy.

Czerwona koniczyna, Ligniny lniane, szyszki chmielu, głóg na objawy menopauzy

W leczeniu kobiecych dolegliwości, a zwłaszcza łagodzeniu nieprzyjemnych objawów przekwitania jednymi z najczęściej stosowanych preparatów roślinnych są: ekstrakty z czerwonej koniczyny, szyszek chmielu, głogu oraz lignany lniane.

Koniczyna polna, nazywana również czerwoną (łac. Trifolium pratense) zawiera izoflawonoidy o działaniu estrogennym. Po 12. tygodniach podawania 82 mg/dobę tej rośliny zaobserwowano w grupie badanej złagodzenie o ok. 70% typowych objawy przekwitania, jak uderzenia gorąca i nocne poty.

  W innym badaniu zastosowano u kobiet 3-miesieczną suplementację 80 mg/dobę izoflawonoidów wyizolowanych z czerwonej koniczyny. Odnotowano zmniejszenie objawów depresji oraz stanów lękowych o ok. 70% oraz poprawę profilu lipidowego.

Efekty te można tłumaczyć podobną strukturą izoflawonów zawartych w surowcu do estrogenów, co umożliwia ich łączenie się z receptorami dla tych hormonów.

Kolejną rośliną zawierającą związki o działaniu podobnym do żeńskich hormonów płciowych jest len zwyczajny (łac. Linum usitatissimum).

Ponadto substancje czynne zawarte w roślinie wykazują szereg innych właściwości leczniczych, jak chociażby wzmocnienie kości, unormowanie poziomu lipidów we krwi, działanie antyoksydacyjne oraz zmniejszanie ryzyka zachorowania na nowotwory hormonozależne, jak nowotwór piersi, jajnika czy macicy. Przypuszcza się, że lignany lniane mogą obniżać stopień zaawansowania nowotworu oraz ograniczać powstawanie przerzutów.

Działanie estrogenne wykazują również substancje czynne zawarte w szyszkach chmielu, jednak jest ono znacznie słabsze. Dużo lepiej sprawdza się w łagodzeniu niekorzystnych objawów menopauzy, jakimi są drażliwość, zaburzenia snu, ponieważ wykazuje działanie nasenne, uspokajające i przeciwlękowe.

Korzystne działanie na organizm kobiety w okresie klimakterium ma również głóg. Wpływa on regulująco na pracę serca i wzmacnia je. Poprawia funkcjonowanie układu krążenia, działa odprężająco, ogranicza bóle i zawroty głowy oraz zwiększa wydolność.

Preparaty witaminowe i mikroelementy  na menopauzę

Podczas menopauzy zachodzi szereg zmian w organizmie kobiety, zwłaszcza w układzie hormonalnym, czego konsekwencją jest zwiększone ryzyko uszkodzeń kości, osteoporoza, zaburzenie pracy serca. Warto wówczas wspomóc się suplementami przeznaczonymi dla kobiet w okresie menopauzy.

Pomocna okaże się suplementacja witaminy D3, której zapotrzebowanie wzrasta wraz z wiekiem, a wpływa ona na przyswajanie wapnia i fosforu, poprawę samopoczucia oraz wzmocnienie odporności.

W okresie klimakterium zaleca się zwiększone stosowanie preparatów zawierających kwas foliowy (witamina B9), aby ograniczyć ryzyko chorób serca, arteriosklerozy oraz nowotworów. Pirydoksyna poprawia krążenie obwodowe, a także podobnie jak pozostałe suplementy w formie witaminy z grupy B wspomaga pamięć i procesy neurologiczne.

Witaminy C i E są silnymi antyoksydantami, które hamują szkodliwe działanie wolnych rodników tlenowych, ograniczając w ten sposób powstawanie chorób i spowalniając procesy starzenia.

Warto również wybierać preparat z wapniem, który wzmocni kości, szczególnie narażone w okresie pomenopauzalnym. Pierwiastek ten nie tylko przeciwdziała uszkodzeniom tkanki kostnej, ale również zapobiega rozwojowi chorób serca i układu krążenia.

Korzystne efekty może przynieść wprowadzenie większej ilości błonnika pokarmowego do diety w okresie menopauzy, ponieważ kobiety w czasie „przekwitania” często przybierają na wadze.

Składnik ten nie tylko przeciwdziała zaparciom i otyłości, ale także chorobom sercowo-naczyniowym, należy jedynie pamiętać, że wraz ze zwiększoną podażą błonnika, zwiększona powinna zostać także ilość spożywanej w ciągu dnia wody.

Adaptogeny na menopauzę

Adaptogeny są związkami zwiększającymi odporność organizmu na stres, przystosowującymi do niekorzystnych czynników zewnętrznych oraz ochraniającymi przed działaniem wolnych rodników. Dodatkowo poprawiają wydolność oraz dodają wigoru.

Ich suplementacja jest wskazana właśnie w okresie menopauzy, podczas której kobiety często odczuwają osłabienie, zmniejszenie  sił witalnych oraz pogorszenie samopoczucia. Szczególnie zalecanymi adaptogenami podczas klimakterium są: żeń-szeń (p.g.), cytryniec chiński (s.ch.) oraz traganek błoniasty (a.m.).

Panax ginseng, poza standardowym działaniem adaptogennym, wpływa na podniesienie ciśnienia krwi, pogrubienie ścian nabłonka pochwy oraz zwiększenie jej nawilżenia. Schizandra chinensis ogranicza procesy starzenia oraz zmiany zanikowe w układzie nerwowym, poprawia pamięć, zmniejsza stany depresyjne oraz zaburzenia snu.

Astragalus membranaceus przede wszystkim wspomaga odporność, a także poprawia obwodowy przepływ krwi, ogranicza zlewne poty, wspiera funkcjonowanie układu trawiennego, detoksykację oraz zapobiega wypadaniu narządów.

Żel intymny dla kobiet po menopauzie – który wybrać?

Częstym problemem towarzyszącym menopauzie jest suchość i swędzenie pochwy. W przypadku braku nawilżenia dobrze sprawdzą się żele intymne z kwasem hialuronowym, glikolem propylenowym oraz gliceryną.

Dodatkowa obecność kwasu mlekowego zapewni odpowiednie pH.

W przypadku uporczywego świądu, w przypadku którego wymienione substancje mogą być niewystarczające, warto wybrać preparaty z dodatkiem substancji odkażających i regenerujących, jak: aloes, olejek z drzewa herbacianego czy wyciąg z Cardiospermum halicacabum.

