Podwójne widzenie (diplopia) – przyczyny, objawy, leczenie

Podwójne widzenie (łac. diplopia) może mieć charakter jednooczny lub obuoczny. Jednooczne podwójne widzenie może występować w podwichnięciu soczewki, w niezborności (astygmatyzmie), w przymgleniach rogówki, w początkowej zaćmie, w czasie leczenia nieprawidłowej korespondencji siatkówkowej i pozaśrodkowej fiksacji siatkówkowej, a także w zaburzeniach umysłowych.

W prawidłowych warunkach plamki w siatkówkach obu oczu odbierają ten sam obraz i w otaczającej człowieka przestrzeni jest on lokalizowany na wprost. Mówimy wówczas, że obie plamki korespondują ze sobą.

Obrazy padające na nosową część siatkówki lokalizowane są w skroniowej części otaczającej przestrzeni, a odbierane skroniową częścią siatkówki umiejscawiane są w nosowej części przestrzeni. Tak więc nosowa część siatkówki jednego oka koresponduje ze skroniową częścią siatkówki drugiego oka.

Obuoczne podwójne widzenie powstaje wówczas, gdy obrazy w prawym i lewym oku odbierane są przez niekorespondujące ze sobą miejsca w siatkówkach. Zanika ono przy zasłonięciu jednego oka.

Takie patologiczne podwójne widzenie powodują choroby, które są przyczyną nieprawidłowego ustawienia gałek ocznych lub zaburzają symetrię ich ruchów. Mogą to być niedowłady lub porażenia mięśni gałkoruchowych, guzy oczodołu, złamania oczodołu oraz ostry zez spowodowany dekompensacją zeza ukrytego.

Jeżeli powyższe zaburzenia powstają u małego dziecka, wówczas dochodzi do tłumienia obrazu z chorego oka lub powstaje nieprawidłowa korespondencja siatkówkowa albo brak korespondencji. Dzięki tym obronnym mechanizmom podwójne widzenie zanika w krótkim czasie.

U starszych dzieci, młodzieży i u dorosłych, na skutek mniejszej plastyczności ośrodkowego układu nerwowego, te obronne mechanizmy nie działają.

Podwójne widzenie patologiczne należy odróżnić od fizjologicznego, które występuje u wszystkich zdrowych osób, chociaż zwykle nie jest zauważane. W prawidłowych warunkach podczas fiksowania jakiegoś punktu, który widziany jest pojedynczo, wszystkie inne punkty położone bliżej i dalej niż punkt fiksowany, widziane są podwójnie.

Obrazy punktu położonego bliżej niż punkt fiksowany padają w obu oczach na skroniowe części siatkówek, a te obszary nie korespondują ze sobą, i punkt widziany jest podwójnie. Z kolei obrazy punktu położonego dalej niż fiksowany punkt, padają na nosowe, niekorespondujące części siatkówek, i również widziane są podwójnie (zob. ryc.).

Podwójne widzenie (diplopia) – przyczyny, objawy, leczenie
Ryc. W prawidłowych warunkach plamki w siatkówkach obu oczu odbierają ten sam obraz i w otaczającej człowieka przestrzeni jest on lokalizowany na wprost. Mówimy wówczas, że obie plamki korespondują ze sobą. Obrazy padające na nosową część siatkówki lokalizowane są w skroniowej części otaczającej przestrzeni, a odbierane skroniową częścią siatkówki umiejscawiane są w nosowej części przestrzeni. Tak więc nosowa część siatkówki jednego oka koresponduje ze skroniową częścią siatkówki drugiego oka.

Przez punkty węzłowe układu optycznego obojga oczu można przeprowadzić koło. Wszystkie punkty w naszym polu widzenia leżące na tym kole padają na tzw. korespondujące punkty siatkówki i dlatego widzimy je pojedynczo. Koło to nazywane jest horopterem. Np. obraz leżącego na horopterze punktu A powstaje dokładnie w plamkach obojga oczu (a i a1), podobnie obraz punktu C powstaje na korespondujących ze sobą punktach siatkówki c i c1 – wszystkie te obrazy widzimy pojedynczo. Wraz z nieustannym ruchem naszych gałek ocznych ciągle zmienia się położenie horopteru. Zależy on od ustawienia naszych oczu oraz od punktu, na którym akurat fiksujemy nasz wzrok. Horopter nieustająco zmienia swoje położenie – oddala się i przybliża, przechyla, przesuwa na boki. Obrazy przedmiotu leżącego w punkcie B znajdującego się poza horopterem tworzą na siatkówce obrazy w punktach b i b1, a obrazy punktu D znajdującego się przed horopterem powstają w niekorespondujących punktach siatkówki d i d1. Jeśli punkty B lub D znajdą się w pewnej większej odległości od horopteru to widoczne są podwójnie – nazywa się to dwojeniem fizjologicznym. Jeśli umiejscowimy np. ołówek w pewnej odległości od oczu i popatrzymy nie na niego a w dal, to po chwili zaobserwujemy, że widzimy go podwójnie, a zamykając po kolei prawe i lewe oko możemy wyraźnie zauważyć odmienne położenie obrazów. Jeśli obserwowany przedmiot znajduje się w niewielkiej przestrzeni tolerancji przed horopterem lub tuż za nim (nazywanej przestrzenią Panuma), mimo że teoretycznie powinniśmy zobaczyć ten przedmiot podwójnie, to tak się nie stanie. Kora mózgowa jest w stanie zlać te obrazy w jeden, a widzenie stanie się stereoskopowe (przestrzenne, trójwymiarowe).

Jak często występuje?

