Przyczyny i rodzaje nowotworów płuc

Autor: Lek. Mateusz Nawrocki

Rak płuc stanowi najczęstszy nowotwór występujący wśród mężczyzn oraz trzeci pod względem częstości występowania wśród kobiet. Szacuje się, że ponad 30 procent wszystkich zgonów z powodu choroby nowotworowej jest spowodowanych właśnie rakiem płuca u mężczyzn.

Przyczyny i rodzaje nowotworów płucPrzyczyny i rodzaje nowotworów płucPrzyczyny i rodzaje nowotworów płuc

Palenie papierosów – chyba nikomu nie trzeba przypominać, że to główny czynnik odpowiedzialny za występowanie raka płuc. Ryzyko rozwinięcia się nowotworu wzrasta oczywiście wraz z czasem palenia papierosów i ich ilością.

Nie należy zapominać, że bierne palenie papierosów również może mieć wpływ na rozwój nowotworu płuc. Rzucenie nałogu wiąże się ze spadkiem ryzyka zachorowania, jednak dopiero po pewnym czasie. Do innych przyczyn raka płuc zaliczamy kontakt z azbestem, metalami ciężkimi, chemikaliami, oraz zanieczyszczeniem powietrza.

Możliwa jest także sytuacja wystąpienia nowotworu płuc u osób, które nigdy nie paliły papierosów.

Wczesne stadia zaawansowania raka płuc najczęściej nie dają żadnych specyficznych objawów.

Jakie są objawy alarmujące? Jak objawia się rak płuc? Symptomem, który powinien wzbudzić naszą czujność jest zdecydowanie kaszel, szczególnie jeśli jest uporczywy, zmienił się jego charakter w ostatnim czasie lub towarzyszy mu krwioplucie. Możliwe jest także występowanie duszności lub bólu w obrębie klatki piersiowej.

Niepokojące mogą być także nawracające infekcje układu oddechowego. Objawem nowotworu płuc może być również niepozornie wyglądająca chrypka, która jest spowodowana uszkodzeniem nerwu krtaniowego wstecznego.

Jednym z objawów wynikających z miejscowego wzrostu guza jest zespół żyły głównej górnej, czemu towarzyszy między innymi obrzęk twarzy, szyi i kończyn górnych. Innymi niespecyficznymi objawami raka płuc mogą być także symptomy, które często występują przy innych chorobach nowotworowych, takie jak osłabienie, gwałtowny spadek masy ciała czy też brak apetytu.

Przyczyny i rodzaje nowotworów płucPrzyczyny i rodzaje nowotworów płucPrzyczyny i rodzaje nowotworów płuc

Wiele osób zadaje sobie pytanie, jak wykryć raka płuc? Chociaż nie prowadzi się badań skriningowych w kierunku tego nowotworu, to w razie wystąpienia objawów alarmujących lekarz decyduje o wykonaniu koniecznej diagnostyki.

Jakie badania należy wykonać przy podejrzeniu raka płuc? Zazwyczaj pierwszym badaniem jest zdjęcie rentgenowskie klatki piersiowej wykonane w dwóch projekcjach. Jeśli istnieje wskazanie ku temu, należy poszerzyć diagnostykę.

Jedną ze stosowanych metod jest bronchoskopia, czyli wprowadzenie elastycznego urządzenia do dróg oddechowych, które umożliwia ich oglądanie od środka, a w razie konieczności pobranie materiału do badania histopatologicznego. Metodę tą stosuje się głównie w guzach położonych centralnie.

Preferowaną diagnostyką nowotworów położonych bardziej obwodowo jest biopsja aspiracyjna cienkoigłowa (BAC). Jeśli istnieją takie wskazania, zaleca się także tomografię komputerową czy też badanie pozytonowej tomografii emisyjnej (PET). O wyborze sposobu diagnostyki decyduje lekarz prowadzący.

Przyczyny i rodzaje nowotworów płuc

Nowotwory płuc można podzielić na dwa główne podtypy, od których zależy odpowiedni dobór leczenia.

Częściej występującym rodzajem raka płuc jest niedrobnokomórkowy rak płuc (NSCLC), odpowiedzialny za blisko 85 procent zachorowań. To typ, którego preferowanym rodzajem leczenia nie jest chemioterapia.

Za pozostałe przypadki zachorowań odpowiada drobnokomókowy rak płuc (SCLC), który z kolei dobrze odpowiada na leczenie chemioterapeutyczne.

Leczenie raka płuc w dużym stopniu zależy od stanu jego zaawansowania, ale także od jego podtypu. Rak drobnokomórkowy płuca cechuje się dobrą wrażliwością na chemioterapię, ale w terapii stosuje się także radioterapię.

