Alkohol a choroby serca i naczyń

Nie od dziś wiadomo, że nadmierne spożywanie substancji alkoholowych wywiera negatywny wpływ na wszystkie organy w naszym ciele – między innymi wątrobę, cały układ pokarmowy oraz immunologiczny. Wbrew powszechnemu mitowi – serce również nie stanowi wyjątku od tej reguły. Co dzieje się z sercem, gdy pijemy alkohol?

Alkohol a choroby serca i naczyń

Serce odpowiada za stały przepływ krwi w całym ciele. W efekcie wpływa na skuteczne dostarczanie tlenu i składników odżywczych do wszystkich części ciała.

Kiedy więc serce, tętnice lub inne naczynia krwionośne są uszkodzone, organizm nie może działać prawidłowo.

Jak podają statystyki, schorzenia te są powszechnie znane – choroby układu krążenia prowadzą do śmierci około 150 000 osób rocznie. [1]

Alkohol wpływa na układ sercowo-naczyniowy, powoduje przejściowe przyspieszenie akcji serca i wzrost ciśnienia krwi. Długotrwałe upijanie się może mieć jednak śmiertelne skutki. Stale przyspieszone tętno, wysokie ciśnienie, osłabienie mięśnia sercowego i arytmia – drastycznie zwiększają ryzyko zawału serca i udaru mózgu. [2]

Tętno to liczba uderzeń serca na minutę. W wielu przypadkach spożywanie alkoholu prowadzi do zmienności rytmu serca – czyli czasu między uderzeniami. Badania wykazały, że regularne intensywne picie może także wywołać epizody tachykardii (przyspieszone tętno z powodu problemów z sygnałami wywołującymi bicie serca).

Powikłania spowodowane regularnymi epizodami tachykardii różnią się w zależności od ich częstotliwości, długości i nasilenia – a niektóre z nich mogą doprowadzić do powstania zakrzepów, co w efekcie zwiększa prawdopodobieństwo zawału serca lub udaru mózgu. [3]

Serce reguluje ciśnienie krwi, dzięki czemu ta krąży wokół ciała w jednym kierunku. Zarówno częstotliwość, jak i siła skurczów serca dostosowywane są w zależności od potrzeb organizmu. Nadmierne spożywanie alkoholu może jednak prowadzić do kardiomiopatii – czyli uszkodzenia mięśnia sercowego.

Kardiomiopatia rozstrzeniowa powoduje osłabienie mięśnia sercowego, co skutkuje powiększeniem komór serca, a w efekcie – słabszymi skurczami. Utrudnia to krążenie krwi w organizmie, a ostatecznie może nawet doprowadzić do zastoinowej niewydolności serca.

Spożywanie nawet niewielkich ilości alkoholu podnosi ciśnienie tętnicze krwi. Pacjenci zmagający się z nadciśnieniem tętniczym powinni więc zachowywać całkowitą abstynencję. Podwyższenie ciśnienia wskutek picia alkoholu objawia się:

  • trudnościami w złapaniu oddechu,
  • uciskowym bólem głowy,
  • krwawieniami z nosa,
  • zawrotami głowy,
  • uczuciem zmęczenia,
  • zaburzeniami snu,
  • zdenerwowaniem,
  • uczuciem ucisku i kołatania serca.

Zmiana rytmu serca nazywana jest arytmią. Wyróżnić możemy tu zarówno zbyt wolne bicie serca (bradykardia) lub zbyt szybkie (tachykardia). Arytmie mogą powodować zatrzymanie akcji serca i udar mózgu.

Stwierdzono, że występowanie ostrych zaburzeń rytmu serca (najczęściej migotanie przedsionków) w wielu przypadkach wywoływane jest właśnie przez alkohol. Statystycznie najczęściej występują one po weekendach lub świętach, takich jak Boże Narodzenie czy Nowy rok – czemu zawdzięczają również swoją nazwę – “holiday heart syndrome”. [4]

Migotanie przedsionków to jeden z rodzajów arytmii. Schorzenie to może być związane z wywołaną alkoholem niewydolnością serca lub chorobą wieńcową.

Aktywność elektryczna przedsionków pacjenta jest bardzo szybka i niemiarowa. Uniemożliwia to prawidłowe kurczenie się i rozkurczanie, co oznacza, że krew nie krąży tak wydajnie, jak powinna i nie przepływa prawidłowo przez układ krwionośny.

Może wtedy dochodzić między innymi do powstawania skrzepów w przedsionkach i zwiększyć prawdopodobieństwo zawału serca.

