Obrzęk mózgu – przyczyny, objawy, leczenie, rokowania

Obrzęk mózgu to gromadzenie się płynu w mózgowiu. Obrzęk mózgu może rozwijać się dyskretnie, ale i jego objawy mogą pojawiać się nagle.

Przyczyną obrzęku mózgu może być zarówno zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, jak i rozwój jakiegoś nowotworu ośrodkowego układu nerwowego.

Przy podejrzeniu obrzęku mózgu pacjent powinien szybko trafić do lekarza, ponieważ obrzęk mózgu stanowi patologię zagrażającą życiu.

Obrzęk mózgu to zaburzenie, w którego przebiegu dochodzi do nagromadzenia płynu w mózgowiu lub w jego części. Wyróżnia się co najmniej cztery rodzaje obrzęku mózgu:

  • naczyniopochodny obrzęk mózgu: związany jest on z zaburzeniami funkcji ścisłych połączeń pomiędzy komórkami śródbłonka naczyniowego, których skutkiem jest przedostawanie się białek oraz płynu z naczyń krwionośnych do tkanek mózgowia (ogólnie patologie dotyczą tutaj tzw. bariery krew-mózg)
  • cytotoksyczny obrzęk mózgu: w jego przebiegu zaburzenia dotyczą samych komórek mózgowia; na skutek różnych procesów (np. niedotlenienia czy zatruć) dochodzi do nieprawidłowego funkcjonowania błonowych transporterów różnych jonów, czego efektem jest nadmierne nagromadzenia np. jonów sodu czy wapnia we wnętrzu komórek układu nerwowego, a to z kolei powoduje napływ płynu do nich i rozwój właśnie obrzęku
  • osmotyczny obrzęk mózgu: pojawia się on wtedy, kiedy obniżeniu ulega osmolalność krwi (wynikać to może np. ze zmniejszenia zawartości w niej jonów sodu), przez co nadmiar cieczy może zacząć przedostawać się z krwi do płynu mózgowo-rdzeniowego oraz do samych tkanek mózgowia
  • śródmiąższowy obrzęk mózgu: doprowadzają do niego zaburzenia dotyczące funkcjonowania bariery pomiędzy płynem mózgowo-rdzeniowym a tkankami mózgowia

Spis treści

Obrzęk mózgu: przyczyny

Patologii, które mogą doprowadzić do rozwoju obrzęku mózgu, jest bardzo dużo, to m. in.:

Obrzęk mózgu: objawy

Objawy obrzęku mózgu mogą być różne w zależności zarówno od przyczyny tego stanu, jak i od tempa narastania obrzęku. Ponadto dolegliwości mogą pojawiać się zarówno nagle, jak i stopniowo narastać. Problemami, które mogą wystąpić w przebiegu obrzęku mózgu, mogą być:

Kiedy obrzęk mózgu przybierze znaczny stopień, dochodzić może do różnych zaburzeń świadomości – pacjenci mogą nawet zapadać w stan śpiączki.

Obrzęk mózgu zdecydowanie powinno się traktować jako potencjalny stan zagrożenia życia – w jego przypadku istnieje bowiem ryzyko, że dojdzie do wklinowania pnia mózgu, a konsekwencją takiego zjawiska może być nawet całkowite zatrzymanie oddychania i zgon pacjenta.

Obrzęk mózgu: diagnostyka

W rozpoznawaniu obrzęku mózgu rolę odgrywają przede wszystkim badania obrazowe. Na drodze takich badań, jak chociażby tomografia komputerowa czy rezonans magnetyczny głowy, możliwe jest stwierdzenie charakterystycznych dla tej jednostki zmian, takich jak zwężenie elementów układu komorowego, ogólne powiększenie wymiarów mózgu czy spłaszczenie jego zakrętów.

Obrzęk mózgu: leczenie

Leczenie chorych z obrzękiem mózgu obejmuje postępowanie zarówno przyczynowe, jak i objawowe. Z pewnością istotne jest podjęcie działań mających na celu zlikwidowanie przyczyny obrzęku mózgu, ale najistotniejsze jest zmniejszenie stopnia istniejącego u chorych obrzęku mózgowia.

Farmakologiczne leczenie tego stanu bazuje na dożylnym podawaniu pacjentom osmotycznie czynnego mannitolu czy działającego moczopędnie furosemidu, zastosowane mogą być również preparaty glikokortykosteroidów (np. deksametazon).

Czasami u chorych z obrzękiem mózgu lekarze doprowadzają do wystąpienia u nich zjawiska hiperwentylacji lub wprowadzają oni chorych w stan hipotermii.

W przypadku znacznego obrzęku mózgu, związanego z dużym ryzykiem wystąpienia wklinowania, u pacjenta może być zastosowane leczenie zabiegowe polegające na przeprowadzeniu kranioktomii (czasowe usunięcie kości czaszki) lub kraniektomii (usunięcia na stałe kości czaszki). Chodzi o to, by zmniejszyć ucisk tkanek i zminimalizować ewentualne uszkodzenia mózgu.

Obrzęk mózgu – przyczyny, objawy, leczenie, rokowania Absolwent kierunku lekarskiego na Uniwersytecie Medycznym w Poznaniu. Wielbiciel polskiego morza (najchętniej przechadzający się jego brzegiem ze słuchawkami w uszach), kotów oraz książek. W pracy z pacjentami skupiający się na tym, aby przede wszystkim zawsze ich wysłuchać i poświęcić im tyle czasu, ile potrzebują.
Obrzęk mózgu – przyczyny, objawy, leczenie, rokowania lek. Tomasz Nęcki

Czy artykuł był przydatny?

Obrzęk mózgu – objawy, leczenie i rokowania

Obrzęk mózgu to dolegliwość, która polega na nieprawidłowym rozmieszczeniu wody w mózgu. W wyniku obrzęku mózgu dochodzi do zwiększenia objętości tkanki mózgu, co może doprowadzić do śmierci.

Dowiedz się czym jest obrzęk mózgu, jakie są jego objawy, sposoby leczenia i rokowania dla chorych.

Spis treści

Obrzęk mózgu

Nieprawidłowe przenikanie płynów do tkanki mózgowej to poważna dolegliwość prowadząca do obrzęku mózgu. Schorzenie to jest wynikiem zwiększonej przepuszczalności śródbłonka naczyń krwionośnych w mózgu.

W wyniku choroby białka przemieszczają się w nieprawidłowy sposób do przestrzeni pozanaczyniowej, co wywołuje zaburzony ruch płynów, które gromadzą się w tkance mózgowej. Taki stan mózgu lekarze nazywają obrzękiem mózgu.

