Rokowanie w zawale serca i powikłania po zawale

Chorobę wieńcową można podzielić na stabilne choroby wieńcowe (stabilna dławica piersiowa, sercowy zespół X, dławica związana z mostkami mięśniowymi nad tętnicami wieńcowymi i dławica naczynioskurczowa zwana dławicą Printzmetala) oraz ostre zespoły wieńcowe (bez uniesienia i z uniesieniem odcinka ST1).

Ostre zespoły wieńcowe (OZW) są konsekwencją nagłego zaburzenia równowagi pomiędzy zapotrzebowaniem mięśnia sercowego na tlen, a jego dostarczaniem. Ich najczęstszą przyczyną jest nagłe ograniczenie drożności tętnicy wieńcowej przez zakrzep, który powstaje na uszkodzonej blaszce miażdżycowej.

Wśród ostrych zespołów wieńcowych wyróżnia się:

  • niestabilną dławicę piersiową
  • zawał serca bez uniesienia odcinka ST1
  • zawał serca z uniesieniem odcinka ST1
  • zawał serca nieokreślony (rozpoznawany m.in. wtedy, gdy niemożliwe jest jednoznaczne rozpoznanie uniesienia odcinka ST1)
  • nagły zgon sercowy

Na podstawie ewolucji zmian w EKG w przebiegu zawału mięśnia sercowego wyróżnia się zawał serca bez załamka Q2 oraz zawał serca z załamkiem Q.

Ostry zawał mięśnia sercowego to odcięcie pewnego obszaru mięśnia sercowego od ukrwienia wieńcowego na czas tak długi, by doszło do jego martwicy. Towarzyszy temu wzrost i/lub spadek biomarkerów sercowych3 (m.in. troponiny) oraz co najmniej jeden z poniższych objawów:

  • objawy niedokrwienia
  • nowe lub przypuszczalnie nowe diagnostyczne zmiany ST-T1 lub blok lewej odnogi pęczka Hisa w 12-odprowadzeniowym EKG
  • pojawienie się patologicznych załamków Q2 w EKG
  • potwierdzona w badaniach obrazowych nowo powstała lub przypuszczalnie nowa utrata żywej części mięśnia sercowego (miokardium) albo odcinkowe zaburzenia ruchomości ściany
  • stwierdzenie w angiografii lub badaniu sekcyjnym skrzepliny wewnątrzwieńcowej

Zawał mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST1 (STEMI- ST Elevetion Myocardial Infraction) to martwica mięśnia sercowego, której towarzyszy wzrost poziomu enzymów sercowych oraz pojawia się uniesienie odcinka ST1 w zapisie EKG.W przypadku zawału mięśnia sercowego NSTEMI (non ST- Elevation Myocardial Infraction) w zapisie EKG nie stwierdza się uniesienia odcinka ST1.

Objawy zawału mięśnia sercowego

Typowe objawy mogące świadczyć o zawale mięśnia sercowego to:

  • Ból
    • ból w klatce piersiowej, zlokalizowany najczęściej za mostkiem, zwykle bardzo silny, piekący, dławiący, gniotący lub ściskający,
    • trwający dłużej niż 20 minut,
    • może pojawić się zarówno w czasie wysiłku fizycznego jak i w spoczynku,
    • nie ustępuje po przyjęciu azotanu (np. nitromint) podjęzykowo,
    • może być zlokalizowany w nadbrzuszu środkowym lub w prawej górnej części brzucha i mogą mu towarzyszyć nudności, a nawet wymioty (np. w przebiegu zawału ściany dolnej),
    • u osób starszych lub chorych na cukrzycę ból może być mniej charakterystyczny albo nie będzie w ogóle występował.
  • Duszność – występuje najczęściej u osób w podeszłym wieku lub z rozległym zawałem powodującym ostrą niewydolność lewej komory serca. Czasami towarzyszy jej kaszel z odkrztuszaniem wydzieliny (w przypadku towarzyszącego obrzęku płuc plwocina może być pienista i zabarwiona na kolor różowy).
  • Osłabienie, zawroty głowy, a nawet omdlenie – zwykle spowodowane jest występowaniem arytmii bądź znacznym zmniejszeniem rzutu serca.
  • Kołatanie serca – objaw pojawiający się w arytmiach, którym towarzyszy przyspieszenie czynności serca (tachyarytmie).
  • Bladość skóry, silne poty.
  • Sinica obwodowa (niebieskawe zabarwienie skóry na końcach palców, płatkach uszu, wargach) – towarzyszy zwykle rozwijającemu się wstrząsowi kardiogennemu.
  • Niepokój lub lęk, strach przed zbliżającą się śmiercią.

