Metoda awersyjna na rzucenie palenia

Metoda awersyjna na rzucenie palenia

Jak rzucić palenie raz na zawsze? Czy istnieje metoda idealna?

SPIS TREŚCI

█ Na czym polega fenomen nikotyny i papierosów?

Wielu niepalących tzw.

biernych palaczy może wymądrzać na temat palenia papierosów, że to nie może być takie trudne! A jednak! Nie jest to łatwa sztuka, w której tym bardziej nie pomagają mechanizmy uzależnienia nikotyny — jej wpływ na układ nagrody w mózgu i spory wyrzut dopaminy do jądra półleżącego. Warto wiedzieć, że układ nagrody determinuje m.in. niektóre zachowania, jest niejako centrum motywacyjnym do zrobienia czegoś. W przypadku palenia chodzi po prostu o ponowne pobudzenie tej struktury i wyrzutu dopaminy w opisanym wyżej układzie.

█ Na co szkodzi palenie papierosów?

Jeśli odpowiedź brzmiałaby, że papierosy szkodzą dosłownie na wszystko, to czemu na świecie jest tylu palaczy i wielbicieli tytoniu? Wiele szkodliwych zmian widocznych jest dopiero po kilku latach palenia, co nie oznacza, że nie są one groźne czy błahe. Niezależnie od sposobu palenia – tradycyjne czy np.

pochodzące z fajki wodnej mogą być przyczynami licznych nowotworów (rak płuc, przełyku, jamy ustnej i gardła). Oprócz tego są to liczne choroby układu sercowo-naczyniowego jak zawał serca, udar mózgowy, nadciśnienie tętnicze, choroba wieńcowa.

Wieloletnie palenie może prowadzić do licznych chorób płuc (oprócz nowotworu) przewlekłe palenie może wpłynąć na wystąpienie POChP, czyli obturacyjnej choroby płuc. Do tego dochodzi nadreaktywność oskrzeli, ryzyko astmy oskrzelowej.

Wbrew pozorom żołądek również nie ma lekko w przypadku palenia — dym tytoniowy zawiera wiele związków, które mogą prowadzić do choroby wrzodowej. Palacze czynni papierosów, ale również bierni są narażeni na szkodliwość i toksyczność palenia.

Warto wiedzieć, że palenie wpływa negatywnie na płodność u kobiet i mężczyzn, prowadzi do chorób jamy ustnej, jest przyczyną nieestetycznych zmian w obrębie paznokci, skóry czy włosów.

Kobiety ciężarne i przyszłe mamy kategorycznie powinny wystrzegać się palenia, które jest niejako powodem poronień, wad rozwojowych, niskiej masy urodzeniowej czy przedwczesnego porodu. Oprócz tego może powodować liczne choroby oczu (zaćma=katarakta, zwyrodnienie plamki żółtej), choroby układu endokrynowego jak niedoczynność tarczycy. U kobiet może być powodem raka jajników czy szyjki macicy.

Prosta metoda jak skutecznie rzucić palenie nie istnieje. Za każdym razem to ciężka droga pełna wyrzeczeń, która ogranicza się do pozornie błahej czynności. Metoda awersyjna na rzucenie palenia

Na co szkodzi palenie papierosów i co może powodować?

█ Jak przebiega rzucanie palenia i tytoniu — objawy odstawienia i głód nikotynowy

Na samym początku odstawiania nikotyny mogą towarzyszy mocno nasilone objawy odstawienne, które można nieco złagodzić lekami np.

z nikotyną jak gumy Nicoretteplastry z nikotyną Nicorette Invisipatch czy pastylki do ssania Niquitin. Związane jest to ze spadkiem poziomu nikotyny w organizmie i pojawieniem się głodu nikotynowego.

Wśród objawów fizycznych można zaobserwować niższe ciśnienie krwi, bóle i zawroty głowy, kaszel i chrypka (niekiedy określa się go jako “kaszel palacza“).

Najbardziej dokuczliwe są jednak objawy, które związane są z obniżoną koncentracją, wzmożonym łaknienie (zwiększony apetyt często towarzyszy zajadaniu stresu, towarzyszy w okresie odstawienia nikotyny). Zdecydowanie bardziej osoby rzucające palenie mogą być drażliwe, łatwiej ulegać zdenerwowaniu.

Osoby rzucające palenie mogą być bardziej nerwowe i rozdrażnione, łatwiej jest je wyprowadzić z równowagi. Są wrażliwe na niektóre zapachy, chociażby dymu tytoniowego, niektórzy mogą go odczuwacz z lekkim obrzydzeniem. Bardzo często osoby rzucające palenie — szczególnie w pierwszych dniach — zmagają się z problemami w zasypianiu.