Menopauza (klimakterium) – jakie są pierwsze objawy i zmiany w organizmie?

Zmiany, jakie zachodzą w organizmie kobiety w końcowym okresie płodności, określa się potocznie mianem menopauza. Fachowo jednak powinniśmy mówić o premenopauzie lub perimenopauzie.  Menopauza bowiem to ostatnia miesiączka po której następuje jeden pełen rok bez miesiączkowania.

Wyjaśnijmy te nazwy:

·         Premenopauza – to czas, gdy poziom hormonów w ciele kobiety zaczyna się obniżać, ale menstruacje są jeszcze regularne.

·         Perimenopauza (zamiennie klimakterium) – to czas przed i po ostatniej miesiączce, kiedy poziom hormonów zaczyna się wahać, choć nie ma jeszcze żadnych innych objawów z tym związanych. Pierwszym symptomem sygnalizującym nadejście tego okresu jest skrócenie cyklu menstruacyjnego u kobiety. U większości kobiet po 40. roku życia cykle są zwykle krótsze, niż gdy miały 20 lat.

·         Postmenopauza – to okres, który zaczyna się następnego dnia po wystąpieniu ostatniego krwawienia w życiu kobiety. Pod warunkiem, że od ostatniej miesiączki minęło co najmniej 6 miesięcy.

Menopauza, a właściwie klimakterium – co się zmienia w ciele?

Gdy w ciele kobiety zaczyna się zmieniać poziom hormonów, pojawiają się również zmiany fizyczne i psychiczne. Na przykład obniżenie poziomu estrogenów ma wpływ na skórę – traci ona swoją elastyczność. Mogą również wypadać włosy lub zacząć rosnąć w nietypowych miejscach.

Mniejszy poziom estrogenów oznacza również mniejszą  produkcję łoju przez gruczoły w skórze głowy, przez co włosy stają się suche i łamliwe. U wielu kobiet zmienia się również kształt ciała, inaczej zaczyna się odkładać tłuszcz. Estrogeny bowiem mają wpływ na enzymy odpowiedzialne za spalanie i odkładanie się tłuszczu w różnych partiach ciała.

Kiedy spada ich poziom, sposób odkładania się tłuszczu się zmienia. Biodra stają się mniej wyraziste, talia grubsza. Im bardziej przybywa nam w tali, tym większe ryzyko pojawienia się chorób serc. Zmiany hormonalne mają również wpływ na stawy i kości, układ trawienny, spada odporność. Zmiany zachodzą nawet w mózgu.

U kobiet w okresie klimakterium spada koncentracja, mogą pojawić się problemy z pamięcią, zmianie ulega również nastrój. Pojawia się gorsze samopoczucie.

Objawy menopauzy – czyli jak rozpoznać, że to już klimakterium?

U każdej kobiety inaczej przebiega okres związany z ostatnią miesiączką, czyli menopauzą. Są jednak objawy, na które narzeka większość pań. Należą do nich m.in.:

  • ·         uderzenia gorąca,
  • ·         nocne pocenie,
  • ·         ogólne zmęczenie,
  • ·         problemy ze snem (bezsenność),
  • ·         problemy z pamięcią i koncentracją,
  • ·         wahania nastroju,
  • ·         bóle głowy,
  • ·         suchość i świąd pochwy
  • ·         problemy z pęcherzem
  • ·         zmiany skórne
  • ·         wrażliwość piersi,
  • ·         wzdęcia i gazy.
Leia também:  Jak mierzyć ciśnienie tętnicze?

Jak złagodzić objawy menopauzy (tzn. objawy klimakterium)?

Najczęściej stosowanym sposobem leczenia objawów menopauzy jest podawanie hormonów zastępczych (hormonalna terapia zastępcza, HTZ).

Uzupełniają one poziom żeńskich hormonów płciowych – estrogenu, a czasami również progesteronu, który w okresie menopauzy również drastycznie spada.

Nie wszystkie kobiety chcą się jednak tej terapii poddać i wolą minimalizować objawy innymi sposobami. Poniżej kilka takich pomysłów na te najpopularniejsze i najbardziej dokuczliwe objawy menopauzy.

Uderzenia gorąca – aby zminimalizować ten objaw można działać na kilku poziomach: zmiana diety (należy wyeliminować produkty wzmagające tę dolegliwość), zwiększenia aktywności fizycznej (regularne ćwiczenia poprawiają krążenie, organizm lepiej znosi ekstremalne temperatury i szybciej się chłodzi), picie ziół lub przyjmowanie odpowiednich suplementów diety. W leczeniu uderzeń gorąca pomocne będą zioła, takie jak: niepokalanek pospolity, dzięgiel chiński, szałwia. Zioła te (w gotowych saszetkach) możesz kupić w aptece. Warto również – w porozumieniu z lekarzem lub farmaceutą – rozważyć przyjmowanie suplementów diety na bazie soi.

Ogólne zmęczenie, osłabienie – tutaj również zaleca się działanie na trzech poziomach. Dieta, aktywność fizyczna i leczenie preparatami na przykład na bazie ziół. W tego typu dolegliwościach zaleca się picie naparów z żeń-szenia syberyjskiego. Roślina ta zwiększa odporność i stymuluje układ odpornościowy.

Problemy ze snem (bezsenność) – na problemy ze snem może wpływać wiele czynników, dlatego w tym przypadku warto zastanowić się nad przyczyną (poza zbliżającą się menopauzą oczywiście).

Stosowanie tabletek nasennych może uzależniać i sprawiać, że z czasem trzeba będzie przyjmować coraz większe dawki. Tego typu preparatu powinniśmy zostawić jako ostateczność. W przypadku tej dolegliwości warto również sięgnąć po zioła dostępne w aptekach.

Na przykład w złagodzeniu uczucia zmęczenia i niepokoju można pić napar z męczennicy. Czasami warto zastosować suplementy pomagające regulować poziom melatoniny.

Wahania nastroju – u kobiet przed menopauzą pojawiają się okresy smutku, zniechęcenia, niepokoju, a nawet poirytowania. Zawsze warto taki stan omówić z lekarzem, ewentualnie sięgnąć po zioła poprawiające nastrój. Na przykład po miłorząb lub dziurawiec. Warto jednak ich stosowanie skonsultować z lekarzem lub farmaceutą, bo dziurawiec może wchodzić w interakcje z niektórymi lekami. 

