Jak zapobiegać chorobom układu krążenia?

Intencją lekarzy naszego Centrum Kardiologicznego jest nie tylko leczenie chorób serca i układu krążenia. Dużą wagę przywiązują oni również do uświadamiania pacjentów w zakresie profilaktyki chorób serca i układu krążenia oraz do udzielania informacji o zdrowym stylu życia, który jest najlepszym sprzymierzeńcem zdrowego serca.

Jak zapobiegać chorobom układu krążenia?

W Centrum Kardiologicznym Brandenburgii – uznanej placówce promującej zdrowie należącej do Niemieckiej Sieci Szpitali i Placówek Medycznych Promujących Zdrowie – oprócz diagnostyki i leczenia ostrych i przewlekłych chorób serca dużą wagę przywiązuje się do zapobiegania chorobom serca i układu krążenia.
W ramach tego istotną rolę odgrywa leczenie czynników ryzyka chorób sercowo-naczyniowych, które prowadzą do częstszego występowania chorób serca i układu krążenia, a także do pojawiania się ich w coraz młodszych grupach wiekowych i które wyraźnie pogarszają przebieg choroby.

Istotnymi klasycznymi czynnikami ryzyka, na które mamy wpływ, są:

  • Palenie
  • Cukrzyca
  • Nadciśnienie tętnicze
  • Zaburzenia metabolizmu tłuszczów
  • Otyłość

Jak zapobiegać chorobom układu krążenia?

Palenie szkodzi zdrowiu i jest istotnym czynnikiem ryzyka chorób serca i układu krążenia, który jest odpowiedzialny za to, że choroby te występują w młodszych grupach wiekowych i mają często dramatyczny przebieg.

Poza tym przez palenie zwiększa się ryzyko zachorowania na prawie wszystkie rodzaje raka. Pomimo to ciągle jeszcze w Niemczech pali 30% mężczyzn i 21% kobiet w wieku powyżej 15 roku życia. (ostatni mikrospis z 2009 r.

)

Jako szpital promujący zdrowie Centrum Kardiologiczne Brandenburgii jest strefą wolną od dymu tytoniowego. Palenie zabronione jest na całym terenie szpitala.

W interesie naszych pacjentów prosimy wszystkich o uszanowanie tego zakazu i niepalenie podczas pobytu na terenie naszego szpitala. Wielu palaczy cierpi z powodu uzależnienia od nikotyny i chciałoby zerwać z nałogiem.

Aby wspierać ich w tych dążeniach, oferujemy w naszym szpitalu kursy rzucania palenia w formie terapii grupowej ze wsparciem psychologa.

  • Zgłoszenia i kontakt:Daniela Zacharias

  • Telefon:

  • W trakcie pobytu w naszym szpitalu pacjenci mogą w każdej chwili zwrócić się do naszego personelu pielęgniarskiego, który umożliwi skontaktowanie się z osobami odpowiedzialnymi za kursy rzucania palenia.

+49 3338-694 925

Cukrzyca jest ważnym czynnikiem ryzyka chorób sercowo-naczyniowych, który sprzyja wczesnemu wystąpieniu chorób serca i układu krążenia oraz wyraźnie pogorsza ich przebieg.U diabetyków często występuje:

  • wczesny początek arteriosklerozy w naczyniach wieńcowych – częstsze równoczesne zmiany arteriosklerotyczne w kilku naczyniach wieńcowych (wielonaczyniowa choroba wieńcowa)
  • częstsze zwężenia w części wstępującej aorty bezpośrednio przy albo za ujściem naczyń krwionośnych z aorty (zwężenie pnia)
  • częstsze stany chorobowe małych naczyń wieńcowych aż po obwód
  • często bardziej skomplikowane i mocniej zwapniałe zwężenia
  • często gorsze ukrwienie w naczyniu zawałowym

Jak zapobiegać chorobom układu krążenia?

Dlatego w nowej literaturze specjalistycznej cukrzycę utożsamia się z występowaniem choroby niedokrwiennej serca. Leczenie pacjentów z cukrzycą ma dlatego te same cele jak w przypadku potwierdzonej choroby niedokrwiennej serca.

Około 25-30% pacjentów naszego Centrum Kardiologicznego ma cukrzycę typu 2. U tych pacjentów występują często poważne zmiany w naczyniach wieńcowych, które wymagają kompleksowych interwencji albo też operacji wszczepienia bajpasów.

Centrum Kardiologiczne Brandenburgii przyłączyło się do inicjatywy „Diabetes Exellence Center” mającej na celu polepszenie szpitalnej opieki nad chorymi na cukrzycę. Wszyscy hospitalizowani pacjenci poddawani są skriningowi w kierunku cukrzycy.

U wszystkich przyjętych do szpitala pacjentów ustala się wartość parametru HbA1c, żeby móc zdiagnozować cukrzycę i ocenić sytuację dotyczącą przemiany glukozy.

Pacjenci ze stwierdzoną cukrzycą znajdują się w trakcie hospitalizacji pod opieką naszego zespołu diabetologicznego.

Nasz zespół diabetologiczny:

  • Ordynator dr med. T. Schau (diabetolog, Niemieckie Towarzystwo Diabetologiczne)
  • Ordynator lek. med. U. Schwill
  • Nicole Jonas, (doradca diabetologiczny, Niemieckie Towarzystwo Diabetologiczne)

Ze względu na to, że przed planowanymi zabiegami wymagane jest często bycie na czczo oraz z powodu ewentualnej konieczności podania środków cieniujących, podczas pobytu szpitalnego odstawiane są doustne leki przeciwcukrzycowe.

