Ostry ból żołądka – jakie mogą być przyczyny?

Jedną z najczęstszych dolegliwości u dziecka z jaką zmaga się niemalże każda mama już od pierwszych miesięcy życia swojej pociechy jest ból brzucha. Może być on efektem fizjologicznych zmian zachodzących w organizmie lub sygnałem informującym o poważnych jednostkach chorobowych, przy których niezbędne jest szybkie działanie.

Z uwagi na fakt, iż ból jest subiektywnym odczuciem, nie można zmierzyć jego natężenia. U mniejszych pacjentów ból manifestuje się wyłącznie niepokojem dziecka i problematyczne jest określenie jego lokalizacji. Często ma on charakter czynnościowy, wynikający z nieprawidłowej pracy jelit, zaburzeń flory bakteryjnej czy zaburzeń trawienia.

Zdarza się jednak, że ból brzucha jest poważnym sygnałem ostrzegawczym np. w przebiegu zapalenia wyrostka robaczkowego. Bardzo ważna jest rola rodziców, którzy jako pierwsi muszą wychwycić niepokojące sygnały świadczące o dolegliwościach najmniejszych pacjentów.

Muszą oni wykazać się dużą czujnością i trafnie rozpoznać objawy choroby.

U starszych dzieci potrafiących nazwać i ocenić swoje dolegliwości rozpoznanie jest zdecydowanie łatwiejsze. Rolą rodzica jest ocena nasilenia bólu i wdrożenie właściwego postępowania. Nie można nigdy bagatelizować dolegliwości zgłaszanych przez dzieci. W sytuacjach wątpliwych zawsze należy skonsultować się z lekarzem.

Ostry ból żołądka – jakie mogą być przyczyny?

Czerwone flagi

Ból brzucha u dzieci jest szczególnie niebezpieczny jeśli współistnieje z innymi niebezpiecznymi symptomami. Należy zwrócić uwagę na następujące objawy:

  • gorączka lub stan podgorączkowy,
  • zaparcia lub biegunki (zwłaszcza z domieszką krwi lub ropy w kale),
  • zaburzenia przyrostu masy ciała, a długofalowo również wzrostu,
  • bóle stawowe,
  • zaburzenia połykania,
  • długotrwałe bądź nawracające wymioty,
  • zmiany okołoodbytnicze,
  • wypuklenie powłok brzucha,
  • apatia, zmęczenie, niechęć do zabawy, senność,
  • wymioty.

Niepokoić rodziców powinien też ból zlokalizowany w prawej górnej i dolnej ćwiartce brzucha, wybudzający dziecko ze snu lub promieniujący do pleców/kończyn dolnych. W powyższych przypadkach należy zwrócić się do lekarza, ponieważ dolegliwości mogą świadczyć o toczącej się poważnej chorobie (np. zapalenie wyrostka robaczkowego).

Niezwykle ważna jest obserwacja bólu – w jakich sytuacjach się pojawia, jak długo trwa, jak często powtarza się dolegliwość, jaka jest jego lokalizacja i charakter, czy ustępuje sam, czy wymaga podania leków przeciwbólowych, czy ból odrywa dziecko od zabawy. Nie bez znaczenia jest też dokładny wywiad rodzinny. Wszystkie te dane będą w razie potrzeby istotną informacją diagnostyczną.

Ból brzucha u dziecka może przebiegać bardzo podstępnie, od błahych słabo nasilonych dolegliwości po ostre stany zagrożenia życia. Każda mama słysząc od dziecka “boli brzuszek” staje przed nie lada wyzwaniem odróżnienia zwykłego czynnościowego bólu od bardzo poważnej choroby.

Najważniejsze przyczyny bólu brzucha u dziecka

Przyczyny bólu brzucha u dzieci mogą być bardzo różne. Należą do nich: stres, łapczywe spożywanie posiłków czy alergie/nietolerancje pokarmowe, które stają się coraz bardziej powszechne także wśród małych pacjentów.

W ostatnim przypadku należy zwracać uwagę na reakcję organizmu na spożywane produkty.

Jednak nie należy samodzielnie ich eliminować z diety bez konsultacji medycznej, ponieważ takie postępowanie często prowadzi do niedoborów w diecie dziecka!

Nie można także bagatelizować wpływu emocji na układ pokarmowy. Ból brzucha u dziecka bardzo często może być spowodowany przez rozmaite bodźce psychiczne (trudności w szkole, rozregulowany tryb życia, sytuacja rodzinna).

Najczęściej ból brzucha u dzieci wynika z zaparcia stolca – to sytuacja, kiedy zauważalnie spada częstotliwość wypróżnień oraz gdy konsystencja stolca staje się twarda, a dziecko ma trudność z jego oddaniem. Wówczas warto wzbogacić dietę w ciemne pieczywo, warzywa i owoce, które są źródłem błonnika. Należy dbać o odpowiednie nawodnienie dziecka – preferowana jest podaż wody mineralnej.

Najczęstsze przyczyny bólów brzucha:

  • alergie/nietolerancje pokarmowe,
  • zaburzenia stresowe (wywiad rodzinny),
  • łapczywe spożywanie posiłków,
  • zaparcia,
  • infekcje żołądkowo-jelitowe.

Większość bólów brzucha spowodowanych jest przez błahe, niewymagające interwencji stany. Zdarzają się jednak stacje niebezpieczne, które absolutnie nie powinny zostać zbagatelizowane. Bardzo ważnym zadaniem rodzice jest szybkie i trafne rozpoznanie stanów “groźnych”.