Zabiegi chirurgiczne w tym podtypie rzadko znajdują zastosowanie. Leczenie raka płuc niedrobnokomórkowego (NSCLC), opiera się głównie na zabiegu chirurgicznym.

Możliwe jest jednak zastosowanie przedoperacyjnych metod chemio- i radioterapii.

Niestety, nie wszystkie przypadki choroby dla się wyleczyć. Rozwiązaniem w takiej sytuacji jest leczenie paliatywne raka płuc, które nie ma na celu usunięcia ogniska nowotworu, ale zakłada przede wszystkim zapewnienie odpowiedniej jakości życia, brak bólu i ochronę przed sytuacjami zagrażającymi życiu – na przykład przed krwawieniem. W tym celu korzysta się głównie z chemio- i radioterapii.

Rak płuca często wykrywany jest zbyt późno, co wiąże się z obniżeniem skuteczności leczenia. Zdarzają się również sytuacje, że wykrywany jest w chwili pojawienia się przerzutów do innych narządów i objawów wynikających z ich zajęcia.

Rak płuc – jak szybko się rozwija? Objawy | Nationale-Nederlanden

Rak płuca to najczęstszy nowotwór złośliwy. Dowiedz się, jakie są czynniki ryzyka i jak rozpoznać chorobę.

Rak płuc powstaje, gdy pod wpływem czynników ryzyka w jego nabłonku dojdzie do mutacji genowych, na skutek których zaczynają namnażać się i rozrastać nieprawidłowe komórki. Wyróżnia się różne typy choroby. W 80% przypadków jest to rak niedrobnokomórkowy, a u 15% chorych rak drobnokomórkowy płuc.

Przyczyny raka płuc

Przyczyny raka płuc to zmiany w komórkach, które zachodzą pod wpływem czynników rakotwórczych. Najważniejszym z nich jest palenie tytoniu – w dymie papierosowym znajdują się ponad 4 tysiące substancji szkodliwych dla organizmu człowieka. Im dłużej i więcej palisz, tym większe ryzyko, że zachorujesz na nowotwór.

Na wystąpienie raka płuc jesteś narażony także wtedy, gdy palisz tylko sporadycznie lub sam nie sięgasz po papierosa, ale mimo to wdychasz dym tytoniowy. Około 20-50% chorych to właśnie osoby, które były biernymi palaczami. Do pozostałych czynników ryzyka wystąpienia raka płuc należą:

  • zanieczyszczenie powietrza,
  • długotrwały kontakt ze szkodliwymi substancjami (np. azbest, chrom, radon),
  • promieniowanie jonizujące.

Nie bez znaczenia są także czynniki genetyczne. Ryzyko wystąpienia raka płuc jest większe, jeżeli chorował na niego ktoś  w najbliższej rodzinie.

Przyczyny i rodzaje nowotworów płuc

Ubezpiecz się na wypadek raka

Zyskaj dostęp do  profilaktyki i szybkiej diagnostyki, aby wykryć chorobę na wczesnym etapie oraz zapewnij sobie pieniądze na ewentualne leczenie (nawet do 900 tys. zł).
 

Dowiedz się więcej

Jakie są objawy raka płuc?

W większości przypadków objawy raka płuc pojawiają się dopiero wtedy, gdy choroba już się rozwinęła. Powinny zaniepokoić Cię:

  • kaszel utrzymujący się od kilku tygodni,
  • ból w klatce piersiowej,
  • duszność,
  • trudności w oddychaniu,
  • nawracające zapalenia płuc,
  • krwioplucie.

Mniej charakterystyczne objawy raka płuc to: chrypka, ból barku i trudności z połykaniem. Zdarza się także, że pierwsze dolegliwości będą pochodziły z przerzutów do odległych narządów, które w przypadku nowotworów złośliwych są dość częste. Wówczas może pojawić się ból kości, złamania, powiększenie węzłów chłonnych, zaburzenia czucia, ból brzucha, utrata masy ciała.

Jeżeli zaobserwujesz u siebie objawy wskazujące na raka płuc, powinieneś udać się do lekarza pierwszego kontaktu, który wyda skierowanie na badania diagnostyczne: zdjęcie rentgenowskie klatki piersiowej, tomografię komputerową, bronchoskopię i testy laboratoryjne krwi.

Leczenie raka płuc

Leczenie raka płuc zależy od stanu ogólnego pacjenta, stopnia zaawansowania choroby oraz rodzaju nowotworu. Dostępne metody terapii to:

  • zabieg chirurgiczny (usunięcie płata lub całego płuca),
  • chemioterapia,
  • radioterapia.
Leia também:  Co może wywołać napad astmy?