W trakcie hospitalizacji dąży się do normalnej regulacji poziomu cukru we krwi poprzez aplikację insuliny według zdefiniowanej skali ruchomej zgodnie z aktualnie zmierzoną wartością poziomu cukru we krwi.

Szczególnie w przypadku dłuższych pobytów szpitalnych da się w ten sposób znacznie zredukować komplikacje takie jak infekcje ran.

Jeśli dotychczasowa regulacja poziomu cukru we krwi była zadowalająca, może ona być po wypisaniu ze szpitala kontynuowana. Przy zaburzeniach poziomu cukru we krwi nasz zespół diabetologiczny dokona w szybkim czasie poprawek i odpowiednio dostosuje terapię.

Jak zapobiegać chorobom układu krążenia?

Na terenie Brandenburgii i całego obszaru Niemiec systematycznie wzrasta ilość pacjentów cierpiących na nadwagę i otyłość. U otyłych pacjentów występuje podwyższone ryzyko zapadnięcia na chorobę wtórną jak cukrzyca, nadciśnienie tętnicze i choroba zwyrodnieniowa stawów. Wyraźnie podwyższone jest ryzyko chorób serca i układu krążenia.

Poza tym znaczna nadwaga utrudnia regularny wysiłek fizyczny. Jako szpital promujący zdrowie wspieramy leczenie nadwagi. W drodze do osiągnięcia tego celu istnieje tylko jedna skuteczna metoda: trwała zmiana nawyków aktywnościowych dążąca do osiągnięcia energetycznie zrównoważonego trybu życia oraz równoczesna poprawa jakości żywienia.

Mówiąc krótko: więcej ruchu i zdrowsza dieta. To założenie stanowi podstawę interdyscyplinarnego (ponadwydziałowego) programu szkoleniowego MOBILIS. Centrum Kardiologiczne Brandenburgii jest jednym z ośrodków, w którym odbywają się treningi w ramach programu MOBILIS. Powodzeniem zakończyło się już wiele kursów.

Zajęcia ruchowe odbywają się we współpracy z Kliniką Brandenburg i częściowo w jej

pomieszczeniach.Osoba do kontaktu:Ordynator dr med. T. Schau

Dalsze informacje i zgłoszenia:

www.mobilis-programm.de

Profilaktyka chorób układu krążenia (CHUK)

Drukuj

  • Gdzie się badać (na badanie należy się zgłosić do swojego lekarza rodzinnego/ lekarza podstawowej opieki zdrowotnej)

Program kierowany jest do osób, które

  • w tym roku kalendarzowym mają 35, 40, 45, 50, 55 lat
  • są obciążone czynnikami ryzyka (palenie tytoniu, nadciśnienie tętnicze krwi, zaburzenia gospodarki lipidowej, niska aktywność ruchowa, nadwaga i otyłość, upośledzona tolerancja glukozy, nadmierny stres, nieracjonalne odżywianie się, wiek,)
  • Jak zapobiegać chorobom układu krążenia?u których nie została dotychczas rozpoznana choroba układu krążenia
  • które w okresie ostatnich 5 lat nie korzystały ze świadczeń udzielanych w ramach programu profilaktyki CHUK także u innych świadczeniodawców

Świadczenia w ramach programu udzielane są bez skierowania, przez lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, do którego ubezpieczony jest zadeklarowany.

Lekarz przeprowadza wywiad z pacjentem oraz kieruje go na badania pozwalające określić kategorię ryzyka choroby układu krążenia.

Karta badania profilaktycznego obejmuje takie informacje, jak:

  • obciążenia rodzinne (zawał serca, udar mózgu u ojca przed 55 r.ż.; u matki przed 60 r.ż.)
  • palenie papierosów
  • przyjmowanie leków hipotensyjnych, hipolipemizujących 
  • wykonywanie ćwiczeń fizycznych trwających powyżej 30 minut
  • wyniki badania fizykalnego
  • wynik oceny BMI
  • pomiary ciśnienia tętniczego
  • wyniki badań biochemicznych: cholesterol całkowity, cholesterol HDL, cholesterol LDL, trójglicerydy, glukoza na czczo

Na tej podstawie lekarz dokonuje oceny ryzyka chorób układu krążenia oraz wskazuje zalecenia dla pacjenta: edukację lub dalszą diagnostykę i leczenie w poradni specjalistycznej

Czynniki ryzyka i podział na kategorie ryzyka chorób układu krążenia

  • płeć męska oraz kobiety po menopauzie
  • mężczyźni > 45 lat, kobiety > 55 lat
  • palenie tytoniu powyżej 1 papierosa dziennie
  • nadciśnienie tętnicze
  • zaburzenia lipidowe: stężenie cholesterolu całkowitego, triglicerydów
  • cukrzyca
  • otyłość
  • mała aktywność fizyczna (np. spacery, marsze, bieganie, jazda na rowerze, pływanie, aerobik) rzadziej niż 3 razy w tygodniu po 30 minut
  • Ryzyko łagodne – osoby bez obecnych czynników ryzyka innych niż wiek i płeć Ryzyko umiarkowane – osoby z obecnością 3 i mniej czynników ryzyka, ale bez cukrzycy, choroby niedokrwiennej serca i innych chorób układu krążenia Ryzyko duże – osoby z obecnością 4-5 czynników ryzyka innych niż wiek i płeć, ale bez cukrzycy, choroby niedokrwiennej serca i innych chorób układu krążenia
  • Ryzyko bardzo duże – osoby z obecnością powyżej 5 czynników ryzyka, osoby z cukrzycą, chorobą niedokrwienną serca i innymi chorobami układu krążenia
  • Oddziałując na czynniki ryzyka można uzyskać obniżenie zachorowalności i umieralności z powodu chorób układu krążenia.

