Przyłuszczyca – ostra, przewlekła, plackowata – objawy i leczenie

Pozostałe problemy skórne Przyłuszczyca – ostra, przewlekła, plackowata – objawy i leczenie

Co to jest przyłuszczyca i jak się objawia? Czym się różni przyłuszczyca plackowata od grudkowej? Czy to prawda, że przyłuszczyca jest pierwszym stadium ziarniniaka grzybiastego? Jak wygląda diagnostyka przyłuszczycy plackowatej i czy można ją wyleczyć?

Co to jest przyłuszczyca?

Przyłuszczyce to grupa chorób skóry, których przyczyn nie udało się dotychczas ustalić. Mimo podobieństwa nazwy choroba ta ma niewiele wspólnego z łuszczycą. To określenie historyczne, nawiązujące do podobieństwa objawów (łuszczenia się skóry) do łuszczycy. Na chorobę tę częściej zapadają mężczyźni niż kobiety.

Choroba ma kilka rodzajów, różniących się nieco objawami i przebiegiem. Jedna z odmian choroby, przyłuszczyca plackowata, jest uznawana przez niektórych dermatologów za pierwsze stadium ziarniniaka grzybiastego, który stanowi jedną z form chłoniaka skóry. Jednak nie we wszystkich przypadkach i odmianach choroby się to sprawdza.

Przyłuszczyca – rodzaje i objawy

Przyłuszczyce mogą mieć charakter ostry lub przewlekły.

W przebiegu przyłuszczycy ostrej (określanej także jako choroba Habermanna-Muchy, PLEVA lub plewa) choroba objawia się nagle poprzez powstanie różnych zmian na skórze: od plamek, grudek i pęcherzyków aż po wykwity przypominające zmiany w ospie wietrznej. Wraz z rozwojem choroby zmiany najczęściej przyjmują postać nadżerek pokrywających się strupami.

Wykwity zwykle pojawiają się na tułowiu, choć mogą lokalizować się także na kończynach. Charakterystycznym objawem jest uporczywe swędzenie. Symptomy przyłuszczycy bywają mylone z ospą wietrzną, jednak nie pojawią się one na błonach śluzowych.

Zmiany na skórze w przebiegu przyłuszczycy mogą ulec samowyleczeniu. Po kilku tygodniach od pojawienia się pierwszych objawów choroby rany zaczynają się goić, mogą jednak pozostawiać blizny. Choć niewielkie, nieco przypominające blizny po ospie wietrznej, pozostają na całe życie. Jednak w niektórych przypadkach przyłuszczyca ostra może przejść w postać przewlekłą.

Przewlekła przyłuszczyca liszajowata (określana także jako PLC lub przyłuszczyca grudkowa) dotyka przede wszystkim młodych mężczyzn.

Na ich skórze (zwykle na tułowiu) pojawiają się niewielkie grudki, które wraz z postępem choroby ulegają spłaszczeniu i złuszczeniu, z brązową łuską na powierzchni.

Towarzyszy im umiarkowany świąd, a po wygojeniu się zwykle nie pozostawiają blizn.

Przyłuszczyca plackowata – rodzaje

Tę odmianę choroby dzieli się na przyłuszczyce drobnoogniskowe i wielkoogniskowe. Pierwsza odmiana jest związana z pojawieniem się na skórze drobnych, okrągłych wykwitów skórnych o charakterze rumieniowo-złuszczającym o jednolitym zabarwieniu. Choroba ma charakter przewlekły i nawracający, jednak zwykle nie ewoluuje do ziarniniaka grzybiastego.

W przyłuszczycy plackowatej wielkoogniskowej powstają stosunkowo duże (nawet o średnicy większej niż 5 cm) plackowate zmiany skórne o podobnym charakterze jak w przypadku przyłuszczycy drobnoogniskowej, jednak o różnym zabarwieniu.

Choroba może trwać miesiącami, a nawet latami, niestety w końcu przekształca się w ziarniniaka grzybiastego, dlatego chorzy powinni być pod stałą kontrolą specjalisty.

Przyłuszczyca – jak wygląda leczenie?

Tak jak wspomniano powyżej, przyłuszczyce niekiedy ulegają samoistnemu wyleczeniu po kilku tygodniach od pojawienia się pierwszych objawów. Co ważne, zmiany skórne warto wystawiać na słońce, ponieważ dobrze goją się pod wpływem promieniowania słonecznego. Z tego względu poprawę wyglądu skóry i złagodzenie objawów obserwuje się przede wszystkim w letnich miesiącach.

W leczeniu przyłuszczyc stosuje się także naświetlania PUVA, a w przypadku odmiany plackowatej wielkoogniskowej włącza się czasami maści stosowane miejscowo lub glikokortykosteroidy. Ważna jest okresowa kontrola, czy nie doszło do zmian naciekowych.

Comments

comments

Opublikowane przez dermo expert. Data publikacji: 21 listopada 2018

Chory na łuszczycę potrzebuje interdyscyplinarnej opieki lekarskiej

Łuszczyca zwyczajna to jedna z najstarszych dermatoz. Pierwszy jej opis znajduje się na staroegipskim papirusie (zwanym papirusem Ebersa), pochodzącym z XV wieku przed nasza erą. Mimo że łuszczyca była i jest znana wielu naukowcom, do dzisiaj nie udało się odkryć jej bezpośredniej przyczyny, co znacznie utrudnia terapię, ponieważ leczymy głównie objawy choroby.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna

Łuszczyca (psoriasis) jest przewlekłą, niezakaźną, zapalną chorobą skóry, a czasami także stawów, uwarunkowaną genetycznie, z wielogenowym modelem dziedziczenia. Dlatego też najczęściej choroba występuje rodzinnie.

Ryzyko pojawienia się choroby u dziecka wynosi ok. 14 proc., jeżeli jedno z rodziców ma łuszczycę i wzrasta do 41 proc., gdy oboje rodzice chorują oraz sięga 6 proc., jeśli choroba wystąpiła u rodzeństwa.

Gdy nikt w rodzinie nie choruje, ryzyko zapadnięcia na łuszczycę wynosi 2 proc.