Fizjologiczne podwójne widzenie zauważają u siebie tylko niektóre osoby i dzieje się tak rzadko. Patologiczne podwójne widzenie występuje dosyć często.

Jak się objawia podwójne widzenie?

Fizjologiczne podwójne widzenie cechuje się tym, że fiksowany punkt widziany jest pojedynczo, a podwójnie widziane są wszystkie inne punkty. Natomiast w przypadku podwójnego widzenia patologicznego podwójnie widziany jest punkt fiksowany.

U małych dzieci można podejrzewać podwójne widzenie, jeżeli dziecko zaczyna nieprawidłowo trzymać głowę lub gdy przymyka jedno oko.

Dorosły chory stale widzi podwójnie, ewentualnie, przy niedużym podwójnym widzeniu, może się pojawić nieprawidłowe, wyrównawcze ustawienie głowy, gdyż dzięki niemu możliwe jest utrzymanie pojedynczego obuocznego widzenia, chociaż w części pola obuocznego spojrzenia.

Okresowo pojawiające się podwójne widzenie może występować w dużym ukrytym zezie z tendencją do dekompensacji. Porażenie spojrzenia poziomego lub pionowego nie powoduje podwójnego widzenia.

Co robić w razie wystąpienia objawów?

Konieczne jest badanie okulistyczne oraz neurologiczne.

Jak lekarz stawia diagnozę?

Okulista przeprowadza badania, których wyniki umożliwią stwierdzenie, jaki jest rodzaj podwójnego widzenia i które mięśnie działają nieprawidłowo.

W tym celu przeprowadza badanie wielkości kąta zeza w 9 ustawieniach oczu, badanie lokalizacji w przestrzeni oraz badanie z użyciem smugi świetlnej pozwalające zapisać diplogram.

Na diplogramie widoczne są obszary pola spojrzenia, w których występuje:

  • podwójne widzenie,
  • poziome lub pionowe rozchodzenie się obrazów,
  • odległość od siebie podwójnych obrazów obserwowanej smugi świetlnej.

Podczas badania podwójnego widzenia pacjent patrzy prawym i lewym okiem na smugę światła, mając czerwone szkło przed prawym okiem. Obrazy białej i czerwonej smugi świetlnej są połączone w obszarze pola spojrzenia, w którym podwójne widzenie nie występuje.

Jakie są sposoby leczenia?

Leczenie podwójnego widzenia powinno być przyczynowe. Jeżeli przyczyną jego wystąpienia jest porażenie mięśnia gałkoruchowego, to często konieczne okazuje się leczenie operacyjne mięśni. Można je jednak podjąć dopiero po upływie kilku miesięcy od pojawienia się objawów, gdyż niedowład może samoistnie ustępować, a podwójne widzenie zmniejsza się nawet do roku.

Przy niewielkim odchyleniu oka i niewielkim podwójnym widzeniu można stosować okulary pryzmatyczne, które nie zmieniają ustawienia oka, ale przesuwają obraz z niewłaściwego miejsca siatkówki na plamkę i w ten sposób usuwają podwójne widzenie. W zezie porażennym podaje się też toksynę botulinową A do mięśnia antagonisty porażonego mięśnia chorego oka.

Zabieg ten powoduje zmniejszenie kąta zeza porażennego, zmniejszenie podwójnego widzenia, zapobiega powstawaniu wtórnych zmian w mięśniach antagonistach i współpracujących. Najczęściej podaje się toksynę botulinową w podwójnym widzeniu spowodowanym porażeniem mięśnia prostego bocznego oka.

W podwójnym widzeniu spowodowanym ostrym zezem wskazana jest operacja mięśni gałkoruchowych.

Co zrobić po zakończeniu?

Chory wymaga okresowych kontroli okulistycznych.

Jak uniknąć diplopii?

Często nie ma sposobów zapobiegania wielu chorobom prowadzącym do podwójnego widzenia.

Podwójne widzenie – objawy, przyczyny, leczenie i ćwiczenia

Podwójne widzenie (diplopia) – przyczyny, objawy, leczenie

Fot: fizkes / gettyimages.com

Podwójne widzenie (diplopia) to stan, w którym chory widzi jednocześnie dwa obrazy. Zdwojenie to może w niektórych przypadkach być widoczne nawet jednym okiem. Każda tego typu sytuacja wymaga specjalistycznej diagnostyki i leczenia, które może obejmować operację.

Podwójne widzenie (dwojenie, diplopia) to stan, który najczęściej jest objawem choroby. Fizjologicznie występuje jedynie wtedy, gdy spogląda się na znajdujący się blisko przedmiot – wówczas elementy odległe widziane są podwójnie. Możliwa jest też odwrotna sytuacja.

Podwójne widzenie – objawy

Podwójne widzenie jest subiektywnym objawem, który polega na postrzeganiu dwóch obrazów tego samego obiektu. Mogą one być zlokalizowane względem siebie w poziomie, w pionie lub skośnie. Czasem zdarza się, że jeden z nich jest mniej ostry od drugiego.

Najczęściej zdwojenie znika po zamknięciu lub zasłonięciu jednego oka, ale możliwy jest też specyficzny przypadek, gdy objaw utrzymuje się po wykonaniu tej czynności – podwójne widzenie jednooczne.

Leia também:  Woda w kolanie – jakie są sposoby na wysięk i płyn w kolanie?

Lekarz badający chorego z diplopią może obserwować jednocześnie inne zjawiska, takie jak:

  • zaburzenia ruchomości gałek ocznych,
  • zaćma (zmętnienie soczewki oka),
  • anomalie budowy tęczówki lub rogówki.