Praktycznie z każdej metod na rzucenie palenia towarzyszą przykre objawy. Nie można jednak tracić nadziei — te dobre pojawiają się już po kilku dniach od rzucenia palenia. Może polepszyć się zdolność odczuwania smaku i zapachu, oddech z dnia na dzień staje się wydajniejszy i głębszy.

█ Dlaczego warto rzucić palenie?

Wbrew pozorom niektóre zalety rzucenia palenia tytoniu można stwierdzić po kilku godzinach czy dniach. Poniżej wymieniono i pokrótce opisano niektóre z nich.

Co dzieje się po zgaszeniu papierosa i …

  • 24 godzinach? – spada ryzyko udaru i zawału
  • 72 godzinach? – oddychanie jest łatwiejsze
  • 2 dniach? – polepsza się odczuwanie smaku i zapachu.

Co jeszcze obserwuje się w organizmie po zaprzestaniu palenia? Po ok. 20-30 minutach do normy wraca podwyższone ciśnienie, kolejno po kilku godzinach wzrasta stężenie tlenu, a krążenie jest unormowane.

Co dalej dzieje się? Skóra nie jest matowa i bez wyrazu, staje się lepiej nawilżona, łatwiej jest odbudować kondycję fizyczną, powiększa się wydajność płuc.

Na zaletach rzucenia palenia zyskują również zęby, które odzyskują nieco bieli.

Inne efekty zrezygnowania z palenia uwidaczniają się dopiero po kilku latach — warto jednak na nie zaczekać. Znaczący obniża się ryzyko zawału serca, chorób płuc. Rzucenie palenia wydłużenie życia o ładnych kilka lat – zwykle 10!

█ Jak skutecznie rzucić palenie?

Jaka jest najlepsza metoda na rzucenie palenia? Pewne jest to, że nie ma jednej skutecznej. Niekiedy w zarzucaniu nałogu wykorzystuje się kilka z nich.

Chociażby stosuje się połączenie NTZ, czyli nikotynowej terapii zastępczej wraz ze środkami uspokajającymi, ćwiczeniami relaksacyjnymi czy oddechowymi. Niektórzy próbują stosować wyłącznie silną wolę. Bywa również tak, że decyzję o rezygnacji z palenia podejmuje się z dnia na dzień.

W pewnym momencie należy przestać szukać wymówek, które wiecznie przesuwają datę rzucenia palenia. Ustal datę i się jej trzymaj.

O czym musisz wiedzieć rzucając palenie? Rzucanie tytoniu to okres przejściowy, który nie będzie trwać wiecznie. Musisz wiedzieć, że każda próba zbliża Cię do tego celu! Metoda awersyjna na rzucenie palenia

Leki na rzucenie palenia i niepalenie

█ Co pomoże w rzuceniu palenia i zarzuceniu uzależnienia nikotynowego?

Rzucanie palenia to z góry określony plan, który ma swój najczęściej ciężki początek, ale całkiem szczęśliwy koniec. Można wyróżnić w nim kilka kroków.

Krok pierwszy — kiedy zamierzasz rzucić palenie — DATA rzucenia palenia? Może JUTRO, a może teraz? Warto rozważyć, czy rytuałowi rzucania palenia musi koniecznie towarzyszyć zwyczaj wypalenia ostatniego papierosa? A może tych papierosów obiecywałeś/aś sobie już wystarczająco wiele? ZATEM ustal datę rzucenia papierosów i z tym zamiarem nie musisz czekać do Sylwestra aby przy blasku fajerwerków wypowiedzieć magiczne zaklęcie, które na początek roku da Ci magiczne siły do wytrwania w (nie)paleniu!

Krok drugi — czy jest ktoś, kto mógłby Ci pomóc, dodać otuchy, a niekoniecznie ognia i poczęstować papieroskiem? Zabezpiecz się w odpowiednie towarzystwo, które z góry lepiej ostrzeż, że przez jakiś czas możesz nie być najmilszych przyjacielem, znajomym, czy członkiem rodziny. I co warto powiedzieć od razu unikaj palącego towarzystwa, które najszybciej poratuje Cię papierosem.