Przyłuszczyca – ostra, przewlekła, plackowata – objawy i leczenieWydaje się, że rozpoznanie łuszczycy jest stosunkowo łatwe. Warto jednak pamiętać, że istnieje cały szereg chorób skóry imitujących ją w obrazie klinicznym.

Ta choroba występuje na całym świecie. Szacuje się, że dotyczy ok. 1-3 proc. populacji, w Polsce na łuszczycę choruje około 800 tys. osób. Jej przebieg kliniczny jest niemożliwy do przewidzenia, m.in. z powodu złożonej patogenezy. Łuszczyca może wystąpić w każdym wieku, chociaż obserwuje się dwa szczyty zachorowania: około 20. r.ż. oraz około 60. r.ż.

Klinicznie psoriasis charakteryzuje się wysiewem ciemnoczerwonych, pokrytych srebrzystą łuską grudek, które zlewając się ze sobą, tworzą większe ogniska. Zmiany chorobowe mogą także zajmować owłosioną skórę głowy i płytki paznokciowe.

Czynniki indukujące łuszczycę 

Łuszczyca jest chorobą o etiologii wieloczynnikowej, a o jej wystąpieniu decyduje interakcja czynników genetycznych, środowiskowych, immunologicznych i psychosomatycznych.

Mimo że nie znamy bezpośredniej przyczyny choroby, dobrze zostały poznane czynniki ją indukujące. Pierwszy wysiew wykwitów łuszczycowych najczęściej jest prowokowany przez choroby infekcyjne, np. paciorkowcowe zapalenie gardła. Wśród czynników zaostrzających łuszczycę, odpowiedzialnych za nowe wysiewy zmian chorobowych, wymienia się:

  • obecność wewnątrzustrojowych ognisk zakaźnych (to najczęściej nieleczone zęby, przewlekłe stany zapalne migdałków),
  • palenie tytoniu,
  • spożywanie alkoholu,
  • stosowanie niektórych leków, np. beta-adrenolityków, doksycykliny.

Eliminacja wymienionych czynników ma niewątpliwie wpływ na dalszy przebieg łuszczycy.

Łuszczyca to ogólnoustrojowy proces zapalny

Poznanie podłoża immunologicznego zmieniło koncepcję klasyfikacji łuszczycy z choroby dotyczącej jedynie skóry na schorzenie związane z dysregulacją układu odpornościowego, sterowanego przez cytokiny.

Dzisiaj łuszczycę zalicza się do przewlekłych zapalnych chorób ogólnoustrojowych (ang. chronic inflammatory systemic disease, CISD).

Istnieją bezsporne dowody na to, że proces zapalny w łuszczycy ma charakter ogólnoustrojowy. 

Choroba, poprzez wydzielanie cytokin prozapalnych, współistnieje z licznymi zaburzeniami metabolicznymi, m.in. z insulinoopornością, zakrzepowym zapaleniem żył, chorobą niedokrwienną serca, miażdżycą, nadciśnieniem tętniczym, dyslipidemią. Łuszczyca może także współistnieć z chorobami autoimmunologicznymi, m.in. z chorobą Leśniowskiego-Crohna i innymi zapalnymi chorobami jelit.

U pacjentów stwierdza się częstsze występowanie incydentów sercowo-naczyniowych (ang. cardiovascular disease, CVD). Szczególnie wysokie ryzyko zaistnienia takich dolegliwości obserwuje się u osób z łuszczycą stawową.

Z kolei u pacjentów z ciężkimi postaciami łuszczycy plackowatej zanotowano częstsze incydenty migotania przedsionków oraz powikłań zakrzepowo-zatorowych.

Dlatego też bardzo ważne jest wczesne podjęcie działań terapeutycznych i edukacyjnych, a także wczesnej diagnostyki przez lekarzy medycyny rodzinnej w celu eliminacji czynników ryzyka miażdżycy. Z tego też powodu dermatolog staje się lekarzem interdyscyplinarnym.

W patogenezie miażdżycy i powikłań sercowo-naczyniowych odgrywają rolę podobne mediatory zapalenia, stąd częste współistnienie tych chorób. Te same cytokiny prozapalne mają znaczącą rolę w patogenezie łuszczycy i otyłości.

W ostatnich latach ustalono, że otyłość predysponuje do łuszczycy, a łuszczyca do otyłości. Otyłość ma także istotny wpływ na leczenie łuszczycy, tj.

wiąże się ze zwiększonym ryzykiem powikłań związanych ze stosowaniem leczenia systemowego, zmniejszoną jego skutecznością oraz zwiększeniem kosztów terapii lekami biologicznymi.

Nieleczona łuszczyca stawowa prowadzi do kalectwa

Szczególną postacią łuszczycy jest łuszczyca stawowa. Częstość występowania łuszczycowego zapalenia stawów (psoriatic arthritis, PsA) u pacjentów z łuszczycą wzrasta z czasem trwania choroby. U 84 proc. chorych zmiany skórne wyprzedzają pojawienie się zmian stawowych średnio o 10-12 lat.

Bardzo istotne dla przyszłości pacjenta jest wczesne wykrycie tej postaci choroby, która nieleczona może stać się przyczyną znacznego upośledzenia narządu ruchu, a nawet prowadzić do trwałego inwalidztwa. Szacuje się, że nawet około 30 proc. pacjentów odwiedzających poradnie dermatologiczne ma nierozpoznane PsA.

Jakie są objawy łuszczycowego zapalenia stawów

Pierwsze zmiany dotyczą z reguły stawów obwodowych, a więc rąk, palców, nadgarstków, stóp lub rzadziej stawów barkowych, kolanowych. Pacjent skarży się na znaczną tkliwość i bolesność z obrzękiem lub bez, a skóra nad zajętym stawem staje się czerwonopurpurowa, czyli zmieniona zapalnie.

Jedynym objawem łuszczycowego zapalenia stawów, łatwym do przeoczenia, może być nawracające, izolowane zapalenie palca. Ważnymi symptomami, zaliczanymi do tzw.

skórnych czynników ryzyka przejścia łuszczycy zwyczajnej w postać stawową, które powinny wzbudzić czujność lekarza, są: zmiany paznokciowe (tzw. objaw naparstka — punkcikowate wgłębienia, dystrofia płytek paznokciowych), zajęcie skóry głowy i zmiany skórne w okolicy szpary międzypośladkowej.