Obrzęk mózgu objawy

Obrzęk mózgu, w zależności od tego jakie obszary mózgu zostały nim objęte, może przejawiać się w różnoraki sposób.

Objawy obrzęku mózgu to między innymi:

  • zaburzenie ruchowe,
  • padaczka,
  • demencja,
  • zaburzenia mowy,
  • silne bóle głowy,
  • wymioty,
  • nierównomierne rozszerzanie źrenic,
  • zaburzenia świadomości (utrata świadomości, śpiączka),
  • problemy z widzeniem,
  • wzrost ciśnienia tętniczego.

Zobacz też: Krwiak mózgu

Obrzęk mózgu po wypadku

Obrzęk mózgu może wystąpić po wypadku, gdy dojdzie do dotkliwego urazu głowy po uderzeniu w twardą powierzchnię bądź upadkiem z dużej wysokości.

Na skutek tego, w miejscu ucisku gdzie doszło do uszkodzenia kości czaszki, następuje wzrost ciśnienia wewnątrzczaszkowego, co wywołuje obrzęk mózgu po wypadku. W wyniku tego osoba doznająca obrzęku mózgu po wypadku może stracić przytomność lub zapaść w śpiączkę.

Niezwłocznie w takich sytuacjach, aby uratować życie i zminimalizować powikłania obrzęku mózgu po wypadku, należy wezwać pogotowie, które udzieli poszkodowanej osobie pierwszej pomocy.

Obrzęk mózgu rokowania

Obrzęk mózgu to bardzo poważna dolegliwość, która może prowadzić do śmierci lub śpiączki. W zależności z jakich przyczyn powstał obrzęk mózgu rokowania mogą być bardzo różne. Wyleczenie obrzęku mózgu powstałego w wyniku nowotworu lub zapalenia mózgu wiąże się z powodzeniem terapii chorób, które wywołały obrzęk mózgu.

Podobnie jeśli na skutek wypadku powstał obrzęk mózgu rokowania zależne są od rodzaju wypadku, jego dotkliwości, a także od wyjściowego stanu zdrowia danej osoby. Właściwa rehabilitacja oparta także o leczenie farmakologiczne i/lub metody, takie jak: hiperwentylacja czy hipotermia, mogą skutecznie wesprzeć osobę w powrocie do zdrowia.

Jednak leczenie i rekonwalescencja po obrzęku mózgu nie jest procesem łatwym.

Autor: Alicja Czyrska 

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!

Obrzęk mózgu – przyczyny, objawy, leczenie

Rozróżnia się kilka rodzajów obrzęku mózgu, wśród których najczęściej występujące to:

  1. Cytotoksyczny obrzęk mózgu: jest powodowany przez gromadzenie się płynów wynikające z nadmiernego zbierania się jonów wapnia oraz sodu w komórkach układu nerwowego. Do zaburzeń transportu jonów dochodzi najczęściej na skutek niedotlenienia albo zatrucia.
  2. Śródmiąższowy obrzęk mózgu: jest wynikiem zaburzeń w funkcjonowaniu barier między tkankami mózgowia a płynem mózgowo-rdzeniowym.
  3. Naczyniopochodny obrzęk mózgu: jest powodowany przez przenikanie płynów oraz białek z naczyń krwionośnych do tkanek mózgowia na skutek zaburzeń funkcjonowania połączeń międzykomórkowych w śródbłonku naczyniowym.
  4. Osmotyczny obrzęk mózgu: występuje, gdy osmosalność krwi zmniejsza się, na przykład na skutek zmniejszenia ilości jonów sodu we krwi. W takiej sytuacji nadmiar płynu z krwi przenika do płynu mózgowo-rdzeniowego oraz tkanek mózgowia.

Obrzęk mózgu może wystąpić między innymi po urazie głowy, a także na skutek różnych problemów zdrowotnych, takich jak:

Do obrzęku mózgu często dochodzi w wyniku silnego urazu w obszarze głowy. Po wypadku może wystąpić krwotok podpajęczynówkowy, który powoduje przedostawanie się krwi do obszaru pomiędzy oponą miękką mózgu a pajęczynówką.

Krwotok tego typu może mieć poważne powikłania i nawet szybkie rozpoczęcie leczenia nie może zagwarantować pełnego powrotu do zdrowia i sprawności fizycznej.

U większości pacjentów po urazach tego typu oprócz leczenia farmakologicznego potrzebna jest długotrwała rekonwalescencja.

Z obrzękiem mózgu wiąże się wiele charakterystycznych objawów, do których należą:

Objawy, w zależności od tempa narastania obrzęku, mogą wystąpić nagle lub stopniowo narastać. W skrajnych przypadkach, gdy obrzęk będzie znaczny, może dojść do zaburzeń świadomości, a także zapadnięcia w śpiączkę. Obrzęk mózgu jest stanem, który zagraża życiu, dlatego nie należy go lekceważyć.

Im wcześniej zauważy się objawy obrzęku mózgu i rozpocznie diagnostykę oraz leczenie, tym lepsze efekty może dać terapia i tym lepsze są rokowania. Z tego względu, należy zgłosić się do lekarza niezwłocznie po zaobserwowaniu jakichkolwiek niepokojących objawów.

Diagnoza obrzęku mózgu opiera się na badaniach obrazowych, które pozwalają na stwierdzenie w mózgu zmian, które mogą świadczyć o chorobie. W przypadku obrzęku mózgu są to między innymi powiększenie mózgu, zwężenie elementów układu korowego, a także spłaszczenie zakrętów mózgu. Do podstawowych badań zalicza się rezonans magnetyczny głowy oraz tomografię komputerową.

Leczenie obrzęku mózgu powinno być prowadzone na dwóch płaszczyznach – należy eliminować przyczynę obrzęku oraz redukować występujące objawy.

Konieczne jest zahamowanie powiększania się obrzęku, a następnie jego zmniejszenie. Zazwyczaj do tego celu stosuje się furosemid o działaniu moczopędnym, a także mannitol, który jest substancją osmotycznie czynną.

Czasami pacjentowi podaje się dodatkowo preparaty glikokortykosteroidów.

Leia também:  Jak leczyć nawracające zapalenie zatok?

Jeżeli jest to konieczne (zazwyczaj, gdy obrzęk mózgu prowadzi do hiperwentylacji), celowo wprowadza się pacjenta w stan hipotermii. W niektórych sytuacjach konieczne jest przeprowadzenie zabiegu kraniotomii odbarczającej. Zabieg polega na otwarciu czaszki, przez co zyskuje się dostęp do mózgowia i obniża się ciśnienie wewnątrzczaszkowe.