Najgroźniejsze przyczyny bólów brzucha:

  • zapalenie wyrostka robaczkowego,
  • kamica pęcherzyka żółciowego / kamica przewodowa,
  • wgłobienie jelit,
  • niedrożność jelit,
  • kamica nerkowa,
  • wodonercze,
  • ostre zapalenie nerek.
  • ostre / przewlekle zapalenie trzustki,
  • choroby nowotworowe.

Wszystkie wymienione wyżej sytuacje mogą stanowić zagrożenie życia, dlatego też dziecko skarżące się na przewlekły i utrzymujący się pomimo leczenie ból brzucha powinno zawsze zostać zbadane przez lekarza pediatrę.

Ból brzucha u dziecka – co podać, jak postępować?

Bardzo często ból objawia się jako dokuczliwe skurcze brzucha, wówczas ulgę może przynieść podanie preparatu NoSpa. Warto także pamiętać o sprawdzonych naturalnych metodach walki z dolegliwościami ze strony przewodu pokarmowego np.:

  • napar miętowy,
  • rumianek,
  • słaba gorzka herbata,
  • masaż brzuszka i ciepłe okłady.

W każdej sytuacji, gdy nie potrafimy sobie poradzić z bólem brzucha u dziecka, należy skonsultować się z lekarzem. Bardzo przydatne jest wykonanie USG jamy brzusznej. Pozwoli ono wykluczyć najgroźniejsze przyczyny bólu brzucha. USG jest badaniem z wyboru u dzieci, jest bezinwazyjne i bezbolesne. Najlepiej, jeśli jest wykonane przez radiologa z doświadczeniem pediatrycznym.

Poza zaburzeniami funkcji przewodu pokarmowego dolegliwości bólowe lokalizujące się w jamie brzusznej mogą wynikać z nieprawidłowej funkcji innych układów i wiązać się z poważnymi chorobami.

Dlatego nie należy lekceważyć objawów bólowych, każdorazowo wskazane jest dokładne zebranie wywiadu oraz szczegółowe badanie przedmiotowe dziecka wykonane przez doświadczonego pediatrę, w razie konieczności także badanie USG.

Ostry ból żołądka – jakie mogą być przyczyny?

Zapalenie wyrostka robaczkowego

est jedną z “groźnych” przyczyn bólu brzucha u dzieci. Stan ten zawsze wymaga interwencji lekarskiej, a jego wczesne i prawidłowe rozpoznanie jest kluczowe dla powodzenia leczenia.

Przeoczone i nierozpoznane zapalenie wyrostka może doprowadzić do zapalenia otrzewnej i nierzadko do zgonu.

Dlatego też bóle brzucha nigdy nie powinny być bagatelizowane, a każde dziecko należy traktować indywidualnie i z odpowiednią wnikliwością.

Przyczyny ostrego zapalenia wyrostka:

Do zapalenia wyrostka robaczkowego dochodzi, gdy jego światło zostanie zablokowane, co sprzyja rozwojowi infekcji. Materiałem zatorowym może być śluz, kał, pasożyty. Niedrożność wyrostka może wynikać także z jego skrętu lub wgłobienia.

Dochodzi do niekontrolowanego, nadmiernego wzrostu bakterii, czego skutkiem jest proces zapalny, obrzęk i gwałtowne powiększenie się wyrostka. W miarę wzrostu obrzęku dochodzi do niedokrwienia, co dodatkowo pogarsza sytuację.

Każda tkanka ciała potrzebuje stałego dopływu krwi. Gdy dochodzi do zmniejszenia lub ustania ukrwienia tkanki wyrostka zaczynają umierać. Jego ściana staje się cienka, co grozi jej pęknięciem i wydostaniem się treści kałowej do jamy otrzewnej, a to skutkuje bardzo poważnym stanem – zapaleniem otrzewnej. Jeśli w porę nie podejmie się odpowiedniego leczenia, choroba może zakończyć się zgonem.

Czynniki ryzyka

Najczęściej chorują osoby pomiędzy 10 a 30 rokiem życia. Do grupy zwiększonego ryzyka należą dzieci z mukowiscydozą, a także osoby u których w rodzinie były przypadki zapalenia wyrostka robaczkowego.

Objawy ostrego zapalenia wyrostka:

U każdego dziecka objawy mogą być nieco inne. Do najważniejszych należy ból:

  • może zacząć się w okolicy pępka i powoli przemieszczać się w kierunku prawego dołu biodrowego; może również od samego początku rozpocząć się w prawej dolnej ćwiartce brzucha,
  • nasilający się wraz z upływem czasu,
  • nasilający się przy ruchu, głębokim oddechu, ucisku, kaszlu,
  • może rozlać się po całym brzuchu w przypadku pęknięcia wyrostka.

Do innych częstych objawów należą:

  • nudności i wymioty,
  • utrata apetytu,
  • gorączka i dreszcze,
  • odmienne zachowanie dziecka,
  • zaparcia,
  • biegunka.