Jak wygląda leczenie zeza? Dowiesz się tego z naszego filmu

Podwójne widzenie – przyczyny

Podstawową przyczyną podwójnego widzenia obuocznego są zaburzenia tzw. fuzji, czyli łączenia przez ośrodki wzrokowe obrazów pochodzących z obu oczu.

Fizjologicznie różnią się one ze względu na różny kąt obserwacji danego elementu przez gałki oczne, położone w pewnej odległości od siebie.

Dzięki możliwościom mózgu obrazy te są łączone, co pozwala na ocenę odległości i uzyskanie wrażenia trójwymiarowości.

Zaburzenia widzenia obuocznego mogą mieć przyczyny czynnościowe oraz organiczne, wynikające z chorób okulistycznych, neurologicznych lub endokrynologicznych. Podwójne widzenie u dzieci często spowodowane jest obecnością zeza. Jego przyczynami mogą być m.in.

nieleczone zaburzenia ostrości wzroku, wady rozwojowe czaszki lub mięśni zewnętrznych oka oraz schorzenia neurologiczne. W przypadku nieskorygowanej wady wzroku oko chore, „nie widząc” obserwowanego przedmiotu, nie ustawia się we właściwej pozycji (brak odpowiedniej fiksacji).

W przypadku zaburzeń anatomicznych lub neurologicznych, nawet przy właściwej ostrości widzenia skierowanie spojrzenia obu gałek w jedno miejsce jest niemożliwe ze względu na ograniczenie ruchomości przynajmniej jednej gałki ocznej.

Dwojenie obuoczne może pojawiać się u osób, które wcześniej prawidłowo widziały. Przyczynę może stanowić:

  • porażenie nerwów kontrolujących czynność zewnętrznych mięśni oka, odpowiedzialnych za jego ruchomość,
  • stan zapalny tkanek oczodołu,
  • wytrzeszcz (np. w przebiegu choroby Gravesa-Basedowa),
  • miastenia – choroba powodująca męczliwość mięśni i dwojenie nasilające się po dłuższym okresie aktywności i zmniejszające się lub ustępujące po okresie wypoczynku, np. snu.

Porażenie nerwów może być objawem udaru mózgu, stwardnienia rozsianego lub innych chorób ośrodkowego układu nerwowego. Podwójne widzenie jednooczne może być spowodowane podwichnięciem soczewki oka, wynikającym z procesu chorobowego lub urazu.

Przyczyny mogą również stanowić: choroba siatkówki, anomalia budowy tęczówki (np. wrodzony lub pooperacyjny otwór), rogówki lub tylnego odcinka gałki ocznej. W diagnostyce różnicowej przemijającego dwojenia uwzględnia się też stan zapalny.

Czasami diplopię powoduje wysuszenie rogówki w przebiegu zespołu suchego oka.

Co zrobić, aby mieć dobry wzrok? Zobacz nasz film i poznaj opinię eksperta

Podwójne widzenie – leczenie

Leczenie podwójnego widzenia obejmuje metody chirurgiczne i zachowawcze. Zabieg operacyjny może być niezbędny w pewnych postaciach zeza (gdy wykonuje się plastykę mięśni zewnętrznych oka), w przebiegu nowotworu oczodołu lub gałki ocznej, przy rekonstrukcji ścian oczodołu po urazach, niektórych chorobach siatkówki albo jeśli przyczyną dwojenia jest zaćma lub podwichnięcie soczewki.

Leczenie zachowawcze podwójnego widzenia spowodowanego zezem obejmuje w pierwszej kolejności korektę ewentualnych wad refrakcji zaburzających widzenie (przy pomocy okularów lub szkieł kontaktowych) oraz ćwiczenia pleoptyczne i ortoptyczne. W wybranych sytuacjach dwojenie można korygować, stosując specjalne okularowe soczewki lub nakładki pryzmatyczne.

Jeśli przyczyną diplopii są choroby neurologiczne lub endokrynologiczne, podstawowe znaczenie ma specjalistyczne leczenie schorzeń podstawowych. Powoduje ono najczęściej zatrzymanie postępu zaburzeń widzenia, a nawet ich częściowe lub całkowite cofnięcie.

Podwójne widzenie – ćwiczenia

W leczeniu zeza u dzieci duże znaczenie mają odpowiednio zaplanowane i wykonywane pod opieką ćwiczenia. W procesie leczenia udział biorą lekarz strabolog (okulista specjalizujący się w diagnostyce i terapii zeza) oraz ortoptysta (osoba prowadząca zajęcia z chorym).

Ćwiczenia pleoptyczne pozwalają na uzyskanie poprawy fiksacji niedomagającego (gorszego) oka na obserwowanym przedmiocie. Stosuje się w takim przypadku np. zasłanianie oka lepiej widzącego albo czasowe porażenie jego akomodacji atropiną (co powoduje znaczący spadek ostrości widzenia). Oba te zabiegi służą wymuszenie konieczności posługiwania się okiem mniej sprawnym.

Ćwiczenia ortoptyczne wykonywane są w celu uzyskania lepszej konwergencji oczu (kierowaniu się obu gałek na jeden punkt) oraz wspomagania rozwoju widzenia obuocznego. Każdy przypadek podwójnego widzenia jest przeciwwskazaniem do kierowania pojazdami i urządzeniami mechanicznymi, wykonywania zadań wymagających widzenia obuocznego lub pracy na wysokości.

Jak działa oko? Odpowiedź znajdziesz w filmie


Czy artykuł okazał się pomocny?

Czym jest podwójne widzenie i jak to leczyć?