I kolejne z nich. Musisz wiedzieć, że:

  • Palenie to zły nawyk, który wielokrotnie powtarzasz wciągu dni. Niespecjalnie się nad nim zastanawiasz się – robisz to odruchowo. Tak samo jest z paleniem. Masz pod ręką papierosy? Istnieje duża szansa, że po nie sięgniesz. Podobnie jak osoba odchudzająca po ciasteczka, czy inne łakocie. Bez sensu jest mieć pokusę w zasięgu wzroku, gdy próbujesz się od niej uwolnić. Nie traktuj tego jako testu silnej woli. Ćwicz ją, ale jednocześnie ułatwiaj sobie zerwanie z nałogiem.
  • Kolejny krok — czy generalnie wiesz po co rzucasz palenie? Robisz to dla siebie, rodziny, pieniędzy, zdrowia, …bo lekarz kazał, bo żona kazała? Musisz mieć w głowie wypracowany dobry powód. Z doświadczenia wielu ex-palaczy wynika, że posiadania 1 powodu to mało, dlatego warto mieć więcej niż 1 ASA w rękawie!
  • Czego boją się palacze podczas rzucania palenia? Przybrania masy ciała — tej tłuszczowej, nie mięśniowej! Jeśli porównać co przyniesie większą niekorzyść? Chwilowe przybranie wagi czy nierzucenie palenia, to co powinno wygrać? Początek dużych zmian nie jest łatwy, więc pierwsze tygodnie nie będą łatwe.
Leia também:  Cholesterol a miażdżyca tętnic – jaki jest związek?

Z góry przeproś i uprzedź najbliższych, że stawiasz przed sobą duży cel i prosisz o większe pokłady cierpliwości i wsparcia niż zwykle.

█ Produkty na rzucenie palenia

Jak rzucić palenie? Za pomocą silnej woli, pomocne okażą się również tabletki na rzucenie palenia. Na aptecznej półce znajdziemy kilka produktów na rzucenie palenia. Są nimi:

  • leki z nikotyną – tabletki do ssania z nikotyną działają podobnie do papierosa, ale brak jest kilku tysięcy szkodliwych rakotwórczych związków, które towarzyszą paleniu. Leki z nikotyną to NTZ, czyli nikotynowa terapia zastępcza obejmuje kilka rodzajów produktów jak np. tabletki do ssania, pastylki do ssania, guma do żucia (o miętowym, owocowym, neutralnym smaku), plastry czy doustny aerozol Nicorette (również w wersji “smakowej” Nicorette Cool Berry).
  • leki na bazie cytyzyny np. Tabex, Recigar, Desmoxan. To tabletki na rzucenie palenia, które stosuje się 25 dni.
  • bupropion i wareniklina — leki na rzucenie palenia na receptę.
  • Metoda awersyjna na rzucenie palenia
  • Metoda awersyjna na rzucenie palenia
  • Metoda awersyjna na rzucenie palenia
  • Metoda awersyjna na rzucenie palenia

Oprócz tego wspomagająco stosuje się korzeń kudzu, który również wykorzystuje się w zerwaniu z innymi nałogami. Pomoce są również witaminy z grupy B, które wspierają układ nerwowy, roślinne uspokajacze jak melisa, chmiel, kozłek lekarski.

Leki na niepalenie np. na bazie nikotyny, czy cytyzyny mają na celu łagodzenie objawów odstawienia jak głód nikotynowy. Metoda awersyjna na rzucenie palenia

Rzucanie palenia w pytaniach i odpowiedziach

█ Chcesz rzucić palenie? Zbiór pytań i odpowiedzi

Poniżej zebrano jedne z częstszych wątpliwości osób, które chciałyby rzucić palenia. Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytanie? Napisz je w komentarzu!

Kiedy rzucanie palenia ma sens?

Rzucanie palenia ma sens zawsze! Istnieje miażdżąca przewaga argumentów za rzuceniem palenia niż jego kontynuacją — niezależnie od wieku!

Zapaliłem(am) papierosa po zaprzestaniu palenia — co robić?

Po pierwsze — nie panikuj. Po drugie — jeśli jesteś w trakcie stosowania tabletek np. Tabex przeczytaj ulotkę czy nie musisz przerwać dawkowania leku i spróbować ponownie za 2-3 miesiące. Po trzecie — pogadaj z kimś o tym, pomyśl ile trudu włożyłeś(aś) w zaprzestanie palenia. Poproś o wsparcie najbliższych.

Jakie są leki na niepalenie?

W aptece dostępne są leki na receptę i bez recepty. Na receptę to m.in. lek Zyban lub Champix. W przypadku OTC to leki na bazie alkaloidu cytyzyny i produkty lecznicze na bazie nikotyny.

Czy tabletki na rzucenie palenia działają?

Środki te z pewnością działają, ale nie zastępują silnej woli, tylko stanowią jej wsparcie. Łagodzą objawy głodu nikotynowego.

Jak długo chce się palić po rzuceniu?

To kwestia indywidualna. W praktyce jednak do końca życia jesteś de facto byłym palaczem. Z pewnością sytuacje stresowe mogą spowodować chęć po sięgnięcie po papierosa. Nie rób jednak tego!

Co pomaga na chrypkę i kaszel po i podczas rzucania palenia?