Bardzo często metody te są ze sobą połączone i leczenie obejmuje kilka cykli. Możliwe jest także zastosowanie nowoczesnych metod, np. immunoterapii, której celem jest stymulacja układu odpornościowego.

Leczenie raka płuc oznacza długotrwały pobyt w szpitalu oraz duże koszty związane z transportem, badaniami oraz konsultacjami ze specjalistami. Ubezpieczenie na wypadek nowotworu to nie tylko niezbędne wsparcie finansowe.

To także szybki dostęp do specjalistów i diagnostyki obrazowej, ponieważ wiemy, że w przypadku ciężkiej choroby liczy się czas. Walka z rakiem płuc może być trudna i wyczerpująca, dlatego zapewnimy Ci pomoc w opiece nad dzieckiem, codziennych obowiązkach, transporcie i zakupie leków, a Ty będziesz mógł skupić się wyłącznie na powrocie do zdrowia.

Sprawdź też nasze pakiety dodatkowe i zapewnij sobie kompleksowe wsparcie w trudnej sytuacji.

Profilaktyka raka płuc

Najważniejszym elementem profilaktyki raka płuc jest ochrona dróg oddechowych. Przede wszystkim rzuć palenie i nie narażaj się na wdychanie dymu tytoniowego. W pracy korzystaj z maseczek ochronnych, które powinien zapewnić pracodawca. Jeżeli mieszkasz w dużym mieście, pomyśl o masce antysmogowej. Pamiętaj także o regularnych badaniach kontrolnych.

Zobacz też: Pacjent onkologiczny a koronawirus – porady lekarza

Tagi:
#choroby cywilizacyjne
#nowotwory
#układ oddechowy

Rak płuca – leczenie i rokowania

  • Do leczenia chirurgicznego kwalifikują się chorzy bez przeciwwskazań do resekcji miąższu płucnego wraz z guzem, w zakresie tolerowanym przez chorego, ale koniecznym do całkowitego wycięcia nowotworu oraz okolicznych węzłów chłonnych, tzn wnęki i śródpiersia. Do przeciwwskazań do zabiegu operacyjnego należą: – obecność przerzutów odległych (M1) – zespół żyły głównej górnej – porażenie nerwu krtaniowego wstecznego – obustronne poszerzenie śródpiersia – płyn krwisty w jamie opłucnej lub/i z komórkami nowotworowymi – tamponada serca – naciekanie tętnicy płucnej blisko odejścia pnia płucnego – naciekanie tchawicy – poszerzenie i zniesienie ruchomości oddechowej ostrogi rozdwojenia tchawicy – guz naciekający oskrzele główne w odległości bliższej niż 2 cm od ostrogi rozdwojenia tchawicy – przerzuty do węzłów chłonnych śródpiersia po stronie przeciwnej (mediastinoskopia) – przerzuty w węzłach z obfitym naciekaniem torebki węzła (mediastinoskopia) Rodzaje zabiegów stosowanych w przypadku raka płuca: – wycięcie płuca (pneumonectomia) – 40% zabiegów, śmiertelność okołooperacyjna – 7,6% – wycięcie płata (lobectomia) – 50% zabiegów, śmiertelność okołooperacyjna – 4% – wycięcie mankietowe (sleeve resection) – wycięcie guza płuca wraz z:    – częścią ściany klatki piersiowej    – częścią przepony    – częścią worka osierdziowego    – częścią aorty (z jednoczesnym protezowaniem)
  •    – częścią żyły głównej górnej (z jednoczesnym protezowaniem)

Rak niedrobnokomórkowy

Chemioterapię można stosować jako leczenie indukcyjne przed radykalnym leczeniem chirurgicznym, aczkolwiek w Polsce nie jest ona stosowana rutynowo.

W przypadkach raka niedrobnokomórkowego, w stopniu I i II chemioterapię stosuje się jako uzupełnienie resekcji chirurgicznej i radioterapii w ramach badań klinicznych.

W IIIA i IIIB stopniu zawansowania stosuje się chemioterapię jako leczenie indukcyjne przed leczeniem operacyjnym lub jako leczenie uzupełniające radioterapię. W IV stopniu zaawansowania chemioterapia znajduje zastosowanie jako leczenie paliatywne.