Szczegóły
Utworzono: 09 czerwiec 2021

Wzrok to jeden ze zmysłów, dzięki któremu możemy odbierać świat. Dzięki oczom rozpoznajemy otaczające nas obrazy.

Utrata wzroku lub jego pogorszenia ma ogromny wpływ na codzienne funkcjonowania. Istnieje wiele schorzeń i wad wzroku. Jedną z nich jest diplopia, czyli podwójne widzenie.

Na czym polega diplopia, czym jest ona spowodowana, aż wreszcie jak wygląda jej leczenie? Zapraszamy do lektury. 

Na czym polega podwójne widzenie? 

Diplopia sama w sobie nie jest schorzeniem, ale objawem choroby oczu lub układu nerwowego. Najczęściej wynika z nieprawidłowego ułożenia gałek ocznych. Zaburzenie to może wystąpić nagle i być przyczyną braku współpracy miedzy siatkówkami oczu, czego konsekwencją jest podwójne widzenie.

Wówczas osoba chora widzi jednocześnie dwa obrazy tego samego przedmiotu. Często diplopii towarzyszy także zez, opadanie powiek, zawroty głowy, nudności, ból w okolicach skroni i oczu. Podwójne widzenie może dotyczyć jednego oka lub być dwuoczne. Jeśli zaobserwujesz u siebie diplopię, niezwłocznie zgłoś się do okulisty.

Zjawisko to może świadczyć o zaburzeniach neurologicznych lub związanych z narządem wzroku

Przyczyn podwójnego widzenia może być kilka. Diplopia pojawia się w momencie, gdy dany przedmiot widziany w obu oczach nie skupia się prawidłowo na siatkówce i nie ulega złożeniu w jeden obraz w mózgu.

Zazwyczaj jest to związane z nieprawidłowym ustawieniem gałek ocznych względem siebie lub z zaburzonym załamywaniem światła na osi optycznej oczu. Jeśli wraz z podwójnym widzeniem pacjent odczuwa zawroty głowy, prawdopodobnie cierpi na chorobę układu nerwowego.

Oto najczęstsze przyczyny podwójnego widzenia związane z narządem wzroku:

  • zaćma, 
  • cukrzyca, 
  • uszkodzenie rogówki spowodowane infekcją,
  • nadciśnienie tętnicze, 
  • niedowłady lub porażenia mięśni poruszających gałkami ocznymi, 
  • nowotwory i guzy oczodołu, 
  • porażenia nerwów odpowiedzialnych za ruchy gałek ocznych, 
  • stany zapalne w obrębie oczodołu, 
  • urazy mechaniczne oka lub oczodołu, 
  • zez, który jest następstwem zeza ukrytego, 
  • wytrzeszcz oczu. 

Jak leczy się podwójne widzenie?

Jeśli pojawia się podwójne widzenie należy niezwłocznie udać się do okulisty w celu wykonania specjalistycznych badań wzroku. Konieczna jest dokładna diagnostyka i określenie przyczyny wystąpienia diplopii. W przypadku zaburzenia u dzieci (spowodowanego zezem) poprawę może przynieść wykonywanie ćwiczeń pod okiem specjalisty.

Poprawiają one fiksację chorego oka na obserwowanym przedmiocie za pomocą kierowania obu oczu na jeden punkt. W przypadku osób dorosłych jedną z metod leczenia jest zabieg chirurgiczny w obrębie mięśni odpowiedzialnych za ruchy gałek ocznych.

Jeśli natomiast odchylenie w ustawieniu oczu nie jest duże, wadę tę można korygować dobierając okulary wyposażone w szkła pryzmatyczne

Diplopia (podwójne widzenie)- przyczyny, objawy, leczenie

Diplopia może mieć podłoże w zaburzeniach działania ośrodkowego układu nerwowego lub porażeniu ośrodków motorycznych oka. Może zostać także wywołana działaniem substancji odurzających, jako skutek uboczny niektórych leków lub jako objaw chorób jak stwardnienie rozsiane, miastenia czy wirusowe zapalenie mózgu.

Diplopia polega na podwójnym widzeniu obrazów przedmiotów. Zazwyczaj jest spowodowana uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego ale może mieć także podłoże w innych chorobach. Podwójne widzenie może być wywołane schorzeniami takimi jak:

  • Podwinięcie rogówki
  • Niezborność astygmatyczna
  • Przymglenie rogówki
  • Początkowy rozwój zaćmy
  • Fiksacja siatkówkowa
  • Zaburzenia umysłowe
  • Niedowład lub porażenie mięśni gałkoruchowych
  • Guzy oczodołu
  • Złamania oczodołu
  • Ostry zez
  • Choroba Gravesa-Basedowa
  • Nadciśnienie tętnicze
  • Urazy głowy
  • Choroby układu nerwowego (tętniaki, udary, stwardnienie rozsiane, bolerioza)
  • Nerwica
  • Wady wzroku
  • Źle dobrane okulary

Diplopia nie jest chorobą, a jedynie objawem i dolegliwością znacznie pogarszającą jakość życia codziennego. Najczęściej jej pojawienie się świadczy o rozwoju jakiejś choroby.

Podwójne widzenie można podzielić na fizjologiczne i patologiczne. Pierwszy typ jest zazwyczaj niezauważalny i występuje nawet u zdrowych osób.

Fizjologiczne podwójne widzenie charakteryzuje się tym, że główny punkt widziany jest pojedynczo, a inne punkty znajdujące się w tle są widziane podwójnie.

W przypadku podwójnego widzenia patologicznego, już punkt główny jest widziany podwójnie. Diplopia patologiczna jest schorzeniem występującym często.