Oczywiście wczesne rozpoznanie i wdrożenie odpowiedniego leczenia może znacznie złagodzić przebieg, a nawet zahamować rozwój choroby.

Leia também:  Grzybica między palcami stóp

Łuszczyca a inne choroby skóry

Wydaje się, że rozpoznanie łuszczycy jest stosunkowo łatwe. Warto jednak pamiętać, że istnieje cały szereg chorób skóry imitujących ją w obrazie klinicznym. To m.in.

  • przyłuszczyca grudkowa,
  • łupież różowy Giberta,
  • odmiana łuszczycowa SCLE (podostrego tocznia rumieniowatego),
  • łojotokowe zapalenie skóry,
  • grzybica płytek paznokciowych (łuszczyca może przybierać izolowaną postać, a zmiany chorobowe mogą dotyczyć tylko paznokci).

Leczenie łuszczycy zależne od etapu i ciężkości choroby

Podstawą w leczeniu chorych na łuszczycę i w zapobieganiu powikłaniom narządowym powinna być kompleksowa opieka medyczna. Każdy chory powinien mieć swojego lekarza prowadzącego, który od początku trwania choroby otoczy go opieką, w odpowiednim momencie zleci terapię adekwatną do stanu i etapu choroby.

W leczeniu zewnętrznym zaleca się preparaty cygnoliny we wzrastających stężeniach, analogi witaminy D, inhibitory kalcyneuryny, miejscowe kortykosteroidy o niskiej mocy działania na miejsca wrażliwe – skórę głowy owłosionej czy okolice narządów płciowych. Błędem jest natomiast podawanie kortykosteroidów ogólnie, ponieważ odstawienie leku może być przyczyną wysiewu ciężkiej postaci łuszczycy – uogólnionej krostkowej.

Przed podjęciem decyzji o rodzaju leczenia należy u każdego pacjenta określić na podstawie odpowiednich wskaźników (PASI, BSA i DLQI) stopień ciężkości choroby.

Chorzy na łuszczycę łagodną wymagają z reguły jedynie leczenia miejscowego, ewentualnie połączonego z fototerapią.

Pacjenci z łuszczycą umiarkowaną do ciężkiej powinni być leczeni fototerapią lub lekami ogólnymi, z wyjątkiem sytuacji, w których nie wyrażają na to zgody lub stwierdza się przeciwwskazania do podjęcia takiego leczenia.

Fototerapia powinna być wdrożona u wszystkich pacjentów z łuszczycą plackowatą, u których nie uzyskano zadowalającej kontroli przebiegu choroby za pomocą leczenia miejscowego, jeszcze zanim rozpoczęta zostanie u nich terapia lekami ogólnymi.

Spośród dostępnych metod fototerapii w leczeniu zmian łuszczycowych można stosować fotochemoterapię z wykorzystaniem doustnych lub miejscowych psolarenów (PUVA), fototerapię wąskim spektrum UVB 311 nm oraz szerokopasmowym UVB; skuteczne okazało się także spektrum UVA1. Ocenia się, że fototerapia umożliwia uzyskanie redukcji wskaźnika PASI o 75 proc . 

Skuteczne leczenie miejscowe zmian łuszczycowych

W leczeniu zmian łuszczycowych o niewielkim nasileniu znajdują zastosowanie przede wszystkim leki miejscowe. Należą do nich:

  • preparaty keratolityczne (zawierające mocznik, kwas salicylowy, kwas mlekowy i/lub siarkę),
  • cygnolina we wzrastających stężeniach od 0,05 proc. do 2-3 proc., stosowana dwukrotnie w ciągu dnia na 2-4 godziny (niższe stężenia mogą być pozostawiane na dłużej),
  • pochodne witaminy D3 (kalcipotriol, takalcitol) o skuteczności potwierdzonej w licznych badaniach.

Według danych z piśmiennictwa, najbardziej skuteczną opcją terapeutyczną w leczeniu miejscowym łuszczycy jest połączenie kalcipotriolu z dipropionianem betametazonu w żelu, maści, a ostatnio także w formie pianki. Można także stosować zewnętrznie retinoid – tazaroten, który jednak nie należy do leków pierwszego wyboru, ze względu na często obserwowane podrażnienia skóry po jego użyciu.

Kolejnymi lekami są inhibitory kalcyneuryny (pimekrolimus i takrolimus), skuteczne jedynie w niektórych odmianach łuszczycy zwyczajnej (łuszczyca twarzy, łuszczyca odwrócona).

W ciężkich postaciach łuszczycy stosowane są ogólnie cyklosporyna A, metotreksat, acytretyna i leki biologiczne.

Nowe substancje czynne stosowane w terapii łuszczycy

Ostatnio pojawiły się na rynku nowe substancje drobnocząsteczkowe, w tym apremilast stosowany doustnie, małocząsteczkowy inhibitor fosfodiesterazy 4 (PDE-4).

Apremilast jest wskazany w leczeniu przewlekłej łuszczycy plackowatej o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego u dorosłych pacjentów, u których nie wystąpiła odpowiedź na leczenie ogólne lub leczenie ogólne innymi lekami jest przeciwwskazane, lub u których występuje nietolerancja na inny rodzaj leczenia systemowego (CyA, Mtx, PUVA).

Kolejną nową substancją aktywną na naszym rynku, a stosowaną od dłuższego czasu na rynkach europejskich jest ester dimetylowy kwasu fumarowego.

Ostrożne stosowanie kortykosteroidów 

Chyba najszerzej stosowaną opcją terapeutyczną w leczeniu ognisk łuszczycy na skórze są kortykosteroidy. Ich zalety to szybkość działania, wysoka skuteczność i bardzo dobre właściwości kosmetyczne. Długotrwałe stosowanie kortykosteroidów na skórę wiąże się jednak z istotnym ryzykiem wystąpienia trwałych powikłań miejscowych: zaników skóry czy teleangiektazji.