Osoba, która odczuwa takie dolegliwości, wymaga pilnej pomocy pogotowia ratunkowego oraz transportu karetką i dalszego leczenia w szpitalu!

Najczęstsze objawy zawału mięśnia sercowego

Rozpoznanie zawału mięśnia sercowego

Przy diagnozowaniu zawału mięśnia sercowego oprócz wywiadu dotyczącego odczuwanych dolegliwości badane są także podstawowe parametry, takie jak tętno czy ciśnienie krwi.

Ponadto wykonywane jest również badanie elektrokardiograficzne (EKG) 12-odprowadzeniowe, które pozwala ocenić typ zawału (z uniesieniem bądź bez uniesienia odcinka ST1) i określić jakiej okolicy serca dotyczy niedokrwienie. Wyróżnia się m.in.

zawał ściany przedniej, przegrody międzykomorowej, koniuszka serca, ściany bocznej lewej komory serca, ściany dolnej lewej komory serca, ściany tylnej lewej komory serca czy zawał prawej komory serca.

U 30-50% chorych zmiany w EKG mogą pojawić się dopiero po dłuższym czasie, dlatego w przypadku wątpliwości wynikających z interpretacji tego badania lekarze wykonują dodatkowe badania, m.in. stężenie biomarkerów3 we krwi.

Poza tym wykonane mogą być również:

  • prześwietlenie klatki piersiowej, które może ujawnić inne choroby wywołujące ból wieńcowy lub cechy niewydolności serca.
  • echokardiografia serca, która może uwidocznić zaburzenia kurczliwości ścian mięśnia sercowego wynikające z jego częściowego niedokrwienia lub mechaniczne powikłania zawału, czyli pęknięcie przegrody międzykomorowej, tamponadę osierdzia czy niedomykalność zastawki mitralnej (dwudzielnej)
  • koronarografia, która ujawnia zmiany w tętnicach wieńcowych odpowiadające zwykle za ich zamknięcie, co pozwala określić konieczność i możliwości leczenia inwazyjnego.

Podczas diagnozowania zawału lekarze rozważą także inne potencjalne przyczyny bólu w klatce piersiowej – np. zapalenie osierdzia, rozwarstwienie aorty, choroby przełyku, tchawicy, oskrzeli czy śródpiersia, refluks żołądkowo-przełykowy, chorobę wrzodową, kamicę pęcherzyka żółciowego czy zapalenie trzustki.

Leczenie zawału mięśnia sercowego

Zawał mięśnia sercowego wymaga bezzwłocznego leczenia. Jedną z metod leczenia jest angioplastyka. Podczas niej lekarz wkłada długą i cienką rurkę (cewnik) do tętnicy promieniowej bądź pachwinowej i dociera nim do zablokowanej części naczynia wieńcowego.

Leia também:  Zapalenie Węzłów Chłonnych Ile Trwa Leczenie?

Następnie przy użyciu cieczy pod odpowiednim ciśnieniem rozpręża balon, którym zakończony jest cewnik. Pozwala to otworzyć na nowo tętnicę i przywrócić prawidłowy przepływ krwi w tym naczyniu. W miejscu usunięcia blokady najczęściej zakładana jest mała rurka przypominająca siatkę, tzw. stent, która ma zapobiec ponownemu zamknięciu tętnicy.

Stenty pokrywane są lekami antyproliferacyjnymi, które zapobiegają ponownemu zwężaniu się tętnicy.

Czasami konieczne może być wykonanie pomostowania tętnicy (CABG – Coronary Artery Bypass Graft), czyli ominięcie miejsca zwężenia i przywrócenie prawidłowego przepływu krwi. W zabiegu tym wykorzystuje się tętnicę lub żyłę, której jeden koniec jest wszywany do aorty, a drugi poniżej zwężenia.