Bóle głowy – na tę dolegliwość warto stosować miłorząb, który poprawia krążenia i tym samym zapobiega bólom głowy. Na ból głowy można również stosować wrotycz maruna.

Suchość i świąd pochwy – w aptekach jest wiele preparatów nawilżających, kremy, czopki i inne środki nawilżające pochwę. Na przykład krem na bazie korzenia lukrecji. Dobre efekty daje również napar z pluskawicy. 

Uniwersalnym preparatem przynoszącym ulgę w okresie menopauzy jest Doppelherz Aktiv-Meno FORTE – suplement diety, który pomaga kobietom po 40 roku życia dbać o zdrowie.

Jak rozpoznać objawy menopauzy?

Żyjemy w czasach, gdy codziennością jest lawirowanie między tematami dopuszczalnymi a tematami tabu, jednak o niektórych kwestiach warto zacząć mówić głośno.

Jedną z nich jest menopauza – naturalne zjawisko, które prędzej czy później dotyka każdą kobietę. Chociaż jego opis nie brzmi zachęcająco, przekwitanie może być pięknym i satysfakcjonującym czasem.

Jak odczarować klimakterium, zrozumieć jego proces i się go nie bać? Przede wszystkim – dowiedzieć się o nim jak najwięcej!

Menopauza, klimakterium, przekwitanie – co znaczą te terminy?

Wbrew potocznemu rozumieniu, menopauza nie jest całym procesem towarzyszącym naturalnej utracie płodności przez kobietę, lecz jedynie fachowym określeniem na ostatnią miesiączkę w życiu. Mówiąc o „menopauzie”, najczęściej mamy na myśli klimakterium, czyli okres przekwitania, którego menopauza jest kulminacyjnym momentem. Wyróżnia się trzy podstawowe fazy owego procesu:

  • okres premenopauzalny – czas poprzedzający ostatnią miesiączkę (ok. kilku lat), w którym występują objawy przekwitania;
  • okres okołomenopauzalny – gdy miejsce ma ostatnia miesiączka w życiu;
  • okres postmenopauzalny – około roku od ostatniej miesiączki, gdy objawy klimakterium są obecne, ale mniej uciążliwe.

Kiedy rozpoczyna się menopauza? Wiek kobiet wchodzących w klimakterium jest bardzo różny – niektóre z nich zaczynają odczuwać pierwsze objawy już przed pięćdziesiątką, a niektóre – dopiero po 60 roku życia.

Na czym polega klimakterium?

Jak przebiega menopauza? Objawy przypadają na okres przekwitania, czyli czas, gdy pomału ustaje praca jajników. Nie dzieje się to jednak nagle, z dnia na dzień, ani nawet z roku na rok, lecz najczęściej trwa kilka-kilkanaście lat.

Zmiany wynikają z innej niż dotychczas gospodarki hormonalnej – jajniki wytwarzają bowiem coraz mniej hormonów, m.in. estrogenu i progesteronu. Estrogen kontroluje cykl miesiączkowy, stąd w okresie przekwitania mamy do czynienia z jego zaburzeniami.

Zmiany hormonalne wywołują niekiedy prawdziwą rewolucję w organizmie kobiety. Chociaż nie zawsze objawy przekwitania są silne i uprzykrzające życie, niekiedy mogą wymagać leczenia hormonalnego.

Jednak klimakterium samo w sobie jest całkowicie naturalnym procesem, a nie zaburzeniem – większość kobiet doświadcza jedynie kilku jego objawów, i to w umiarkowanym stopniu.

Menopauza a miesiączka

Okres przekwitania nie wiąże się z tym, że kobieta nagle całkowicie przestaje miesiączkować.

Jednym z pierwszych objawów przekwitania są zaburzenia cykli, które stają się krótsze lub dłuższe i mogą być mniej regularne (występować co parę miesięcy albo co dwa tygodnie). Krwawienia zaś są bardziej skąpe albo wprost przeciwnie – obfitsze.

Zdarza się, że pojawiają się plamienia występujące w środku cyklu, a sama miesiączka może trwać nawet ok. dwóch tygodni. Zazwyczaj jest dłuższa, za to bardziej skąpa albo krótsza, za to bardziej obfita.

Chociaż w pewnym wieku takie objawy są całkowicie naturalnym zjawiskiem, nadal warto zachować czujność i nie rezygnować z kontrolnych wizyt u lekarza. Badania krwi pozwolą ci spać spokojnie dzięki wiedzy, że przyczyną twoich zaburzeń miesiączkowania jest właśnie klimakterium, a nie schorzenia zdrowotne. 

Menopauza a ciąża 

Zamiast pytać, czy możliwe jest zajście w ciążę w czasie menopauzy, należałoby raczej zapytać, czy jest to możliwe w czasie klimakterium. A odpowiedź na to pytanie nie jest jednoznaczna. W okresie przekwitania, wraz z zaburzeniami miesiączkowania, pojawiają się zaburzenia płodności.

Przed menopauzą jednak (czyli przed ostatnią miesiączką) zajście w ciążę może być możliwe. Dopiero po około 12 miesiącach od ostatniego okresu można się spodziewać, że kobieta stała się trwale bezpłodna. Pewność jednak dają nam dopiero odpowiednie badania hormonalne.

Dlatego pierwsze objawy klimakterium bynajmniej nie są dla nas sygnałem, że zajście w ciążę jest już niemożliwe.

W jakim wieku zaczyna się przekwitanie? 

Organizm kobiety już od ok. 35 roku życia powoli przygotowuje się do nadchodzących zmian. Najczęściej klimakterium rozpoczyna się ok. 45-55 roku życia (średnio między 49 a 52 rokiem życia). Nie jest to jednak bezwzględną regułą.

Płodność zaczyna zanikać nawet ok. 10 lat przed menopauzą, zaś od momentu jej wystąpienia znika całkowicie. Jednak o tym, że dana miesiączka była tą ostatnią, dowiadujemy się dopiero wówczas, gdy przez kolejny rok nie wystąpiło krwawienie.

Przekwitanie może rozpocząć się później (nawet po 60 roku życia – mówimy wówczas o późnej menopauzie) albo wcześniej (przed 45, a nawet 40 rokiem życia; jest to przedwczesna menopauza). Istnieje szereg czynników, które mogą wpłynąć na przyspieszenie wystąpienia klimakterium, m.in.:

  • późne macierzyństwo (lub brak potomstwa),
  • predyspozycje genetyczne,
  • choroby autoimmunologiczne,
  • przyjmowanie niektórych leków,
  • używki (kawa, alkohol, papierosy),
  • niezdrowy, nieregularny styl życia (kiepska dieta, stres, brak ruchu czy higieny snu). 