Obuoczne podwójne widzenie powstaje na skutek zaburzeń i nieprawidłowości odbierania obrazów przez prawe i lewe oko, poprzez ich niewłaściwy, wspólny odbiór na siatkówce. Po zasłonięciu jednego oka, podwójne widzenie ustaje.

Leia também:  Opieka na osobą chorą na Parkinsona

Diplopia charakteryzuje się podwójnym widzeniem przedmiotów. Bardzo często mogą towarzyszyć temu bóle głowy, nudności, ból w okolicach skroni lub oczu, a także ból odczuwany podczas ruchów gałek ocznych.

W celu zdiagnozowania objawów podwójnego widzenia, niezbędna jest jak najszybsza konsultacja lekarska – okulistyczna oraz badanie neurologiczne.

Badania przeprowadzane przez lekarza określają przyczynę nieprawidłowego widzenia (najczęściej przeprowadza się badania wielkości kąta zeza w dziewięciu ustawieniach oczu, badanie lokalizacji w przestrzeni, a także badanie z użyciem smugi świetlnej).

Dodatkowo może okazać się konieczne wykonanie badania obrazowego głowy i oczodołów, a także wyeliminowanie innych chorób neurologicznych, chorób kręgosłupa, mięśni, chorób tarczycy lub chorób zakaźnych. Jeżeli podwójne widzenie jest objawem innej choroby niezwiązanej z okulistyką, leczenie powinno zostać podjęte u lekarza specjalisty np. endokrynologa, neurologa lub laryngologa.

Leczenie podwójnego widzenia opiera się na terapii przyczynowej. Często przeprowadza się zabiegi operacyjne, jeżeli patogeneza choroby leży w porażeniu mięśnia gałkoruchowego.

W sytuacji niewielkich dolegliwości i niewielkim podwójnym widzeniu zazwyczaj zaleca się okulary pryzmatyczne. W przypadku wystąpienia zeza porażennego często aplikuje się toksynę botulinową do mięśnia antagonisty porażonego mięśnia. Dzięki temu następuje zmniejszenie kąta zeza oraz jednocześnie zmniejszenie podwójnego widzenia.

Podwójne widzenie występuje nawet w przypadku zasłonięcia jednego oka i może mieć podłoże w zespole Marfana, astygmatyzmie czy przymgleniach rogówki. W tym typie diplopii także stosuje się leczenie przyczynowe.

Podwójne widzenie może się pojawić także u małych dzieci i objawia się zamykaniem jednego oka lub nieprawidłowościami w trzymaniu głowy.

To także może cię zainteresować:

Podwójne widzenie – przyczyny, objawy, leczenie

Podwójne widzenia (diplopia) może być symptomem występowania w organizmie różnych chorób. Gdy dojdzie do tej dolegliwości należy skonsultować się z okulistą, który pomoże zdiagnozować przyczynę podwójnego widzenia.

1. Podwójne widzenie – przyczyny

Diplopia polega na podwójnym widzeniu obrazów. Często jest ona spowodowana zaburzeniami ośrodkowego układu nerwowego lub zaburzeniami ośrodków motorycznych oka. Nie jest to choroba, a dolegliwość, która może świadczyć o występowaniu innych chorób w organizmie. Zazwyczaj podwójne widzenie jest symptomem jakiegoś schorzenia.

Podwójne widzenie może także wystąpić na skutek działania substancji odurzających lub leków. Podwójne widzenie powstaje w wyniku przyjęcia nieprawidłowej pozycji gałek ocznych, podczas gdy gałki nie korespondują ze sobą. Gdy obraz powstaje w nieodpowiednich miejscach siatkówki, człowiek zamiast wyraźnego jednego obrazu, widzi dwa.

Podwójne widzenie wymaga diagnostyki u lekarza okulisty

Wyróżnia się dwa rodzaje podwójnego widzenia – widzenie fizjologiczne oraz patologiczne. Widzenie fizjologiczne charakteryzuje się tym, iż obraz główny widziany jest pojedynczo, zaś przedmiot poza nim, znajdujący się w tle – ulega zdwojeniu. Pierwszy rodzaj podwójnego widzenia nie stwarza powodów do niepokoju, występuje u osób zdrowych.

Diplopia patologiczna występuje dosyć często, polega na podwójnym widzeniu przedmiotu głównego, na który skierowany jest wzrok. Ten rodzaj diplopii jest stanem, który może świadczyć o występowaniu choroby w organizmie człowieka. Działanie mózgu w kwestii widzenia polega na tłumieniu, co oznacza, że mózg ignoruje dodatkowy obraz, a tym samym, zapobiega podwójnemu widzeniu.

Podwójne widzenie może mieć różne podłoże. W przypadku diplopii dochodzi do obuocznego lub jednoocznego widzenia.

Jednooczne widzenie może być spowodowane chorobą rogówki lub soczewki, przymgleniem lub bliznami rogówki, astygmatyzmem, zaćmą, a także podwinięciem rogówki.

W wyniku niedowładów mięśni poruszających oczami lub ograniczenia ruchu oczu może dojść do obuocznego podwójnego widzenia.

Przyczynami obuocznego podwójnego widzenia są także: guzy lub złamanie oczodołu, urazy głowy, nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, miastenia, choroby układu nerwowego (udary, tętniaki, stwardnienie rozsiane, borelioza, infekcje wirusowe), zatrucie substancjami toksycznymi, choroba Gravesa-Basedowa. Podwójne widzenie obuoczne może występować również wskutek źle dobranych okularów, w przypadku wad wzroku, lub w przypadku nerwicy.