Co więcej, jeśli krew, która zakrzepła w przedsionku, oderwie się i znajdzie się w krwiobiegu, może utkwić w tętnicy w mózgu, powodując udar niedokrwienny. [5]

Mięsień sercowy potrzebuje tlenu. Zawał serca ma miejsce, gdy tętnica dostarczająca tlen do mięśnia sercowego jest zmniejszona lub całkowicie odcięta, uniemożliwiając mięśniowi otrzymywanie odpowiedniej ilości tlenu. Przepływ krwi do serca może zostać zablokowany z powodu stopniowego gromadzenia się tłuszczu, co powoduje zwężenie tętnic wieńcowych.

Spożywanie alkoholu może podnieść poziom tłuszczu we krwi. Osoby z wysokim poziomem trójglicerydów często mają wysoki poziom złego cholesterolu i niski poziom dobrego. Wysoki poziom złego cholesterolu może zatykać tętnice, a jeśli kawałek blaszki miażdżycowej oderwie się, tworzy się skrzep i może dojść do zawału serca. [6]

Choroba niedokrwienna mięśnia sercowego spowodowana jest zmianami miażdżycowymi w tętnicach wieńcowych. Sprzyja również zawałom serca.

Blaszki miażdżycowe, które na skutek choroby tworzą się w tętnicach zaopatrujących serce w tlen, utrudniają stały przepływ krwi, co w efekcie powoduje niedotlenienie mięśnia sercowego. Nadmierne spożywanie substancji alkoholowych zwiększa ryzyko rozwoju choroby, a jej skutki mogą być śmiertelne.

Picie alkoholu w dużych ilościach z pewnością wywiera negatywny wpływ zarówno na układ sercowo-naczyniowy, jak i cały organizm. Aby prawidłowo zadbać o zdrowie, nie trzeba oczywiście całkowicie z niego rezygnować. Pamiętajmy jednak, by zachować właściwy umiar w piciu, a w razie potrzeby – skontaktować się z odpowiednią placówką medyczną.

Czy wiesz, że możesz wykonać badanie, nie wychodząc z domu?

Źródła:

  1. https://www.bhf.org.uk/what-we-do/our-research/heart-statistics/heart-statistics-publications/cardiovascular-disease-statistics-2018
  2. https://alcoholthinkagain.com.au/alcohol-your-health/alcohol-and-long-term-health/alcohol-and-cardiovascular-disease/
  3. https://alcoholthinkagain.com.au/alcohol-your-health/alcohol-and-long-term-health/alcohol-and-cardiovascular-disease/
  4. https://alcoholthinkagain.com.au/alcohol-your-health/alcohol-and-long-term-health/alcohol-and-cardiovascular-disease/
  5. https://www.ucsf.edu/news/2021/08/421341/alcohol-can-cause-immediate-risk-atrial-fibrillation
  6. https://alcoholthinkagain.com.au/alcohol-your-health/alcohol-and-long-term-health/alcohol-and-cardiovascular-disease/

Alkohol i choroby serca

w sierpniu, Badania opublikowane w Nazwa naukowego czasopisma medycznego, Sugeruje nie istnieje bezpieczny poziom alkoholu jako korzystny wpływ przeciwko chorobie niedokrwiennej serca.

naukowcy stwierdził, “Alkohol stosowanie jest wiodącym czynnikiem ryzyka śmierci i niepełnosprawności, jednak ogólna współpraca z zdrowia pozostaje złożone ze względu na ewentualne działanie ochronne umiarkowane spożycie alkoholu w niektórych warunkach.

” Jednym z najbardziej typowe pytania pacjentów serca są zadawane przez lekarza jest, “Ile alkoholu można spożywać zrobić?” dr.

Robert Benton, Szef kardiologii w Szpitalu Samarytanina i dyrektor Stołecznego Kardiologii Associates, Podział badań klinicznych stwierdzono, “Kwestia alkoholu jest zawsze w początkowej historii pacjenta. Często rada pacjent na tym, co właściwe dla ich choroby lub stanu. Musimy patrzeć na wszystko, ciśnienie krwi, puls, nie mając niemiarowość… to wielka historia ułożyła.”

Po zawale serca, impreza serca, lub diagnozowania chorób serca, chorych na serce może być czasami ogarnia z listą nowych zasad muszą żyć. Są nowe leki do podjęcia, zmiany stylu życia, takie jak diety i ćwiczeń, wraz z wizyt lekarskich i innych / testów badania kontrolne do harmonogramu.

W ramach powrotu do normalnego życia nowego, Pacjenci często zapytać swojego lekarza, kiedy i czy jest to bezpieczne, aby pić alkohol. Każdego roku, nie może być sprzeczne badania na temat korzyści i zagrożeń związanych z chorobami serca i alkoholu.