Jak rozpoznać objawy klimakterium i nadchodzącej menopauzy?

Zazwyczaj jednym z pierwszych objawów przekwitania są zmiany w cyklu miesiączkowym. Najczęściej krwawienia nie tylko stają się nieregularne, ale również występują rzadziej. Często zmienia się też ich przebieg, nie ma tu jednak reguły: mogą być lżejsze, bądź wprost przeciwnie – bardziej obfite i bolesne.

Kolejnym bardzo powszechnym objawem są uderzenia (inaczej: fale) gorąca. Zwykle kobieta odczuwa je na twarzy, w głowie, czasem obejmują również szyję czy dekolt. Może im towarzyszyć kołatanie serca, a nawet objawy lękowe.

Oprócz tego mogą wystąpić dodatkowe symptomy (zazwyczaj tylko niektóre spośród nich), takie jak: wzmożona potliwość, szczególnie silne nocne poty (niekiedy powodujące konieczność zmiany piżamy i pościeli), suchość pochwy, dyskomfort intymnych okolic ciała, częstsze infekcje intymne, problemy z nietrzymaniem moczu i potrzeba częstszego oddawania go. Co boli przy menopauzie? Pojawiają się wówczas bóle różnych części ciała (np. głowy, podbrzusza, nóg czy mięśni), wzdęcia i zaparcia, nasilony PMS (w tym większa bolesność i nadwrażliwość piersi) czy wreszcie częste zmiany ciśnienia krwi i zawroty głowy. Do bardziej nietypowych objawów możemy zaliczyć m.in. wystąpienie nadmiernego owłosienia na ciele, obrzęki na kończynach, obniżenie tembru głosu czy większą skłonność do przybierania na wadze.

Menopauza objawia się również w sferze psychiki. W tym okresie, wskutek zmian gospodarki hormonalnej, kobieta może być szczególnie wrażliwa i nadmiernie zmęczona, cierpieć na wahania nastroju lub mieć problemy z koncentracją, libido czy snem. Niekiedy pojawiają się nawet stany do złudzenia przypominające depresję lub nerwicę.

Wystąpienie powyższych symptomów warto jednak zawsze zgłaszać lekarzowi. Mogą one bowiem świadczyć nie tylko o początku przekwitania, lecz także o chorobie – wówczas naszym sprzymierzeńcem jest szybki czas reakcji i wdrożenie odpowiedniego leczenia.

Co poradzić na uderzenia gorąca i inne uciążliwe objawy? 

Przekwitanie nie zawsze musi być niezwykle trudnym i uciążliwym przeżyciem. Większość kobiet doświadcza niewielu objawów i nie są one mocno nasilone. Jeśli jednak staną się doskwierające, można je łagodzić domowymi sposobami, takimi jak picie ziołowych naparów czy po prostu szeroko rozumiane dbanie o siebie. Nieprzyjemnych objawów klimakterium możesz się pozbyć m.in.:

  • ograniczając używki (dotyczy to nie tylko papierosów i alkoholu, ale też np. kawy),
  • dbając o lepszą jakość snu,
  • pilnując różnorodnej, bogatej w składniki odżywcze diety,
  • uzupełniając dietę o odpowiednie suplementy,
  • prowadząc regularny i spokojny tryb życia.

Jednymi z najważniejszych składników preparatów mogących polepszać samopoczucie kobiet w okresie przekwitania są m.in. fitoestrogeny, czyli np. izoflawony sojowe. To estrogeny roślinne o budowie podobnej do żeńskich hormonów płciowych, czyli „roślinne hormony”. W naturalny sposób pomagają one organizmowi w uporaniu się ze skutkami zmniejszonego wydzielania estrogenów przez jajniki.

Leia também:  Praca przy komputerze – jak uniknąć bólu kręgosłupa i pleców

W łagodzeniu objawów, takich jak nadmierna potliwość czy drażliwość, pomaga też wyciąg z szyszek chmielu. Również zawiera on cenne fitoestrogeny, dzięki którym dokuczliwe objawy przekwitania są łagodniejsze, a które nie powodują skutków ubocznych.

Oba te składniki w optymalnej dawce, połączone z witaminami z grupy B oraz wapniem i witaminą D, zawiera preparat Doppelherz Aktiv-Meno FORTE – suplement diety, który poprawia samopoczucie w czasie klimakterium i pomaga kobietom po 40 roku życia dbać o zdrowie.

Pierwsze objawy menopauzy – w jakim wieku, ciąża

Niełatwo rozpoznać pierwsze objawy menopauzy. Są na tyle niecharakterystyczne, że można je pomylić ze zwykłym przepracowaniem czy początkowymi objawami ciąży. Pewność czy rozpoczął się już okres przekwitania dają natomiast badania poziomu hormonów płciowych. Można je zrobić w laboratorium lub samodzielnie w domowych warunkach.

Aktywne zawodowo kobiety, które prowadzą regularne życie erotyczne, mogą mieć problem z zauważeniem pierwszych objawów wchodzenia w okres przekwitania. Wiele symptomów zmian hormonalnych, jakie wraz z wiekiem zachodzą w organizmie kobiety, można pomylić ze zwykłym zmęczeniem, przepracowaniem, wypaleniem zawodowym, a czasem z pierwszymi objawami nieplanowanej ciąży.

Pierwsze objawy menopauzy mogą pojawić się na 7-8 a nawet 10 lat przed wystąpieniem ostatniej miesiączki i nie są one takie same u każdej kobiety.

U jednej burza hormonalna wywoła gwałtowne reakcje, u innych będzie prawie niezauważalna.

A więc jak rozpoznać menopauzę? Przede wszystkim warto wiedzieć, czego można się spodziewać w tym okresie i jakie mogą być pierwsze objawy klimakterium.

Sprawdź ofertę: Leki na menopauzę dostępne online

Menopauza – pierwsze objawy

Pierwszym sygnałem, że organizm przygotowuje się do menopauzy jest skracanie się cyklu miesiączkowego. Wahania hormonalne sprawiają, że między miesiączkami mogą pojawić się plamienia, kobiety częściej odczuwają napięcie miesiączkowe, cykle bywają bezowulacyjne.