2. Podwójne widzenie – objawy

Leczenie diplopii polega na zwalczaniu przyczyn podwójnego widzenia. Podwójne widzenie nie zawsze występuje wraz z innymi objawami. W niektórych przypadkach oprócz podwójnego widzenia mogą wystąpić bóle głowy, nudności, ból zlokalizowany w okolicy oczu lub skroni, niepoprawne ustawienie oczu, odczuwalny ból podczas ruchu gałek ocznych.

3. Podwójne widzenie – leczenie

Aby zdiagnozować przyczyny podwójnego widzenia specjalista (strabolog) zleca badania równowagi mięśniowej oraz widzenia obuocznego. Ponadto lekarz może zadecydować o konieczności wykonania dodatkowych badań, (np.

badania obrazowe głowy i oczodołów, badanie stanu naczyń (USG Doppler), ocena kręgosłupa szyjnego, badania w kierunku chorób mięśni, chorób tarczycy oraz chorób zakaźnych).

W momencie rozpoznania podłoża podwójnego widzenia, zaleca się podjęcie leczenie u odpowiedniego specjalisty, np. laryngologa, endokrynologa, czy neurologa.

Potrzebujesz konsultacji z lekarzem, e-zwolnienia lub e-recepty? Wejdź na abcZdrowie Znajdź Lekarza i umów wizytę stacjonarną u specjalistów z całej Polski lub teleporadę od ręki.

Podwójne widzenie (diplopia) – przyczyny. Co oznacza?

Podwójne widzenie świadczy o występowaniu innych chorób. Samo w sobie nie jest schorzeniem, ale sygnalizuje różne zaburzenia. Warto zatem zawsze sprawdzać jego objawy. Żadnej z chorób oczu nie wolno bagatelizować, a odnalezienie przyczyn podwójnego widzenia pozwala na skierowanie do odpowiedniego specjalisty.

źrodło:123RF

Pojawienie się podwójnego widzenia zawsze wymaga konsultacji lekarskiej. To zjawisko dotyczy obu oczu, ale może też występować tylko w jednym oku.

Najczęściej jego podłożem jest nieprawidłowe ułożenie gałek ocznych. To dość uciążliwa przypadłość, ale także dość groźna. Może wskazywać na początek poważnych schorzeń.

Dlatego dobrze mieć wiedzę na jej temat i szybko zdiagnozować u lekarza specjalisty.

Co oznacza podwójne widzenie?

Widzenie podwójne inaczej zwane jako diplopia, to widzenie jednego przedmiotu jako dwóch obiektów. Zmiany w ustawieniach gałek ocznych doprowadzają do powstawania obrazu w różnych miejscach siatkówki. To powoduje, iż taka osoba widzi podwójnie.

Często jest to problem medyczny dość trudny do zdiagnozowania, obejmuje bowiem wiele dyscyplin medycyny. Wszystkie choroby, które są przyczyną takiego nieprawidłowego ustawienia gałek ocznych lub zaburzenia symetrii ruchów tych gałek są podstawowymi przyczynami pojawiania się podwójnego widzenia.

W jaki sposób dochodzi do takich anomalii? Przy prawidłowym działaniu narządu wzroku, plamki w siatkówkach obu oczu odbierają zawsze ten sam obraz. Przedmiot, na którym jest skupiona uwaga, leży na wprost oczu. Lekarze twierdzą, iż plamki oczu korespondują ze sobą.

Nieprawidłowe obuoczne widzenie powstaje w sytuacjach odbierania obrazów w prawym i lewym oku za pośrednictwem niekorespondujących ze sobą miejscach w siatkówkach. Każdy obraz jest wtedy widziany podwójnie. Takie podwójne widzenie znika tylko przy zasłonięciu jednego oka. 

Podwójne widzenie to często początek innych chorób o podłożu:

  • okulistycznym, 
  • neurologicznym, 
  • internistycznym,
  • neurochirurgicznym. 

Pacjenci określają ten stan jako jeden z najbardziej uciążliwych w życiu codziennym. Takie postrzeganie przedmiotów utrudnia już samo chodzenie, prowadzenie samochodu czy czytanie książek. Pierwszym krokiem w diagnozie powinna być zawsze wizyta u okulisty.

Pierwszy podstawowy podział przyczyn podwójnego widzenia to rozróżnienie przyczyn fizjologicznych i patologicznych. 

Diplopia fizjologiczna nie jest stanem niepokojącym. W tych przypadkach przedmiot, na którym jest skupiona odwaga, widziany jest pojedynczo. Tylko przedmioty przed i za nim są widziane podwójnie. Ale to zjawisko lekarze traktują jako naturalny objaw, występujący u każdego zdrowego człowieka.

Poważniejsze problemy wywołuje podwójne widzenie o podłożu patologicznym. W tych przypadkach jest ono wywołane różnymi schorzeniami. 

Do najczęściej występujących zaliczane są:

  • ostry zez,
  • guzy oczodołu,
  • pierwsza faza zaćmy,
  • podwinięcie rogówki,
  • przymglenie rogówki,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • stwardnienie rozsiane, 
  • borelioza,
  • udar,
  • tętniak,
  • wady wzroku,
  • nerwice,
  • nieprawidłowo dobrane okulary,
  • złamania oczodołu,
  • zaburzenia umysłowe,
  • zmiany w nerwach gałkoruchowych.

Często przyczyną podwójnego widzenia mogą być inne choroby współtowarzyszące, takie jak cukrzyca czy miastenia. Niekiedy zatrucie lekami lub substancjami toksycznymi jest również przyczyną tego typu schorzenia. Jest to także niekiedy powikłanie po przebytych operacjach okulistycznych. 