Oprócz leczenia inwazyjnego stosowana jest również farmakoterapia:

  • leki przeciwzakrzepowe są używane w celu zmniejszenia ryzyka powstawania zakrzepów oraz poprawy przepływu krwi przez zwężone naczynia
  • leki trombolityczne mają na celu rozpuszczenie skrzepów
  • leki przeciwpłytkowe, np. klopidogrel, mają zapobiec tworzeniu się nowych zakrzepów i powiększaniu się już istniejących
  • nitrogliceryna stosowana jest w celu rozszerzenia naczyń krwionośnych.
  • β- blokery oraz inhibitory konwertazy angiotensyny pozwalają nie tylko obniżyć ciśnienie tętnicze krwi, ale także relaksują mięsień sercowy, co pozwala ograniczyć uszkodzenia mięśnia sercowego
  • leki przeciwbólowe, np. morfina, zmniejszają dolegliwości bólowe

Rokowanie i powikłania zawału mięśnia sercowego

Rokowanie i powikłania zawału mięśnia sercowego w dużym stopniu zależą od obszaru, który uległ niedokrwieniu, a także tego jak szybko udało się przywrócić prawidłowy przepływ krwi w zamkniętym naczyniu.

Dzięki leczeniu reperfuzyjnemu (przywracającemu przepływ krwi w naczyniu) oraz nowoczesnej farmakoterapii rokowania w okresie szpitalnym są lepsze.

Nadal jednak istnieje ryzyko zgonu lub zawału w okresie poszpitalnym.

Powikłaniami zawału mięśnia sercowego mogą być:

  • ostra niewydolność serca występująca także z obrzękiem płuc i wstrząsem kardiogennym
  • nawrót niedokrwienia lub kolejny zawał mięśnia sercowego
  • pęknięcie wolnej ściany serca
  • pęknięcie przegrody międzykomorowej
  • zerwanie mięśnia brodawkowatego skutkujące ostrą niedomykalnością zastawki mitralnej (dwudzielnej)
  • zaburzenia rytmu i przewodnictwa, np. migotanie przedsionków, częstoskurcz komorowy, dodatkowe pobudzenia komorowe, bradykardia zatokowa jak i bloki przedsionkowo-komorowe różnego stopnia
  • tętniak serca
  • udar mózgu

Większość pacjentów po zawale mięśnia sercowego po rehabilitacji kardiologicznej wraca do normalnego życia, a nawet do pracy zawodowej. Jednak wszelka aktywność fizyczna powinna być wprowadzana stopniowo i przed jej rozpoczęciem wymagana jest konsultacja z lekarzem prowadzącym.

Zapobieganie zawałowi mięśnia sercowego

W profilaktyce zawału mięśnia sercowego największą rolę odgrywa zdrowy styl życia, czyli:

  • zaprzestanie palenia tytoniu
  • zdrowe odżywianie
    • spożywanie regularnych posiłków
    • włączenie do diety dużej ilości warzyw i owoców i pełnoziarnistego pieczywa
    • ograniczenie spożycia produktów bogatych w nasycone kwasy tłuszczowe i cholesterol (np. smalec, tłuste wędliny-boczek), a także produktów zawierających izomery trans kwasów tłuszczowych (zawartych między innymi w utwardzonych margarynach roślinnych)
  • redukcja masy ciała
  • uprawianie umiarkowanej aktywności fizycznej co najmniej 30 min dziennie
  • kontrola ciśnienia tętniczego krwi i utrzymywanie jego wartości poniżej 140/90 mmHg
  • kontrola poziomu cholesterolu we krwi, w tym jego frakcji LDL (tzw. “złego cholesterolu”) oraz poziomu glukozy we krwi
  • ścisłe przestrzeganie zaleceń lekarskich dotyczących leczenia nadciśnienia, hipercholesterolemii, przyjmowania leków przeciwkrzepliwych i przeciwpłytkowych itp.

Zalecane postępowanie w podejrzeniu zawału serca

Jeżeli zauważysz u kogoś niepokojące objawy to:

  • bezzwłocznie wezwij pogotowie
  • niech chory zaprzestanie jakiejkolwiek aktywności fizycznej (np. chodzenia), ponieważ każdy, nawet najmniejszy, wysiłek zwiększa zapotrzebowanie mięśnia sercowego na tlen, który nie może być dostarczony w odpowiedniej ilości ze względu na zamknięcie światła naczynia
  • usadź chorego w stabilnym fotelu bądź na podłodze
  • nie układaj chorego na plecach – pozycja leżąca może nasilać duszność, jeśli zawałowi serca towarzyszy obrzęk płuc
  • zapewnij choremu wsparcie psychiczne.