Miesiączka może pojawiać się co kilka miesięcy albo co 2 tygodnie. Czasem zatrzymanie miesiączki trwa 60 lub więcej dni. Szacuje się, że jedynie 10 procent kobiet wchodzi w okres menopauzy bez wcześniejszego wydłużania się cykli.

Często krwawienia są albo długie i skąpe, albo bardzo krótkie i wyjątkowo obfite.

Wczesne objawy menopauzy wynikają z tego, że organizmowi zaczyna brakować progesteronu (przy równoczesnym prawidłowym wydzielaniu estrogenów). Przejawem tego są:

  • obrzęki i silne bóle piersi,
  • bóle w podbrzuszu i bóle pleców,
  • obrzęki i bóle kończyn dolnych,
  • zwiększone ciśnienie krwi,
  • kołatanie serca,
  • zaburzenia snu,
  • bóle głowy i zawroty głowy.

Choć w trakcie całej menopauzy aż 85 procent kobiet odczuwa uderzenia gorąca, czyli tzw. wary i nocne zlewne poty, to na bardzo wstępnym etapie okresu przekwitania nie są one tak powszechne i uciążliwe. Dopiero z czasem dochodzi do silniejszego rozregulowania układu sterującego temperaturą ciała.

Wczesne objawy menopauzy  bardzo często mają charakter psychiczno-emocjonalny, stąd czasami  symptomy te są mylone z wypaleniem zawodowym, kłopotami rodzinnymi, reakcją na stres. Tymczasem za złe samopoczucie odpowiadają zmiany hormonalne. W ich wyniku kobieta może cierpieć na bezsenność, mieć zaburzenia koncentracji, zmienne nastroje, trudności w podejmowaniu decyzji.

Kobiety w tym czasie częściej się irytują, są bardziej płaczliwe i drażliwe.  Czasami pierwsze objawy menopauzy są bardzo nietypowe i mylone z napadami nerwicy.  Początek klimakterium może objawiać się u niektórych kobiet szumami w uszach i zawrotami w głowie.

Nietypowymi objawami na tym etapie mogą być również ataki duszności u osób, które nie chorują na astmę, alergię czy zaburzenia pracy tarczycy. 

Zobacz też: Dieta w menopauzie. Co jeść w okresie klimakterium?

Pierwsze objawy menopauzy – w jakim wieku?

Trudność w prawidłowym odczytaniu wczesnych objawów menopauzy polega na tym, że do końca nie wiadomo, kiedy się one pojawią. Przyjmuje się, iż Polki mają menopauzę między 48. a 52. rokiem życia, choć badania wykonane na populacji mieszkanek Wielkopolski określiły ten wiek na ok. 49 lat.  Pierwsze symptomy przekwitania mogą wystąpić wiele lat wcześniej.

Wpływ na wcześniejsze wejście w okres menopauzy mają czynniki socjoekonomiczne, genetyczne (im wcześniej przekwitanie wystąpiło u matki, tym mniejsza jest rezerwa jajnikowa u jej córki w wieku 35-49 lat.

), zdrowotne (np. utrata jajnika w młodym wieku, operacje ginekologiczne, leczenie radioaktywne czy chemioterapia).

Wcześniejsze objawy menopauzy będą też miały kobiety palące papierosy, nadużywające alkoholu i narkotyków.

Jak rozpoznać menopauzę – test

Najdokładniejszym sposobem na wykrycie menopauzy są badania z krwi i moczu. W tym czasie w organizmie kobiety zwiększa się wydzielanie hormonów, które mają za zadanie stymulować spowolnione  jajniki do produkowania większej ilości hormonów płciowych.

Dwa ważne hormony to hormon folikulotropowy (FSH) i hormon luteinizujący (LH). Badanie tych hormonów wykonuje się pobierając krew, jeżeli kobieta jeszcze miesiączkuje między 1 a 5 dniem cyklu.

W przypadku nieregularnych krwawień test ten musi być powtórzony w odstępie najlepiej 3 tygodni, aby zwiększyć prawdopodobieństwo pobrania krwi na FSH w różnych fazach cyklu.

Jeśli wynik pokazuje niski poziom progesteronu i estradiolu, a jednocześnie podwyższonym FSH, to sygnał, że spowolnieniu uległa praca jajników produkujących hormony płciowe (nie dochodzi do regularnych owulacji) i kobieta wchodzi w okres menopauzalny.

W aptekach dostępny jest już także domowy test, który sprawdza poziom hormonu folikulotropowego w moczu.

Test wykazuje dość dużą skuteczność, trzeba jednak pamiętać, że wynik może być niewiarygodny, jeśli kobieta przyjmuje hormonalne środki antykoncepcyjne lub jest poddawana innej hormonalnej terapii. Uzyskanie pozytywnego wyniku (dwie kreski) jest sygnałem, że kobieta weszła w okres klimakterium.

Pierwsze objawy wczesnej menopauzy

Testy diagnozujące menopauzę zazwyczaj wykonują kobiety po 40. roku życia. Czasami zdarza się, że przekwitanie przychodzi zbyt wcześnie, w czasie, kiedy kobieta powinna być u szczytu  płodności, np. przed 30. rokiem życia. To tzw.

zespół przedwczesnego wygasania jajników, którego przyczyn nie udało się do tej pory ustalić.

 Wiadomo jednak, że ryzyko wzrasta u kobiet, które miały takie przypadki w bliskiej rodzinie, gdy kobieta jest narażona na silny i długotrwały stres, pali papierosy i niezdrowo się odżywia.

Menopauza przed 40.

rokiem życia może się pojawić, gdy kobieta choruje na: chorobę Hashimoto, chorobę Addisona, cukrzycę, celiakię, bielactwo, niedokrwistość złośliwą, reumatoidalne zapalenie stawów, toczeń, rumieniowaty układowy, miastenię. Pierwsze objawy przedwczesnej menopauzy są bardzo podobne do zwykłej menopauzy, kobieta obserwuje zanik miesiączki, wahania nastrojów, zmęczenie, spadek odporności, itd.

Czytaj również: Witaminy i minerały dla kobiet w okresie menopauzy

Menopauza pierwsze objawy a ciąża

Niektóre objawy towarzyszące kobiecie w okresie wchodzenia w czas menopauzy mogą być mylone z symptomami ciąży. Trzeba zdawać sobie sprawę z tego, że na początku okresu przekwitania, mimo nieregularności krwawienia, jeszcze połowa cyklu jest owulacyjna.