  • Zdrowie
  • Wylew w oku – co robić? Przyczyny i leczenie
  • Przeczytaj artykuł
Leia também:  Como amansar um gato de rua (com imagens)

Atak podwójnego widzenia 

Co robić jeśli wystąpi nagłe podwójne widzenie? Jeżeli pojawi się atak podwójnego widzenia należy niezwłocznie udać się do lekarza. Każdy chory dotknięty tą przypadłością nie widzi jednego wyraźnego obrazu, ale dwa.

Taki atak to sygnał od organizmu o występowania jakiejś choroby w ciele człowieka.

Bardzo często, obok samego widzenia podwójnych obrazów, pojawiają się bóle w okolicach oczu i skroni, ból przy każdym ruchu gałki ocznej, a także nudności czy nawracające bóle głowy. 

Jakie działania podejmuje lekarz, aby postawić diagnozę i zalecić właściwe leczenie ataku podwójnego leczenia? 

  • dokładny wywiad z pacjentem o okolicznościach zaburzeń (kiedy doszło do podwójnego widzenia, jak długo się utrzymuje, jakie ma objawy towarzyszące),
  •  badanie równowagi mięśniowej oczu (na ekranie Hessa),
  •  badanie widzenia obuocznego,
  • badanie przy użyciu smugi świetlnej,
  • badanie obuocznego widzenia na synoptoforze,
  • ocena ustawienia głowy.

Dopiero po przeprowadzeniu szczegółowych badań, lekarz może ocenić stopień ataku podwójnego widzenia i skierować ewentualnie na dalsze badania. Bardzo często niezbędna jest konsultacja innych specjalistów (neurologa, onkologa, internisty, endokrynologa czy laryngologa), aby wdrożyć odpowiednie leczenie. 

Podwójne widzenie z daleka  

Podwójne widzenie z daleka bardzo utrudnia codzienne czynności. Ale jest kilka objawów, które pomagają je rozpoznać. Oto one:

  • niestabilne chodzenie, głównie w trakcie wchodzenia po schodach czy pokonywaniu nierówności,
  • niewyraźne widzenie,
  • dezorientacja w terenie,
  • chwytanie przedmiotów obok nich,
  • trudności w rozpoznawaniu przedmiotów,
  • zawroty głowy.

Z pewnością dla osób z podwójnym widzeniem nie jest wskazane prowadzenie samochodu ani też używanie maszyn, których działanie mogłoby zranić innych. 

Podwójne widzenie z daleka jest z reguły obuoczne. Chory widzi niewyraźnie, ale nie tylko. Ta przypadłość powoduje, iż widzi się dodatkowe obrazy tego samego przedmiotu w pionie lub poziomie. Niektórzy widzą przedmioty nawet ukośnie lub w dużym przechyle.

Medycyna potrafi skutecznie leczyć takie niedoskonałości. Niekiedy potrzebne jest operacyjne leczenie mięśni, aby zlikwidować porażenie mięśnia gałkoruchowego. Przy niezbyt dużych odchyleniach stosowane są okulary pryzmatyczne, które korygują i przestawiają obrazy.

Ostatnio też podawana jest toksyna botulinowa, która skutecznie zmniejsza podwójne widzenie.

W przypadku jakichkolwiek podejrzeń co do podwójnego widzenia należy zgłosić się do lekarza, rozpocząć zalecane leczenie i poddawać się okresowym kontrolom. 

Czytaj też:

Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!

Diagnostyka diplopii

Zakład Patofizjologii Widzenia Obuocznego i Leczenia Zeza I Katedry Chorób Oczu Uniwersytetu Medycznego w Łodzi

  • Podwójne widzenie może być pierwszym objawem poważnych schorzeń, takich jak choroba nowotworowa lub zagrażająca życiu patologia wewnątrzczaszkowa
  • Celem artykułu jest przedstawienie najczęstszych problemów diagnostycznych związanych z objawem podwójnego widzenia, jakie można spotkać w praktyce klinicznej

Podwójne widzenie (diplopia) jest objawem polegającym na stałym lub okresowym widzeniu podwójnego obrazu pojedynczego obiektu. Może mieć charakter jedno- bądź obuoczny.

Niewątpliwie stanowi jedną z najbardziej uciążliwych zgłaszanych przez pacjentów dolegliwości ze strony narządu wzroku o niezwykle różnorodnej etiologii – od nieskorygowanego astygmatyzmu do zagrażających życiu patologii wewnątrzczaszkowych.

Może stanowić pierwszy objaw poważnych schorzeń, takich jak choroba nowotworowa, a także wystąpić jako powikłanie zastosowanej farmakoterapii.

Z uwagi na wspomnianą mnogość czynników etiologicznych zgłaszane przez chorego dwojenie wymaga przeprowadzenia wnikliwej diagnostyki różnicowej. Wiedza na temat najczęstszych przyczyn pozwala zarówno na właściwe ukierunkowanie wstępnego badania podmiotowego i przedmiotowego, jak i zaplanowanie dalszych etapów diagnostyki, w tym badań specjalistycznych.

Starannie zebrany wywiad, uzupełniony o umiejętnie przeprowadzone badanie, znacząco ułatwia praktykującemu neurologowi rozpoznanie wzorca dwojenia, pozwalając jednocześnie na zawężenie listy potencjalnych przyczyn.

Niekiedy jednak konieczna staje się dokładniejsza diagnostyka przeprowadzona przez okulistę z doświadczeniem w strabologii, najczęściej w poradni leczenia zeza.

Dwojenie fizjologiczne

Omawiając zagadnienie podwójnego widzenia, nie sposób nie wspomnieć o zjawisku, jakim jest dwojenie fizjologiczne. To nic innego jak dwojenie występujące przy prawidłowym widzeniu obuocznym.