Rozpoznanie

Kluczowym elementem rozpoznania choroby jest prawidłowe badanie fizykalne i dokładnie pobrany wywiad medyczny. Bardzo pomocne są także zlecone przez lekarza badania dodatkowe:

  • Badanie USG jamy brzusznej. Podstawowe badanie obrazowe w diagnostyce bólów brzucha u dziecka; pozwala z dużą skutecznością postawić ostateczne rozpoznanie, a jednocześnie jest szybkie i bezinwazyjne.
  • Badanie tomografii komputerowej. Wykonywane w warunkach szpitalnych. Ze 100% skutecznością i specyficznością potwierdza rozpoznanie. Wymaga specjalistycznej aparatury i wykorzystuje promieniowanie rentgenowskie.
  • Badanie krwi. Do podstawowych badań laboratoryjnych wykonywanych z powodu bólów brzucha należą: morfologia, CRP, próby wątrobowe. Badanie to pozwala wykryć wskaźniki stanu zapalnego i infekcji, a także dostarczają cennych informacji o stanie narządów wewnętrznych takich jak wątroba czy trzustka.
  • Badanie moczu. Bóle brzucha u dzieci często spowodowane są przez infekcje i zapalenie w obrębie układu moczowego. Badanie moczu jest prostym sposobem ich wykluczania.

Zapalenie wyrostka robaczkowego jest bardzo poważnym stanem, często przebiegającym podobnie do wielu innych chorób. Ból jest objawem niespecyficznym, a dzieci często nie potrafią sprecyzować swoich dolegliwości. Należy bardzo uważnie obserwować dziecko, a w razie wątpliwości niezwłocznie skontaktować się z lekarzem.

Leia também:  Jaka Rehabilitacja Po Skreceniu Stawu Skokowego?

Leczenie

Leczenie będzie zawsze uzależnione od objawów, wieku i ogólnego stanu dziecka. Zapalenie wyrostka robaczkowego jest stanem nagłym, mogącym przerodzić się w stan zagrożenia życia.

Dlatego też bóle brzucha u dzieci stanowią nierzadko poważny problem diagnostyczny i terapeutyczny, a lekarz rodzinny lub pediatra często zasięgnie konsultacji u chirurga dziecięcego.

Po postawieniu rozpoznania zapalenia wyrostka chirurg zaplanuje zabieg operacyjny. Operacja często poprzedzona jest po dożylnym podaniu antybiotyków i kroplówek.

Zabieg operacyjny jest najczęstszą metodą leczenia. W bardzo rzadkich przypadkach dziecko może zostać podane obserwacji i otrzymać dożylny wlew antybiotyków. W każdym przypadku o zabiegu decyduje chirurg dokładnie analizując objawy, wyniki badań obrazowych i badań laboratoryjnych.

Ból wątroby – objawy, przyczyny i sposoby na uśmierzenie bólu

Wątroba to gruczoł leżący po prawej stronie tułowia, pod żebrami i składa się z tak zwanych dwóch płatów. Zbudowana jest z hepatocytów – tak nazywamy komórki wątroby, które odpowiedzialne są za wiele zadań w organizmie.

Jak wspomnieliśmy, wątroba odpowiada za neutralizację toksyn i usuwanie z organizmu szkodliwych produktów przemiany materii.

W wątrobie produkowana jest żółć niezbędna do trawienia tłuszczy, termoregulacji ciała, produkcji czynników krzepnięcia krwi, regulowania stężenia glukozy we krwi… to nadal nie wszystkie kierunki jej działania.

Jednak głównym tematem tego artykułu jest ból wątroby. Jak leczyć dolegliwości bólowe wątroby i czy boląca wątroba to stan, którego należy się obawiać?

Czy wątroba boli?

Choć wątroba to narząd znany ze swoich wyjątkowych możliwości regeneracyjnych, to jednak nie możemy nadużywać jej cierpliwości. Jeśli zbyt długo będziemy oddziaływać na nią czynnikami dla niej szkodliwymi, to z pewnością może w końcu dojść do jej niewydolności.

Warto zatem wiedzieć, jakie są objawy niewydolności wątroby – ale czy spośród nich znajdziemy w ogóle ból wątroby? Otóż nie. Wątroba to organ, który nie jest unerwiony nerwami czuciowymi. To oznacza, że wątroba sama w sobie nie może boleć.

Jednak może dawać objawy w postaci bólu poprzez fakt, że w sytuacjach dla niej niekorzystnych powiększa się i może naciskać na okalające ją tkanki, w tym otaczającą wątrobę torebkę wątrobową (otrzewną). A te tkanki już niestety są unerwione i mogą boleć.

To właśnie ten objaw nazywamy czasem potocznie, że wątroba boli. Ale warto zapamiętać, że sam narząd w swoim obrębie boleć nie może.

Objawy bólu wątroby – jak boli wątroba?

Gdy z wątrobą dzieje się coś nie tak, to może ona manifestować to w różny sposób. Na przykład przez przebarwienia skórne (najczęściej zażółcenie tkanek skórnych i oczu) i nadwrażliwość czy swędzenie skóry. Jeśli nie wiadomo skąd zmieniła się nam barwa moczu (na ciemniejszą), to też może być znak problemów z wątrobą.

Podobnie, gdy pojawiają się obrzęki, przede wszystkim kończyn i twarzy, a także pogarsza się nam samopoczucie i dochodzi do tego przewlekły brak energii – to wszystko może świadczyć o zaburzeniach funkcjonowania wątroby.

Jeżeli jednak na pytanie czy wątroba jest unerwiona odpowiedzieliśmy już „nie” to jak rozpoznać ból z jej powodu?

Otóż ból wątroby zwykle ma charakter uciskowy, towarzyszy mu czasem uczucie nabrzmienia tkanek „wewnątrz” brzucha. Chory na wątrobę może odczuwać też różnego rodzaju skurcze w brzuchu, czasem ból „kłujący”. Ból wątroby może być stały, ale też może zależeć od czynników takich, jak spożycie alkoholu, leków, pożywienia – o tym, dlaczego boli wątroba piszemy dwa akapity dalej.

Gdzie dokładnie boli wątroba?