Ponadto w chwili ich odstawienia często dochodzi do szybkiego nawrotu zmian łuszczycowych. U części chorych obserwowane jest zjawisko z odbicia – w krótkim okresie po zaprzestaniu aplikacji kortykosteroidu miejscowego dochodzi do wysiewu zmian łuszczycowych o większym nasileniu niż przed rozpoczęciem terapii.

Z tego powodu kortykosteroidy miejscowe rekomendowane są tylko jako leczenie krótkotrwałe.

Ograniczony dostęp do leków biologicznych

W 2004 roku do terapii łuszczycy zostały wprowadzone leki uzyskiwane metodami inżynierii genetycznej – tzw. leki biologiczne, które blokują mechanizm powstawania choroby na poziomie cytokin. Stosuje się je w przypadkach ciężkiej łuszczycy stawowej lub łuszczycy plackowatej.

Polscy pacjenci mają dostęp do takiego leczenia poprzez włączenie do programów lekowych. Jednak dostępność terapii biologicznych jest zbyt mała, co wynika m.in. z nazbyt rygorystycznych kryteriów programów lekowych oraz ceny tych leków.

Dla pacjentów istotnym problemem jest ograniczony czas stosowania takiego leku w programie oraz brak dostępności poza nim, czyli brak na rynku farmaceutycznym leków refundowanych.

Leki biologiczne niestety nie dają pełnego wyleczenia. Niektórzy pacjenci z łuszczycą poznali już dobroczynny ich wpływ i, niestety, poznali też skutki przerwania terapii, czyli kolejny wysiew zmian chorobowych.

A koszty terapii (około kilku tysięcy złotych miesięcznie) ograniczają kontynuację stosowania leku poza programem lekowym.

Zgodnie ze stanowiskiem zarówno polskich, jak i europejskich ekspertów, leczenie powinno być kontynuowane nawet przez całe życie, jeżeli pacjent taką terapię akceptuje i nie występują u niego objawy niepożądane.

Stosowanie tych leków ma także uzasadnienie farmakoekonomiczne, gdyż za daną kwotę przeznaczoną na refundację leków większa liczba chorych byłaby skutecznie kontrolowana w trakcie całego leczenia.

Obniżona jakość życia chorych na łuszczycę

Łuszczyca w istotny sposób ogranicza możliwości wykonywania pracy zarobkowej, przyczyniając się do zwiększonej absencji w pracy. Dlatego też lekarze dermatolodzy od dawna proponują utworzenie dziennych oddziałów leczenia, w których pacjent otrzymywałby kompleksową opiekę, a zarazem mógłby normalnie funkcjonować zawodowo.

Nie wszyscy zdają sobie sprawę z tego, że choroby skóry stanowią szczególną grupę schorzeń, które bardzo często negatywnie wpływają na jakość życia pacjentów oraz ich rodzin.

Z jednej strony nawrotowe zmiany skórne, powodujące świąd i ból oraz wymagające stałego leczenia są niezwykle uciążliwe dla pacjentów.

Z drugiej strony widoczne zmiany skórne, często traktowane przez otoczenie jako zakaźne, utrudniają relacje społeczne, stają się przyczyną cierpienia psychicznego i nierzadko depresji.

Niezależnie od postaci łuszczycy, jakość życia chorych jest znamiennie obniżona.

Z przeprowadzonych badań wynika, że łuszczyca powoduje obniżenie jakości życia zarówno w aspekcie fizycznym, jak i psychicznym w stopniu większym niż cukrzyca, nowotwory złośliwe lub zawał mięśnia sercowego.

A łuszczyca u dzieci powoduje obniżenie jakości życia w stopniu większym niż moczenie nocne, padaczka czy cukrzyca. Chory na łuszczycę wymaga szczególnej opieki interdyscyplinarnej – dermatologa, lekarza poz oraz często psychologa.

Źródło: Puls Medycyny

Podpis: prof. dr hab. n. med. Joanna Maj, Katedra i Klinika Dermatologii, Wenerologii i Alergologii UM we Wrocławiu

Czytaj więcej o:

DermatologiaŁuszczyca

Przyłuszczyca – rodzaje, objawy i leczenie

Przyłuszczyca jest to choroba dermatologiczna. Jednak do tej pory nie wykryto czynnika, który mógłby ją powodować. Z danych statystycznych wynika, że na tą chorobę zapadają częściej mężczyźni niż kobiety.

Co ciekawe, nie możemy porównywać przyłuszczycy z łuszczycą, ponieważ są to dwa różne schorzenia. Przyłuszczyca została w ten sposób nazwana, gdyż tak jak w łuszczycy, charakterystycznym objawem jest łuszczenie się skóry. Istnieją trzy główne rodzaje tej choroby.

Występujące między nimi różnice dotyczą przede wszystkim wyglądu zmian skórnych, okresu trwania choroby, a także lokalizacji na skórze.

Przyłuszczyca plackowata

W przypadku tego rodzaju przyłuszczycy można wymienić przyłuszczycę plackowatą drobnoogniskową oraz wielkoogniskową. Ta pierwsza, inaczej nazywana chorobą Brocqa, charakteryzuje się powstawaniem jak sama nazwa wskazuje drobnych oraz jednolitych ognisk rumieniowo – złuszczających. Ich zabarwienie jest niezróżnicowane. Ten typ występuje przeważnie u osób dorosłych.

Natomiast do objawów przyłuszczycy plackowatej wielkoogniskowej można zaliczyć pojawianie się plackowatych ognisk rumieniowo – złuszczających, które osiągają wielkość powyżej 5 centymetrów. Występują w różnych odcieniach. Przyłuszczyca zazwyczaj zmiany te nie powodują dyskomfortu, lecz w niektórych przypadkach mogą być przyczyną świądu skóry.

Drugi rodzaj dotyka przede wszystkim mężczyzn.

Przyłuszczyca ostra

Inne określenie to choroba Muchy – Habermanna. Jest to ostra choroba skóry. W trakcie jej trwania dochodzi do nagłego pojawienia się różnopostaciowych zmian. Na początku choroby są one plamiste lub grudkowe, czerwone, lecz z czasem przekształcają się w pęcherzykowe zmiany, a także nadżerki.