Do najczęściej stosowanych schematów stosowanych w przypadku raka niedrobnokomórkowego płuc zalicza się:

Rak drobnokomórkowy

Chemioterapia jest zasadniczym sposobem leczenia drobnokomórkowego raka płuc. Dotyczy to zarówno postaci ograniczonej jak i rozsianej. Do najczęściej stosowanych programów chemioterapii zalicza się:

  1. PE – cisplatyna, etopozyd 4-6 cykli co 21 dni: cisplatyna 80 mg/ m2 dożylnie w dniu 1 lub 30 mg/ m2 dożylnie w dniach 1, 2 i 3, etopozyd 100 mg/ m2 dożylnie w dniu 1, 2 i 3
  2. CAV – cyklofosfamid, doksorubicyna, winkrystyna
  3. CAVE – cyklofosfamid, doksorubicyna, vinkrystyna, etopozyd
  4. CAE – cyklofosfamid, doksorubicyna, etopozyd

4-6 cykli co 21 dni: cyklofosfamid 1000 mg/ m2 dożylnie w dniu 1, doksorubicyna 45 mg/ m2 dożylnie w dniu 1, winkrystyna 2 mg w dniu 1 Co 21 dni: cyklofosfamid 200 mg/ m2 doustnie w dniu 3, 4, 5 i 6, doksorubicyna 40 mg/ m2 dożylnie w dniu 1, winkrystyna 1 mg/ m2 dożylnie w dniu 1 i 8, etopozyd 150 mg/ m2 dożylnie w dniu 1 i 8 Co 21 dni: cyklofosfamid 1000 mg/ m2 dożylnie w dniu 1, doksorubicyna 45 mg/ m2 dożylnie w dniu 1, etopozyd 50 mg/ m2 dożylnie w dniach 1-5

Ma zastosowanie w postaci ograniczonej raka drobnokomórkowego płuc, przy braku obecności przeciwwskazań do napromieniania, które stanowią: – stopień sprawności poniżej 2 wg skali WHO (< 60 pkt.

wg skali Karnofsky’ego) – płyn w jamie opłucnowej – obecność czynnego zakażenia – ubytek masy ciała powyżej 10% w ciągu 3 miesięcy przed leczeniem Radioterapia w skojarzeniu z chemioterapią w przypadku raka drobnokomórkowego przynosi lepsze wyniki terapeutyczne, związane są one jednak z większą toksycznością leczenia skojarzonego.

Po zakończonym leczeniu chemicznym (6 cykli) napromienianie obszaru guza pierwotnego i śródpiersia przy dawce Dg=55Gy znacząco poprawia kontrolę miejscową choroby. W przypadku raka niedrobnokomórkowego napromienianie stosuje się jako leczenie uzupełniające po zabiegu operacyjnym tylko w wyjątkowych sytuacjach np.

w przypadku obecności komórek nowotworowych w linii cięcia w kikucie oskrzela, w przypadku masywnego zajęcia węzłów z przejściem nowotworu poza torebkę.

Radioterapię stosuje się też jako leczenie uzupełniające w skojarzeniu z chemioterapią indukcyjną i, po uzyskaniu remisji, zabiegu operacyjnym w przypadku remisji w IIIA stopniu zaawansowania lub w skojarzeniu jedynie z chemioterapią przy braku remisji po chemioterapii. W stopniu IIIB stosuje się samą radioterapię lub w połączeniu z chemioterapią jako leczenie radykalne. W IV stopniu radioterapia ma zastosowanie jako leczenie paliatywne.

Profilaktyczne napromienianie OUN – chorych z rakiem drobnokomórkowym płuc z postacią ograniczoną, u których po chemioterapii lub radio-chemioterapii uzyskano całkowitą remisję, powinno wykonać się profilaktyczne napromienienie ośrodkowego układu nerwowego.

Zespół żyły głównej górnej – leczeniem z wyboru powinna być chemioterapia wielolekowa. W przypadku braku efektów po 2 kursach leczenia chemicznego należy zastosować napromienianie śródpiersia, np. metodą Toronto, tj, Dg=8 Gy 1x tydzień.

Guz Pancosta – leczeniem z wyboru powinno być napromienianie. Po zakończeniu radioterapii w niektórych przypadkach można wykonać próbę resekcji radykalnej guza (3 – 4 tygodnie po zakończeniu napromieniania).

Rak niedrobnokomórkowy

  • Przeżycie 5-letnie w zależności od stopnia zaawansowania TNM: I stopień – 60% do 70% II stopień – 40% do 50% IIIa stopień – poniżej 15%
  • IIIb i IV stopień – 1%

Rak drobnokomórkowy

Dla chorych nieleczonych mediana przeżycia wynosi 6 do 8 miesięcy. Chorzy leczeni za pomocą radioterapii i chemioterapii – dwuletnie przeżycie wynosi 2% – 40%.

W przypadku postaci ograniczonej (LD), u chorych w dobrym stanie ogólnym rokowanie jest lepsze, w około 10% przypadków można uzyskać długotrwałe przeżycie tj. remisje całkowite trwające dłużej niż 3 lata.

Opracowanie: dr hab. n. med. Tomasz Jastrzębski, prof. ndzw. GUMed Klinika Chirurgii Onkologicznej

Uniwersyteckie Centrum Kliniczne w Gdańsku.