Pacjenci często zastanawiają się, po której stronie boli wątroba. Czy wątroba boli po prawej stronie? Tak! Wspomniany wyżej rodzaj bólu, jeśli występuje w okolicy prawego podżebrza, niemal zawsze wskazuje na wątrobę jako podmiot odpowiedzialny za ognisko bólowe.

Wątroba położona jest bowiem po prawej stronie, niejako schowana pod dolną częścią żebra. Dlatego jeśli naciska ona na okoliczne tkanki, to wywołuje w tej okolicy dolegliwości bólowe.

Jednakże warto pamiętać, że bóle brzucha mają predyspozycje do promieniowania, to znaczy ognisko bólowe może być położone w innym miejscu, niż w tym, gdzie faktycznie odczuwamy ból.

Dlatego ważne jest szybkie zgłaszanie problemów bólowych lekarzowi i podejmowanie odpowiednich, zalecanych przez niego działań. A oto kilka zagadnień, które w gabinecie lekarskim są najczęściej podejmowane w odniesieniu do bólu wątroby:

a) czy chora wątroba boli?

Jak wcześniej podkreślaliśmy, wątroba nie boli, ale może się powiększać wskutek złego stanu komórek wątroby, i tym samym wywierać nacisk na okoliczne tkanki, wywołując przez to dolegliwości bólowe. Większość zaburzeń pracy wątroby łączy się z jej powiększeniem, nabrzmieniem, dlatego w większości sytuacji faktycznie może ona powodować ból okolicznych tkanek.

b) ból wątroby po alkoholu

Jeśli odczuwamy ból wątroby po alkoholu, to może to być znak, że komórki wątroby są zbyt słabe, by optymalnie radzić sobie z toksyną, jaką jest alkohol. Jeśli spożywamy alkohol codziennie lub prawie codziennie, nawet w niewielkich porcjach, a sytuacja ta trwa już długi czas (np.

kilka lat), to niewykluczone, że wątroba zmaga się już z postępującym alkoholowym stłuszczeniem wątroby prowadzącym do jej marskości.

Pamiętajmy, że jeśli bezpośrednio po spożyciu alkoholu czujemy jakieś dolegliwości, to istnieje bardzo duże prawdopodobieństwo, że ta substancja powinna być ograniczona lub wyeliminowana i że to ona odpowiada za nasze złe samopoczucie.

Ostry ból żołądka – jakie mogą być przyczyny?

c) ból wątroby po jedzeniu

Czasami odczuwamy kłucie wątroby po jedzeniu – a przynajmniej tak opisujemy dolegliwości lekarzowi. Taki rodzaj bólu może, ale nie musi wynikać z chorej wątroby.

Jeśli bowiem zjedliśmy bardzo tłusty, ciężkostrawny posiłek a tym bardziej, gdy nasz organizm nie jest w ogóle przyzwyczajony do trawienia takich dań, to możliwe że przejściowo wątroba musi pracować nadmiernie i jest obciążona.

Czasami taki kłujący ból po jedzeniu może być powiązany nie z wątrobą, a z wrzodami żołądka lub dwunastnicy. Przejedzenie to także częsty powód, przez który wydaje nam się, ze wątroba boli.

Trudno o diagnozę tego rodzaju bólu bez sprawdzenia stanu zdrowia przez lekarza, dlatego w takim przypadku, jeśli takie dolegliwości dłużej się utrzymują i nawet nie zależą od rodzaju posiłku – warto udać się do specjalisty.

d) ból wątroby po lekach

Wątroba musi zmagać się z neutralizacją wszelkich toksyn i substancji obcych wprowadzanych do organizmu. Nawet, jeśli tą substancją są leki – mające poprawić nasz stan zdrowia – to dla wątroby i tak są one niejako toksynami i to w niej następuje ich metabolizowanie.

Wiele leków, choć jest nam niezbędnych dla polepszenia samopoczucia, może szczególnie negatywnie działać na komórki wątroby. Należą do nich głównie: niesteroidowe leki przeciwzapalne, antybiotyki, statyny. Szkodliwe mogą być też suplementy z witaminą przyjmowane w nadmiarze – bowiem ta witamina kumuluje się w komórkach wątroby.

Nawet stosowanie ziół takich, jak podbiał, żywokost, senes ma potwierdzone działanie hepatotoksyczne i może powodować ból wątroby po ich nadmiernym i/lub zbyt częstym spożyciu.

e) czy wątroba może boleć z nerwów?

Nie zawsze ból wątroby wynika z organicznych powodów (czyli tych powyższych, związanych z faktycznymi zaburzeniami pracy wątroby).

Osoby podatne na stres, nerwowe i prowadzące wyczerpujący tryb życia, będące ciągle w trybie „uciekaj albo walcz” – mogą odczuwać dolegliwości bólowe różnego rodzaju, także te podobne do bólu od wątroby.

Jest to kwestia bardzo indywidualna, jednak nie należy zapominać o połączeniu stresu i naszego zdrowia, i brać pod uwagę, że jego nadmiar może się manifestować w ogólnoustrojowych dolegliwościach bólowych.