Dlatego, jeśli ciąża w okresie menopauzy nie jest świadomym wyborem, warto zasięgnąć opinii lekarza na temat antykoncepcji. Wiele jest metod zapobiegania ciąży u dojrzałych kobiet. Najczęstszą i popularną metodą antykoncepcji oprócz prezerwatywy jest tabletka hormonalna jednoskładnikowa lub dwuskładnikowa (ta może być stosowana do 50.

roku życia u kobiet, u których nie ma przeciwwskazań medycznych do stosowania estrogenów). Najskuteczniejsze są jednak metody długoterminowe tzw.

LARC i również bardzo wygodne, bo oprócz skutecznej odwracalnej antykoncepcji mogą one pomóc w regulacji cykli, zmniejszyć uciążliwe, obfite i często występujące w okresie perimenopauzalnym nieregularne krwawienia miesięczne. Przykładem jest tu hormonalna wkładka wewnątrzmaciczna Mirena, która może być stosowana do 55 roku życia.

Czasami kobiety wybierają Mirenę również w pierwszym okresie po menopauzie, bo może ona stanowić zabezpieczenie hormonalne błony śluzowej macicy w przypadku stosowania estrogenowej terapii hormonalnej.

Sprawdź: Przedwczesna menopauza – objawy, przyczyny, leczenie

Menopauza – definicja i kryteria rozpoznawania

        Menopauza to termin pochodzenia greckiego – men – miesiąc, pausis – przerwa – oznacza ostatnie prawidłowe krwawienie miesiączkowe w życiu kobiety. Termin ten po raz pierwszy pojawił się w 1821 roku we wstępie do francuskiej publikacji de Gardanne’a – „De la menopouse, ou de l’age critigue des femmes”.

Menopauza nie jest chorobą, jest naturalnym etapem w życiu kobiety poprzedzonym wieloletnim procesem od aktywności rozrodczej do początków starzenia się, w którym następuje stopniowe wygaszanie funkcji hormonalnej jajników. Każda kobieta mniej więcej po czterdziestym roku życia zaczyna odczuwać zachodzące w swoim organizmie zmiany.

Według definicji WHO, Światowej Organizacji Zdrowia, menopauza to ostateczne ustanie miesiączkowania w wyniku utraty aktywności pęcherzykowej jajników, po którym przez okres 12 miesięcy nie wystąpiło już żadne krwawienie. Występuje zwykle u kobiet między 44. a 56. rokiem życia. Badania pokazują, że objawy zbliżającej się menopauzy zaczynają się średnio około 47. roku życia i trwają około 4 lat.

W Polsce termin menopauza (menopausa, climacterium, climax) naprzemiennie stosowany jest z określeniami: przekwitanie i klimakterium. Jest to prawidłowe, jeżeli odniesiemy się do objawów, jakie towarzyszą kobietom podczas zmian hormonalnych, jednak należy pamiętać, że w przypadku terminologii medycznej, menopauza oznacza ostatnią miesiączkę.

Menopauza (klimakterium, przekwitanie) – objawy

W czasie klimakterium można wyróżnić:

premenopauzę – jest to czas między okresem pełnej płodności a menopauzą występujący około 40. roku życia kobiety.

W tym czasie kobieta nie odczuwa żadnych zaburzeń hormonalnych, jednak podczas badań zostaje stwierdzony podwyższony poziom gonadotropin przysadkowych (FSH).

Jedynymi namacalnymi dowodami zmian w organizmie mogą być krótsze lub dłuższe okresy krwawienia, a także, inna niż zazwyczaj objętość upławów.

perimenopauzę – jest to okres rozpoczynający się na krótko przed menopauzą, czyli w piątej dekadzie życia i trwający do roku po jej wystąpieniu. W tym czasie mogą występować tzw. objawy wypadowe (uderzenia gorąca, tzw. wary), przedłużające się, obfite krwawienia, skrócenie cyklu miesięcznego.

Cykle są często bezowulacyjne (w ok. 40%).

Obniża się poziom estrogenów i progesteronu, wzrasta poziom gonadotropin przysadkowych (FSH i LH); szybko spada liczba pęcherzyków Graafa w jajnikach, zmniejsza się więc ilość receptorów dla gonadotropin i zanika wrażliwość jajników na stymulację przysadkową

menopauzę – oznaczającą ostatnie krwawienie miesięczne. Wiek kobiety, w którym występuje ostatnia miesiączka zależy od liczby pęcherzyków Graffa w jajnikach. Największa ich liczba występuje w życiu płodowym i maleje w miarę upływu lat. Stwierdzono, że Polki wchodzą w okres przekwitania dwa lata wcześniej niż kobiety z krajów wysoko uprzemysłowionych.

Zauważono także, że płodność kobiety zaczyna zmniejszać się wraz z wiekiem około 35. roku życia. Istnieje także prawidłowość polegająca na tym, że u kobiet, które dość późno przeżyły w młodzieńczym wieku okres pokwitania i pierwszą miesiączkę, okres przekwitania występuje zazwyczaj wcześniej. Powinny się z tym liczyć kobiety planujące późną ciążę.

Na czas pojawienia się menopauzy mają wpływ również czynniki genetyczne. Tak więc córka przeżywa najczęściej okres klimakterium w podobnym wieku jak kiedyś jej matka. Na moment pojawienia się menopauzy ma także wpływ stan zdrowia i styl życia.

Leia também:  POChP – leczenie i rokowanie

Pojawienie się menopauzy przyspieszają: niewłaściwa dieta, stres, palenie papierosów, leki obniżające poziom estrogenów, cukrzyca, choroby układu immunologicznego, chemioterapia, terapia promieniowaniem, usunięcie jajników.

okres postmenopauzalny – w tym czasie krwawienia miesięczne już się nie pojawiają. W badaniach stwierdza się wysoki poziom FSH i LH a znacznie obniżony poziom estrogenów i progesteronu.

  • Można wyróżnić także:
  • menopauzę sztuczną – wygaśnięcie czynności jajników po ich chirurgicznym usunięciu, w wyniku stosowania chemioterapii lub radioterapii, przy endometriozie, zaburzeniach czynności przysadki mózgowej czy też przy bardzo złym ogólnym stanie zdrowia
  • menopauzę przedwczesną – wygaśnięcie czynności jajników przed 40 rokiem życia.
  • Hormony

Hormony są substancjami odpowiedzialnymi za liczne procesy biologiczne zachodzące w organizmie. W zakresie rozmnażania się decydującą rolę odgrywają hormony płciowe produkowane u kobiety w jajnikach. Są to estrogeny i progesteron. Stymulują one rozwój pęcherzyków jajowych, owulację, jak również wzrost i redukcję błony śluzowej macicy.