Jeśli chorujesz na choroby przewlekłe, przyjmujesz jakieś leki na stałe, posiadasz karty wypisowe ze szpitala lub wcześniejsze zapisy EKG, to trzymaj je w łatwo dostępnym miejscu, tak aby zespół pogotowia, który dotrze na miejsce, miał do nich dostęp.

Pamiętaj! W zapobieganiu powikłaniom zawału bardzo dużą rolę odgrywa czas, który upłynie od wystąpienia objawów do otwarcia tętnicy dozawałowej – im jest on krótszy, tym mniejsze uszkodzenie serca. Jeżeli jest on krótszy niż 90 minut, to możliwe jest uratowanie mięśnia sercowego od uszkodzenia, czyli martwicy!

Rokowanie w zawale serca i powikłania po zawale

1 Odcinek ST to taki fragment EKG, którego uniesienie bądź obniżenie mówi o niedokrwieniu lub niedokrwiennym uszkodzeniu mięśnia sercowego. Informacja ta przekłada się na sposób postępowania i rokowanie chorego z zawałem.

2 Załamek Q to taki fragment EKG, którego nieprawidłowość może świadczyć o trwałym uszkodzeniu mięśnia sercowego – w tym przypadku o bliźnie pozawałowej.

3 Biomarkery to białka lub enzymy znajdujące się wewnątrz komórek mięśnia sercowego. Wzrost ich stężenia lub aktywności we krwi świadczy o uszkodzeniu mięśnia sercowego przez niedokrwienie spowodowane zatkaniem tętnicy dozawałowej.

Rokowanie w zawale serca i powikłania po zawale

Powikłania zawału serca

W wyniku zawału serca (jest to martwica mięśnia sercowego spowodowana zamknięciem światła naczynia wieńcowego) dochodzi do licznych powikłań. Najczęstszym powikłaniem są zaburzenia rytmu i przewodzenia, które mogą doprowadzić do śmierci pacjenta (najczęściej w mechanizmie migotania komór).

U ponad 92% pacjentów ze świeżym zawałem (AMI) występują komorowe skurcze przedwczesne, u 8% migotanie komór (VF), u blisko 50% zaburzenia nadkomorowe, zaś u 20-35% zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego.

Leia também:  Jakie Sa Objawy Zapalenia Pecherza U Dziecka?

Ponad połowa pacjentów z zawałem ma objawy niewydolności serca, u ok. 8% występuje wstrząs kardiogenny, a u kolejnych 10% obrzęk płuc (mechanizmem powstania jest niewydolność lewej komory i zastój krwi w płucach).

Do innych ostrych powikłań zawału serca należy również dysfunkcja lub pęknięcie mięśnia brodawkowatego, nagle występująca niedomykalność zastawki mitralnej (dwudzielnej), perforacja (pęknięcie przegrody międzykomorowej) oraz pęknięcie ściany serca.

Obraz kliniczny zawału mięśnia sercowego może być powikłany poszerzeniem obszaru martwicy, odczynem osierdziowym, powikłaniami zakrzepowo-zatorowymi. Do późnych powikłań zawału należy tętniak ściany lewej komory oraz zespół pozawałowy Dresslera.

Informacje szczegółowe o powikłaniach zawału serca:

Pęknięcie wolnej ściany serca występuje u mniej niż 1% chorych z zawałem. Występuje zwykle w ciągu pierwszych 5 dni po zawale. Pęknięcie ściany powoduje powstanie tamponady worka osierdziowego i wstrząs kardiogenny. Metodą leczenia jest pilna operacja naprawcza. Pęknięcie przegrody międzykomorowej występuje u ok.

2% chorych z zawałem. Powstaje między 3. a 5. dniem po zawale. Pęknięcie przegrody powoduje powstanie znacznego przecieku między lewą a prawą komorą, co manifestuje się szybko narastającymi objawami niewydolności serca i powstaniem nowego szmeru nad sercem. Leczeniem jest pilna operacja naprawcza pękniętej przegrody.