Przyczyny bólu wątroby

Poza wyżej wspomnianymi czynnikami, które mogą powodować ból wątroby, należy wyróżnić różnego rodzaju choroby bezpośrednio dotyczące wątroby. Jeśli czujesz ból wątroby – co robić? Udać się do specjalisty i wyeliminować poniższe możliwe przyczyny:

  • niealkoholowe i poalkoholowe stłuszczenie wątroby,
  • zapalenia wątroby (alkoholowe, polekowe, autoimmunologiczne) lub zapalenie dróg żółciowych,
  • nowotwory wątroby,
  • marskość wątroby,
  • wirusowe zapalenia wątroby typu A, B,C, D, E, inne zakażenia wirusowe i bakteryjne,
  • sarkoidoza,
  • zakrzepica żył,
  • niewydolność układu krążenia,
  • złogi w pęcherzyku żółciowym, kamica żółciowa, kolka żółciowa,
  • zatrucia innymi substancjami, niż wymienione już leki i alkohol.
Leia também:  Choroby alergiczne oczu – leczenie

Domowe sposoby na ból wątroby

Niestety w przypadku bólu wątroby, tym bardziej takiego, który trudno nam powiązać z konkretnymi naszymi działaniami – warto udać się do specjalisty, a nie polegać na domowych sposobach na ból.

Wątroba to narząd naprawdę wyjątkowy i powinniśmy go podobnie traktować. Może się bowiem okazać, że starając się wyleczyć dolegliwości wątroby domowym sposobem, narazimy wątrobę na pogorszenie jej stanu.

Co na ból wątroby?

Gdy udamy się z podejrzeniem choroby wątroby do lekarza, po wykonaniu odpowiedniego kompletu badań, zwykle otrzymamy wśród zaleceń farmakoterapię. Oczywiście w zależności od przyczyny bólu wątroby, przepisane środki farmaceutyczne mogą być nieco inne. Niemniej jednak wśród leków na wątrobę najczęstszymi są:

  • leki oparte na ziołach, wspomagające trawienie i regenerację, np. sylimaryna w różnego rodzaju preparatach, cholina, L-ornityna, preparaty z karczochem, ostrokrzewem, ostropestem,
  • leki zawierające fosfolipidy regenerujące miąższ wątroby,
  • kwas tiazolidynokarboksylowy – na receptę, o działaniu regenerującym, szczególnie w przypadku chorób wątroby związanych z nadmiarem w niej tłuszczu,
  • spironolakton i inne leki przeciwobrzękowe oraz moczopędne, które zmniejszają ciśnienie w wątrobie.

Kiedy i do jakiego lekarza zgłosić się z bólem wątroby?

Podkreśliliśmy już niejednokrotnie, że w przypadku bólu wątroby nie ma sensu działać samodzielnie i leczyć się domowymi sposobami, tylko czym prędzej udać się do specjalisty.

Ale gdy dopada silny ból wątroby – co robić, do jakiego konkretnie lekarza się zapisać? Oczywiście lekarzem pierwszego kontaktu powinien być tak zwany lekarz rodzinny i to do niego warto udać się w pierwszej kolejności.

Jednak nie jest on specjalistą tylko od wątroby i w przypadku konieczności dalszej diagnostyki na pewno pokieruje nas do lekarza zajmującego się tylko tym narządem: hepatologa. Jest to specjalista, który zajmuje się chorobami wątroby, pęcherzyka żółciowymi i dróg żółciowych. Jeśli więc nie chcesz czekać, udaj się bezpośrednio do niego.

Źródła:

Elsevier Urban & Partner. Patofizjologia. Choroby wątroby i dróg żółciowych. Wydawnictwo Wrocław 2010, wyd.1.Hepatologia. Rocznik Polskiego Towarzystwa Hepatologicznego pod redakcją prof. dr. hab. n. med. Andrzeja Habiora 2016, Vol. 16.

https://www.medicinenet.com/liver_disease/article.htm [dostęp dn. 31.01.2020 r.]EASL Clinical Practice Guideline: Occupational liver diseasesq European Association for the Study of the Liver. Journal of Hepatology 2019 vol. 71 j 1022–1037

Ból brzucha z lewej strony, ból żołądka, ból brzucha z prawej strony. Co oznacza?

Ból brzucha z prawej strony? To może być wyrostek robaczkowy lub pęcherzyk żółciowy. Ból nadbrzusza? To mogą być wrzody wywołane Helicobacter pylori, refluks przełyku lub zapalenie żołądka.

Ból brzucha z lewej strony może wskazywać na zapalenie trzustki lub zapalenie jajników, częste zaparcia i biegunki – na zespół jelita drażliwego, a wzdęcia po wypiciu mleka – na nietolerancję laktozy.

Ból brzucha w ciąży to najczęściej prawidłowy objaw, ale w niektórych przypadkach wymaga pilnej konsultacji. Jak interpretować ból brzucha?

Ból brzucha z prawej strony na dole – czy to ból wątroby?

Boli mnie wątroba – myślimy. Tymczasem wątroba nie jest unerwiona. Można cierpieć nawet na marskość wątroby i nie mieć żadnych dolegliwości. Co zatem może oznaczać ból w prawym podżebrzu?

Ostry ból żołądka – jakie mogą być przyczyny?
  • Suplement diety Hepaslimin zawiera naturalne składniki, które wspierają utrzymanie zdrowej wątroby, zachowanie prawidłowej masy ciała oraz prawidłowe trawienie.
  • W skład tabletek Hepaslimin wchodzą następujące ekstrakty roślinne: cholina, wyciąg z ziela karczocha, wyciąg z korzenia cykorii, wyciąg z ostryżu długiego, mate pochodząca z liści ostrokrzewu paragwajskiego.
  • ZAMÓW I ODBIERZ

– Na ogół boli nas albo pęcherzyk żółciowy, albo jelito, czasem są to nerwobóle. W pewnych przypadkach rzeczywiście można mówić o wątrobie.

W momencie przejedzenia krew napływa tam, gdzie jest najbardziej potrzebna, czyli do narządów trawiennych – do jelita i do wątroby.