Następnie pokrywają się one strupami. Typ ten najczęściej jest zlokalizowany na tułowiu oraz kończynach. Warto tutaj wspomnieć, że kiedy choroba się rozpoczyna, pojawiają się dolegliwości takie jak pogorszenie samopoczucia, gorączka, powiększenie węzłów chłonnych czy uczucie rozbicia.

Leia também:  Dlaczego należy leczyć żylaki nóg – objawy i powikłania

Dlatego też choroba ta jest mylona z ospą wietrzną. Przyłuszczyca ostra może powodować dyskomfort w postaci uciążliwego świądu skóry. Ten rodzaj przyłuszczycy może przejść w postać przewlekłą. Istnieje prawdopodobieństwo, że w powstawaniu zmian skórnych bierze udział czynnik infekcyjny, np.

wirus EBV lub paciorkowce. Lecz jak na razie są to jedynie przypuszczenia. W przypadku przyłuszczycy ostrej również częściej chorują mężczyźni. Pozytywną informacją na temat choroby Muchy – Habermanna jest to, że często mija samodzielnie. Zmiany goją się w ciągu kilku tygodni od rozpoczęcia choroby.

Istnieje ryzyko pozostania blizn po zmianach, jednak są one niewielkie.

Przyłuszczyca przewlekła

Przyłuszczyca przewlekła liszajowata to choroba, podczas której na skórze powstają drobne grudki. Następnie ulegają one spłaszczaniu i złuszczaniu. Na powierzchni tych zmian pojawia się brązowa łuska.

Ten typ przyłuszczycy jest zlokalizowany głównie na tułowiu. W przypadku przyłuszczycy przewlekłej zazwyczaj nie obserwuje się świądu skóry. Co więcej, wygojone zmiany nie pozostawiają blizn.

Na tą chorobę zapadają najczęściej młodzi mężczyźni. Może ona trwać kilka lat.

Metody leczenia przyłuszczyc

Jak już wcześniej było wspomniane, przyłuszczyce często znikają same, nie wymagając konkretnego leczenia.

Warto tutaj dodać, że światło słoneczne odgrywa istotną rolę w leczeniu przyłuszczyc, dlatego też obserwuje się znaczną poprawę kondycji skóry właśnie latem, kiedy promieniowania słonecznego jest pod dostatkiem.

Jednak jak to bywa w przypadku każdej poważniejszej choroby, powinniśmy udać się do lekarza. Ważne jest, aby zmiany skórne były obserwowane przez dermatologa, ponieważ jest ryzyko, że przekształcą się one w chłoniaka – ziarniniaka grzybiastego.

Co więcej, jeżeli wystąpią objawy takie jak naciekanie czy nagłe pojawienie się świądu, powinniśmy to niezwłocznie zgłosić dla dermatologa. Każda tego typu zmiana musi być poddana weryfikacji histopatologicznej, która polega na pobraniu wycinka i obejrzeniu go pod mikroskopem.

Istnieje kilka sposobów leczenia przyłuszczyc. Należą do nich m.in. stosowanie emolientów,  glikokortykosteroidów, leków przeciwhistaminowych czy leków immunosupresyjnych. W zwalczaniu przyłuszczyc używane są także preparaty posiadające w swoim składzie inhibitory kalcyneuryny, do stosowania miejscowego.

Jedną z metod w leczeniu tych schorzeń jest antybiotykoterapia doustna. Najczęściej zaleca się zażywanie tetracykliny, doksycykliny lub erytromycyny przez okres 3 – 4 tygodni. Stosuje się również światłolecznictwo, czyli używanie promieniowania UVA, UVB, a także promieniowania słonecznego.

Istotne jest jednak, aby nie stosować tej metody zbyt długo.

Przyłuszczyca plackowata

Bez wątpienia przyłuszczyca jest najbardziej niejasną chorobą w dermatologii. Jedyną pewną cechą tej choroby jest brak związku z łuszczycą. Niektórzy lekarze uważają przyłuszczycę plackowatą za jedną jednostkę chorobową, która jest prekursorem ziarniniaka grzybiastego (jednej z form chłoniaka skóry).

Przyczyny choroby nie są poznane.

Jak się objawia przyłuszczyca plackowata?

Wyróżniamy:

  • przyłuszczycę plackowatą drobnoogniskową albo palczastą
  • przyłuszczycę plackowatą wielkoogniskową z jej odmianą poikilodermiczną.

Przyłuszcyca plackowata drobnoogniskowa

Częściej spotykana u mężczyzn. Jest to przewlekła dermatoza, charakteryzująca się ogniskami rumieniowo-złuszczającymi, umiejscowionymi na tułowiu i kończynach, często o kształcie podłużnym, palczastym. Ogniska są wyraźnie odgraniczone od otoczenia, nie powodują świądu, utrzymują się przez wiele lat.

Przyłuszczyca plackowata wielkoogniskowa typu zapalnego

Są to rozległe, wielkości dłoni lub większe ogniska rumieniowo-złuszczające, nierównomiernie zabarwione i dość dobrze odgraniczone od otoczenia. Najczęstszym umiejscowieniem jest tułów i dosiebne części kończyn. Zmiany rozpoczynają się w wieku średnim, są częstsze u mężczyzn. Utrzymują się ciągu wielu lat; w ich obrębie mogą rozwinąć się chłoniaki typu T.

Przyłuszczyca plackowata wielkoogniskowa typu poikilodermicznego

Jest to odmiana przyłuszczycy wielkoogniskowej, w której ogniska mają pstry wygląd (przebarwienia, odbarwienia, teleangiektazje, bibułkowaty zanik skóry).

Zmiany utrzymują się w ciągu kilkunastu-kilkudziesięciu lat, w dużej części przypadków mogą przechodzić w ziarniniaka grzybiastego lub inne chłoniaki typu T.

Najczęstszym umiejscowieniem jest tułów, zwłaszcza jego boczne powierzchnie, pośladki i biodra. Ważnym objawem zagrażającego chłoniaka jest pojawienie się świądu.

Co robić w razie wystąpienia objawów?

W razie wystąpienia niepokojących zmian zgłosić się należy do dermatologa.

Jak lekarz ustala diagnozę?