Pomocne są środki do ssania na bazie np. porostu islandzkiego (Detusan) lub tymianek+podbiał (syrop Gardlox), które nawilżają śluzówkę gardła stymulują odkrztuszanie i łagodzą podrażnienia.

Zapaliłem(am) papierosa podczas rzucania, czy to oznacza, że muszę przerwać leczenie?

Jeśli jest to 6. dzień lub późniejszy w trakcie brania leku Tabex, Desmoxan czy Recigar – musisz przerwać stosować ten lek i możesz go powtórzyć po 2-3 miesiącach. Podobnie jeśli zapalisz w przypadku stosowania leku z bupropionem czy warenikliną.

Czy warto wykonać jakieś badania po rzuceniu palenia?

Rzucenie palenia niejednokrotnie wiąże się ze zwiększeniem masy ciała, czyli przytyciem. Po skończonej kuracji warto zbadać podstawowe parametry jak glukoza, lipidogram, hormony tarczycy (niekiedy mogą pojawić się objawy jej nadczynności, dlatego bada się poziom TSH).

Warto również zaopatrzyć się np. w ciśnieniomierz naramienny, dzięki któremu możliwe będzie zmierzenie ciśnienia krwi.

Z paleniem wiąże się znacznie zwiększone ryzyko chorób nowotworowych — nie bez znaczenia są wizyty kontrolne w kierunku wykrycia chorób nowotworowych, które nie ograniczają się tylko do raka płuc.

Kobiety powinny pamiętać o odwiedzaniu ginekologa! Jeśli po rzuceniu palenia w dalszym ciągu będą utrzymywać się takie objawy jak kaszel czy przewlekła chrypka, to lekarz może zlecić badanie RTG. Dodatkowo mogą być zlecone inne badania jak spirometria, czy badania laryngologiczne.

Jeśli rzucę palenie, to mój wygląd się zmieni?

Bardzo często palacze narzekają (niesłusznie) na wygląd swojej skóry. Rzucenie palenia sprawia, że skóra nie jest ziemista, bez blasku, matowa itd. Skóra, włosy i paznokcie zaczynają wyglądać zdrowiej!

Jak radzić sobie ze stresem, napięciem, nerwowością i zdenerwowaniem podczas rzucania nikotyny?

Pomocne w rzucaniu palenia mogą okazać się ziołowe środki uspokajające np. z melisą czy walerianą. Oprócz tego pomocne są roślinne adaptogeny jak różeniec górski, który spotyka się w suplementach diety, które wspierają układ nerwowy i pomagają pokonać stres.

Ile razy warto podchodzić do rzucenia palenia?

Nie ma maksymalnej liczby razy. Rzucać opłaca się do skutku! Jeśli trzeba, to więcej niż “do 3ech razy sztuka”.

Czy podczas rzucania palenia mogę pić alkohol?

Alkohol bardzo często stymuluje chęć zapalenia. Większość osób w trakcie rzucania woli obyć się bez alkoholu. Niekiedy niektóre leki jak bupropion czy wareniklina mogą nasilić działanie sedatywne alkoholu lub nasilać działanie drażniące na żołądek.

Co jest podstawą przy rzucaniu palenia — odpowiedni lek, czy silna wola?

Po pierwsze silna wola, leki ułatwiają zerwać z nałogiem, ale nie stanowią podstawy motywacji do rzucenia czy są zamiennikiem silnej woli.

Jakie są zdrowotne skutki rzucenia palenia?

Lepszy komfort oddychania, wraca odczuwanie smaku i zapachu, znika nieprzyjemna woń z włosów dymu tytoniowego, zęby nie żółkną.

Alternatywne metody rzucania palenia

Metoda awersyjna na rzucenie palenia

Obecnie coraz więcej osób sięga po zdobycze medycyny alternatywnej, które powoli stają się nieodłącznym uzupełnieniem konwencjonalnych form leczenia. Metody te, zazwyczaj wywodzące się z tradycji Indii i Dalekiego Wschodu, nie wzbudzają już dziś tylu kontrowersji, co kiedyś. Co więcej – zaczynają odgrywać istotną rolę w terapii wielu schorzeń. Joga, akupunktura czy techniki medytacji pozytywnie stymulują ciało i umysł, ale czy mogą być pomocne w rzuceniu palenia? Poniżej przedstawiamy kilka najbardziej popularnych osiągnięć medycyny komplementarnej, które mogą – choć nie muszą – wspierać w pozbywaniu się nałogu.