“Dokument ten był w The Lancet i zaproponował retrospektywne spojrzenie na krajach na całym świecie, aby zobaczyć, czy są jakieś bezpieczne poziomy alkoholu,” powiedział dr. Benton.

Alkohol a choroby serca i naczyń

dr. Benton podsumował artykuł Lancet jako kompleksowy, Szczegółowa analiza “bezpieczne poziomy” w badaniach retrospektywnych.

“Badanie to wyglądało na całym świecie w ogromnym ciężarem zdrowotnego związanego z używaniem alkoholu, nawet przy bardzo niskich poziomach, które byłyby mniej niż jeden drink dziennie,” powiedział.

Definicja “jeden napój” jest jednym pięć uncji kieliszek wina, 12 uncji piwa (który w USA 5% alkohol), i albo jeden i pół uncji 80 dowód alkoholu lub po prostu jeden strzał.

“Plusem jest to, że jeśli spojrzał na badania w całości, będzie można znaleźć na raka, samookaleczenia, i gruźlicy, jak trzech obszarach zwiększonego wydarzeń środkowym przedziale wiekowym. że w ciągu, tam będą ludzie, Chciałbym stosować się do tej opinii się, którzy są umiarkowanie pijące alkohol używając definicji Właśnie dał ci, którzy mają pewne korzyści dla zdrowia picie umiarkowanych ilości alkoholu.”

“Pozwól mi być jasne w tej kwestii,” rozpoczął dr. Benton. “Nigdy nie powie lub zaproponować każdemu zacząć pić alkoholu dla ewentualnych postrzeganych korzyści zdrowotne.” Ale dyskusja pojawia się często.

“Zwykle mam go z ludźmi, którzy są dla mnie nowe, nowy dla prewencji pierwotnej, czy pacjent w szpitalu po urodzeniu serca wydarzenie jak zawał serca lub udar mózgu lub operacji,” powiedział.

“Często rada pacjenta na co jest odpowiednie dla ich choroby lub stanu.”

“Myślę, że dla ludzi, którzy spożywają umiarkowane poziomy bezpiecznie (jak wskazano) pewne korzyści lekko obniża ciśnienie krwi, cholesterol, oraz zapobieganie udar niedokrwienny (suchy udar),” Shared Dr. Benton.

Leia também:  Zakażenie rzęsistkiem pochwowym – przyczyny, objawy, leczenie

Badanie Lancet (finansowany przez Bill i Melinda Gates Foundation) Nie był to pierwszy zbadać Alcohol Kompleks stowarzyszenie ze zdrowiem.

Autorzy tego badania, które oszacowania, przez rok, u osób w wieku 15-95 roku, pitnej jeden napój alkoholowy dziennie zwiększa ryzyko zachorowania na jedną z 23 spożywania alkoholu przez problemy zdrowotne 0.5%, w porównaniu z nie pije w ogóle.

Jak dotąd, najsilniejsze dowody ze zdrowiem serca wykazały, że alkohol może zwiększyć poziom HDL (dobry) cholesterol. Dieta śródziemnomorska (zatwierdzony przez Klinika majonezu) mówi jeden standardowy 5 oz. Kieliszek czerwonego wina na kolację jest w porządku.

Oto niektóre wnioski z innych badań: • Agavins, cukier naturalny tequili, jest pokazany obniżyć poziom cholesterolu i mogą pomóc Ci schudnąć. • Związki aktywne w czerwonym winem (polifenole, resweratrol, i kwercetyna) okazały się poprawić ogólny stan zdrowia serca. • whisky zawiera kwas elagowy, który znany walcząc z rakiem, absorbując komórek nieautoryzowane.

• polifenole w wzrosła wykazano zapobiegania miażdżycy, głównym czynnikiem przyczyniającym się do chorób serca.

Czy umiarkowane picie chroni serce i tętnice? Marzec 04, 2013 100629 odsłon 95 poleceń POLECAM!

Alkohol a choroby serca i naczyń

Naukowcy z University of Calgary, University of Texas Health Science Center i Harvard Medical School prześledzili literaturę medyczną dotyczącą długoterminowych badań, które porównywały nawyki picia z rozwojem chorób sercowo-naczyniowych. Z 4235 badań odnalezionych przez naukowców, tylko 84 spełniało surowe kryteria. Łącznie te badania dotyczyły ponad dwóch milionów ludzi, którzy byli obserwowani przez średnio 11 lat. Używając techniki zwanej meta-analizą, naukowcy zebrali wyniki z 84 publikacji i rozpoczęli pracę.