Leia também:  Como apagar o fundo de uma imagem usando o gimp

Nowotwory u osób starszych – rak płuc. Jakie są jego przyczyny, objawy i jak go leczyć

Z tekstu dowiesz się:

  • czym jest nowotwór płuc,
  • jakie są jego rodzaje,
  • jakie mogą być objawy raka płuc,
  • jak się go diagnozuje i leczy.

Nowotwór płuca rozwija się z komórek nabłonkowych dróg oddechowych, najczęściej w dużych oskrzelach oraz na obwodzie płuca, naciekając niekiedy na struktury przepony, opłucnej oraz ścian klatki piersiowej. Przerzuty nowotworu płuc pojawiają się z kolei zazwyczaj w węzłach chłonnych, wątrobie, mózgu oraz szpiku kostnym.

Rak płuc – klasyfikacja

Zasadniczo wyróżnia się dwa rodzaje nowotworów płuc. Pierwszy z nich to drobnokomórkowy rak płuca, związany z paleniem tytoniu; wyróżnia się szybkim, agresywnym przebiegiem. W około czterech na pięć przypadków diagnozuje się niedrobnokomórkowego raka płuc, który dzieli się jeszcze na trzy typy histopatologiczne:

  • raka płaskonabłonkowego,
  • raka gruczołowego,
  • raka wielkokomórkowego.

Nowotwór płuc – przyczyny

Jeśli chodzi o przyczyny raka płuc, jest to choroba bardzo mocno związania z paleniem papierosów. Dym tytoniowy zawiera w sobie kilka tysięcy toksycznych związków chemicznych, z których kilkadziesiąt ma właściwości rakotwórcze. Badania dowiodły, że na 100 tys.

osób palących na raka płuca umierają aż 132, z kolei wśród 100 tys. osób niepalących – 5. U osób, które rzuciły palenie, ryzyko zachorowania stopniowo spada, ale i tak pozostaje około dwukrotnie wyższe niż u osób, które nie paliły nigdy     .

Co ważne, bierne palenie tytoniu, czyli narażenie na wdychanie dymu przy osobach palących, również wiąże się z wyższym ryzykiem zachorowania.    

Inne czynniki rozwoju nowotworów płuc to:

  • predyspozycje genetyczne,
  • ekspozycja na promieniowanie jonizujące,
  • ekspozycja na azbest,
  • częsty kontakt z niektórymi metalami ciężkimi (arsen, nikiel, ołów, kadm).

Rak płuc – objawy

Jeśli chodzi o najczęstsze objawy raka płuc, zalicza się do nich:

  • utrzymujący się ponad 3 tygodnie przewlekły kaszel,
  • odkrztuszanie krwi,
  • nagła utrata masy ciała,
  • napady duszności,
  • uczucie zmęczenia, osłabienie mięśni,
  • świszczący oddech,
  • spuchnięcie szyi,
  • problemy z wydawaniem głosu,
  • świszczący oddech,
  • bóle w klatce piersiowej.

Wczesne objawy raka płuc czasami nie są wychwytywane, bo łączy się je z innymi chorobami: przeziębieniem, grypą, schorzeniami laryngologicznymi. Bywa również, że wczesne objawy nie występują u chorego w ogóle.

Nowotwór płuc – diagnostyka

Jeśli u pacjenta obserwowane są objawy nowotworu płuc, kierowany jest na specjalistyczną diagnostykę.

Podstawą są badania obrazowe, obejmujące RTG klatki piersiowej, tomografię klatki piersiowej, pozytonową tomografię emisyjną (PET i PET-CT), a także rezonans magnetyczny.

Oprócz tego, w diagnostyce raka płuc stosuje się również badanie endoskopowe dróg oddechowych, badanie cytologiczne plwociny i popłuczyn oskrzelowych w kierunku obecności komórek nowotworowych, aspiracyjną biopsję cienkoigłową oraz torakocentezę, polegającą na nakłuciu jamy opłucnowej.

Rak płuc – leczenie

Leczenie raka płuc może przyjąć dwie formy: radykalną, która daje szanse na całkowite wyleczenie pacjenta lub paliatywną, której celem jest wydłużenie bądź poprawa jakości życia pacjenta, ale bez szans na wyleczenie.

Rodzaj terapii zależny jest od stopnia zaawansowania raka płuc. Jeśli choroba znajduje się w relatywnie wczesnym stadium, pacjent jest kwalifikowany do najskuteczniejszego obecnie leczenia operacyjnego. Może ono objąć wycięcie płata płuca (lobektomia) albo wycięcie całego płuca (pneumonektomia).

Inne metody operacyjne stosuje się rzadziej.