Cele ogólne i szczegółowe programu:

Choroby układu krążenia są główną przyczyną zgonów w Polsce i na świecie. Umieralność w Polsce z tego powodu należy do najwyższych w Europie. Badania epidemiologiczne i socjomedyczne pokazują, że ważną rolę w rozwoju chorób układu krążenia odgrywają niektóre wzorce zachowań składające się na współczesny styl życia – czynniki ryzyka.

  • cel główny: obniżenie zachorowalności i umieralności z powodu chorób układu krążenia populacji objętej programem, poprzez wczesne wykrywanie, redukcję występowania i natężenia czynników ryzyka,
  • cele dodatkowe:- zwiększenie wykrywalności i skuteczności leczenia chorób układu krążenia,- wczesna identyfikacja osób z podwyższonym ryzykiem chorób układu krążenia,- promocja zdrowego stylu życia: niepalenia, prawidłowego odżywiania się, aktywności fizycznej.
Leia também:  Borelioza Objawy Kiedy Występują?

Jak dbać o układ krążenia?

Nieleczone choroby układu krążenia mogą być przyczyną znacznego skrócenia długości życia. Jednak wbrew pozorom, na ich występowanie mamy dość spory wpływ. Dlatego też zachowania prozdrowotne mogą w znacznym stopniu zmniejszyć ryzyko wystąpienia chorób układu krążenia, jak również spowolnić ich progres oraz zapobiec ich powikłaniom. Jak więc dbać o układ krążenia?

Sprawdź też: Nadciśnienie tętnicze – jak zapobiegać?

Dysfunkcje układu krążenia mają wpływ na funkcjonowanie całego organizmu. Przyczyny problemów z układem krążenia związane są przede wszystkim z niedostatecznym ukrwieniem narządów, co związane jest ze zwężeniem naczyń krwionośnych, uszkodzeniem narządów i tkanek układu sercowo-naczyniowego, nadciśnieniem tętniczym, czy też niewydolnością serca.

Choroby układu krążenia w początkowym stadium choroby mogą dawać bardzo łagodne objawy, bądź też wcale nieodczuwalne. Często pojawiają się jedynie podczas wysiłku fizycznego, bądź też sytuacji stresowych.

Z racji tego, że początkowo, nie utrudniają, bądź utrudniają codzienne życie w niewielkim stopniu, bardzo często są one późno diagnozowane. Leczenie ma przede wszystkim na celu zapobiec rozwojowi choroby, jak również w możliwie największym stopniu zapobiec jej skutkom i powikłaniom.

Dlatego też tak ważne jest, aby terapia była rozpoczęta najwcześniej, jak to możliwe.

W patogenezie chorób układu krążenia dużą rolę odgrywa współczesny tryb życia. Nic więc dziwnego, że częstotliwość zapadania na te choroby stale rośnie. Należy jednak pamiętać, że w przypadku chorób układu krążenia, profilaktyka odgrywa ogromną rolę i my sami mamy bardzo duży wpływ na występowanie tych chorób.

Jak zapobiegać chorobom układu krążenia?

Aby zapobiegać chorobom układu krążenia, należy przede wszystkim zadbać o higieniczny tryb życia. Co kryje się pod tym pojęciem? Tak naprawdę wszystkie nasze codzienne przyzwyczajenia i styl życia, jaki prowadzimy.

Ogromne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania układu krążenia ma właściwa dieta.

Powinna być ona zróżnicowana oraz zbilansowana w taki sposób, aby dostarczać wszystkich niezbędnych składników odżywczych, jednocześnie ograniczając składniki mające negatywny wpływ na zdrowie.

Warto zadbać o to, aby ograniczyć w diecie tłuszcze nasycone (pochodzenia zwierzęcego), zastępując je tłuszczami nienasyconymi.

Należy również zadbać, aby w diecie obecny był błonnik, którego bogatym źródłem są przede wszystkim warzywa i owoce oraz produkty pełnoziarniste. Ponadto należy unikać cukrów prostych oraz produktów wysokoprzetworzonych.

Nie można także zapominać o wypijaniu odpowiedniej ilości wody (min. 1,5 – 2 litry dziennie). Ważne jest też ograniczenie używek (palenie papierosów, nadużywanie alkoholu).

Stosowanie się do zasad zdrowej diety ułatwia również utrzymanie prawidłowej masy ciała, a u osób z nadwagą, jej zmniejszenie, co również ma kluczowe znaczenie w prewencji chorób układu krążenia.

Równie ważne jest dbanie o aktywność fizyczną. Dla zdrowia układu krążenia wystarczy już 30 minut umiarkowanej aktywności fizycznej dziennie.

Bardzo ważne jest również dbanie o to, aby zminimalizować poziom stresu obecnego w życiu oraz odpowiednio długi odpoczynek.Należy również pamiętać, że niezwykle istotnym elementem profilaktyki chorób układu krążenia jest samokontrola.

Nie wolno zapominać o regularnych wizytach kontrolnych u lekarza oraz wykonywaniu badań profilaktycznych.

W przypadku predyspozycji do nadciśnienia, warto również zaopatrzyć się w ciśnieniomierz i samodzielnie dokonywać pomiarów ciśnienia tętniczego.

Sprawdź też: Jakie leki na nadciśnienie są popularne?

Kategoria: Produkty na układ krążenia w Aptece Nowa Farmacja

Piśmiennictwo:

1. Szczeklik A., Gajewski P. Interna Szczeklika. MP Kraków 2017 2. Majewicz A., Marcinkowski J. Epidemiologia chorób układu krążenia.

Dlaczego w Polsce jest tak małe zainteresowanie istniejącymi programami profilaktycznymi? Probl Hig Epidemiolo 2008; 89(3): 322-325 3. Ślusarska B., Nowicki G.