Leia também:  Como avisar a um professor que você vai faltar à aula por email

 Medytacja „uważnej obecności”

Medytacja Mindfulness to trening ciała i umysłu polegający na rozwijaniu zdolności służących koncentracji i wypracowywaniu metod, dzięki którym można uzyskać stan „świadomej uwagi”, skierowanej na bieżącą chwilę. Jak pokazują wyniki badań, stosowanie tej metody może pomóc w redukcji objawów lękowych, depresyjnych oraz stanów uciążliwego bólu. Jak natomiast wygląda efektywność tej techniki w przypadku rzucania palenia?

Przeprowadzone w 2011 badanie pokazało, że osoby uczestniczące w treningach Mindfulness znacznie zmniejszają ilość wypalanych papierosów, zarówno zaraz po terapii, jak i po jej 17-tygodniowej kontynuacji.

Skuteczność tej metody potwierdzają także badania przy użyciu rezonansu magnetycznego, których celem była weryfikacja wpływu technik Mindfulness na obszary w mózgu odpowiedzialne za samokontrolę i pragnienia. Ich uczestnicy utrzymywali, że treningi powodują u nich mniejszą chęć sięgnięcia po papierosa.

Potwierdziło to także neuroobrazowanie, które wykazało, że medytacja Mindfulness wpływa na zmniejszenie aktywności nerwowej w części mózgu odpowiedzialnej za uczucie pragnienia. Z kolei podczas innego eksperymentu pod lupę wzięto uczestników dwutygodniowego kursu tego rodzaju medytacji.

U nich również zaobserwowano znaczny spadek ilości wypalanych papierosów w porównaniu z osobami, które uczestniczyły w terapii opartej na zwykłych technikach relaksacyjnych.

Techniki Mindfulness uważane są za metodę bezpieczną dla zdrowych ludzi, jednakże ich praktykowanie w nielicznych przypadkach może przyczynić się do wzmożenia nieprzyjemnych objawów u osób, które mają problemy natury psychicznej.

Hipnoterapia

Hipnozę, zwaną także hipnoterapią, analizowano pod kątem jej wpływu na różne stany psychofizyczne, m.in. lęki, bóle głowy, uderzenia gorąca u kobiet z nowotworem piersi oraz zespół jelita drażliwego. Zrealizowano także wiele badań dotyczących wpływu hipnoterapii na rzucanie palenia.

Z opublikowanego w 2010 roku raportu konfrontującego działanie hipnoterapii z 18 innymi technikami wynikało, że stosowanie hipnozy nie ma znaczącego wpływu na porzucenie nałogu i nie wykazano, aby hipnoterapia, jako samodzielna metoda, mogła przynosić efekty porównywalne w tym zakresie do tradycyjnej pomocy terapeutycznej.

Jednakże wyniki badań przeprowadzonych w 2008 roku na 286 losowo wybranych palaczach wykazały, że hipnoza w połączeniu z używaniem plastrów nikotynowych przynosi zadowalające rezultaty w postaci długofalowego zaprzestania palenia.

Wśród uczestników eksperymentu odsetek osób, które porzuciły papierosy był minimalnie większy niż wśród tych, którzy stosowali jedynie terapię behawioralną i same plastry nikotynowe.

Z kolei dokonana w 2012 roku analiza losowych prób kontrolnych wykazała, że w utrzymaniu abstynencji od tytoniu pomogły badanym zarówno akupunktura, hipnoterapia, jak i metoda awersyjna – technika oparta na warunkowaniu niepożądanego zachowania (w tym wypadku palenia) z nieprzyjemnym bodźcem, co w konsekwencji ma doprowadzić do jego zaprzestania. Poddana testowi populacja pacjentów była jednak niewielka, a raporty niepotwierdzone pod względem biochemicznym.

Hipnoza uważana jest za bezpieczną metodą, o ile prowadzona jest przez doświadczonego, zawodowego hipnoterapeutę. Za pozbawioną czynników ryzyka uznaje się także autohipnozę, ponieważ nie odnotowano żadnych negatywnych następstw jej stosowania.

Joga

Joga to system ćwiczeń obejmujących treningi zarówno ciała, jak i duszy, który wywodzi się ze starożytnej filozofii indyjskiej.

Istnieją różne style jogi, jednak wszystkie są połączeniem rozmaitych pozycji, technik oddychania, medytacji i relaksacji.

Najpopularniejsza szkoła jogi w Europie – Hatha joga – kładzie nacisk na różnorodne ułożenia ciała (asany) oraz ćwiczenia oddychania (pranajamy).

Choć nie przeprowadzono wielu badań dotyczących wpływu uprawiania jogi na zaprzestanie palenia, to próba dokonana w 2012 roku przez amerykańskie National Center for Complementary and Alternative Medicine (NCCAM) przyniosła pierwsze dowody na to, że tego typu ćwiczenia mogą być pomocne w terapii uzależnienia od nikotyny wśród kobiet.