Ponadto estrogeny odpowiedzialne są za około 400 procesów zachodzących w organizmie kobiety, między innymi rozwój drugorzędowych cech płciowych, ochronę układu sercowo-naczyniowego, prawidłowe uwapnienie kości, zapewnienie skórze odpowiedniej kondycji, przemiany białkowe, występowanie popędu płciowego.

Spadek ilości hormonów płciowych prowadzi do tego, że w przysadce mózgowej wyraźnie zwiększa się wydzielanie innych hormonów, które mają za zadanie stymulować jajniki do produkowania hormonów płciowych na dotychczasowym poziomie. Są to hormony FSH (hormon folikulotropowy) i LH (hormon luteinizujący).

Wynikająca z tego hormonalna nierównowaga – z jednej strony mniej hormonów płciowych, z drugiej strony większa ilość stymulujących hormonów wydzielanych przez przysadkę mózgową – powoduje typowe dla okresu przekwitania dolegliwości.

Coraz częściej pojawiają się także głosy (głównie w Stanach Zjednoczonych i w Anglii), że to nie niedobór estrogenów jest przyczyną wielu dolegliwości, ale gwałtowny spadek poziomu progesteronu – hormonu ciałka żółtego. W okresie klimakterium produkcja progesteronu spada niemal do zera.

Estrogeny nadal są produkowane, więc dochodzi do zaburzenia równowagi estrogeny-progesteron. To właśnie brak równowagi pomiędzy poziomem tych hormonów jest zdaniem amerykańskiego lekarza Johna R. Lee przyczyną wielu dolegliwości i on głównie powoduje wszelkie objawy menopauzy.

Życie kobiety, jej stan fizyczny i psychiczny zdeterminowany jest zmianami poziomu tych hormonów w trakcie cyklu miesięcznego.

Sygnały zwiastujące menopauzę

Klimakterium przychodzi nieuchronnie jak jesień po lecie. Czasami występuje bez wcześniejszych zwiastunów, choć z reguły ten nowy etap w życiu kobiety zapowiadany jest przez cały wachlarz objawów. Należy pamiętać, że nie wszystkie dolegliwości występują u kobiet zawsze i w tym samym stopniu.

Wczesne objawy osłabienia funkcji hormonalnej jajników:

  • nieregularne miesiączki. Po 40. roku życia jajniki stopniowo zmniejszają produkcję hormonów – najpierw progesteronu, a następnie estrogenów. W konsekwencji tych zmian coraz rzadziej występują cykle owulacyjne, przez co obniża się płodność kobiety. Brak owulacji i nieregularność cykli miesiączkowych są często pierwszymi objawami okresu przekwitania. U jednych kobiet cykle ulegają skróceniu (np. menstruacja pojawia się co 3 tygodnie), u innych przeciwnie – trwają 40 czy nawet 60 dni. Czasem powracają do normalnej długości, żeby potem znowu się wydłużyć albo skrócić. Bywa, że nie kończą się po kilku dniach, tak jak to było do tej pory, lecz plamienia utrzymują się przez 10, 12, a nawet 14 dni. Często krwawienia są albo długie i skąpe, albo krótkie i wyjątkowo obfite
  • zaburzenia naczynioruchowe: uderzenia gorąca, czyli wary, nocne poty, często zlewne, zawroty głowy, podwyższenie temperatury ciała,  napady kołatania serca, zaburzenia snu.

Na uderzenia gorąca, występujące zarówno w ciągu dnia jak i w nocy, skarży się około 85% kobiet. Odczuwane są one jako nagłe uczucie gorąca, głównie skoncentrowane w okolicy głowy i szyi. Dzieje się tak na skutek rozregulowania układu sterującego temperaturą ciała.

Stąd pojawiające się znienacka fale gorąca. Gdy po chwili miną, wzrasta intensywność pocenia się, bo rozgrzany organizm „włącza” chłodzenie.

Zaburzenia snu obejmują zarówno trudności z zasypianiem, budzenie się w nocy i wcześnie rano, jak i niemożność ponownego zaśnięcia

  • zaburzenia sfery psychicznej: bezsenność, pogorszenie pamięci, zmiany w zachowaniu, lęki, utrata libido, zaburzenia koncentracji uwagi, trudności w podejmowaniu decyzji, obniżenie napędu do działania, drażliwość, płaczliwość

Późne objawy klimakterium:

  • zaburzenia gospodarki lipidowej i ustanie ochronnego wpływu estrogenów na ścianę naczyń krwionośnych, co powoduje wzrost ryzyka wystąpienia choroby wieńcowej
  • zwiotczenie i zmiany zabarwienia skóry (bielactwo lub występowanie brązowych plam), zwiększone wypadanie włosów i łamliwość paznokci, często występuje hirsutyzm (męskie owłosienie twarzy) wskutek większej ilości androgenów w stosunku do estrogenów oraz zmniejszenie aktywności gruczołów potowych i łojowych
  • zmiany zanikowe układu moczowo-płciowego – na sromie, w pochwie, macicy, jajnikach i gruczołach sutkowych. Suchość pochwy jest przyczyną bolesności podczas stosunków płciowych. Często występują także stany zapalne dróg moczowych. Na skutek wiotczenia tkanek miednicy i obniżenia się macicy (tzw. wypadanie macicy) może wystąpić nietrzymanie moczu, jako wynik ucisku na pęcherz przez ten narząd. Następuje zanikanie tkanki gruczołowej sutków i zastępowanie jej przez tkankę tłuszczową, piersi stają się obwisłe
  • bolesność stawów i kości
  • zanik tkanki kostnej, co często prowadzi do osteoporozy (choroba łamliwych lub porowatych kości)

Dopiero z upływem kilku lat organizm zaczyna „akceptować” spadek ilości hormonów płciowych. Sygnałem tego, że zakończył się naturalny proces zmian hormonalnych, jest ustąpienie nieprzyjemnych skutków ubocznych towarzyszących menopauzie.

Jak postępować?

Przejdziesz ten czas łagodnie, gdy nie będziesz za wszelką cenę walczyć o utrzymanie młodości. Ważne, byś nie przestraszyła się objawów klimakterium, a kiedy choć jeden się pojawi, nie bała się następnych. Po prostu zaakceptuj zachodzące zmiany i zweryfikuj nieco zwyczaje.