Wycięte podczas operacji tkanki poddaje się badaniom mikroskopowym i na podstawie      wyników podejmuje się dalsze decyzje terapeutyczne.

Po upewnieniu się, czy guz został wycięty z odpowiednim marginesem zdrowych tkanek i czy w usuniętych węzłach chłonnych nie było przerzutów, czasami po operacji włącza się leczenie uzupełniające w postaci radioterapii lub chemioterapii.

Radioterapia jest także metodą leczenia paliatywnego, u chorych bez szans na wyleczenie, z przerzutami do wątroby czy mózgu.

Zobacz, czym jest rak skóry i jak należy go leczyć.

Źródła:

https://www.mp.pl/pacjent/onkologia/chorobynowotworowe/84436,rak-pluca
https://www.pexps.pl/files/upload/files/Rak-pluca-w-Polsce.pdf
https://www.europeanlung.org/assets/files/pl/publications/lung-cancer-factsheet-pol.pdf

Rak płuca – jak się objawia?

Rak płuca jest najczęstszym u mężczyzn nowotworem złośliwym, a u kobiet drugim pod względem częstości występowania. Ocenia się, że około 90% przypadków zachorowań związanych jest ze szkodliwymi substancjami zawartymi w dymie tytoniowym. 

Klasyfikacja nowotworów płuca 

Nowotwory płuca można podzielić na trzy grupy:  

  • rak drobnokomórkowy płuca,  
  • niedrobnokomórkowe raki płuca, do których należą: 
    • rak płaskonabłonkowy płuca,  
    • rak gruczołowy płuca (gruczolakorak), 
    • rak wielkokomórkowy, 
  • rzadkie nowotwory płuca.  

Poszczególne grupy różnią się między sobą przebiegiem, odpowiedzią na leczenie i rokowaniami.  

Pierwsze doniesienie dotyczące powiązania palenia tytoniu i raka płuca pojawiło się w 1950 roku. Obecnie wiadomo, że większość raków płuca rozwija się w wyniku wieloletniej akumulacji nieprawidłowości genetycznych wywołanych substancjami zawartymi w dymie tytoniowym. Z paleniem szczególnie silnie są związane:  

  • rak płaskonabłonkowy,  
  • rak drobnokomórkowy, 
  • w mniejszym stopniu – gruczolakorak.  

Ryzyko zachorowania na raka płuca u osoby, która przez 20 lat wypalała dwie paczki papierosów dziennie, jest około 60 razy wyższe niż u osoby niepalącej.  

Przeczytaj również:Jak nikotyna i dym papierosowy wpływają na nasz organizm?

Również u biernych palaczy występuje podwyższone ryzyko zachorowania. Przebywanie w oparach dymu tytoniowego stanowi przyczynę: 

  • około 1/3 zachorowań na raka u osób niepalących, które mieszkają z palaczami, 
  • około 1/4 zachorowań pozostałych biernych palaczy. 

Zaprzestanie palenia z czasem zmniejsza ryzyko zachorowania na raka płuca, niemniej jednak ryzyko to może nigdy nie osiągnąć poziomu wyjściowego

Przeczytaj również:Czy palenie papierosów może być korzystne dla zdrowia? Obalamy mity!

Istnieją także inne czynniki, które mogą wpływać na wystąpienie raka płuca, np. 

  • ekspozycja na azbest,  
  • silne zanieczyszczenie powietrza, 
  • narażenie na arsen, chrom, uran, nikiel, chlorek winylu, iperyt, 
  • ekspozycja na promieniowanie jonizujące (np. rentgenowskie).  

Ekspozycja na azbest zwiększa ryzyko zachorowania około pięciokrotnie. Warto zauważyć też, że ryzyko zachorowania na raka płuca u nałogowych palaczy tytoniu poddanych ekspozycji na azbest jest 55-krotnie wyższe niż u osób niepalących, nienarażonych na działanie azbestu. 

Na ryzyko zachorowania na nowotwór płuca w mniejszym stopniu mają również wpływ czynniki genetyczne. 

Rak płuca – objawy 

Rak płuca rozwija się w bardzo podstępny, utajony sposób. Objawy pojawiają się często dopiero w momencie, gdy jest za późno na całkowite wyleczenie. Symptomy mogą: 

  • wynikać z miejscowego wzrostu guza w płucu,  
  • być skutkiem przerzutu, 
  • stanowić część tzw. zespołów paraneoplastycznych. 

W niektórych przypadkach nowotworu występują objawy ogólne takie jak: 

  • osłabienie,  
  • zmiany apetytu,  
  • gorączka, 
  • depresja.  