W 2011 roku przeprowadzono także eksperyment dotyczący wpływu aktywności fizycznej (m.in. ćwiczeń na krążenie oraz hatha jogi) na chęć sięgnięcia po papierosy oraz pojawianie się głodu nikotynowego. Jak się okazało, uczestnicy zaangażowani w aktywność fizyczną  wykazywali mniejszą ochotę na papierosa.

Charakterystyczne dla jogi ćwiczenia nie wymagają wielkiego wysiłku i są bezpieczne dla zdrowych osób, o ile wykonuje się je pod nadzorem dobrze wyszkolonego instruktora.

Jednak w bardzo rzadkich przypadkach joga może powodować ból wynikający z uszkodzenia nerwów, a nawet doprowadzić do udaru mózgu.

Kobiety w ciąży oraz osoby z określonymi schorzeniami, takimi jak nadciśnienie tętnicze, jaskra czy zapalenie rwy kulszowej, powinny zmodyfikować ćwiczenia lub unikać niektórych pozycji.

Akupunktura

Termin „akupunktura” obejmuje metody mające na celu stymulację określonych punktów ciała.

Technika akupunktury, która stosunkowo często jest poddawana badaniom naukowym, polega na nakłuwaniu skóry cienkimi igłami manipulowanymi ręcznie lub za pomocą elektrycznej stymulacji.

I choć coraz częściej akupunktura stosowana jest w celu uśmierzenia chronicznego bólu, to wciąż pojawia się wiele kontrowersji dotyczących jej wartości terapeutycznych.

Dokonując w 2011 roku przeglądu prac badawczych nie wykazano żadnych dowodów na to, że akupunktura, akupresura, terapia laserowa czy też elektrostymulacja mają korzystny wpływ na zaprzestanie palenia. Jednak z powodu ograniczonej liczby i niskiej jakości dostępnych dowodów nie można sformułować na ten temat jakichkolwiek solidnych wniosków.

Akupunktura jest metodą stosunkowo bezpieczną. Niekorzystne skutki wynikające z niewłaściwej sterylizacji igieł bądź źle przeprowadzonego zabiegu mogą obejmować m.in.

infekcje oraz ryzyko przebicia organów.

Jednak biorąc pod uwagę znaczną liczbę osób leczonych każdego roku akupunkturą oraz ilość igieł zużytych podczas zabiegów, tylko niewielki odsetek pacjentów doświadcza podobnych komplikacji.

Źródło: http://nccam.nih.gov/health/providers/digest/smoking-science

Oprac. ZL

fot. iStock

Jak rzucić palenie? Krótka opowieść o tym, jak przestać palić – 4rady

Metoda awersyjna na rzucenie palenia

Jak wynika z danych statystycznych coraz mniej Polaków pali papierosy. Jeszcze w latach 90. ubiegłego wieku paliło ponad 45% całej populacji. Obecnie ilość palaczy drastycznie spadła i wynosi około 24%. Bez wątpienia rzucanie palenia nie należy do prostych, głównie ze względu na silnie uzależniającą nikotynę. Jest jednak możliwe, jeśli tylko palacz sam będzie miał silną wolę, żeby coś zmienić w swoim życiu. Jak zatem rzucić palenie?

Dlaczego palimy?

Na pewno popularność papierosów stopniowo maleje z roku na rok. Współczesna moda na zdrowy tryb życia, właściwą dietę i aktywne spędzanie czasu, sprawia, że coraz mniej osób sięga po ten rodzaj używek.

A skąd bierze się potrzeba palenia? Z pewnością niektórzy zagłuszają w ten sposób stres, inni znowu palą wyłącznie w towarzystwie. Często ważny jest sam rytuał oraz konkretne czynności związane z paleniem.

Różne oblicza uzależnienia

Przede wszystkim do rzucenia palenia potrzebne są postanowienie i silna wolna palacza. Bez nich proces wychodzenia z nałogu jest niezmiernie trudny w realizacji.

Dzieje się tak ze względu na dwoisty rodzaj uzależnienia. Wiele mówi się o głodzie nikotynowym, związanym z przyzwyczajeniem farmakologicznym.

Polega ono na konieczności utrzymywania nieustannie odpowiedniego poziomu tej substancji w organizmie, poprzez regularne palenie.

Natomiast drugi rodzaj to uzależnienie behawioralne, czyli związane ze zmianą zachowania palacza, który sięga po papierosy, w konkretnych momentach. Zachowania te nierozłącznie są związane z samym procesem palenia.

Leia também:  Mykoplazma (mycoplasma pneumoniae) – objawy zakażenia, badania, leczenie

Jak rzucić palenie?

Aby rzucić palenie niezbędne jest przezwyciężenie głodu nikotynowego oraz opanowanie związanych z nim skłonności behawioralnych. Istnieje wiele metod, wspierających tę walkę.