Pęknięcie mięśnia brodawkowatego występuje u 2% chorych z zawałem. Dochodzi do niego między 2. a 10. dniem po zawale. Najczęściej pęknięciu ulega mięsień przyśrodkowy tylny. Pęknięcie mięśnia prowadzi do powstania niedomykalności zastawki mitralnej, co objawia się rozwinięciem obrzęku płuc i powstaniem szmeru nad sercem. Leczenie polega na wymianie zastawki.

Zaburzenia rytmu serca po zawale

Do najczęstszych należą:

  • Dodatkowe pobudzenia komorowe – zjawisko polegające na występowaniu dodatkowych skurczów mięśniówki komór „pomiędzy” prawidłowymi skurczami. Występują przeważnie w pierwszej dobie zawału i nie wymagają leczenia.
  • Przyśpieszony rytm komorowy – występuje przeważnie w pierwszej dobie zawału i nie wymaga leczenia. Pojawia się również jako wynik skutecznego udrożnienia naczyń wieńcowych.
  • Nietrwały częstoskurcz komorowy – pojawiający się w początkowych fazach zawału nie wymaga leczenia. Jeśli pojawia się później, należy rozpocząć leczenie, ponieważ może prowadzić do nagłego zgonu.
  • Trwały częstoskurcz komorowy – dzieli się go na dwie grupy: wielokształtny i jednokształtny. Częstoskurcz komorowy jednokształtny jest wskazaniem do zabiegu wyrównania akcji serca za pomocą kardiowersji elektrycznej. Pacjent usypiany jest krótko działającym narkotykiem. Za pomocą impulsu elektrycznego pobudza się mięsień serca w odpowiednim momencie, co powoduje przywrócenie prawidłowego rytmu. Częstoskurcz komorowy wielokształtny jest wskazaniem do wykonania natychmiastowej defibrylacji elektrycznej. Niekiedy trwały częstoskurcz jest wskazaniem do wszczepienia kardiowertera-defibrylatora, zwanego potocznie rozrusznikiem serca.
  • migotanie przedsionków – stan polegający na występowaniu szybkich, nieskoordynowanych skurczów przedsionków serca, znacznie zmniejszających szansę przeżycia. Leczenie jest złożone i polega na zwolnieniu akcji komór za pomocą leków. Niekiedy wykonuje się kardiowersję elektryczną.
  • migotanie komór – stan polegający na występowaniu szybkich, nieskoordynowanych skurczów komór serca, uniemożliwiający prawidłowy przepływ krwi przez serce. Częstość skurczów przekracza 300 uderzeń na minutę. Konieczne jest natychmiastowe wykonanie defibrylacji elektrycznej. Zaniechanie leczenia kończy się śmiercią.
  • zwolnienie akcji serca – spowodowane jest zazwyczaj przez powstanie bloków przedsionkowo-komorowych. Stan ten polega na uniemożliwieniu przejścia impulsu elektrycznego, powodującego skurcz mięśniówki serca z przedsionków do komór, np. w wyniku martwicy fragmentu serca, rozwijającej się w czasie zawału. Blok może być pełny, powodujący całkowite rozkojarzenie pracy przedsionków i komór lub częściowy, skutkujący zwolnieniem akcji serca. Zaawansowane bloki zwiększają ryzyko zgonu. Leczenie polega na podawaniu środków farmakologicznych lub zastosowaniu czasowej elektrostymulacji serca.

Udar mózgu występuje u ok 1% chorych po zawale. Powstaje zwykle po upływie pierwszych 48 godzin. Udar mózgu w czasie zawału serca obciążony jest znaczną śmiertelnością.

Nawrót niedokrwienia lub ponowny zawał zdarza się u 30% chorych. U chorych po przezskórnej angioplastyce wieńcowej częstość ponownego zawału spada poniżej 10%. Następuje nawrót dolegliwości bólowych w klatce piersiowej i wzrost stężenia markerów martwicy mięśnia sercowego.

Eksperci: w pierwszym roku po zawale umiera co piąty pacjent

Specjaliści zwracali uwagę, że w ratowaniu wielu chorych bardzo ważne jest zarówno szybkie wykonanie małoinwazyjnego zabiegu, jak też odpowiednie leczenie farmakologiczne.