Rozpoznanie ustala się na podstawie obrazu klinicznego, wywiadu lekarskiego oraz wykonania biopsji ze zmiany (do oceny histopatologicznej).

Jakie są sposoby leczenia?

W przypadku przyłuszczycy plackowatej drobnoogniskowej zmiany mogą ulegać poprawie pod wpływem naświetlań słonecznych lub PUVA, jednak zazwyczaj nawracają. W przypadku przyłuszczycy plackowatej wielkoogniskowej zmiany niekiedy ulegają poprawie pod wpływem promieni słonecznych.

Konieczna jest okresowa kontrola dotycząca pojawienia się nacieków.

W przypadku przyłuszczycy plackowatej wielkoogniskowej typu poikilodermicznego o ile nie ma zmian naciekowych, wskazane jest stosowanie wyłącznie leczenia miejscowego maściami obojętnymi lub glikokortykosteroidowymi, a w zmianach rozległych i bardziej nasilonych można dołączyć naświetlania PUVA.

Czy możliwe jest całkowite wyleczenie?

Przebieg przyłuszczycy plackowatej drobnoogniskowej jest przewlekły. Chorym często nie przeszkadzają same wykwity, lecz przewlekłość procesu chorobowego. Typowe przypadki choroby pod względem obrazu klinicznego oraz histologicznego nie ewoluują do ziarniniaka grzybiastego. Nietypowe przypadki powinny być bardziej kontrolowane.

Przebieg przyłuszczycy plackowatej wielkoogniskowej jest nieprzewidywalny. Schorzenie w końcu ewoluuje do ziarniniaka grzybiastego, choć ta przemiana może trwać nawet 25 lat. Dlatego pacjenci muszą być pod stałą kontrolą dermatologa.

Przyłuszczyca – charakterystyka, przyczyny i leczenie

Przyłuszczyca jest chorobą dermatologiczną, której przyczyny nie zostały do tej pory poznane. Wbrew podobnej nazwie nie ma nic wspólnego z łuszczycą. Objawem choroby jest nieznośny świąd skóry, który może utrudniać codzienne funkcjonowanie.

Charakterystyka przyłuszczycy

Zmiany skórne, które się pojawiają przypominają łuszczenie się skóry. Choroba może przyjąć postać przewlekłą lub ostrą i częściej chorują na nią mężczyźni.

Pojęcie „przyłuszczyca” zostało użyte w 1902 roku, natomiast jest to nazwa bardzo nieprecyzyjna. Schorzenie kojarzone było z łuszczycą, stąd też nazwa chorób jest bardzo podobna.

Choroba przyjmuje postać kilku niepowiązanych ze sobą zaburzeń, które nie posiadają ani klinicznych, ani histopatologicznych cech łuszczycy.

Obecnie bardzo rzadko używa się określenia „przyłuszczyca„, a choroby zaliczane do tego kręgu traktuje się jako osobne jednostki chorobowe. Obecnie choroby te to chłoniaki skóry, czyli pityriasis lichenoides et varioliformis acuta oraz pityriasis lichenoides chronica. Pewne jest, że przyłuszczyca jest jedną z bardziej niejasnych chorób dermatologicznych.

Przyczyny i rodzaje przyłuszczycy

Naukowcy do dziś nie ustalili jednoznacznej przyczyny choroby. Za czynnik wywołujący chorobę uznaje się różnego rodzaju infekcje. Lekarze wyróżniają kilka rodzajów tej choroby:

  1. ostra postać: zmiany skórne przyjmują formę wysypu, które ma różną postać. W tym rodzaju przyłuszczycy czynnikiem wywołującym chorobę może być np. paciorkowiec, czyli infekcja. Zmiany skórne przyjmują postać plam lub grudek, a zaawansowana faza choroby to nadżerki i pęcherzykowate zmiany pokryte strupami. Ostra postać to także uporczywy świąd, który powoduje dyskomfort. Choroba czasem mylona jest z ospą wietrzną, ponieważ dochodzi do powiększenia węzłów chłonnych i wysokiej temperatury. Objawy mogą ustąpić samoistnie. Często po zmianach skórnych pozostają blizny. Zmiany skórne występują głównie na tułowiu, czasem mogą pojawić się także na kończynach. Postać ostra może przemienić się w postać przewlekłą.
  2. przewlekła postać: występuje głównie u młodych mężczyzn. Zmiany skórne przyjmują postać grudek, które następnie zaczynają się złuszczać. Pęcherze i łuski zlokalizowane są głównie na tułowiu. W tym rodzaju choroby rzadko występuje uporczywy świąd, a przebieg choroby trwa nawet kilka lat.
  3. plackowata: ten rodzaj przyłuszczycy może przyjąć 2 formy: drobnoogniskowy i wieloogniskowy. Charakter drobnoogniskowy wyróżniają jednolite i drobne ogniska chorobowe. Z czasem ulegają one złuszczeniu. Wieloogniskowy charakter to duże plackowate ogniska. Występuje umiarkowany świąd skóry.

Leczenie przyłuszczycy

Terapię choroby powinien prowadzić doświadczony dermatolog. Bardzo istotne jest ciągłe obserwowanie zmian skórnych, gdyż po jakimś czasie mogą się przekształcić w chłoniaka. Niepokojące objawy to przede wszystkim cechy naciekania i nagłe wystąpienie świądu.

W takim przypadku zleca się badania histopatologiczne. W leczeniu przyłuszczycy stosuje się preparaty immunosupresyjne, glikokortykosteroidy, antybiotyki (np. tetracyklinę), leki przeciwhistaminowe, emolienty.

W leczeniu przyłuszczycy plackowatej zmiany skórne mogą ulec zmniejszeniu po zastosowaniu naświetlania słonecznego lub PUVA.

Zmiany skórne zazwyczaj nawracają. Konieczna jest okresowa kontrola zmian skórnych z lekarzem dermatologiem. Przebieg choroby ma charakter przewlekły, a pacjentom najbardziej przeszkadza to, że choroba trwa tak długo.

Większość przypadków nie zmienia się w ziarniaka grzybiastego, ale niektóre przypadki muszą być pod większą kontrolą ze względu na większe ryzyko. Przemiana może trwać nawet 25 lat, zatem chory musi być pod stałą opieką specjalisty.