Zachowania zdrowotne w profilaktyce chorób układu krążenia wśród osób pracujących. Probl Hig Epidemiol 2010; 91(1): 34-40

Zapobieganie chorobom układu krążenia – program profilaktyczny wdrożony w wybranym przedsiębiorstwie

PRACA ORYGINALNA

Zapobieganie chorobom układu krążenia – program profilaktyczny wdrożony w wybranym przedsiębiorstwie

Więcej Ukryj

1 Instytut Medycyny Pracy im. prof. J. Nofera / Nofer Institute of Occupational Medicine, Łódź, Poland
(Zakład Fizjologii Pracy i Ergonomii / Department of Work Physiology and Ergonomics)
2 Uniwersytet Medyczny w Łodzi / Medical University of Lodz, Łódź, Poland
(Katedra i Klinika Kardiologii / Department of Cardiology)
3 Uniwersytet Łódzki / University of Lodz, Łódź, Poland
(Zakład Metodologii Badań Psychologicznych i Statystyki / Department of Psychological Research Methodology and Statistics)

AUTOR DO KORESPONDENCJI

Jadwiga Siedlecka    Instytut Medycyny Pracy im. prof. J. Nofera, Zakład Fizjologii Pracy i Ergonomii, ul. św. Teresy 8, 91-348 Łódź

Data publikacji online: 18-09-2017

Med Pr 2017;68(6):757–769

DOI: https://doi.org/10.13075/mp.5893.00548

SŁOWA KLUCZOWE

DZIEDZINY

promocja zdrowiaprogramy profilaktyczneprogramy prewencyjne w populacji

STRESZCZENIE

Wstęp: Choroby układu krążenia (ChUK), zaliczane do chorób związanych z pracą, są przyczyną 25% niezdolności do pracy
i 50% wszystkich zgonów w Polsce, w tym 26,9% zgonów osób przed 65. rokiem życia.

Założeniem pracy była analiza oczekiwań
pracowników wybranego przedsiębiorstwa odnośnie do działań profilaktycznych ukierunkowanych na ChUK w zależności od
płci.

Materiał i metody: Na potrzeby badania przygotowano ankietę obejmującą dane socjodemograficzne, charakterystykę pracy,
czynniki środowiska pracy i pytania dotyczące oczekiwań respondentów odnośnie do planowanego programu profilaktycznego.
Grupę badaną stanowiło losowo dobranych 407 pracowników wieloprofilowego przedsiębiorstwa.

Średnia wieku badanych
wynosiła 46,7 roku (odchylenie standardowe (standard deviation – SD) = 9,1) – 330 mężczyzn (81,1%) o średniej wieku = 46,9 roku
(SD = 9,2) i 77 kobiet (18,9%) o średniej wieku = 45,9 roku (SD = 8,2). Badania przeprowadzono z zastosowaniem ankiety audytoryjnej.

Wyniki: Potrzebę działań w zakresie aktywności fizycznej (korzystanie z siłowni, basenu, sali gimnastycznej, kortu tenisowego)
zgłosiło 56,5% badanych, a w zakresie walki z nałogiem palenia (sesje edukacyjne dotyczące zaprzestania palenia) – 24,6%.
Niewielki odsetek osób był zainteresowany działaniami dotyczącymi zdrowego żywienia.

Według większości badanych zakres
badań profilaktycznych powinien być rozszerzony. Na podstawie niniejszych badań i danych z piśmiennictwa przygotowano
program profilaktyczny przeznaczony dla przedsiębiorstwa, w którym przeprowadzono badania. Program i wyniki jego ewaluacji
będą przedstawione w kolejnej publikacji.

Wnioski: Na podstawie uzyskanych wyników wykazano istotne ilościowe i jakościowe
różnice dotyczące pozazawodowych i zawodowych czynników ryzyka ChUK między grupą kobiet a mężczyzn oraz preferencji
dotyczących udziału w programach profilaktycznych. Wyniki wskazują, że przy planowaniu programów profilaktycznych należy
uwzględniać różnice wynikające z płci. Med. Pr. 2017;68(6):757–769

Profilaktyka chorób układu krążenia – zmniejsz ryzyko!

Choroby układu
krążenia to jedna z najczęstszych przyczyn zgonów, zarówno w naszym kraju, jak
i na świecie. Polska jednak niechlubnie przoduje pod tym względem w Europie.

Warto
wiedzieć, że postępowi choroby można – w większości przypadków – zapobiegać,
jako że większość schorzeń to zachorowania nabyte. Na ich rozwój niebagatelny
wpływ ma tryb życia, dieta, stosowanie używek oraz stres.

Ważnym elementem
profilaktyki są też regularne badania.

Jak podaje Główny Urząd Statystyczny (raport „Trwanie życia
w 2017 r”, opublikowany w sierpniu 2018 r), choroby układu krążenia są w Polsce
najczęstszą przyczyną śmierci.

Co roku z ich powodu umiera dwa razy więcej
pacjentów, niż w wyniku nowotworów. Dziś odpowiadają one za ok. 43 proc.
zgonów. Choć odsetek ten w ostatnich latach nieco spada (w latach 90.

ubiegłego
wieku przekraczał 50 proc.), problem nadal jest poważny.

Jak informuje GUS, w 2016 roku z powodu chorób układu
krążenia na każde 100 tys. osób zmarło 365 – i choć liczba ta jest mniejsza niż
w roku wcześniejszym, nadal jest za wysoka.

Na choroby sercowo-naczyniowe i
śmierć w ich wyniku najbardziej narażeni są mężczyźni i kobiety w wieku 45-59
lat, choć i u osób powyżej 60. roku życia śmiertelność z ich powodu zbiera duże
żniwo.