Objawy charakterystyczne dla przekwitania nie muszą go wcale sygnalizować. Podobnie daje o sobie znać przeciążenie obowiązkami, nerwica, depresja czy problemy z tarczycą.

Żeby potwierdzić lub wykluczyć nadchodzącą menopauzę, konieczne jest oznaczenie we krwi odpowiednich hormonów. Oznaczenie poziomu hormonów wykonuje się z  próbki  krwi pobranej „na skrzep”.

Ważne jest określenie fazy cyklu, w której znajduje się kobieta w momencie pobrania krwi, ponieważ od tego zależą wartości prawidłowe oznaczanych hormonów.

* Wartości prawidłowe wg B. Neumeister, I. Besenthal, H. Liebich, Diagnostyka laboratoryjna, Wrocław 2001

Reasumując obniżony poziom samego progesteronu nie świadczy o przekwitaniu, jednak niski progesteron i estradiol w dolnej granicy normy przy podwyższonym FSH sygnalizują zmniejszoną aktywność jajników. Wtedy lekarz ustala dalsze postępowanie i ocenia ewentualne wskazania do stosowania hormonalnej terapii zastępczej (HTZ).

  • hormony TSH, T3, T4, FT3, FT4, jako ocena czynności tarczycy – z wiekiem wzrasta tendencja do występowania chorób tarczycy
  • profil lipidowy (cholesterol całkowity, poziom dobrego (HDL) i złego (LDL) cholesterolu, triglicerydy)  – w celu oceny ich stężenia w surowicy krwi jak również ryzyka choroby sercowo-naczyniowej
  • morfologia krwi – aby określić, czy liczba czerwonych i białych krwinek jest prawidłowa
  • badania laboratoryjne pomagające ocenić czynność wątroby i nerek – konieczne przed włączeniem hormonalnej terapii zastępczej. Zaburzenia ze strony tych układów zwalniają metabolizm estrogenów, przez co zwiększają ich stężenie we krwi
  • pomiar ciśnienia tętniczego.

Jeśli u kobiety występują czynniki ryzyka lub objawy cukrzycy, lekarz może zlecić również oznaczenie stężenia glukozy w surowicy krwi, aby upewnić się, czy nie jest ono zbyt wysokie.
Spadek stężenia estrogenów powoduje, że kości stają się słabsze, zasadne jest wtedy badanie gęstości kości.

Złagodzenie uderzeń gorąca, pocenia się i drażliwości powodują produkty zawierające fitoestrogeny. Należą do nich: soja (mleko sojowe, kiełki soi itp.), siemię lniane ( np. pieczywo z siemieniem lnianym).

Pomocne są także zioła: pluskwica (zmniejsza uderzenia gorąca), głóg (wzmacnia serce), szałwia i jemioła (zmniejszają pocenie).

Menopauza przebiega mniej burzliwie nawet u tych kobiet, które zaczęły ćwiczyć (2–3 razy w tygodniu) dopiero około czterdziestki. W tym okresie polecana jest tzw. joga hormonalna (pobudza do pracy m.in. gruczoły produkujące hormony). Takie zajęcia oferują już ośrodki jogi i niektóre kluby fitness.

Nie należy za wszelką cenę chcieć utrzymywać się w doskonałej formie. Gdy organizm sygnalizuje przemęczenie, trzeba pozwolić mu się zregenerować, biorąc parę dni urlopu. Zamiast brać jeden długi urlop w roku, można podzielić go na kilka krótszych.

Menopauza w liczbach.

  1. Międzynarodowy Dzień Menopauzy przypada 18 października.
  2. W chwili obecnej żyje w przybliżeniu 470 milionów kobiet w wieku powyżej 50 lat; ocenia się, zatem że liczba ta wzrośnie do 1,2 miliarda w roku 2030. Uważa się ponadto, że wiek menopauzalny będzie osiągało rocznie 25 milionów kobiet.
  3. W 1821 roku po raz pierwszy pojawił się termin „menopauza”.
  4. Okres postmenopauzalny trwa około 30 lat
  5. Średnia wieku, kiedy występuje menopauza to 50. rok życia.
  6. W 1976 roku Strupmf scharakteryzował na fibroblastach skórnych receptory dla estrogenów.
  7. W okresie perimenopauzy  u około 40% kobiet cykle są bezowulacyjne.
  8. Około 30% kobiet miewa „objawy wypadowe”.
  9. Gęstość kolagenu w skórze spada średnio o 2 % rocznie, zwłaszcza w pierwszych latach okresu postmenopauzalnego.
  10. Hormonalna Terapia Zastępcza ma już ok.60-letnią tradycję.
  11. Kobiety w wieku postmenopauzalnym stanowią obecnie około 30% ogólnej populacji zamieszkującej Ziemię.

Menopauza nie musi stanowić okresu pełnego cierpień i wyrzeczeń, ponieważ dzięki wzrastającej świadomości kobiet i osiągnięciom współczesnej medycyny towarzyszące jej uciążliwe dolegliwości można łatwo złagodzić, a część z nich nawet całkowicie wyeliminować.

Kobieta w Polsce żyje przeciętnie prawie 80 lat, a menopauza występuje średnio w 50. roku życia. Prawie jedna trzecia życia pań przypada więc na okres po ustaniu miesiączek.

Jest to czas, do którego trzeba się odpowiednio przygotować i przeżyć w jak najlepszym zdrowiu.

Mała encyklopedia medycyny red. Z. Plucińska, , Warszawa 1990

B. Neumeister, I. Besenthal, H. Liebich, Diagnostyka laboratoryjna, Wrocław 2001

Z. Jakubowski, J. Kabata, L. Kalinowski i in. Badania laboratoryjne w codziennej praktyce. Wartości referencyjne i interpretacje, Gdańsk 1998

B. Blanc, L. Boubli, Ginekologia. Podręcznik dla lekarza praktyka, Wrocław-Warszawa-Kraków 1995

K. Kuzdak, W. Czyż, Choroby tarczycy w okresie menopauzy, [w:] Przegląd Menopauzalny 3/2004

B. Zalewska, Menopauza i po…, w: Klinika ffx 12/1999

B. Michalik, Sposób na klimakterium, [w:] Żyjmy dłużej 8/1999

K. Polkowska, W okresie przekwitania, Klinika ffx 12/1999

www.menopauza.biz.pl; www.labtestsonline.pl;

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*