Samodzielnie również powinien obserwować swoje ciało i w przypadku zauważenia niepokojących zmian udać się do specjalisty.

Codzienna pielęgnacja skóry

Pacjenci posiadający duże zmiany skórne muszą dbać o skórę codziennie. Zaleca się regularnie stosować leczenie przepisane przez lekarza.

Leia também:  Jak leczyć infekcje wirusowe?

Zapobieganie rozwojowi choroby doprowadzić może do zmniejszenia objawów i ograniczenia rozwoju choroby. Zaleca się konsultować z lekarzem każdą maść lub lek, który chcemy zastosować na zmiany skórne.

Dobrym rozwiązaniem jest noszenie delikatnych bawełnianych ubrań, które nie będą powodowały podrażnienia skóry.

Odpowiednia dieta również może wspomóc proces leczenia. Zaleca się wprowadzić dietę bogatą w witaminy i minerały, które będą wzmacniały układ odpornościowy i odżywiały skórę.

Specjaliści podkreślają, aby unikać różnego rodzaju używek w postaci alkoholu, papierosów, silnej kawy, napojów energetycznych. Substancje te osłabiają cały organizm, a co za tym idzie także układ odpornościowy.

Codzienne dbanie o własny organizm to przede wszystkim świadome odżywianie i używanie dobrej jakości kosmetyków.

Łuszczyca – co to jest, rodzaje, przyczyny, objawy i leczenie

Łuszczyca – co to jest

Łuszczyca (psoriasis) to choroba skóry, w której występuje intensywne namnażanie się i kilkukrotnie szybsze niż normalnie złuszczanie złuszczanie komórek naskórka oraz współistniejący stan zapalny.

Należy do najczęstszych przewlekłych chorób skóry, z występującymi na przemian okresami poprawy i pogorszenia. Objawia się grudkowymi wykwitami, które pojawiają się z reguły na głowie, łokciach, kolanach czy dłoniach.

Czasami atakuje też stawy, doprowadzając w najcięższych przypadkach do kalectwa.

Łuszczyca nie jest zaraźliwa, jednak często – u ok. 30% chorych – występuje rodzinnie, a dziedziczenie określa się jako autosomalne dominujące z ograniczoną penetracją.

Dzieci osób chorych mają skórne problemy podobne do tych, jakie mieli rodzice. Zwykle pojawia się między 10. a 40. rokiem życia, choć ostatnio obserwuje się coraz więcej przypadków tzw. późnej łuszczycy u osób po 70. roku życia.

Można wyróżnić dwa szczyty zachorowań – ok. 20. r.ż. i ok. 60. r.ż.

Łuszczyca – rodzaje

Zróżnicowany przebieg choroby oraz objawów sprawił, że można wyróżnić wiele rodzajów łuszczycy:

  • łuszczyca zwykła (pospolita) plackowata – dotyczy 80-90 procent chorych. Charakteryzuje się zmianami wypukłymi, okrągłymi lub owalnymi, pokrytymi białą lub srebrzystą łuską. Obszary zmian na skórze są wyraźnie oddzielone od zdrowej skóry, a lokalizują się na nogach, ramionach, na kolanach i łokciach, plecach oraz na głowie, choć mogą wystąpić też na twarzy, dłoniach, stopach oraz na brzuchu;
  • łuszczyca krostkowa – jest jedną z najcięższych odmian. Skóra jest czerwona, opuchnięta i pokryta grudkami z wydzieliną ropną. Występuje z reguły na dłoniach i stopach. Zdarza się, że pokrywa całe ciało i dodatkowo pojawiają się objawy takie, jak: uczucie zmęczenia, jasnoczerwona skóra, gorączka, dreszcze, świąd, utrata apetytu i inne. Najgroźniejszym powikłaniem tej odmiany łuszczycy jest amyloidoza z zajęciem nerek i w efekcie zgonem;
  • erytrodermia łuszczycowa – najcięższa postać łuszczycy, która powoduje ogniste zaczerwienienie skóry praktycznie całego ciała, przypominające poparzenia. Zmianom towarzyszy przyspieszone bicie serca, dotkliwy ból, intensywny świąd, organizm nie jest w stanie utrzymać normalnej temperatury ciała i pojawia się gorączka oraz ataki zimna i gorąca. Przewlekła, nawracająca erytrodermia może doprowadzić do amyloidozy narządów wewnętrznych. Wywołują ją: ciężkie poparzenia słoneczne, infekcje, oraz niektóre leki. Osoba ze zdiagnozowaną łuszczycą erytrodermiczną powinna być hospitalizowana, gdyż jej życie może być zagrożone;
  • łuszczyca wysiękowa – dotyczy fałdów skórnych i czasami miejsc intymnych;
  • łuszczyca kropelkowata (kroplista, grudkowa) – może pojawić się po infekcjach, najczęściej gardła. Zmiany skórne to niewielkie punkty w kształcie kropelek, które pojawiają się na czubku głowy, kończynach oraz na tułowiu;
  • łuszczyca odwrócona – jaskrawoczerwone, błyszczące zmiany skórne pokryte łuską pojawiają się tam, gdzie skóra się zgina. Najczęściej występują w fałdach skórnych, czyli pod pachami, w pachwinach i pod biustem;
  • łuszczyca stawowa (łuszczycowe zapalenie stawów) – bardzo groźny, choć rzadki rodzaj łuszczycy. Występuje po około 10 latach od pierwszych symptomów skórnych. Może być typu dystalnego, reumatoidalnego lub zniekształcającego. Wymaga konsultacji z reumatologiem, gdyż może prowadzić do kalectwa;
  • łuszczyca owłosionej skóry głowy – zmiany na owłosionej skórze głowy mogą występować samodzielnie lub towarzyszyć zmianom na innych częściach ciała. Dodatkowo przy łuszczeniu się skóry obecny jest świąd;
  • łuszczyca paznokci – dość rzadko u niektórych pacjentów występuje łuszczyca paznokci, która towarzyszy łuszczycy zwyczajnej lub łuszczycy stawowej. Jej objawem jest naparstkowanie, czyli nieregularne wgłębienia w płytce paznokciowej, niejednokrotnie pojawia się przed wystąpieniem innych zmian.