Leia também:  Jakie Są Objawy Zużytego Łożyska W Kole?

W grupie młodszej zdecydowanie częściej chorują i umierają mężczyźni, w
grupie wiekowej 60+ śmiertelność z tego powodu jest zbliżona. Ze statystyk
wynika też, że częściej na choroby układu krążenia umierają mieszkańcy wsi niż
miast.

Problemy z sercem najczęściej pojawiają się i nasilają wraz
z wiekiem. Co drugi zdiagnozowany chory ukończył 65. rok życia. W grupie osób,
które nie przekroczyły 65. roku życia, odsetek zgonów spowodowanych przyczynami
kardiologicznymi nie przekracza 30 proc, rośnie natomiast w grupie wiekowej 65+
– śmiertelność sięga wtedy 53 proc.

Najczęstsze choroby z tej grupy, to nadciśnienie tętnicze,
miażdżyca, choroba niedokrwienna serca, a także niewydolność serca oraz choroby
naczyń mózgowych. Niedostrzeżone w porę, niezdiagnozowane i nieleczone, mogą
doprowadzić do zawału mięśnia sercowego lub udaru mózgu.

Jak wynika z raportu
„Zachorowalność i umieralność na choroby układu krążenia a sytuacja
demograficzna Polski” wydanego w 2015 roku, najczęstszą przyczyną jest choroba
niedokrwienna serca (w 2013 roku było to około 23 proc. wszystkich zgonów spowodowanych
chorobami układu krążenia), na drugim miejscu znalazła się niewydolność serca
(ponad 21 proc.), miażdżyca (ponad 20 proc.

) i choroby naczyń mózgowych (ponad
18 proc.). Ostry zawał serca był przyczyną 8,5 procenta zgonów spowodowanych
chorobami układu krążenia.

Najważniejsze
czynniki ryzyka chorób układu krążenia:

  • Wiek – powyżej 45 lat u mężczyzn, powyżej 55 lat
    u kobiet
  • Płeć męska/ przebycie menopauzy u kobiet
  • Nadciśnienie tętnicze
  • Podwyższone stężenie cholesterolu całkowitego
    oraz trójglicerydów
  • Otyłość
  • Brak aktywności fizycznej lub niska aktywność
    (mniej niż 3 razy w tygodniu po 30 minut wysiłku fizycznego)
  • Cukrzyca
  • Palenie tytoniu (nawet więcej niż 1 papieros
    dziennie już stwarza ryzyko)
  • Niewłaściwa dieta, obfitująca w tłuszcze
    zwierzęce, uboga w warzywa i owoce
  • Przewlekły stres.

W przypadku osób, u których jedynymi czynnikami ryzyka jest
płeć oraz wiek, mówimy o łagodnym ryzyku rozwoju chorób układu krążenia. Gdy
występuje nie więcej, niż 3 czynniki (poza cukrzycą czy zdiagnozowaną chorobą
niedokrwienną serca lub innym schorzeniem układu krążenia), ryzyko jest
umiarkowane.

Duże ryzyko występuje u osób u których (poza wiekiem i płcią)
występuje 4-5 czynników, jednak bez cukrzycy, choroby niedokrwiennej serca i
innych.

Najwyższe ryzyko jest u osób, u których oprócz ponad 5 czynników
zdiagnozowano chorobę niedokrwienną serca lub inne schorzenia układu krążenia,
a także cukrzycę.

Jak zmniejszyć ryzyko?

Leczenie chorób układu krążenia to najczęściej leczenie
skutków, tymczasem bardzo ważna jest profilaktyka, która jest jedynym sposobem
na ograniczenie liczby zachorowań. Nie da się bowiem ukryć, że w większości
przypadków sami pracujemy na swój pogarszający się stan zdrowia.

Najważniejszym
elementem profilaktyki jest rzetelna wiedza na temat czynników ryzyka,
odpowiedniego stylu życia, konieczności regularnej kontroli stanu zdrowia
zarówno u lekarza (wizyty u lekarza rodzinnego i – w miarę konieczności – u
kardiologa, wykonywanie badań kontrolnych), jak i w domu.

Przykładowo, najprostszą
i najważniejszą rzeczą, jaką możemy dla siebie zrobić, jest regularny domowy
pomiar ciśnienia tętniczego.

Nie można mówić o
profilaktyce chorób układu krążenia bez zmiany nawyków – tu sama wiedza nie
wystarczy, konieczne jest też działanie. Niezbędna jest aktywność fizyczna oraz
modyfikacja diety.

Ta ostatnia powinna się przede wszystkim opierać na
warzywach i owocach (zgodnie z obowiązującą obecnie Piramidą Zdrowego Żywienia
i Aktywności Fizycznej, opublikowaną przez Instytut Żywności i Żywienia, to one
powinny stanowić podstawę zdrowej diety).

Powinna także zawierać produkty
zbożowe z pełnego przemiału, nasiona warzyw strączkowych, morskie ryby, chudy
nabiał, oleje roślinne tłoczone na zimno i oczywiście duże ilości wody – to ona
powinna być głównym, codziennym napojem.

Warto natomiast ograniczyć spożycie
słodyczy, tłustego mięsa i wędlin, pieczywa z białej mąki, słodzonych napojów,
a nawet soków owocowych – te ostatnie zawierają spore ilości cukru.

Bardzo ważnym
elementem profilaktyki chorób układu krążenia jest wysiłek fizyczny. Regularny ruch
korzystnie wpływa na pracę serca i usprawnia przepływ krwi w naczyniach
wieńcowych.