Obrzęk mózgu – charakterystyka, przyczyny, objawy, leczenie

Obrzęk mózgu to niebezpieczna dolegliwość, która postępując może doprowadzić do śmierci. To najczęstsze zaburzenie mózgu, które powstaje w skutek niewłaściwego przemieszczenia wody do przestrzeni tkankowych.

1. Charakterystyka obrzęku mózgu

Bariera krew-mózg ma za zadanie chronić tkankę nerwową mózgu przed szkodliwymi substancjami i wspomagać jej odżywianie, ponadto jej rolą jest właściwe rozmieszczenie wody. W przypadku zaburzenia ostatniej funkcji dochodzi do powstania różnego rodzaju obrzęku mózgu.

Obrzęk mózgu to nic innego jak zwiększenie objętości tkanki mózgowej na skutek gromadzenia się w niej płynu. Wyróżnia się trzy rodzaje obrzęków mózgu:

  • naczyniopochodny,
  • cytotoksyczny,
  • śródmiąższowy.

Do wystąpienia obrzęku naczyniopochodnego dochodzi z powodu zwiększonej przepuszczalności śródbłonka naczyń. W wyniku przemieszczenia np. białek do przestrzeni pozanaczyniowej powstaje ruch wody, która następnie gromadzi się w tkance okołonaczyniowej.

Obrzękowi naczyniopochodnemu mogą towarzyszyć takie objawy jak nasilający się ból głowy, drżenie, zaburzenia świadomości, zaburzenia gałkoruchowe oraz nierówne źrenice. W diagnozie wykorzystuje się tomografię komputerową. Taki rodzaj obrzęku mózgu może powstać w wyniku udaru, guza mózgu, stłuczenia i krwawienia.

Obrzęk cytotoksyczny (komórkowy) ma miejsce wtedy, gdy dochodzi do  zmniejszenia ilości płynu zewnątrzkomórkowego w mózgowiu, woda zbiera się wówczas wewnątrz komórek mózgu. Do obrzęku cytotoksycznego dochodzi z powodu niedokrwienia lub niedotlenienia tkanki mózgowej.

Trzecim rodzajem obrzęku mózgu jest obrzęk śródmiąższowy. Powstaje z powodu przemieszczenia płynu mózgowo-rdzeniowego do istoty białek. Objawami tego rodzaju obrzęku mózgu są nierówność źrenic, demencja i problemy z koordynacją ruchową.

2. Przyczyny obrzęku mózgu

Wśród przyczyn powstawania obrzęku mózgu wyróżnia się:

  • zapalenie mózgu,
  • krwotok podpajęczynówkowy,
  • guzy mózgu (np. nowotwory, ropnie),
  • urazy głowy,
  • stan padaczkowy.

Ponadto obrzęk mózgu może wystąpić jako jeden z objawów choroby wysokościowej.

Obrzęk mózgu wymaga natychmiastowej diagnozy i specjalistycznego leczenia

3. Wzrost ciśnienia wewnątrzczaszkowego

Objawy obrzęku mózgu często są związane ze wzrostem ciśnienia wewnątrzczaszkowego i miejscem jego ucisku. Obrzękowi mózgu mogą towarzyszyć następujące objawy:

  • porażenie,
  • afazja,
  • nasilające się bóle głowy,
  • nudności,
  • wymioty,
  • obrzęk tarczy nerwu wzrokowego,
  • wzrost ciśnienia tętniczego,
  • ataki padaczki,
  • sztywność karku,
  • zaburzenia równowagi,
  • nierówność źrenic
  • pogorszenie widzenia,
  • zaburzenia świadomości (nadmierna senność a nawet śpiączka)
  • bradykardia.

4. Leczenie obrzęku mózgowego

Leczenie obrzęku mózgu zależne jest od przyczyn jego wystąpienia. W przypadku leczenia farmakologicznego podaje się glikokortykostereoidy, w celu obniżenia ciśnienia wewnątrzczaszkowego.

W sytuacji wystąpienia obrzęku mózgu zaleca się stałą obserwację chorego, często stosuje się tzw. drenaż ułożeniowy, który polega na utrzymaniu górnej części pacjenta pod kątem 35 stopni.

W przypadku niepowodzenia leczenia farmakologicznego stosuje się takie metody jak hipotermia, hiperwentylacja czy kraniotomia.

Nie czekaj na wizytę u lekarza. Skorzystaj z konsultacji u specjalistów z całej Polski już dziś na abcZdrowie Znajdź lekarza.

Obrzęk mózgu – charakterystyka

Medycyna rozróżnia cztery rodzaje obrzęku mózgu:

  1. naczyniopochodny obrzęk mózgu – jego występowanie jest związane z dysfunkcjami ścisłych połączeń pomiędzy komórkami śródbłonka naczyniowego, skutkującymi przedostawaniem się białek oraz płynu z naczyń krwionośnych do tkanek mózgowia;

  2. cytotoksyczny obrzęk mózgu – w tym przypadku zaburzenia dotyczą samych komórek mózgowia, kiedy to w konsekwencji różnych procesów (np.

    urazów lub działania toksyn) dochodzi do dysfunkcji błonowych transporterów różnych jonów, skutkujących nadmiernym nagromadzeniem jonów (przede wszystkim wapnia i sodu) w obrębie komórek układu nerwowego, a to natomiast powoduje napływ płynu do nich i wystąpienie obrzęku;

  3. osmotyczny obrzęk mózgu – ten z kolei rodzaj obrzęku polega na obniżeniu osmolalności krwi (np. gdy następuje zmniejszenie zawartości w niej sodu), przez co nadmiar cieczy może zacząć przedostawać się z krwi do płynu mózgowo-rdzeniowego oraz do samych tkanek mózgowia,

  4. śródmiąższowy obrzęk mózgu – jest on efektem zaburzeń funkcjonowania bariery pomiędzy płynem mózgowo-rdzeniowym a tkankami miękkimi głowy.

Częstą przyczyną obrzęku mózgu są ciężkie urazy głowy, będące skutkiem uderzenia w twardą powierzchnię, lub upadki ze znacznej wysokości.

W konsekwencji tych zdarzeń następuje wzrost ciśnienia wewnątrzczaszkowego. Obrzęk mózgu po wypadku może towarzyszyć innym patologiom, takim jak krwiaki, lub obszarom stłuczenia mózgu.

Jest też możliwa sytuacja, gdy występuje w mózgu jako samodzielne zjawisko pourazowe.