Dotyczy obrazów położonych na zewnątrz przestrzeni Panuma, czyli obszaru, w którym możliwa jest fuzja obrazów pochodzących z obojga oczu. Najczęściej obiekt znajdujący się przed lub za punktem fiksacji postrzegany jest jako podwójny.

Ponieważ mózg zwykle tłumi ten efekt, większość pacjentów nie jest świadoma tego zjawiska. Dostrzeżony przez dzieci lub dorosłych może zostać mylnie zinterpretowany jako patologiczne podwójne widzenie i być przyczyną zgłoszenia się do izby przyjęć bądź specjalisty.

 W przypadku badania przedmiotowego przeprowadzanego u takich pacjentów nie stwierdza się zaburzeń ruchomości gałek ocznych.

Dwojenie jedno- czy obuoczne?

Jednym z najistotniejszych i podstawowych elementów wstępnej diagnostyki podwójnego widzenia jest ustalenie, czy jest ono jedno- czy obuoczne, ze względu na zupełnie odmienne przyczyny obu tych zaburzeń. Nierzadko dochodzi do poważnych pomyłek dia…

epizody podwójnego widzenia, – Salon Optyczno-Okulistyczny Optolens

Specjaliści dzielą podwójne widzenie na fizjologiczne i patologiczne. W pierwszej sytuacji przedmiot na który patrzymy, na którym skupiamy wzrok, widziany jest pojedynczo, a te za nim i przed nim – podwójnie.

Kiedy zbyt długo wpatrujemy się w ten centralny przedmiot, nasza świadomość rejestruje ten epizod podwójnego widzenia, prędko więc mrugamy oczami i dyskomfort znika. Widzenie podwójne patologiczne zaczyna się wtedy, kiedy rozdwojeniu ulega ów przedmiot centralny.

Może to być objaw wielu chorób – nie tylko nieprawidłowego ustawienia gałek ocznych czy zaburzeń symetrii ich ruchu, ale także problemów neurologicznych a nawet cukrzycy czy boreliozy.

Każdy epizod podwójnego widzenia patologicznego powinien skutkować zgłoszeniem się do lekarza i przeprowadzeniem badań diagnostycznych.

Jeśli diplopii towarzyszą inne gwałtowne objawy (problemy z wypowiadaniem się, drętwienie jednej strony ciała, niepokój) może to być objaw udaru i należy niezwłocznie wezwać pogotowie.

Podwójne widzenie może też być efektem udaru już przebytego i wtedy konieczna jest rehabilitacja.

Diplopia – przyczyny

Okulistyczne przyczyny pojawiania się epizodów diplopii o charakterze jedno- lub obuocznym to m. in.:

  • podwichnięcie soczewki w przebiegu urazu oka
  • astygmatyzm
  • uszkodzenia/stany zapalne/blizny rogówki
  • wczesna faza zaćmy
  • stożek rogówki (rodzaj jej zniekształcenia)
  • uszkodzenie oczodołu.

Obok w/w przyczyn bezpośrednio związanych z chorobami gałki ocznej, za podwójne widzenia odpowiadać też mogą inne choroby, na które leczymy się i wiemy o ich istnieniu, ale także te, które zamierzają się dopiero ujawnić:

  • choroby neurologiczne (wspomniany już udar, ale także tętniaki, guzy oraz silne infekcje wirusowe czy bakteryjne jak borelioza)
  • wysokie nadciśnienie
  • zaburzenia hormonalne (np. związane z pracą tarczycy)
  • cukrzyca
  • urazy głowy (np. w przebiegu wypadków).

Za kłopoty z podwójny widzeniem odpowiadać też mogą bardzo banalne kwestie jak źle dobrane okulary (np. „plusy” lub „minusy” bez niezbędnej korekcji astygmatyzmu) czy po prostu niezdiagnozowana wada wzroku (np.

kiedy dziecko ją ukrywa, bo wstydzi się nosić okulary). Przejściowa diplopia charakterystyczna jest dla pacjentów poddawanych zabiegom chirurgicznym (w tym zabiegom laserowym) na gałce/gałkach ocznych.

Także zez ukryty lubi manifestować się epizodami podwójnego widzenia.

Zasady postępowania

Jak łatwo zauważyć, ilość możliwych przyczyn pojawiających się epizodów diplopii jest bardzo duża i wiąże się ze źródłami o nieporównywalnej wadze. Dlatego nie powinno się tego rodzaju objawów bagatelizować. Diagnostyka często wymaga współpracy lekarzy wielu specjalności (m.

in.: okulista, neurolog, endokrynolog). Warto zapamiętać, że podwójne widzenie samo w sobie nie jest jednostką chorobową – jest jedynie manifestacją jakiegoś toczącego się procesu chorobowego albo dowodzi błędu na etapie diagnostyki (np. w przypadku złego doboru szkieł okularowych).

Dlatego nie powinno się zżymać, kiedy okulista przeprowadza poszerzony wywiad z pacjentem, żeby ustalić w jakich okolicznościach pojawiają się epizody podwójnego widzenia oraz jakie dodatkowe objawy im towarzyszą.

Leczenie podwójnego widzenia zależy więc od jego bezpośredniej przyczyny. W grę wchodzą więc i okulary, i operacyjne leczenie mięśni i interwencja onkologiczna, kiedy diplopia pojawia się w przebiegu choroby nowotworowej. W znakomitej większości przypadków odpowiednie leczenie prowadzi do eliminacji uciążliwych epizodów diplopii.

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*