Pozwala też utrzymać właściwe wartości ciśnienia tętniczego,
ułatwia zachowanie szczupłej sylwetki, zapobiega odkładaniu się nadmiernych
ilości cholesterolu LDL, którego utlenione frakcje są odpowiedzialne za
odkładanie się blaszek miażdżycowych na ścianach naczyń.

Jako minimum lekarze
zalecają 3 razy w tygodniu po 30 minut dość intensywnego wysiłku fizycznego –
może to być energiczny spacer, jogging, aerobik, jazda na rowerze, pływanie.
Warto zwrócić uwagę na intensywność ćwiczeń – powinniśmy wykonywać je z
nasileniem, które sprawi, że nasze tętno wzrośnie do 130 uderzeń na minutę.

Sercu nie służą
także używki – przede wszystkim nikotyna. Palenie tytoniu (już w ilości
przekraczającej jednego papierosa dziennie!) wymienia się jako jeden z
istotnych czynników ryzyka rozwoju chorób sercowo-naczyniowych.

Nikotyna podnosi
ciśnienie, przyspiesza rytm serca, prowadzi do szybszego rozwoju zmian
miażdżycowych w naczyniach.

Organizm palacza (przede wszystkim jego mózg) jest
wyraźnie niedotleniony – dzieje się tak zarówno z powodu zwężonych przez
odkładające się płytki miażdżycowe naczyń krwionośnych, jak i
karboksyhemoglobiny – to związek powstający we krwi pod wpływem tlenku węgla,
będącego produktem ubocznym spalania tytoniu.

W przeciwieństwie do hemoglobiny,
związek ten nie transportuje tlenu ani składników odżywczych. Jeśli chodzi o
alkohol, to choć umiarkowane jego dawki spożywane przez zdrową osobę mogą mieć
nawet korzystny wpływ na stan naczyń krwionośnych, lekarze nie zalecają jego
spożywania przez osoby, u których zdiagnozowane zostaną choroby układu
krążenia.

Kolejnym istotnym
elementem profilaktyki jest nauka radzenia sobie ze stresem. Przewlekły stres
bardzo obciąża serce. W sytuacjach stresowych organizm wydziela hormony
przyspieszające pracę serca i podnoszące ciśnienie krwi (adrenalinę, hormony
kory nadnerczy).

Osoby, które bez przerwy funkcjonują w warunkach stresu,
powinny nauczyć się odpoczywać i dystansować od sytuacji, które go wywołują.
Doskonałym sposobem na relaks jest np. taniec, zumba, aerobik, a dla osób,
które preferują spokojne praktyki, może sprawdzić się joga czy tai-chi.

Relaksujący wpływ na ciało i duszę ma także pływanie (szczególnie w otwartych
akwenach, na świeżym powietrzu, w otoczeniu zieleni), spacery po lesie,
wycieczki rowerowe.

Profilaktyka w gabinecie

W ramach
profilaktyki chorób układu krążenia niezbędne jest regularne odwiedzanie
lekarza (na początek lekarza pierwszego kontaktu) i wykonywanie podstawowych
badań. Jest to szczególnie ważne u osób, które dostrzegą takie objawy, jak np.
szybkie męczenie się, zadyszka, kłujący ból w klatce piersiowej.

Przynajmniej raz
w roku warto odwiedzić lekarza i przeprowadzić ogólne badania, takie jak
morfologia, lipidogram, stężenie glukozy we krwi oraz badanie ogólne moczu.
Podczas wizyty wskazana jest także kontrola wagi, osłuchanie serca oraz pomiar
ciśnienia tętniczego.

W przypadku jego podwyższonych wartości, przekraczających
140/90, dostaniemy zapewne zalecenie regularnej domowej kontroli ciśnienia oraz
wykonania innych badań laboratoryjnych. W aptekach jest bardzo szeroki wybór
aparatów do domowego pomiaru ciśnienia.

Jeśli w wyniku domowej kontroli nadal
okaże się, że wskaźniki przekraczają 140/90, niezbędna będzie konsultacja
lekarska i dalsza diagnostyka. Lekarz wskaże nam też, jakie działania należy
podjąć, aby ciśnienie wróciło do normy, a jeśli będzie taka potrzeba, zaleci
farmakoterapię.

Jeśli będzie potrzebny dokładny, całodobowy pomiar ciśnienia,
lekarz może zlecić założenie Holtera ciśnieniowego – to urządzenie,
monitorujące ciśnienie w sposób stały, zakłada się na 24 godziny.

Warto też
skontrolować poziom elektrolitów (sód, potas, magnez, fosfor i wapń) – ich
ewentualne niedobory mogą być przyczyną m.in. nadciśnienia. W sytuacji, gdy
wynik będzie prawidłowy, badanie wystarczy wykonywać raz na trzy lata.

Bardzo ważnym
badaniem, które pozwala ocenić ryzyko rozwoju chorób układu krążenia, jest
lipidogram. Sprawdza on poziom cholesterolu całkowitego, jego frakcji (HDL,
LDL) oraz trójglicerydów. Jeśli wynik jest prawidłowy, osoba w wieku 20-40 lat
może wykonywać je raz na pięć lat.

W grupie wiekowej 40-50 lat wskazane jest
przeprowadzanie go co dwa lata, natomiast po ukończeniu 50. roku życia – co
roku.

Jeśli z wywiadu lekarskiego wynika, że osoba z grupy wiekowej 40-50 lat
ma dziedziczne skłonności do występowania chorób układu krążenia, a także w
przypadku nadwagi czy czynnego tytoniowego nałogu – lipidogram należy wykonywać
co roku.

Leia também:  Ile Trwa Leczenie Naderwanego Sciegna?