Wszelkie ingerencje chirurgiczne w obszarze mózgowia wiążą się z ryzykiem powikłań. Niekiedy podjęcie tego ryzyka jest niezbędne, na przykład, gdy konieczne jest operacyjne usunięcie guza.

Pacjenci często skarżą się na dotkliwe bóle głowy i nudności, czego nigdy nie można lekceważyć. Mogą to być objawy obrzęku mózgu po operacji.

Najczęściej zdarz się to po chirurgicznym usunięciu wszelkich guzów, a także tętników i oponiaków.

Udar mózgu definiowany jest jako zespół objawów klinicznych będących skutkiem gwałtownego wystąpienia ogniskowego lub uogólnionego zaburzenia czynności mózgu, które powstały jako skutek zaburzenia krążenia mózgowego.

Objawy muszą utrzymywać się ponad 24 godziny. Obrzęk mózgu po udarze towarzyszy niemal wszystkim udarom, a jego rozmiary uzależnione są od stopnia uszkodzeń mózgu.

Jeśli obrzęk umiejscowiony jest w tylnej części czaszki, z reguły konieczne jest leczenie chirurgiczne.

Najczęściej urazy, rzadziej nowotwory lub tętniaki są przyczyną powstawania obrzęku mózgu u dzieci.

Jeśli skutkiem urazu u dziecka jest obrzęk tkanek miękkich głowy, to prawidłowe rozpoznanie bywa bardzo często utrudnione, szczególnie u niemowląt.

Jeśli obrzęk zostanie prawidłowo zdiagnozowany, ogromną uwagę w trakcie leczenia i rehabilitacji należy zwrócić, aby dziecka nie przewodzić, gdyż może to doprowadzić do zwiększania rozmiarów obrzęku oraz wzrostu ciśnienia wewnątrzczaszkowego.

6 najgorszych produktów dla mózgu. Sprawdź, czy je jesz

Treści z serwisu medonet.pl mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny.

Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.

  • obrzęk mózgu
  • obrzęk
  • mózg
  • urazy mózguu
  • udar mózgu
  • Obrzęk limfatyczny – rodzaje, przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie Obrzęk limfatyczny to długotrwały stan, w którym nadmiar płynu (chłonki) gromadzi się w tkankach, powodując obrzęk. Układ limfatyczny jest częścią układu… Adrian Jurewicz
  • Obrzęki pochodzenia sercowego lub zastoinowego Obrzęki pochodzenia sercowego lub zastoinowego mają najczęściej podłoże w niewydolności krążenia, szczególnie serca oraz w upośledzonym odpływie krwi z obwodu do… Kazimierz Janicki
  • Obrzęki Obrzęki wynikają nie tylko ze zwiększenia przestrzeni wodnej śródnaczyniowej, ale i przedostawania się płynu z łożyska naczyniowego do przestrzeni… Kazimierz Janicki
  • Maść żywokostowa – naturalne remedium na bóle, obrzęki i stłuczenia Maść żywokostowa znalazła zastosowanie w łagodzeniu stanów napięcia mięśniowego, a także wspomagająco po przebytych urazach, odmrożeniach oraz oparzeniach….
  • Czym jest obrzęk śluzowaty i jakie są jego przyczyny? Na czym polega obrzęk śluzowaty? Jakie są przyczyny pojawienia się obrzęku? Czy jest możliwe, aby obrzęk śluzowaty przebiegał bezobjawowo? Jakie objawy powinny… Lek. Anna Mitschke
  • Obrzęk płuc – główna przyczyna niewydolności lewej komory serca Obrzęk płuc jest zjawiskiem, które zagraża życiu. Polega na nagromadzeniu płynu w płucach i dużych trudnościach w oddychaniu. Narażone na niego są osoby po zawale…
  • Obrzęk lipidowy – czym jest lipodemia? Starasz się dbać się o siebie, regularnie ćwiczysz i trzymasz dietę, ale widzisz wyraźną dysproporcję pomiędzy swoimi dolnymi a górnymi członkami? Twoje nogi są…
  • Lipodemia (obrzęk tłuszczowy) Lipodemia, czyli obrzęk tłuszczowy, jest chorobą, którą nazywa się czasem chorobą grubych nóg. Jej efektem są nieproporcjonalnie grube nogi w porównaniu z budową…
  • Hydrominum Hydrominum jest ziołowym suplementem diety dostępnym w aptekach bez recepty. Zawiera naturalne wyciągi pochodzenia roślinnego pomagające wyeliminować nadmiar wody…
  • DME – Cukrzycowy obrzęk plamki Ta choroba rozwija się powoli, więc często nie zauważamy w porę, że coś złego dzieje się z naszym wzrokiem. A DME to główna przyczyna obniżenia ostrości wzroku u… Joanna Lewandowska | Onet.

Leczenie obrzęku mózgu

Redaktor działu: prof. dr hab. n. med Joanna Zajkowska, Klinika Chorób Zakaźnych i Neuroinfekcji UM, Białystok

dr hab. n. med. Wojciech J. Łebkowski1 prof. dr hab. n. med. Joanna Zajkowska2 dr n. med. Piotr Czupryna2 

Neurologia po Dyplomie 2014; 9 (6): 49-52

Może zaskakiwać fakt, że do obrzęku mózgu nie dochodzi w określonych zespołach chorobowych, ale również w licznych przypadkach z pozoru niemających związku z chorobami układu nerwowego.

Należy przypomnieć, że jama czaszki jest przestrzenią zamkniętą, a stałymi elementami są: tkanka nerwowa (mózg w objętości 1200-1500 cm3), płyn mózgowo-rdzeniowy (około 150 cm3) oraz niewielka objętość krwi (~150 cm3), która napływa do jamy czaszki i odpływa zgodnie z cyklem pracy serca.

Jakakolwiek dodatkowa masa w obrębie jamy czaszki musi powodować efekt wzmożonej ciasnoty, zatem nadciśnienie wewnątrzczaszkowe i związane z tym tzw. objawy ogólne oraz objawy ogniskowego uszkodzenia mózgu w przypadkach krańcowych może prowadzić do zatrzymania krążenia w obrębie mózgu i jego śmierć.

 W części przypadków wzrost ciśnienia wewnątrzczaszkowego przebiega szybko, stwarzając tym samym zagrożenie dla życia i wymuszając konieczność szybkiego działania.

Leia também:  Duże i wystające wargi sromowe

Mechanizm rozwoju obrzęku

Rozważając kwestię nadciśnienia wewnątrzczaszkowego, trzeba wymienić czynniki, jakie mogą powodować obrzęk.