Oczywiście najczęściej ludzie sięgają po środki farmakologiczne (tabletki lub gumy) oraz plastry, które pomagają regulować poziom nikotyny, bez konieczności palenia.

Dzięki nim można na początek znacząco ograniczyć ilość wypalanych dziennie papierosów, a następnie zrezygnować z nich całkowicie. Niestety, metoda farmakologiczna jest w stanie pomóc wyłącznie z uzależnieniem fizycznym.

Nie wyeliminuje odruchów oraz prostej chęci sięgania po papierosa.

Z uzależnieniem psychicznym można próbować radzić sobie podczas terapeutycznych spotkań indywidualnych i grupowych. Do najpopularniejszych sposobów na wspieranie rzucenia palenia należą: metoda pozytywnego wzmocnienia i metoda awersyjna.

Pozytywne wzmocnienie to nic innego, jak utrwalanie wizji dobrych efektów zdrowotnych i społecznych, które daje niepalenie. Z kolei metoda awersyjna opiera się na wytworzeniu silnej niechęci do papierosów, między innymi poprzez wypalenie zbyt dużej ich ilości w krótkim czasie.

Spróbuj rzucić palenie i odetchnij pełną piersią!

Rzucenie palenia ma olbrzymi wpływ na poprawę zdrowia osób uzależnionych od papierosów. Znacząco zmniejsza ryzyko zawałów serca i zachorowań na nowotwory. Oprócz tego poprawia kondycję skóry, zębów oraz sprawia, że znika nieprzyjemny zapach i nieświeży oddech.

Dodatkowo, trzeba pamiętać, że palenie szkodzi również naszemu otoczeniu, w tym najbliższym, którzy stają się biernymi palaczami. Rzucając palenie, dbamy zatem nie tylko o siebie, ale też o wszystkich, których kochamy.

Podstawowe metody pracy z uzależnieniami

W walce z uzależnieniem od nikotyny pomocne są różne metody i podejścia terapeutyczne. Opierają się one o działania samego pacjenta, wsparcie społeczne, pomoc specjalistów i stosowanie leków. Najważniejsze z nich omówimy poniżej, trzeba jednak pamiętać, że największą skuteczność wykazują programy terapeutyczne łączące różne metody.

Leczenie uzależnienia metodami behawioralnymi

Behawioralne techniki uzależnienia skupiają się na zmianie zachowań związanych z paleniem. Ich teoretyczną podstawą są modele warunkowania i uczenia się. Opierają się one głównie o zjawiska warunkowania pozytywnego i negatywnego.

Warunkowanie negatywne, czyli stosowanie negatywnych wzmocnień, w uproszczeniu można opisać jako użycie kar za zachowania niepożądane (w tym wypadku palenie). Wobec osoby uzależnionej stosuje się rozmaite nieprzyjemne bodźce w czasie palenia, co ma skłonić go do unikania sięgania po papierosa.

Takim bodźcem może być sam dym tytoniowy w dużych ilościach. Wszyscy słyszeliśmy anegdoty o tym, jak przyłapane na paleniu dziecko było zmuszone przez rodzica do wypalenia całej paczki papierosów na raz. Okazuje się, że podobne praktyki stosowano również jako oficjalną terapię. Innym bodźcem awersyjnym były impulsy elektryczne aplikowane przez umieszczane na skórze elektrody[1].

Celem takich zabiegów było wykształcenie automatycznego odruchu unikania palenia poprzez kojarzenie go z nieprzyjemnymi efektami. Oczywiście dziś nie stosuje się tak drastycznych wzmocnień, jak rażenie prądem, jednak różne formy karania za palenie wciąż są popularne czy to na własną rękę, czy w grupach samopomocowych.

Drugą stroną terapii behawioralnych jest stosowanie wzmocnień pozytywnych (nagród) za zachowania pożądane (czyli niepalenie). Może to być skuteczna metoda zmiany nawyków.

Kiedy w sytuacji, która zazwyczaj wyzwalała chęć sięgnięcia po papierosa, palacz z niego zrezygnuje – otrzyma nagrodę.

Skojarzenie nagrody z unikaniem palenia, wedle zasad warunkowania, powinno wykształcić nowy nawyk rezygnacji z papierosa w danej sytuacji.

Warto zauważyć, że nagroda nie musi być materialna. Równie dobrze działa pochwała z zewnątrz lub osobiste poczucie dumy z przezwyciężenie pokusy. Ważne jest natomiast, by nagrody stosować konsekwentnie.

Behawioralne terapie uzależnienia wykazują dobre efekty krótkoterminowe i mogą być pomocne szczególnie w pierwszych fazach rzucania palenia. W długiej perspektywie czasu ich efektywność jest jednak dyskusyjna, warto więc traktować je jako element wspomagający inne formy leczenia.