Podwyższony poziom cholesterolu i jednej z jego frakcji (LDL) oraz
zbyt wysoki poziom trójglicerydów sprzyjają rozwojowi miażdżycy. W przypadku
podwyższonych wyników niezbędna będzie zmiana stylu życia (dieta, aktywność
fizyczna), a niekiedy także farmakoterapia.

Osoby, które
ukończyły 40. rok życia, powinny profilaktycznie, raz na trzy lata, wykonać
badanie EKG spoczynkowe (elektrokardiogram). To jedno z podstawowych badań
obrazujących stan serca i jego pracę. Po ukończeniu 50. roku życia EKG należy
wykonywać już co roku.

Regularna
kontrola stanu zdrowia u lekarza pierwszego kontaktu jest niezbędnym elementem
profilaktyki.

Bardzo często bowiem choroby układu krążenia nie dają
specyficznych objawów i mogą zostać wykryte wyłącznie dzięki badaniom, w tym
regularnemu mierzeniu ciśnienia i badaniom laboratoryjnym.

Zdarza się, że
schorzenia kardiologiczne diagnozowane są – często będąc już w poważnym stadium
– przy okazji badania innych chorób.

Serce pod lupą

W przypadku, gdy pacjent często odczuwa dolegliwości w
obrębie klatki piersiowej (kłucie, bóle, kołatanie serca), szybko się męczy, ma
problemy z oddychaniem, a w jego rodzinie występowały już przypadki chorób
kardiologicznych, należy niezwłocznie skontaktować się z internistą, a w dalszej
kolejności z kardiologiem.

Po przeprowadzeniu wywiadu lekarskiego, obejmującego
zarówno odczuwane dolegliwości, jak i występujące w rodzinie przypadki chorób
układu krążenia, lekarz dokładnie zbada pacjenta (badanie fizykalne, osłuchanie
serca, kontrola masy ciała, pomiar ciśnienia, sprawdzenie dotychczasowych
wyników badań laboratoryjnych, np.

glukozy – bardzo często jej podwyższony
poziom jest pierwszym objawem nieprawidłowości, które można dostrzec podczas
wykonywania rutynowych badań).

Kolejnym krokiem jest zlecenie badań, ich wynik może potwierdzić
lub wykluczyć chorobę niedokrwienną serca i inne schorzenia kardiologiczne.

Udając się do kardiologa, należy zabrać ze sobą wyniki
dotychczasowych badań laboratoryjnych, a także wynik EKG, jeśli było wykonywane
oraz innych badań, nawet jeśli nie dotyczyły bezpośrednio serca (np.

wynik
spirometrii, USG jamy brzusznej, prześwietlenia klatki piersiowej). Podczas
rozmowy z lekarzem należy dokładnie wymienić wszystkie przyjmowane leki, jest
to szczególnie ważne u osób cierpiących na inne choroby przewlekłe.

Wiedza na temat
przyjmowanych przez pacjenta leków ułatwi specjaliście dopasowanie odpowiedniej
terapii.

Przydatny słowniczek
badań kardiologicznych

  • EKG spoczynkowe (elektrokardiogram) – badanie
    monitoruje rytm i częstotliwość pracy serca. Specjalne elektrody przytwierdzone
    do klatki piersiowej pacjenta rejestrują pole elektryczne wytwarzane przez
    serce. Badanie pozwala też wykryć uszkodzenia mięśnia sercowego, będące
    wynikiem zawału, choroby niedokrwiennej, zapalenia mięśnia sercowego,
    kardiomiopatii.
  • EKG wysiłkowe – monitorowanie
    elektrokardiograficzne pracy serca oraz ciśnienia tętniczego podczas
    specjalnych ćwiczeń na bieżni lub rowerze stacjonarnym. Podczas wysiłku lekarz
    kontroluje, jakie zmiany zachodzą w obrazie EKG i w samopoczuciu pacjenta.
    Badanie służy rozpoznaniu choroby wieńcowej, bądź jej wykluczneiu.
  • EKG metodą Holtera – całodobowy pomiar pracy
    serca w trakcie normalnej, codziennej aktywności. W ciągu tej doby pacjent ma
    na stałe przymocowane elektrody i urządzenie rejestrujące. Ważne, żeby badany w
    trakcie noszenia aparatu nie zmieniał swojej codziennej aktywności i zachowywał
    się tak, jak zawsze. Pomocne dla lekarza może być notowanie godzin wykonywania
    przez chorego rozmaitych czynności.
  • Holter ciśnieniowy – całodobowy pomiar ciśnienia
    w trakcie normalnej, codziennej aktywności. W ciągu tej doby pacjent ma na
    stałe przymocowany mankiet ciśnieniomierza i urządzenie rejestrujące. Podobnie
    jak w przypadku Holtera EKG, nie należy zmieniać swojej codziennej aktywności,
    tylko zachowywać się tak, jak zawsze. Warto notować godziny wykonywania
    rozmaitych czynności.
  • Echo serca (echokardiografia) to badanie serca
    przy pomocy ultrasonografu. Badanie przeprowadza się, żeby ocenić budowę i
    pracę poszczególnych części serca. Pozwala ono m.in. zdiagnozować wady serca,
    ale także chorobę wieńcową, przebyty zawał serca.
  • Badanie wydolności żył i tętnic metodą Dopplera
    – pozwala ocenić przepływ krwi w naczyniach krwionośnych. W ten sposób możemy
    wykryć zmiany w naczyniach, np.: tworzące się blaszki miażdżycowe.

Zapobieganie chorobom układu krwionośnego – Ściągi, wypracowania, lektury – Bryk.pl

Najczęściej występujące choroby serca i układu krwionośnego to nadciśnienie tętnicze oraz miażdżyca. Miażdżyca prowadzi przeważnie do choroby niedokrwiennej serca, a ta z kolei często powoduje zawał mięśnia sercowego, który stanowi główną przyczynę zgonów w krajach wysoko rozwiniętych.