Należą do nich zaburzenia o charakterze naczyniowym (udary), urazy czaszkowo-mózgowe (w tym krwiaki), nowotwory i stany zapalne (zapalenie mózgu, ropień mózgu).

Praktyka kliniczna wskazuje, że zmianom tym zazwyczaj towarzyszy bardziej lub mniej nasilony obrzęk mózgu, który sam stanowi bardzo duże zagrożenie, zatem wymaga intensywnego postępowania terapeutycznego.

 Z samej definicji wynika, że obrzęk to znaczne powiększenie się przestrzeni pozanaczyniowej pozakomórkowej przez nagromadzenie się wody w tej przestrzeni.1

Mechanizm powstawania obrzęku jest wieloczynnikowy, ale ogólnie ujmując można stwierdzić, że obrzęk mózgu ma najczęściej pochodzenie naczyniowe lub komórkowe, a w etapie rozwiniętym jest obrzękiem mieszanym (tabela). Przy wyjściowym elemencie nacz…

Obrzęk mózgu rozwijający się wskutek urazu lub udaru niedokrwiennego uruchamia szereg czynników, takich jak wolne kwasy tłuszczowe lub wolne jony potasu (pozakomórkowe), które wtórnie powodują uszkadzanie komórek oraz pogłębiają obrzęk mózgu. Wśród czynników współdziałających przy powstawaniu obrzęku mózgu wymienia się m.in. tlenek azotu, histaminę, kwas arachidonowy czy bradykininę.2

Obrzęk rozwijający się w zamkniętej przestrzeni jamy czaszki musi prowadzić do zaburzeń ukrwienia mózgu przez zmniejszenie przepływu mózgowego. Co więcej, zaburzenia przepływu mózgowego są czynnikiem wtórnego uszkodzenia mózgu, który potęguje istn…

Nowotwór mózgu – rodzaje, objawy, przyczyny i leczenie. Co trzeba wiedzieć o guzach mózgu?

Guzem mózgu nazywamy zarówno nowotwory, jak i inne obce dla mózgu struktury, których powstanie powoduje wzrost ciasnoty śródczaszkowej. Nowotwory mózgu mogą mieć charakter pierwotny, ale często są efektem przerzutów z innych narządów.

Nowotwór mózgu – czym tak właściwie jest?

Mózg jest jednym z najważniejszych narządów w organizmie człowieka, który odpowiada za przebieg wszystkich procesów życiowych. Jego ochronę zapewnia czaszka – sztywna struktura kostna o ograniczonej i ściśle określonej pojemności. Nowotworem mózgu określa się więc masę tkankową, która nie powinna znajdować się w czaszce, gdyż nie ma tam dla niej miejsca.

Rozwijający się guz może przyczyniać się do wystąpienia różnorodnych objawów, wynikających ze wzrostu ciśnienia wewnątrzczaszkowego i ogniskowego.

Przez dłuższy czas potrafi jednak nie dawać żadnych symptomów – zapoczątkowany przez pojedynczą komórkę nowotworową proces często jest powolny i żmudny, a dolegliwości pojawiają się dopiero wtedy, gdy w czaszce zaczyna brakować przestrzeni.

Pod względem budowy histopatologicznej guza, nowotwory mózgu możemy podzielić na:

  • oponiaki,
  • glejaki wielopostaciowe,
  • gwiaździaki,
  • skąpodrzewiaki,
  • wyściółczaki.

Nowotwory mózgu mogą mieć zarówno łagodny, jak i złośliwy charakter. Nowotwory łagodne z reguły rosną powoli, nie powodują nacieków na okoliczne tkanki oraz są dobrze odgraniczone.

Takie guzy często nie dają niemal żadnych objawów, a ich wzrost może się nawet zatrzymać.

Do łagodnych nowotworów mózgu zaliczamy większość oponiaków, które najczęściej zlokalizowane są w okolicy sierpa mózgu, kości klinowej i siodła tureckiego.

Gorsze rokowania dotyczą złośliwych nowotworów mózgu, wśród których wymieniamy przede wszystkim glejaki, skąpodrzewiaki i wyściółczaki. Nowotwory złośliwe rozwijają się na drodze mutacji genetycznych, które przyczyniają się do zwiększenia liczby komórek nowotworowych. Typowe dla guzów złośliwych jest atakowanie sąsiadujących tkanek oraz duży rozsiew.

Rak mózgu – objawy. Jak rozpoznać nowotwór mózgu?

Symptomy nowotworu mózgu są dość zróżnicowane – zależą bowiem od lokalizacji ogniska choroby oraz stopnia wzrostu guza. Rozwijający się nowotwór powoduje powstanie ciasnoty śródczaszkowej, co skutkuje wzrostem ciśnienia w obrębie czaszki. Objawy nowotworu mózgu możemy podzielić na ogólne, które pojawiają się niezależnie od jego rodzaju, oraz ogniskowe, związane z umiejscowieniem guza.

Objawy ogólne są konsekwencją wzrostu ciśnienia wewnątrzczaszkowego. Należą do nich:

  • silne i narastające bóle głowy,
  • nudności i wymioty nasilone zwłaszcza rano,
  • ciągłe uczucie senności,
  • utraty przytomności,
  • osłabienie sprawności umysłowej,
  • zaburzenia pamięci,
  • zawroty głowy,
  • napady padaczkowe.

Objawy ogniskowe natomiast są powiązane z naruszeniem funkcji, za które odpowiada dana część mózgu:

  • zmiany w psychice, osobowości i zachowaniu pojawiają się najczęściej przy nowotworach zlokalizowanych w płacie czołowym mózgu;
  • zaburzenia mowy zwykle towarzyszą nowotworom rozwijającym się w płacie skroniowym półkuli dominującej;
  • zaburzenia widzenia z reguły występują przy zajęciu płatów potylicznych;
  • niedowłady ruchowe i zaburzenia czucia zazwyczaj pojawiają się przy ucisku ośrodków w płatach ciemieniowych i czołowych.

Guz może rozwijać się też w móżdżku, powodując przede wszystkim zaburzenia równowagi. Z kolei rak pnia mózgu może wywołać asymetrię twarzy oraz zaburzenia połykania.

Nowotwór mózgu – przyczyny

Nowotwory mózgu możemy podzielić na pierwotne oraz wtórne.

Nowotwory pierwotne, czyli wewnątrzpochodne, wywodzą się z komórek gleju, opon, splotu naczyniówkowego, szyszynki, przysadki mózgowej lub naczyń krwionośnych.