Najczęstszy objaw raka płuc to uporczywy, utrzymujący się przez wiele tygodni kaszel. Inne symptomy raka płuca, które mogą się pojawić w związku z miejscowym wzrostem guza, to: 

  • duszność, 
  • ból w klatce piersiowej, 
  • krwioplucie – może być to dosłowne odkrztuszanie krwi lub też śluzowej wydzieliny podbarwionej krwią lub wydzieliny o brunatnym zabarwieniu, 
  • nawracające zapalenie płuc – jest to pierwszy objaw u około 15-20% chorych. 
Leia também:  Ropne zapalenie zatok przynosowych – przyczyny, objawy i leczenie

Szerzący się w klatce piersiowej guz, poprzez nacisk i naciek na sąsiadujące narządy, może również wywoływać objawy takie jak: 

  • chrypka,  
  • bóle barku,  
  • problemy z przełykaniem, 
  • obrzęki.  

Wytworzenie przez nowotwór przerzutów odległych, w zależności od lokalizacji, może powodować następujące symptomy:  

  • ból kości,  
  • ból głowy,  
  • nudności, 
  • żółtaczkę.  

Zespoły paraneoplastyczne występują rzadko i powodowane są przez substancje wydzielane przez guza do krwi. Są one niezwiązane z lokalizacją nowotworu i mogą się manifestować jako np. podwyższone stężenie wapnia, charakterystyczne zniekształcenie palców (tzw. palce pałeczkowate), zapalenie wielomięśniowe i wiele innych.  

Jak rozpoznać raka płuca? 

Pierwszym krokiem w diagnostyce są często badania obrazowe: 

  • RTG, czyli badanie rentgenowskie. W większości przypadków pozwala ono ocenić wielkość i lokalizację guza. Na podstawie prawidłowego wyniku nie można jednak wykluczyć nowotworu, zwłaszcza w przypadku guzów małych lub umiejscowionych w miejscu ciężkim do uwidocznienia w tym badaniu. 
  • TK, czyli tomografia komputerowa. To badanie umożliwia uwidocznienie zarówno guza, jak i zajętych przez nowotwór węzłów chłonnych. Ono również ma swoje ograniczenia, głównie ze względu na brak możliwości ujawnienia guzów w pewnych lokalizacjach. 

Rzadziej wykorzystuje się bardziej specjalistyczne badania obrazowe takie jak rezonans magnetyczny czy pozytronowa tomografia emisyjna (PET).  

Przeczytaj również: Rezonans magnetyczny – jak się do niego przygotować?Tomografia komputerowa – co bada?

Następnym etapem diagnostyki jest pobranie wycinków do badania histologicznego, czyli wykonanie biopsji. Pozwala to ocenić dokładny podtyp nowotworu i dobrać optymalne leczenie.

Sposób pobrania materiału wybierany jest w zależności od lokalizacji guza – może to być zabieg wykonany podczas bronchoskopii, czyli wziernikowania dróg oddechowych za pomocą elastycznej rury zakończonej kamerą.

Biopsję można wykonać także przezprzełykowo czy też przez ścianę klatki piersiowej. Następnie materiał przesyła się do laboratorium patomorfologicznego w celu oceny pod mikroskopem. 

Rak płuca – leczenie 

W większości nowotworów drobnokomórkowych już w czasie rozpoznania stwierdza się przerzuty, co wyklucza możliwość leczenia chirurgicznego. 

Drobnokomórkowy rak płuc, w którego przebiegu również często występują przerzuty, leczy się najczęściej chemioterapią z radioterapią lub bez radioterapii. 

Niedrobnokomórkowe raki płuca, czyli najczęściej diagnozowane nowotwory płuca, rozwijają się wolniej niż nowotwory z dwóch pozostałych grup, a w ich przebiegu rzadziej występują przerzuty. Charakteryzują się one jednak ograniczoną wrażliwością na chemioterapię. W związku z tym leczy się je przede wszystkim chirurgicznie bądź za pomocą radioterapii.  

Rak płuca – rokowania 

Ze względu na podstępny przebieg choroby stanowi ona ogromne wyzwanie, zarówno w diagnostyce, jak i leczeniu. Rak płuca należy do najgorzej rokujących chorób nowotworowych. Pięcioletni odsetek przeżycia, czyli procent osób, które przeżyły 5 lat po otrzymaniu diagnozy, wynosi w Polsce około 10-15%. 

Zarówno w przypadku mężczyzn, jak i kobiet, nowotwory płuca stanowią najczęstszą przyczynę zgonów w wyniku chorób nowotworowych. Więcej kobiet w Polsce umiera na raka płuca niż na raka piersi, który występuje u nich o wiele częściej. 