Trudno jest leczyć choroby układu krwionośnego, dlatego najlepiej im zawczasu zapobiegać. Podstawową zasadą w profilaktyce jest odpowiedni tryb życia, ponieważ niewłaściwe zachowania w tym właśnie zakresie są przyczyną problemów zdrowotnych.

Główne czynniki sprzyjające rozwojowi miażdżycy i nadciśnienia to otyłość, niewłaściwa dieta, brak aktywności fizycznej oraz palenie papierosów. Osoby, których dotyczą wymienione czynniki znajdują się w grupie ryzyka i powinny zdecydowanie zmodyfikować swój tryb życia, aby zachować dobry stan zdrowia.

Zasadniczymi zmianami powinny być: redukcja masy ciała, uprawienie sportu oraz rezygnacja z alkoholu i papierosów.

Redukcja masy ciała

Masa ciała jest niezwykle ważnym czynnikiem, wpływającym na funkcjonowanie układu krwionośnego. Prawidłowe ciśnienie krwi wynosi 120mmHg(skurczowe)/80mmHg (rozkurczowe). Przy nadwadze oraz otyłości ciśnienie ma wyższe wartości.

Duże ilości tkanki tłuszczowej rozwijają się u mężczyzn w górnych partiach ciała (w jamie brzusznej – otyłość wisceralna, zwana też otyłością trzewną), u kobiet natomiast tłuszcz gromadzi się w dolnych partiach (pas biodrowy).

Nadmiar tkanki tłuszczowej jest jednym z czynników zagrożenia w przypadku zapadalności na takie choroby jak nadciśnienie tętnicze, dyslipidemia (polega na zaburzeniu gospodarki tłuszczowej), cukrzyca i choroba niedokrwienna serca. Wymienione tu choroby stanowią tzw.

“śmiertelny kwartet” – występując jednocześnie bardzo szybko mogą doprowadzić do śmierci. Redukcja masy ciała jest możliwa dzięki zastosowaniu odpowiedniej specjalistycznej diety oraz spożywaniu właściwych składników pokarmowych.

Przede wszystkim należy ograniczyć spożycie tłuszczów zwierzęcych, które trzykrotnie zwiększają ryzyko wystąpienia zawału serca. Odstawić więc trzeba tłuste mięso i rosoły, boczek, tłuste sosy, masło i śmietanę. Zastąpić je należy tłuszczami roślinnymi, znacznie zdrowszymi.

Wyrzec się też trzeba cukru: słodzonych napojów, miodu, słodkich przetworów owocowych. W jadłospisie powinny pojawić się takie produkty jak: kasza, ciemne pieczywo, duże ilości owoców i warzyw, chude mięso i wędliny, chudy twarożek, ryby.

Dieta powinna być niskokaloryczna, z ograniczoną ilością tłuszczów i węglowodanów. Dzienne spożycie kalorii powinno wynosić 800-1500kcal, w zależności od płci, wieku, aktualnej masy ciała i trybu życia.

Zawartość składników pokarmowych w diecie powinna wynosić 80-120g białka, 25-35g tłuszczu i 50-150g węglowodanów na dobę.

Uprawianie sportu

Mało aktywny, siedzący tryb życia sprzyja powstawaniu otyłości, groźnej dla zdrowia.

Regularne uprawianie sportu lub jakakolwiek aktywność fizyczna nie dość, że pomaga zredukować masę ciała, to jeszcze podnosi sprawność serca, przez co zapobiega zawałom i innym chorobom oraz wpływa korzystnie na ogólną sprawność organizmu.

Osoba zdrowa, nie pracująca w sposób wyczerpujący fizycznie, powinna kilka razy w tygodniu uczęszczać na siłownię, basen, aerobik lub uprawiać inny rodzaj aktywności sportowej.

Rezygnacja z papierosów i alkoholu

Picie alkoholu w nadmiernych ilościach powoduje podwyższenie ciśnienia krwi oraz osłabienie pracy serca (niewydolność). Nadciśnienie może być przyczyną wewnętrznego wylewu.

Umiarkowane ilości alkoholu jednak wpływają korzystnie na funkcjonowanie organizmu. Po 30.

roku życia można więc bezpiecznie wypijać maksymalnie jeden kieliszek wina (250ml), jednego drinka (30ml alkoholu) lub jedno małe piwo.

Palenie tytoniu jest bardzo szkodliwe dla całego organizmu. Zwiększa cztery razy ryzyko wystąpienia zawału serca oraz 15 razy ryzyko nowotworu płuc. Palenie powoduje obkurczanie się naczyń krwionośnych, co podnosi ciśnienie i nie jest wskazane. Z palenia papierosów powinno się całkowicie zrezygnować, jeśli chce się dbać o własne zdrowie.

Podsumowując, wymieńmy raz jeszcze zachowania sprzyjające utrzymaniu serca w prawidłowej formie:

  • właściwe odżywianie się
  • niedopuszczanie do nadwagi
  • regularna aktywność fizyczna
  • odpowiednia długość snu
  • wystrzeganie się papierosów i alkoholu
  • systematyczne badania lekarskie i natychmiastowe leczenie w przypadku schorzeń

BIBLIOGRAFIA:

  • wywiad z prof. dr hab. med. Marią Witkowską – kardiologiem
  • Kronika Medycyny
  • ARCH INTERN MED/VOL 157, 24.11.1997 (wyd. amer.)
  • karta informacyjna PSK 1 we Wrocławiu – Katedra Kardiologii
  • Podstawowa
  • Biologia
  • Człowiek

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*