Natomiast nowotwory wtórne, inaczej przerzutowe, to guzy zewnątrzpochodne, które powstają z komórek przeniesionych z nowotworów innych narządów – najczęściej płuc, piersi i nerki.

Choć dokładne przyczyny złośliwych nowotworów mózgu pozostają nieznane, istnieją czynniki, które mogą sprzyjać ich rozwojowi:

  • promieniowanie jonizujące – to jak dotąd jedyny czynnik o potwierdzonym i udowodnionym wpływie na powstawanie nowotworów złośliwych ośrodkowego układu nerwowego;
  • wcześniejsze urazy głowy;
  • predyspozycje genetyczne;
  • zakażenie wirusem HIV,
  • styczność z substancjami chemicznymi, na przykład w miejscu pracy.

Rozpoznanie nowotworu mózgu można postawić na podstawie wyników badań diagnostycznych, takich jak:

  • rezonans magnetyczny głowy,
  • tomografia komputerowa głowy z kontrastem,
  • angiografia MR lub TK,
  • PET, czyli pozytonowa emisyjna tomografia.

Lekarz może także zlecić wykonanie badań uzupełniających – okulistycznych, słuchowych, neurologicznych, badanie błędników czy markery nowotworowe.

Leczenie nowotworu mózgu

Po zdiagnozowaniu nowotworu mózgu, jego lokalizacji oraz stopnia zaawansowania, podejmuje się decyzję o jego leczeniu. Wśród sposobów leczenia nowotworów mózgu wymieniamy:

  • obserwację guza – dopuszczalna wyłącznie w początkowym stadium rozwoju choroby przy niewielkich zmianach;
  • leczenie chirurgiczne polegające na całkowitym wycięciu guza – możliwość przeprowadzenia zabiegu jest uzależniona od położenia guza. Niestety całkowite usunięcie zmiany nie zawsze jest możliwe i wiąże się z dużym ryzykiem powikłań;
  • częściową resekcję guza – polega na częściowym wycięciu guza w celu zmniejszenia ciśnienia śródczaszkowego;
  • radioterapię – ma na celu zmniejszenie guza i zahamowanie jego rozwoju. Radioterapię często stosuje się jako leczenie uzupełniające po zabiegu chirurgicznym;
  • chemioterapię – polega na niszczeniu chorych komórek w organizmie. Chemioterapię najczęściej łączy się z radioterapią w ramach leczenia wspomagającego;
  • metoda gamma knife – nóż gamma to nowoczesna technika radiochirurgiczna umożliwiająca bezinwazyjne leczenie nowotworów mózgu.

Na polecenie lekarza mogą zostać wdrożone również inne leki – na przykład preparaty zmniejszające obrzęk mózgu.

Guzy mózgu to nowotwory oraz inne obce struktury, które nie powinny pojawić się w czaszce, gdyż nie ma tam dla nich miejsca. Nowotwory mózgu potrafią rozwijać się powoli, dając bardzo skąpe objawy. Dlatego tak istotne jest, by w razie pojawienia się niepokojących symptomów, natychmiast skontaktować się z lekarzem i w razie potrzeby rozpocząć niezbędne leczenie.

Ropień mózgu

Ropień mózgu (łac. abscessus cerebri, ang. brain abscess) jest ropnym zakażeniem ośrodkowego układu nerwowego, ostro odgraniczonym zbiorowiskiem ropy w tkance mózgowej, które zwykle daje ogniskowe objawy neurologiczne.

Szczególnym rodzajem ropnia mózgu jest ropniak podtwardówkowy, zwarte nagromadzenie ropy w przestrzeni podtwardówkowej, zwykle będące powikłaniem ropnego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych lub urazu głowy. Ropień mózgu jest stanem zagrażającym życiu, który wymaga pilnej interwencji neurochirurgicznej.

Bez leczenia śmiertelność jest bardzo wysoka. Drenaż ropnia i leczenie antybiotykami bardzo poprawiają rokowanie.

Co jest przyczyną ropnia mózgu?

Przyczyną ropnia mózgu jest zakażenie bakteryjne ośrodkowego układu nerwowego, szerzące się drogą krwiopochodną lub przez ciągłość z ropnego zapalenia zatok, ucha środkowego, wyrostka sutkowatego lub zęba. Ropień mózgu może też być powikłaniem urazu głowy (np. postrzał) lub zabiegu chirurgicznego.

U małych dzieci ropień mózgu jest zwykle związany z wrodzoną siniczą wadą serca. Ropa powstaje na skutek upłynnienia martwiczych tkanek oraz bakterii przez granulocyty i makrofagi, które następnie same ulegają rozpadowi, doprowadzając do uwolnienia do otoczenia enzymów proteolitycznych. Ropień mózgu jest chorobą bardzo poważną.

Śmiertelność w przypadku ropnia mózgu szacuje się na 5–20%.

Jakie drobnoustroje mogą być przyczyną ropnia mózgu?

Etiologia ropni mózgu zależy w znacznej mierze od współistniejących czynników sprzyjających rozwojowi choroby, do których należą: sinicza wada serca, obniżona odporność, sklerotyzacja żylaków przełyku, uraz głowy, zabieg neurochirurgiczny, cukrzyca, alkoholizm, niewydolność nerek, zakażenie HIV, ropne zapalenie zatok, ucha środkowego, wyrostka sutkowatego lub zęba, bakteryjne zapalenie wsierdzia, ropne choroby płuc, np. rozstrzenie, zakażenie dróg moczowych, skóry czy przyjmowanie narkotyków drogą dożylną. Ponadto na rodzaj drobnoustrojów, które wywołują ropień mózgu wpływają wiek chorego oraz lokalna sytuacja epidemiologiczna.

Najczęstszymi bakteriami odpowiedzialnymi za rozwój ropnia mózgu są: paciorkowce tlenowe i beztlenowe, szczególnie Streptococcus intermedius, gronkowce złociste (Staphylococcus aureus), Gram-ujemne beztlenowe pałeczki z rodzaju Prevotella, BacteroidesFusobacterium, Gram-ujemne tlenowe pałeczki jelitowe, pałeczka ropy błękitnej (Pseudomonas aeruginosa) oraz Gram-dodatnie bakterie beztlenowe. Rzadziej przyczyną ropni mózgu są następujące drobnoustroje: pałeczka hemofilna (Haemophilus influenzae), dwoinka zapalenia płuc (Streptococcus pneumoniae) oraz dwoinka zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych (Neisseria meningitidis).