Wątroba powiększa się, rozpycha okalającą ją torebkę, która w odróżnieniu od wątroby jest unerwiona, w związku z czym odczuwany jest dyskomfort – wyjaśnia dr Antoni Gugulski, gastroenterolog.

– Jeżeli pacjent mówi: boli mnie wątroba, to na ogół nie jest to prawda. Wtedy moim zadaniem jest znalezienie przyczyny, a tych może być bardzo wiele. Zasadniczo w medycynie nie funkcjonuje taki termin jak wrażliwa wątroba.

Wątroba nie jest unerwiona. Można cierpieć nawet na marskość wątroby i nie mieć żadnych dolegliwości.

Ból brzucha w okolicy prawego podżebrza (nagły i gniotący) może więc wskazywać na kamicę nerkową, przewlekłe bóle po prawej stronie mogą być objawem zapalenia wyrostka robaczkowego lub pęcherzyka żółciowego. Silny i pulsujący ból brzucha z prawej strony wymaga pilnej konsultacji – szczególnie, gdy promieniuje do odcinka krzyżowego kręgosłupa. Taki stan może wskazywać na tętniaka aorty.

>>> Tabletki na wątrobę, kaspułki, herbatki na wątrobę

Ból nadbrzusza może wskazywać na chorobę wrzodową żołądka i dwunastnicy. Bywa, że schorzeniu towarzyszy ból nadbrzusza, określany jako gniotący, uwierający lub kłujący i palący.

Problem w tym, że w wielu wypadkach choroba wrzodowa przebiega bezobjawowo, a powikłania mogą być bardzo poważne. Najczęstsze powikłania wrzodów to perforacja, czyli przebicie ściany żołądka, oraz krwotoki. W jednym i drugim przypadku grozi to śmiercią.

Często w takich sytuacjach konieczna jest interwencja chirurgiczna.

UWAGA! Nieprawdziwa jest natomiast opinia, że wrzód trawienny może przeistoczyć się we wrzód rakowy.

– Za główne przyczyny choroby wrzodowej uważa się dwa czynniki: bakterię Helicobacter pylori oraz nadużywanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Oczywiście, dochodzą jeszcze czynniki dodatkowe, które sprzyjają powstawaniu wrzodów: palenie papierosów, częste picie mocnej kawy, nadużywanie alkoholu i stres – mówi dr Antoni Gugulski.

– Im więcej wydziela się soku żołądkowego, który jest kwaśny, tym większe ryzyko, że naturalna bariera ochronna w postaci śluzówki żołądka nie wytrzyma. Jeśli wiele wspomnianych czynników nałoży się na siebie, wrzód może powstać dosłownie w minutę.

Za główne przyczyny choroby wrzodowej uważa się dwa czynniki: bakterię Helicobacter pylori oraz nadużywanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych.

Przy problemach z żołądkiem lekarz powinien zalecić gastroskopię lub test na obecność wspomnianej bakterii. Helicobacter pylori można pozbyć się dzięki kuracji farmakologicznej, trwającej zazwyczaj 10 dni.

Ból brzucha po mleku = nietolerancja laktozy?

To może być kolejna przyczyna rewolucji w przewodzie pokarmowym. Bardzo rzadko człowiek rodzi się z tą przypadłością. W 99,9 proc. lekarze spotykają się z nabytą nietolerancją laktozy. Może być przejściowa lub trwała. Przyczyną jest zniszczenie nabłonka jelitowego przez proces zapalny.

– Ostatni etap trawienia laktozy odbywa się na poziomie enterocytu, czyli komórki wyściełającej jelito. Jeśli jest ona zniszczona w sensie funkcjonalnym lub strukturalnym, może dojść do sytuacji, w której pacjent traci zdolność trawienia mleka na zawsze – tłumaczy specjalista.

– Jeżeli po wypiciu mleka pojawiają się wzdęcia i biegunka, to jasny znak, że być może mamy nabytą nietolerancję laktozy. Jeśli zostało to potwierdzone badaniami, są tylko dwa sposoby uniknięcia przykrych objawów: zrezygnować z mleka albo stosować enzym laktazę w formie tabletki. Można natomiast spożywać artykuły nabiałowe, jak np. żółty ser.

Jeżeli po wypiciu mleka pojawiają się wzdęcia i biegunka, to jasny znak, że być może mamy nabytą nietolerancję laktozy.

Ból brzucha z lewej strony – zapalenie trzustki, zapalenie jajników

Silny ból brzucha z lewej strony na dole (w okolicy lewego podrzebża) może wskazywać na zapalenie trzustki. Bólowi często towarzyszą wówczas nudności i wymioty.

Innymi przyczynami mogą być też: powiększenie śledziony, zapalenie przydatków, przepuklina pachwinowa, zapalenie błony śluzowej żołądka. W tym przypadku ból wywoływać może również Helicobacter pylori.

Ból brzucha po lewej stronie może też wskazywać na wrzodziejące zapalenie jelita grubego – przewlekłą chorobę zapalna. Im bardziej rozległa postać schorzenia, tym gorsze rokowania. Główne objawy to biegunka z krwią. Choroba przebiega z okresami aktywnych objawów oraz okresami remisji.

– Najczęściej więcej jest remisji niż rzutów choroby. Można 20 lat żyć z wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego i nie mieć żadnych objawów. Chorobę wywołuje błąd układu immunologicznego, który komórki wyściełające światło jelita grubego traktuje jako obce i niszczy je, wysyłając przeciwciała. W ten sposób powstaje ostry, zapalny stan – mówi dr Gugulski.