Według danych przedstawionych podczas debaty “Jak poprawić rokowanie pacjenta z ostrym zespołem wieńcowym w Polsce w kontekście skutecznego leczenia przeciwpłytkowego”, co roku w Polsce odnotowuje się 120 tys. ostrych zespołów wieńcowych, w tym 73 tys. zawałów serca.

Kardiolodzy rozróżniają dwa rodzaje ostrych zespołów wieńcowych (OZW): jeden o nazwie STEMI (z uniesieniem tzw. odcinka ST) i NSTEMI (bez uniesienia odcinka ST).

Główna różnica między jednym a drugim polega na tym, że w przypadku uniesienia w zapisie EKG odcinka ST (STEMI) następuje całkowite zatrzymanie przepływu krwi do niektórych obszarów mięśnia sercowego.

Jest to zawał serca. W przypadku NSTEMI przepływ krwi jest znacznie upośledzony, ale nie zostaje jeszcze całkowicie zatrzymany. Jest to częściowe niedokrwienie określonego fragmentu mięśnia sercowego.

Kardiolodzy podkreślili podczas debaty, że zarówno w STEMI, jak i NSTEMI preferowaną metodą jest przede wszystkim leczenie interwencyjne, polegające na udrożnieniu zablokowanej tętnicy doprowadzającej krew do mięśnia sercowego.

Leia também:  Jak Oddac Alkoholika Na Leczenie Bez Jego Zgody?

“Leczenie interwencyjne w ostrym zespole wieńcowym daje ogromną szansę na ustąpienie dolegliwości i uniknięcie ciężkich powikłań, a w wynikach odległych znaczne zmniejszenie śmiertelności” – przekonywał konsultant krajowy w dziedzinie kardiologii prof. Jarosław Kaźmierczak.

Zdaniem konsultanta krajowego w dziedzinie medycyny ratunkowej prof. Jerzego Ładnego, leczenie zawału serca rozpoczyna się jeszcze przed przyjęciem pacjenta do szpitala. “Jeśli zespół ratownictwa medycznego podejrzewa zawał STEMI (z uniesieniem odcinka ST) i potwierdzi to z kardiologiem, podaje pacjentowi odpowiednie leki, między innymi kwas acetylosalicylowy” – dodał.

Dopiero potem przeprowadzony jest zabieg udrożnienia tętnic wieńcowych. Chorego trzeba tylko jak najszybciej przewieźć do najbliższej pracowni hemodynamicznej. Kardiolodzy przekonywali jednak, że leczenie interwencyjne – choć wysoce skuteczne – nie rozwiązuje wszystkich problemów pacjentów z ostrymi zespołami wieńcowymi.

“Wyzwaniem pozostaje skuteczne leczenie pacjentów w tygodniach, miesiącach i latach po przebytym zawale serca. W ciągu pierwszego roku po przebytym zawale umiera co piąty pacjent, po pięciu latach, z uwzględnieniem chorych, którzy zmarli przed dotarciem do szpitala, nie żyje już co drugi. Jednak nie musi tak być!” – alarmował prof. Kaźmierczak.

Prezes Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego prof. Piotr Ponikowski powiedział, że wdrażane są nowe rozwiązania nastawione na kompleksową opiekę nad pacjentami, dostęp do konsultacji w trybie ambulatoryjnym i dostęp do rehabilitacji, takie jak program KOS-zawał.

“Wiemy, co jest największym wyzwaniem: terapia i opieka nad pacjentem kardiologicznym w ciągu tygodni, miesięcy i lat po przebytym zawale, edukacja w zakresie najnowszych wytycznych i zaleceń towarzystw naukowych oraz lepsza komunikacja i współpraca lekarzy z pacjentami” – powiedział prezes PTK.

Jego zdaniem te wyzwania są szczególnie dobrze widoczne w zakresie stosowania nowoczesnej terapii przeciwpłytkowej, hamującej tworzenie się skrzeplin na blaszkach miażdżycowych i tym samym zapobiegającej powtórnemu wystąpieniu groźnego incydentu.

“Nowoczesne terapie przeciwpłytkowe, takie jak omawiany w trakcie konferencji tikagrelor w skojarzeniu z kwasem acetylosalicylowym okazują się skuteczne, bezpieczne i pozwalające już dziś dostosować leczenie do profilu danego pacjenta” – podkreślił prof. Ponikowski.