Leia também:  Nerwica wegetatywna (somatyczna) – pierwsze objawy, jak leczyć

Do rzadszych czynników należą drobnoustroje oportunistyczne, bakterie, grzyby i pasożyty, które mogą powodować ropnie mózgu u osób z obniżoną odpornością. Są to: Nocardia asteroides, prątki gruźlicy, grzyby (np.

Aspergillus, Candida, Cryptococcus, pleśniakowce, Coccidioides, Blastomyces), pierwotniaki (np. Toxoplasma gondii, pełzak czerwonki, świdrowiec amerykański) i pasożyty (np. wągrzyca tasiemca uzbrojonego Taenia solium, przywry Schistosoma, Paragonimus).

Ropne stany zapalne zatok i zębów sprzyjają rozwojowi ropni wywołanych przez paciorkowce tlenowe i beztlenowe oraz beztlenowe pałeczki Gram-ujemne (np. Prevotella, Porphyromonas, BacteroidesFusobacterium), gronkowce złociste (Staphylococcus aureus) oraz tlenowe pałeczki Gram-ujemne.

Penetrujące urazy głowy sprzyjają ropniom wywołanym przez gronkowce złociste (Staphylococcus aureus), paciorkowce tlenowe, pałeczki Gram-ujemne oraz beztlenowe laseczki z rodzaju Clostridium. W zapaleniach płuc najczęściej występują ropnie wywołane przez paciorkowce, beztlenowe pałeczki Gram-ujemne (np.

Prevotella, Porphyromonas, BacteroidesFusobacterium) oraz promieniowce ActinomycesNocardia. Wrodzone wady serca zwiększają ryzyko ropni mózgu wywołanych przez tlenowe paciorkowce i gronkowce złociste.

Zakażenie HIV sprzyja ropniom wywołanym przez Toxoplasma gondii, prątki gruźlicy, grzyby Nocardia, Cryptococcus oraz Gram-dodatnie pałeczki Listeria monocytogenes. Wśród chorych na AIDS ropnie mózgu często wywołują pierwotniaki Toxoplasma gondii i grzyby Cryptococcus neoformans.

Ropnie mózgu u chorych po przeszczepieniu narządów najczęściej wywołują grzyby z rodzaju Aspergillus, Candida, Cryptococcus, pleśniakowce, Nocardia oraz pierwotniaki Toxoplasma gondii. U pacjentów z neutropenią przyczyną ropni mózgu są najczęściej tlenowe pałeczki Gram-ujemne oraz grzyby (Aspergillus, Candida i grzyby pleśniowe).

Jak często występuje ropień mózgu?

Ropień to choroba bardzo rzadka. Dokładna liczba przypadków w Polsce nie jest znana. Według danych amerykańskich w Stanach Zjednoczonych leczonych jest rocznie 1500–2000 chorych z ropniem mózgu, co odpowiada 1 na 10 tysięcy hospitalizacji.

Jak szerzy się ropień mózgu?

Do powstania ropnia mózgu najczęściej dochodzi drogą krwiopochodną lub przez ciągłość z ogniska zakażenia (np. ropnego zapalenia ucha środkowego, zapalenia wyrostka sutkowatego, zapalenia zatok, zapalenia zęba, czyraka wargi górnej).

Zakażenie także może być pourazowe, na przykład po złamaniu kości czaszki lub operacji neurochirurgicznej.

Najczęściej dochodzi do rozsiania bakterii przez krew w czasie trwania innej choroby bakteryjnej, jak na przykład sepsa, bakteryjne zapalenie wsierdzia, zakażenie dróg moczowych, ropne zmiany skórne, posocznica, przewlekłe ropne choroby płuc (ropień płuca, rozstrzenie oskrzeli) czy zakażenia jamy brzusznej lub miednicy małej (np.

bakteryjne zapalenie woreczka żółciowego, zapalenie jajników). Tworzeniu ropni mózgu sprzyjają zakażone zmiany zatorowo-zakrzepowe naczyń mózgowych, sinicze wady serca oraz wrodzone anomalie płuc z przeciekiem z prawa na lewo. Ropnie mózgu powstałe przez ciągłość zwykle są pojedyncze, rozsiane drogą krwiopochodną mogą być mnogie.

Kto jest źródłem ropnia mózgu?

Ropień mózgu jest niezaraźliwy – nie można zarazić się ropniem od chorego na ropień mózgu. Natomiast źródłem zakażenia bakteriami, które mogą wywołać ropnie mózgu mogą być chorzy lub nosiciele, którzy rozsiewają chorobotwórcze drobnoustroje najczęściej drogą kropelkową.

Jakie są objawy ropnia mózgu?

Obraz ropnia mózgu obejmuje objawy zwiększonego ciśnienia wewnątrzczaszkowego, takie jak bóle głowy nudności, wymioty, splątanie i senność, cechy ostrego zakażenia (gorączka, złe samopoczucie) i ogniskowe objawy neurologiczne, np. niedowłady, zaburzenia czucia afazja.

Triada najczęstszych objawów, w której skład wchodzą: gorączka, bóle głowy i ogniskowe objawy neurologiczne z dużym prawdopodobieństwem wskazuje na ropień mózgu. W przebiegu ropnia mózgu mogą ponadto wystąpić następujące objawy: dreszcze, senność, splątanie, drgawki, szybko postępujące niedowłady i zaburzenia czucia. Objawy zależą w znacznym stopniu od lokalizacji ropnia mózgu.

Na przykład ropień móżdżku może spowodować objawy ataksji oraz dodatkowo objawy uciskowe z pnia mózgu i wodogłowie. W badaniu neurologicznym często stwierdza się sztywność karku i objawy ogniskowe. Objawy ropnia mózgu rozwijają się stopniowo i początkowo są niecharakterystyczne – właściwe rozpoznanie ropnia ustala się zwykle po około tygodniu.

Jeżeli nie zostanie rozpoczęte odpowiednie leczenie, w kolejnych dniach objawy nasilają się prowadząc ostatecznie do utraty przytomności.

Jak ustala się rozpoznanie ropnia mózgu?

Cenne wskazówki przynosi dokładnie zebrany wywiad. Dla ropnia mózgu typowe jest wystąpienie objawów po poprzedzającym zakażeniu bakteryjnym, np. zapaleniu wsierdzia czy zapaleniu płuc.

Ropień mózgu powinno się podejrzewać u każdego chorego, u którego występuje lub występowała gorączka oraz jakiekolwiek ogniskowe objawy neurologiczne oraz ból głowy, splątanie, sztywność karku czy napad drgawek.

U chorych w podeszłym wieku objawy mogą być dyskretne i ograniczać się na przykład do zaburzeń świadomości lub zaburzeń psychicznych.