Poznawczo-behawioralne metody leczenia nikotynizmu

Podstawą podejścia poznawczo-behawioralnego do walki z nałogiem jest przeświadczenie, że wszelkie zachowania wynikają z wyuczonych schematów poznawczych. Schematy te są pewnego rodzaju konstrukcją umysłową złożoną z myśli, emocji i wiedzy na jakiś temat.

Poznawczy schemat związany z paleniem tytoniu będzie więc obejmował wiedzę o jego działaniu, uczucia związane z paleniem czy myśli pojawiające się w związku z tytoniem. To wszystko stanowi podstawę dla automatycznych i nieświadomych zachowań nałogowych.

Różnego rodzaju ćwiczenia i obserwacja własnych zachowań, myśli oraz uczuć pomagają odkryć indywidualną strukturę nałogu. Terapeuta wraz z pacjentem szuka przyczyn powstania uzależnienia i czynników je podtrzymujących. Zmieniając schematy poznawcze, modyfikuje się także zachowania, wykształcając nową (zdrowszą) postawę wobec palenia.

Terapia poznawczo-behawioralna jest jedną z najskuteczniejszych metod walki z uzależnieniem od nikotyny. Po roku od jej zakończenia aż 46% pacjentów zachowuje abstynencję. W przypadku terapii behawioralnej jest to zaledwie 12,5%[2].

Grupowe terapie nikotynizmu

Grupowe terapie uzależnienia od nikotyny różnią się między sobą podejściem teoretycznym i stosowanymi metodami interwencji. Łączy je jednak kilka bardzo istotnych aspektów.

Podstawowe to wsparcie członków grupy, a także nacisk na elementy edukacji prozdrowotnej.

Stosowane techniki pracy z pacjentami skupiają się na budowaniu i utrzymaniu wysokiego poziomu motywacji do zmiany oraz monitorowaniu własnych zachowań związanych z nałogiem.

Częstą praktyką w grupach jest wyznaczenie daty, od której ma nastąpić całkowita abstynencja. Dąży się do niej poprzez stopniowe ograniczanie ilości wypalanych papierosów lub stosuje nagłe, radykalne zerwanie z paleniem.

W terapiach grupowych ważna jest również nauka różnych sposobów radzenia sobie z objawami odstawienia nikotyny. Włącza się tutaj elementy terapii poznawczo-behawioralnej nastawione na analizę czynników wyzwalających głód nikotynowy i ich modyfikację lub unikanie.

Leczenie farmakologiczne w terapii uzależnienia od nikotyny

Jedną z najważniejszych metod terapii nikotynizmu jest zastosowanie farmakologii. Leki mogą być autonomiczną terapią lub jedynie uzupełnieniem innych form leczenia. Biorąc jednak pod uwagę, że farmakologiczne formy pomocy skupiają się niemal wyłącznie na łagodzeniu objawów abstynencji, a nie na przyczynach uzależnienia – to drugie podejście wydaje się rozsądniejsze.

Główną grupą metod leczenia farmakologicznego są tzw. terapie zastępcze. Polegają one na dostarczaniu do organizmu ściśle kontrolowanych dawek nikotyny z innego źródła niż palenie tytoniu. Dzięki temu możliwe jest zerwanie z papierosami bez objawów odstawienia. Stopniowe ograniczanie przyjmowanych dawek pomaga zredukować zapotrzebowanie organizmu na nikotynę – aż do całkowitej abstynencji.

Terapie zastępcze dostępne są w aptekach bez recepty. Nikotyna podawana jest w formie plastrów, gum, tabletek itp.

Farmakoterapia nałogu nikotynowego to jednak nie tylko terapie zastępcze. Mechanizm uzależnienia od tytoniu opiera się w znacznej mierze o działanie neuroprzekaźnika zwanego dopaminą.

Stosowanie leków, które działają na układ dopaminowy podobnie do nikotyny (takich jak bupropion, wareniklina i cytyzyna) okazuje się skuteczne w walce z uzależnieniem.

Pobudzają one te same receptory co nikotyna, dzięki czemu odstawienie papierosów nie prowadzi do powstania zespołu abstynencyjnego[3].

  1. Schwartz J.I.: Methods of smoking cessation. Medical Clinics of North America, 1992,76,451-476.
  2. Patten C.A. i in.: Effectiveness of cognitive-behavioral therapy for smokers with histories of alcohol dependence and depression. Journal of studies on alcohol, 1889, May;59(3):327-35.
  3. http://www.wple.net/plek/numery_2012/numer-10-2012/1098-1102.pdf Data dostępu 20.06.19.

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*