Zdaniem specjalisty kłopot polega na tym, że choć terapie te uwzględnione są w wytycznych Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego i dostępne w Polsce, nie zawsze są przez lekarzy stosowane.

“Jeden aspekt to nasza wiedza o dostępnych możliwościach skutecznego leczenia pacjentów, drugi to przekonanie chorych do zdyscyplinowanego stosowania terapii przeciwpłytkowych. Wielu pacjentów niestety przerywa leczenie lub stosuje je nieregularnie” – mówi prof. Piotr Ponikowski. (PAP)

zbw/ zan/

Ostry zawał serca

Bezpośrednią przyczyną ostrego zawału serca jest zablokowanie tętnicy wieńcowej przez złogi miażdżycowe. Szybkie rozpoznanie objawów zawału u siebie lub bliskich zwiększa szanse na uratowanie życia.

Początkiem procesu zawałowego jest pęknięcie blaszki miażdżycowej zlokalizowanej w tętnicy wieńcowej. Na pękniętej blaszce w ciągu krótkiej chwili tworzy się zakrzep i dochodzi do nagłego całkowitego zamknięcia przepływu krwi przez tętnicę wieńcową. Z uwagi na brak dopływu krwi do serca, powoli dochodzi w nim do zmian. Obumierają komórki serca, co prowadzi do zawału. 

>>>  Miażdżyca – objawy, leczenie, rodzaje: miażdżyca kończyn dolnych, miażdżyca aorty, miażdżyca mózgu

Objawy ostrego zawału serca

Najczęstszym objawem ostrego zawału serca jest nagły, silny, rozlany ból za mostkiem. Charakteryzuje się uciskiem, rozrywaniem i gnieceniem. Ból może promieniować do żuchwy, gardła, ramion, okolicy międzyłopatkowej lub brzucha. Trwa powyżej 20 minut i nie ustępuje po przyjęciu azotanów pod język. Bólowi mogą towarzyszyć:

  • nadmierne poty,
  • nudności,
  • wymioty,
  • lęk,
  • omdlenie.

U niektórych pacjentów, najczęściej u tych z cukrzycą lub przewlekłą chorobą nerek, ból zawałowy może nie wystąpić. Za to może pojawić się silna, nagła duszność, osłabienie, utrata przytomności oraz silny ból ramion.

Dowiedz się więcej:  Zawał serca – objawy, przyczyny, pierwsza pomoc. Czy zawał serca boli?

W przypadku podejrzenia ostrego zawału serca należy natychmiast wezwać zespół ratownictwa medycznego. Większość zespołów wyjazdowych dysponuje możliwością wykonania zapisu EKG, który jest transmitowany bezpośrednio do pracowni hemodynamicznej zajmującej się leczeniem.

Jeżeli lekarz oceniający EKG uzna, że jest to świeży zawał serca, to pacjent otrzymuje leczenie przeciwpłytkowe oraz przeciwkrzepliwe i jest transportowany do najbliższego szpitala. Tam po uzyskaniu pisemnej zgody pacjenta pilnie wykonywana jest koronarografia.

Na podstawie obrazu z koronarografii lekarz ustala, która tętnica wieńcowa jest zamknięta, i próbuje ją udrożnić specjalnym cewnikiem. Jeżeli udaje się otworzyć zamkniętą tętnicę, w to miejsce jest implantowany stent. Ten zabieg nazywa się angioplastyką wieńcową oraz  implantacją stentu.

Najczęściej wykonuje się go  z nakłucia prawej tętnicy promieniowej (w okolicy nadgarstka) lub udowej (pachwina prawej nogi).

W niektórych sytuacjach obraz koronarografii pokazuje bardzo zaawansowane, liczne zmiany miażdżycowe, wówczas odstępuje się od angioplastyki wieńcowej i  pacjent jest konsultowany kardiochirurgicznie. Kardiochirurg kwalifikuje pacjenta do pilnej operacji wszczepienia by-passów.

Powikłania ostrego zawału serca

Do powikłań zaliczamy:

  • zaburzenia rytmu serca,
  • wstrząs kardiogenny,
  • obrzęk płuc,
  • zapalenie osierdzia, pęknięcie ściany serca,
  • pęknięcie przegrody międzykomorowej serca,
  • nagłe zatrzymanie krążenia,
  • zgon.

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*