W wywiadzie istotne są informacje dotyczące: czasu trwania objawów i kolejności ich występowania, jak też poprzedzających zakażeń (sepsa, zapalenie wsierdzia, zapalenie płuc, zakażenia dróg moczowych, zapalenie ucha środkowego i zapalenie zatok), urazów głowy, współistniejących chorób, które sprzyjają wytworzeniu ropnia (np.

wrodzona wada serca, cukrzyca, zakażenie HIV, niewydolność nerek, zaburzenia odporności, brak śledziony) oraz warunków socjalnych (niedożywienie, alkoholizm, narkomania). W badaniu lekarskim zwraca się szczególną uwagę na stan ogólny, objawy ogniskowe oraz ocenę czynności życiowych.

Trzeba też zmierzyć ciśnienie tętnicze i częstotliwość rytmu serca, zwracając uwagę na zwolniony rytm serca (bradykardia), który towarzyszy wzmożonemu ciśnieniu wewnątrzczaszkowemu (odruch Cushinga). Sprawdzić, czy nie ma śladów urazu głowy lub zabiegu neurochirurgicznego.

Ocenić wielkość i reakcję źrenic na światło oraz poszukać objawów współistniejących zakażeń (np. zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok). Wskazana jest ocena tarczy nerwów wzrokowych w poszukiwaniu ich obrzęku, który często towarzyszy ropniom mózgu.

W badaniu neurologicznym należy uwzględnić objawy oponowe (sztywność karku, objaw Brudzińskiego i objaw Kerniga), przy czym ujemne objawy nie wykluczają obecności ropnia mózgu. Należy ocenić czy występują objawy ogniskowe, np. porażenia nerwów czaszkowych, objawy ubytkowe ruchowe lub czuciowe, nieprawidłowe odruchy i objawy móżdżkowe.

Pewne i dokładne rozpoznanie ustala się na podstawie badań obrazowych mózgu: tomografii komputerowej głowy z kontrastem lub rezonansu magnetycznego z kontrastem, który pozwala lepiej uwidocznić torebkę ropnia.

Ropień mózgu stanowi przeciwwskazanie do wykonania nakłucia lędźwiowego.

Jeśli jednak pobrano płyn mózgowo-rdzeniowy, podejrzewając zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, to w ropniu mózgu płyn może być zmieniony zapalnie ze zwiększoną liczbą komórek i stężeniem białka oraz zmniejszonym stężeniem glukozy lub mieć charakter zastoinowy, to jest zawierać znacznie zwiększone stężenie białka z niewielką liczbą komórek.

Jeżeli dojdzie do przebicia się ropnia do komory mózgu, to płyn mózgowo-rdzeniowy ma ropny charakter z bardzo dużą liczbą komórek wielojądrzastych, rzędu kilkudziesięciu tysięcy. W każdym przypadku ropnia mózgu należy wykonać posiew krwi i niezwłocznie podać choremu dożylnie antybiotyki. Pomocnicze znaczenie mają badania serologiczne, np. w toksoplazmozie mózgu.

Jakie powikłania może powodować ropień mózgu?

Ryzyko powikłań ropnia mózgu jest duże. Do najczęstszych powikłań należą: napady drgawek, stan padaczkowy i obrzęk mózgu.

Trwałymi następstwami ropnia mózgu mogą być, w zależności od jego lokalizacji, tak poważne problemy zdrowotne, jak: padaczka, upośledzenie słuchu, do głuchoty włącznie, wodogłowie, niedowłady lub porażenia spastyczne, upośledzenie umysłowe, upośledzenie czynności poznawczych i zaburzenia mowy.

W ciągu 40 ostatnich lat śmiertelność w przebiegu ropnia mózgu zmniejszyła się z 40% do 10%, natomiast odsetek chorych wyleczonych bez widocznych następstw wzrósł z około 33% do 70%. Najczęstszym powikłaniem ropnia mózgu jest padaczka, na którą najbardziej narażeni się chorzy z ropniem płata czołowego.

Co robić w przypadku wystąpienia ropnia mózgu?

W razie wystąpienia objawów mogących wskazywać na podejrzenie ropnia mózgu konieczne jest niezwłoczne zgłoszenie się do lekarza lub, jeżeli stan chorego jest poważny, wezwanie pogotowia ratunkowego.

W jakim trybie leczy się chorych na ropień mózgu? Jakie są kryteria hospitalizacji?

Wszyscy pacjenci z podejrzeniem lub rozpoznaniem ropnia mózgu wymagają hospitalizacji. Jest to konieczne ze względu na ciężkość choroby, dużą śmiertelność oraz konieczność operacyjnego opróżnienia ropnia i leczenia dożylnego antybiotykami.

Jak leczy się ropień mózgu?

Leczenie ropnia mózgu składa się z leczenia zabiegowego, czyli neurochirurgicznego drenażu ropy, oraz zastosowania antybiotyków, które podaje się drogą dożylną. Wybór antybiotykoterapii zależy od najbardziej prawdopodobnej etiologii ropnia, wieku chorego, lokalnej epidemiologii i lekowrażliowści drobnoustrojów, jak też współistniejących chorób, np.

obniżonej odporności, cukrzycy, uczuleń na leki, chorób wątroby i nerek. Ponadto stosuje się leczenie objawowe, któreLpolega na terapii przeciwobrzękowej, przeciwzapalnej i przeciwdrgawkowej, podawaniu dożylnym płynów celem wyrównania zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej, stosowaniu leków przeciwgorączkowych i przeciwbólowych oraz odpowiednim żywieniu.

Ważnym elementem leczenia jest wczesna rehabilitacja.

Czy jest możliwe całkowite wyleczenie ropnia mózgu?

Całkowite wyleczenie ropnia mózgu jest możliwe, ale u części wyleczonych pacjentów mogą pozostać trwałe następstwa. W ciągu ostatnich 40 lat odsetek chorych wyleczonych z ropnia mózgu bez widocznych następstw wzrósł z 1/3 do ponad 2/3.

Jak można zapobiegać rozwojowi ropnia mózgu?

Rozwojowi ropnia mózgu można zapobiegać przede wszystkim przez leczenie stanów, które sprzyjają jego wystąpieniu, w tym ropnych zapaleń zatok i ucha środkowego, wad serca, prawidłowym wyrównaniu cukrzycy, leczeniu alkoholizmu oraz właściwe postępowanie z ranami głowy. W obecnej polskiej sytuacji epidemiologicznej najczęstszymi przyczynami ropni mózgu są zakażenia bakteryjne, którym nie można zapobiec przez szczepienia ochronne.

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*