– Nawet jeśli nie występują objawy, pacjent ze zdiagnozowaną chorobą powinien do końca życia przyjmować leki, dzięki którym nie będzie nawrotów albo będą one rzadsze i mniej uciążliwe. Lekarz dodaje, że przebieg choroby może też być bardzo ciężki i skutkować usunięciem fragmentu jelita oraz długotrwałym leczeniem klinicznym. Częściej jednak można z tą chorobą żyć i dobrze funkcjonować.

Leia também:  Jak Dlugie Jest Leczenie Po Operacji Raka Prostaty?

>>> Wykonaj TEST NA HELICOBACTER PYLORI

Bóle brzucha o zmiennym nasileniu, gazy i wzdęcia – zespół jelita drażliwego

Zespół jelita drażliwego to kolejna z przyczyn problemów z układem pokarmowym. Co gorsza, ma charakter epidemii. Przyjmuje się, że to schorzenie może dotykać nawet 20 proc. populacji, z czego dwie trzecie to kobiety.

Objawia się zaparciami, biegunkami lub zaparciami i biegunkami naprzemiennymi, a także bólami brzucha, które mają zmienne nasilenie i lokalizację, chociaż częściej dotyczą podbrzusza.

Do tego dochodzi jeszcze nadmiar gazów, uczucie bulgotania i przelewania.

Szacuje się, że na zespół jelita drażliwego może cierpieć nawet 20 proc. populacji, z czego dwie trzecie to kobiety.

Wszystko to składa się na znaczne pogorszenie jakości życia osób dotkniętych zespołem jelita drażliwego. Powyższe objawy związane są z zaburzeniami perystaltyki jelit oraz czucia trzewnego. Naturalne ruchy odczuwane są jako coś strasznego.

>>> Leki na biegunkę, elektrolity

Każdy doświadcza przechodzenia treści kałowej czy gazów przez jelita, natomiast u osób z zespołem jelita drażliwego wywołuje to duży dyskomfort.

– Konsultacja z lekarzem jest niezbędna, choćby po to, aby wyeliminować dużo groźniejsze schorzenia, z rakiem włącznie – przekonuje dr Antoni Gugulski. – W zespole jelita drażliwego jelito powinno być całkowicie zdrowe.

Realne, konkretne problemy nie wynikają z choroby organicznej, guza czy polipa, lecz mają podłoże psychiczne. Nie ma jednego uniwersalnego leku dla każdego. Stąd też potrzebna jest wizyta u lekarza, aby dostać zalecenia.

Na ogół są to zalecenia farmakologiczne, czasem dietetyczne.

Ból brzucha a zespół napięcia przedmiesiączkowego (PMS)

Żeńską część społeczeństwa bóle brzucha dotykają z jeszcze jednego powodu – przy zespole napięcia przedmiesiączkowego. W tym wypadku spowodowane są one zachodzącymi w organizmie zmianami hormonalnymi.

– Jeżeli objawy są umiarkowane, należy pracować nad psychiką i starać się sobie uświadomić, że nie dzieje się nic strasznego. Natomiast jeśli objawy są nasilone, trzeba zastosować leczenie objawowe, czyli sięgnąć po leki rozkurczowe, leki przeciwwzdęciowe i leki przeciwbólowe – radzi lekarz.

Czytaj też:  Najpopularniejsze na polskim rynku leki przeciwbólowe – jak działają?

Ból brzucha w ciąży

Bóle brzucha na kolejnych etapach ciąży może być nieco inaczej odczuwane. Na początku ciąży ból brzucha może wynikać ze zmian w gospodarce hormonalnej. Jednocześnie dochodzi do stopniowego powiększania się macicy.

Do narządów rodnych trafia nieco więcej krwi – z tego powodu można odczuwać bóle w podbrzuszu i mieć wrażenie pełności w jamie brzusnej.

Ból w dole brzucha – szczególnie w pierwszym trymestrze – teoretycznie jest więc normalnym objawem, ale i tak powinien skłonić do konsultacji lekarskiej.

W późniejszym okresie ciąży (ok. 18 tydzień) można już odczuwać ruchy dziecka. W późniejszym okresie pojawiają się tzw. skurcze Braxtona-Hicksa – mięsień macicy w ten sposób przygotowuje się do porodu.

Odczuwalny jest wówczas ból brzucha przechodzący od góry na dół – ból trwa zwykle ok. 30 sekund. Po 36 tygodniu występują tzw.

skurcze przepowiadające – jeśli zaczną być regularne, a ich częstotliwość wzrośnie, to znak, że zbliża się poród.

Ból kolkowy brzucha – kolki i skurcze

Z powodu kolki cierpią dzieci, młodzież, osoby dorosłe. To ostry ból powstający za sprawą skurczu, np. moczowodu, dróg żółciowych czy jelit.

Ból kolkowy odczujemy także wtedy, gdy kamień nerkowy zatka światło narządu. Młodzież przypomina sobie o kolce podczas lekcji wychowania fizycznego.

Za ból odpowiada skurcz mięśni gładkich jelit, co przy intensywnym bieganiu jest zupełnie naturalną reakcją.

Kolka jelitowa bardzo często dokucza niemowlętom. Jej przyczyną jest rozciągnięcie jelit przez nagromadzone gazy. Atak kolki u maluszków zaczyna się gwałtownie, najczęściej w godzinach popołudniowych. Dolegliwości z reguły znikają samoistnie po 3. miesiącu życia (choć mogą ciągnąć się nawet do 8-9 miesiąca życia).