Łuszczyca – przyczyny

Dokładne przyczyny wystąpienia łuszczycy nie są znane, ale przyjęło się, że choroba jest kombinacją kilku czynników. Nie istnieje jeden mechanizm powstawania schorzenia, jednak zaobserwowano, że rozwija się, gdy układ immunologiczny nieprawidłowo stymuluje komórki skóry do rozwoju.

W efekcie nowe komórki skóry tworzą się zbyt szybko (zamiast 10 do 30 dni, to 3 do 4 dni) i zastępowane są srebrzystymi łuskami. Bardzo ważne jest też podłoże genetyczne. Łuszczyca związana jest z antygenami układu zgodności tkankowej HLA klasy I (CD8) oraz klasy II (DR7) a także chromosomami 6p21, 17q,4p.

Dziedziczenie łuszczycy jest autosomalne dominujące z ograniczoną penetracją.

Wyróżnia się dwa podstawowe typy łuszczycy:

•    typ I łuszczycy o wczesnym początku (przed 20. rokiem życia) – ma silny związek z antygenem HLA-Cw6 i występuje rodzinnie; w typie tym występują często okresy remisji i zaostrzenia oraz skłonność do uogólniania się zmian; 

•    typ II łuszczycy o późnym początku, zaczyna się zazwyczaj między 40. a 60. rokiem życia; nie występuje rodzinnie natomiast ma związek z antygenami HLA-Cw2, B27; wywoływana jest przez leki, alkohol i nikotynę; ten typ łuszczycy przebiega stabilnie, zmiany skórne są ograniczone natomiast często dotyczy stawów i paznokci.

Można też wskazać czynniki ryzyka, które mogą spowodować wystąpienie lub nawrót łuszczycy u osób z tendencją.

Należą do nich:
•    infekcje, zarówno ostre, jak i przewlekłe (paciorkowce, półpasiec, odra, próchnica, przewlekłe zapalenie zatok);
•    przewlekłe choroby (zespół metaboliczny, mocznica, cukrzyca, dna moczanowa);
•    niektóre lekarstwa (kortykosteroidy, β-blokery, niesterydowe leki przeciwzapalne i leki przeciwmalaryczne);
•    uszkodzenia skóry (cięcia, zadrapania lub zabiegi chirurgiczne);
•    stres, wstrząsy psychiczne;

•    zakażenia.

Łuszczyca – objawy

Objawy łuszczycy różnią się w zależności od jej rodzaju. Jednak pierwotnym wykwitem jest grudka koloru czerwonobrunatnego, wyraźnie odgraniczona od otaczającej ją skóry, o drobnopłatowym złuszczeniu powierzchni. Rozmiar zmian to około jednego, dwóch centymetrów.

Natomiast duże (kilkucentymetrowe pokryte srebrzystymi łuskami – blaszkami łuszczycowymi) zmiany, rozsiane na rozległych powierzchniach skóry, często pojawiają się po przebytej infekcji (głównie anginie). Najczęściej umiejscowione są na kolanach, łokciach oraz owłosionej skórze głowy. Mogą być swędzące i bolesne, a gdy dochodzi do pęknięcia, to krwawią.

Do charakterystycznych symptomów łuszczycy należą:
•    przypominające płatki wypukłe plamy na skórze;
•    zmieniona chorobowo skóra pokryta jest srebrzystą, łuszczącą się powłoką;
•    objaw Koebnera – pojawianie się zmian łuszczycowych wzdłuż linii zadrapania naskórka,
po upływie 6-12 dni;
•    objaw Auspitza – w wyniku uszkodzenia naczyń brodawek skórnych pojawianie się na powierzchni kropelki krwi;
•    zmiany paznokci – zrogowaciała płytka paznokcia, zgrubienia i znaczna kruchość.
Łuszczyca – leczenie
Przede wszystkim należy zaznaczyć, że leczenie nie prowadzi do trwałego zlikwidowania symptomów, a polega na zaleczaniu objawów. W przypadku zaprzestania terapii, mogą one powrócić. Lekarz dermatolog stawia diagnozę na podstawie zebranego wywiadu oraz widocznych gołym okiem objawów. Jeśli ma wątpliwości może zlecić wykonanie badania histopatologicznego, pobierając próbkę skóry.

Po otrzymaniu wyników wdrażane jest leczenie, najczęściej w postaci środków zewnętrznych. Stosowane są maści zawierające kwas salicylowy i mocznik, preparaty z cygnoliną (antraliną), emolienty oraz kortykosteroidy i pochodne witaminy D.

W niektórych przypadkach wymagane jest leczenie ogólne, wówczas zaleca się: podawane doustnie retinoidy, cytostatyki i leki immunosupresyjne. Bardzo pomocne jest światło słoneczne (jednak bez nadmiernego wystawiania na promieniowanie), czasami wykorzystuje się fotochemioterapię.

Nowością są aktywne biologicznie leki przeciwłuszczycowe (np. infliksymab i etanercept).

Łuszczyca – dieta

Wciąż nie wskazano konkretnych zaleceń dietetycznych dla chorych na łuszczycę, jednak zmiana przyzwyczajeń żywieniowych może mieć pozytywny wpływ na dolegliwości. U osób ze schorzeniem właściwe są produkty mające przeciwzapalne działanie.

Do takich pokarmów należy zaliczyć te zawierające: witaminy o działaniu przeciwutleniającym, czyli witamina A, C, E, beta-karoten, cynk i selen, kwasy tłuszczowe omega-3, polifenole, antocyjany, kwas foliowy, i wszelkie antyoksydanty. Lekarze polecają jedzenie m.in.

ryb morskich oraz oleju lnianego i oliwek.

Chory powinien wyeliminować lub chociaż stanowczo ograniczyć spożycie: czerwonego mięsa, warzyw zawierających dużo związków siarki, pokarmów wywołujących produkcję histaminy (pomidory, truskawki, jagody, pomarańcze i ananasy), produktów odwadniających (kawa, ostre pokarmy, alkohol), cukier.
 

Data dodania: wtorek, 26 lutego 2019

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*