Wykrycie raka płuca we wczesnym stadium, np. poprzez programy badań przesiewowych takie jak Ogólnopolski Program Wczesnego Wykrywania Raka Płuca (https://pacjent.gov.pl/programy-profilaktyczne/profilaktyka-raka-pluca) pozwala nierzadko na podjęcie radykalnych kroków prowadzących do całkowitego wyleczenia.  

Źródła: 

  • Jacek Jassem, Nowotwory pluca i opłucnej w: Interna Szczeklika, wyd. z 2019. 
  • Robbins,  Patomorfologia, wyd. 2. polskie. 
  • https://www.mp.pl/pacjent/onkologia/chorobynowotworowe/84436,rak-pluca.
  • Joanna Didkowska, Urszula Wojciechowska, Witold Zatoński, Prognozy zachorowalności i umieralności na nowotwory złośliwe w Polsce do 2025 roku (http://onkologia.org.pl/wp-content/uploads/Prognozy_2025.pdf). 
  • Wynder EL, Graham EA. Tobacco smoking as a possible etiologic factor in bronchiogenic carcinoma. Bull World Health Organ. 2005;83(2):146‐153. 

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Rak płuca

„Ciesz się każdym dniem. Zawsze za dużo pracowałem, ale teraz zmęczenie spowodowało, że zwolniłem tempo i spędzam więcej czasu z rodziną. Mam także świadomość, że mój poziom energii może spaść, dlatego mam większą świadomość zapotrzebowania na okresy odpoczynku w ciągu dnia.”

Tom, Wielka Brytania,

choruje na raka płuca Zarówno osoby, które doświadczyły raka płuca, jak i personel medyczny zalecają, aby po rozpoznaniu raka płuca lub w trakcie leczenia próbować prowadzić tryb życia jak najbardziej zbliżony do trybu sprzed rozpoznania.

Jest wiele rzeczy, które można robić, aby sobie na co dzień pomagać:

Zdrowo się odżywiaj

Staraj się stosować dietę, która ułatwi Ci utrzymanie masy ciała w zdrowych granicach oraz dostarczy wszystkich substancji odżywczych, których potrzebuje Twój organizm (białek, owoców i warzyw). Możesz stwierdzić, że niektóre pokarmy nasilają skutki uboczne leczenia – staraj się ich unikać. Porozmawiaj z personelem medycznym, jeżeli potrzebujesz porady w tej kwestii.

Wysiłek fizyczny

Wykazano, że aktywność fizyczna jest bardzo korzystna dla osób chorujących na raka płuca, niezależnie od stopnia zaawansowania nowotworu. Kiedy możesz, staraj się być tak aktywny/a, jak to możliwe – na przykład idąc, a nie jadąc do sklepu, ćwicząc jogę czy pływając. Twój lekarz powinien pomóc Ci opracować dopasowany plan ćwiczeń.

Rób to, co lubisz

Staraj się kontynuować zajęcia, które sprawiają Ci przyjemność, np. chodź na zakupy, odwiedzaj przyjaciół, podróżuj. Celem jest prowadzenie jak najbardziej normalnego i wolnego od stresu życia.

Zwłaszcza w przypadku, gdy cierpisz również na inne choroby płuc, możesz otrzymać propozycję rehabilitacji pulmonologicznej, jako sposobu poprawy wydolności fizycznej i ograniczenia wpływu objawów choroby na Twoje życie. Rehabilitacja oddechowa to rodzaj leczenia mający na celu zmniejszenie fizycznego i emocjonalnego wpływu choroby płuc na życie człowieka.

Jest to spersonalizowany program łączący ćwiczenia i przekazanie wiedzy na temat sposobów, które mogą pomóc pacjentowi utrzymać jak najlepszy stan zdrowia. Więcej informacji można znaleźć w arkuszu informacyjnym dotyczącym rehabilitacji pulmonologicznej na stronie internetowej ELF.

Istnieją dane potwierdzające, że rehabilitacja pulmonologiczna po operacji u osób leczonych z powodu raka płuca jest możliwa i skuteczna. Może ona pomóc ograniczyć zmęczenie i umożliwić radzenie sobie z większym wysiłkiem. Konieczne może też być zajęcie się praktycznymi sprawami dotyczącymi Twojej pracy, finansów i aktywności towarzyskiej.

Przygotowanie listy pytań do lekarza lub innego specjalisty może ułatwić zajęcie się tymi sprawami i uzyskanie informacji, jaki rodzaj pomocy jest dostępny.

„Równowaga między pracą i życiem osobistym stała się dla mnie o wiele ważniejsza. Mam szczęście, bo pracuję teraz w niepełnym wymiarze godzin i spędzam dużo więcej czasu z rodziną. Jednocześnie nadal trzeba płacić rachunki, a ja znalazłem szczęśliwy kompromis.”

Tom, Wielka Brytania, choruje na raka płuca

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*