>>> Leki na kolkę niemowlęcą, probiotyki

Dziecku pomoże herbatka z rumianku lub kopru włoskiego, a także masaż brzuszka. Przy karmieniu należy zwrócić uwagę, by pokarm z butelki spływał kroplami (dzięki czemu dziecko nie nałyka się powietrza).

Konsultacje: Jerzy Dziekoński, Antoni Gugulski

Ból brzucha – rodzaje i przyczyny

Pierwszym rozróżnieniem, jakiego można dokonać, oceniając ból brzucha, jest przyporządkowanie go do jednego z dwóch rodzajów:

Ból somatyczny

Ból spowodowany podrażnieniem receptorów bólowych znajdujących się w otrzewnej, czyli błonie surowiczej wyściełającej od wewnątrz ściany jamy brzusznej oraz pokrywającej narządy znajdujące się w jej wnętrzu. Ból taki lokalizuje się w konkretnym obszarze brzucha.

Jego obecność może wywołać zwiększone napięcie mięśni danego rejonu, w badaniu lekarskim możliwe są tzw. objawy otrzewnowe. Ból somatyczny ulega nasileniu przy zmianie pozycji ciała, kaszlu czy głębokim nabraniu powietrza.

Ten typ bólu zwykle towarzyszy ostrym stanom chorobowym, wymagającym pilnej konsultacji lekarskiej i leczenia. 

Ten typ bólu powstaje w wyniku podrażnienia receptorów znajdujących się w narządach wewnętrznych.

W przeciwieństwie do bólu somatycznego ból trzewny jest trudny do zlokalizowania, rozlany, jego nasilenie może narastać i maleć „falami”.

Ma on charakter bólu tępego, a nasilenie może powodować nie aktywność fizyczna, a spoczynek. Zwykle ten charakter bólu występuje w przypadkach bólu przewlekłego, trwającego kilka tygodni lub dłużej.

Ostry ból żołądka – jakie mogą być przyczyny?

Ból brzucha – przyczyny powstawania

Znamy już typy bólu. Kolejnym ważnym czynnikiem pomocnym w identyfikacji jego przyczyn jest oczywiście lokalizacja. Oto rejony jamy brzusznej i krótki opis najczęstszych przyczyn bólu umiejscawiającego się w każdym z nich.

Górny prawy kwadrant

Obszar umiejscowiony w okolicy prawego podżebrza. To tutaj znajduje się wątroba, pęcherzyk żółciowy oraz drogi żółciowe. Stany patologiczne dotyczące tych właśnie narządów są też najczęstszą przyczyną bólu lokalizującego się w tym rejonie.

Pośród nich można wyróżnić kolkę żółciową, ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych czy ostre zapalenie samej wątroby. Jest to również jedna z możliwych lokalizacji bólu w przebiegu ostrego zapalenia trzustki.

Nadbrzusze

Obszar tuż poniżej mostka, pomiędzy prawym i lewym górnym kwadrantem brzucha. Zlokalizowany tutaj ból wskazuje na dyspepsję, chorobę refluksową przełyku lub uszkodzenie błony śluzowej żołądka czy chorobę wrzodową żołądka i dwunastnicy. Co bardzo ważne, a nieoczywiste, również zawał mięśnia sercowego może objawiać się bólem w nadbrzuszu!

Okolica pępka

Obszar, w którym lokalizuje się ból w początkowej fazie zapalenia wyrostka robaczkowego. Dolegliwości w tym rejonie dają również choroby jelit oraz tętniak aorty brzusznej.

Śródbrzusze

Region na prawo i lewo od okolicy pępkowej. Ból w tych obszarach może wskazywać na schorzenia dotykające nerek – kolkę i odmiedniczkowe zapalenie nerek, ale również na choroby jelit.

Prawy dolny kwadrant

Okolica prawego talerza biodrowego. Typowa lokalizacja wyrostka robaczkowego, a co za tym idzie – również bólu towarzyszącego jego zapaleniu. U kobiet ból w tym miejscu może pojawić się przy ostrych chorobach ginekologicznych, takich jak skręt torbieli jajnika czy pęknięcie ciąży pozamacicznej.

Podbrzusze

Obszar nad spojeniem łonowym. Ból w tej lokalizacji może towarzyszyć zapaleniu pęcherza moczowego, zapaleniu narządów miednicy mniejszej u kobiet czy chorobom jelit.

Lewy dolny kwadrant

W tym obszarze znajduje się esica, najczęstsze miejsce powstawania uchyłków jelita grubego. Zapalenie uchyłków wiąże się też zwykle z bólem właśnie w tym rejonie.

Powyższa krótka lista nie wyczerpuje oczywiście przyczyn bólu brzucha w każdej z lokalizacji. Wiele chorób i patologii jest przyczyną dolegliwości obejmujących kilka z wymienionych wyżej obszarów. Ból może promieniować, lokalizować się na pograniczu rejonów lub być rozlany na cały obręb jamy brzusznej, jak na przykład w zapaleniu otrzewnej.

Ból brzucha, szczególnie silny, pojawiający się nagle, z towarzyszącymi objawami dodatkowymi, ale i przewlekły, długotrwały, utrudniający codzienne życie nie powinien być ignorowany i zagłuszany lekami przeciwbólowymi.

Celem postawienia trafnej diagnozy i podjęcia odpowiedniego leczenia należy zgłosić się do lekarza.

Pozwoli to skutecznie pozbyć się przyczyny dolegliwości, a także uniknąć przykrych konsekwencji niewykrytych patologii jamy brzusznej.

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*