  • Wnioski były następujące:
  • Umiarkowane spożywanie alkoholu, w porównaniu z nie używaniem alkoholu, (w ciągu średniego okresu trwania badań) zmniejsza ryzyko:
  • – nowej diagnozy choroby wieńcowej o 29 %, 
  • – zgonu z powodu jakiejkolwiek choroby sercowo-naczyniowej o 25 %
  • – śmierci z powodu zawału serca lub choroby  wieńcowej o 25 %
  • – zgonu z jakiejkolwiek przyczyny o 13%
  • – udaru niedokrwiennego (spowodowanego skrzepem krwi) o 8%
  • ale zwiększa ryzyko:
  • – zgonu z powodu udaru o 6%
  • – wystąpienia udaru krwotocznego o 14 %
  • *Wpływ alkoholu na organizm jest zależny od ilości jaka została spożyta.
  • W przypadku choroby wieńcowej i spowodowanych nią zgonów, każda ilość alkoholu – od niespełna połowy drinka dziennie w górę – zmniejsza ryzyko choroby serca o około 25%, ale przy czterech drinkach dziennie, ryzyko udaru wzrasta do  a ryzyko zgonu z powodu udaru mózgu zwiększa się o 44% w porównaniu do osób, które w ogóle nie piją alkoholu.
  • Najniższe ryzyko dla jakiejkolwiek przyczyny śmierci niesie ze sobą standardowy drink zawiera od około 14 do 20 g czystego alkoholu – w zależności od kraju).

Inne badania wykazały mocne dowody na to jak alkohol może wpływać na choroby układu krążenia poprzez pobudzanie ochronnego HDL (tzw.

dobrego cholesterolu) i adiponektyny (hormonu, który ma korzystny wpływ na poziom cukru we krwi, rozkład tłuszczów w krwiobiegu oraz bezpośrednie wazoprotekcyjne, antymiażdżycowe działanie na śródbłonek naczyń krwionośnych)oraz zmniejszanie poziomu fibrynogenu (białka, wspomagającego tworzenie zakrzepów krwi).

Najbardziej popularne trunki, wino, piwo i wódka (spirytus) wydają się mieć podobne efekty.

 Jednak wpływ alkoholu na organizm jest problemem bardzo złożonym, dlatego naukowcy sugerują ograniczanie spożycia.

 Umiarkowane picie oferuje pewną ochronę przed chorobą wieńcową, ale robi coś wręcz przeciwnego przy udarze krwotocznym – znacznie zwiększa ryzyko wystąpienia lub zgonu z powodu udaru mózgu.

Alkohol wpływa na każdy układ w organizmie. Dla ludzi, którzy nie są uzależnieni od alkoholu, małe ilości nie powodują długotrwałych szkodliwych skutków i mogą w niektórych przypadkach działać korzystnie, np. w odniesieniu do serca i tętnic.

Niewielka ilość alkoholu przyjmowana z posiłkiem poprawia wrażliwość tkanek na insulinę, co może zmniejszyć ryzyko wystąpienia cukrzycy typu 2. Ale nadmierne spożycie alkoholu jest szkodliwe dla zdrowia. Jest to główny powód zgonów, którym można zapobiec.

Przyczynia się do chorób wątroby, różnych nowotworów i innych problemów zdrowotnych. Zbyt dużo alkoholu może wypaczyć najlepsze intencje i zniszczyć najbliższe relacje.

  1. Jakie jest ryzyko spożywania alkoholu w dużych ilościach?
  2. Bezpośrednie:
  3. – wypadki drogowe, upadki, utonięcia, oparzenia,
  4. – przemoc, w tym przemoc ze strony najbliższych i maltretowania dzieci,
  5. – ryzykowne zachowania seksualne, które mogą spowodować niezamierzone ciąży, choroby przenoszone drogą płciową lub przemoc ze strony partnera,
  6. – poronienia, poród martwego płodu, fizyczne i umysłowe wady wrodzone,
  7. – zatrucie alkoholem. 
  8. Długoterminowe:
  9. – demencja i udar
  10. – atak serca, kardiomiopatia, migotanie przedsionków, nadciśnienie,
  11. – depresja, lęk, samobójstwo,
  12. – problemy rodzinne, bezrobocie,
  13. – rak jamy ustnej, gardła, przełyku, wątroby, jelita grubego, piersi,
  14. – marskość wątroby, alkoholowe zapalenie wątroby,
  15. – zapalenie trzustki, zapalenie błony śluzowej żołądka. 
  16. Podsumowując:
  17. Jeśli alkohol wpływa pozytywnie tylko na tętnice wieńcowe, picie (przynajmniej dla tej części organizmu) może być dobrym lekarstwem, ale efekty picia dotykają prawie każdą pozostałą część ciała, a spożywana ilość decyduje o ostatecznym wyniku, oznacza to, że ostrożne podejście do alkoholu jest bardziej na miejscu. 
  18. PS
  19. Badania wspierające tezę o korzyściach płynących z picia alkoholu na układ krążenia często rodzą pytanie: 
  20. – Czy niektóre starsze osoby powinny zacząć pić alkohol, lub czy lekarze powinni czasami polecać picie alkoholu?
  21. Odpowiedź specjalistów może być następująca:

– Jest niewiele sytuacji, w których rozpoczęcie picia ma sens. Potencjalne korzyści są ograniczone (więcej ćwiczeń byłoby lepszym rozwiązaniem).

Źródło 1 ; Źródło 2 

Powrót do listy artykułów

O alkoholu i chorobach serca po raz kolejny

Napoje alkoholowe od starożytności używane były do celów medycznych. Hipokrates zalecał stosowanie białego wina w zwalczaniu obrzęków, a czerwonego na poprawę apetytu. Jednak już w XVIII wieku w Anglii zaobserwowano i udokumentowano negatywne konsekwencje nadmiernego spożycia alkoholu.

Do następstw zbytniej konsumpcji alkoholu należy zwiększenie ryzyka niektórych nowotworów, schorzeń wątroby, trzustki. Należą do nich także zaburzenia funkcjonowania ośrodkowego układu nerwowego, a także niebezpieczeństwo uzależnienia i wynikające z tego implikacje zdrowotne i społeczne.

 

Wyniki badań epidemiologicznych

Z drugiej strony jednak, wyniki wielu projektów epidemiologicznych sugerują korzystny wpływ umiarkowanego spożycia alkoholu na ryzyko chorób układu krążenia (ChUK).

Wiąże się to przede wszystkim ze zmniejszonym prawdopodobieństwem wystąpienia choroby niedokrwiennej serca, udaru mózgu i miażdżycy. W różnych populacjach zależność pomiędzy wielkością konsumpcji alkoholu a ryzykiem umieralności sercowo-naczyniowej przyjmuje kształt krzywej U lub J.

Oznacza to, że zarówno osoby pijące nadmiernie, jak i abstynenci żyją krócej niż osoby pijące umiarkowanie.

Najwięcej dowodów na taki związek dostarczają duże badania kohortowe. Pozwalają one na ocenę indywidualnej konsumpcji, w porównaniu z indywidualnym ryzykiem chorób. W Stanach Zjednoczonych, Francji, Chinach, Japonii, W.

Brytanii, Danii i Polsce zaobserwowano, że mężczyźni i kobiety, którzy spożywają umiarkowane ilości alkoholu (do 30 g alkoholu dziennie) mają ryzyko zgonu na choroby sercowo-naczyniowe niższe o 20-50% w porównaniu z osobami, które konsumują alkohol w minimalnych ilościach lub są całkowitymi abstynentami.

Średnie spożycie alkoholu nie odzwierciedla jednak modelu konsumpcji.

Bowiem takie samo przeciętne spożycie może występować u osoby codziennie spożywającej małe dawki alkoholu, jak i u osoby pijącej okazjonalnie duże jego ilości.

Podczas gdy systematyczna konsumpcja małych dawek może być korzystna dla serca, to nieregularne spożywanie dużych ilości napojów wysokoprocentowych może zwiększać ryzyko ChUK, zwłaszcza ryzyko choroby niedokrwiennej serca.

Mechanizm działania alkoholu

            Do fizjologicznych mechanizmów ochronnego wpływu małych ilości alkoholu na układ krążenia, zalicza się jego oddziaływanie na czynniki ryzyka tych chorób.

Główne z nich to:

  • zmiana profilu lipidowego – alkohol podnosi stężenie cholesterolu frakcji HDL (tzw. „dobry” cholesterol), obniża poziom cholesterolu frakcji LDL (tzw. „zły” cholesterol) oraz apolipoproteiny A. Trzeba mieć też na uwadze, że alkohol niekorzystnie oddziałuje  na poziom trójglicerydów, mianowicie podnosi ich poziom; 
  • wpływ na układ krzepnięcia – między innymi zmniejsza agregację płytek krwi, obniża stężenie fibrynogenu. Może hamować tworzenie się skrzepów w naczyniach wieńcowych;
  • korzystne działanie na aktywność antyoksydacyjną;
  • zmniejszenie procesów zapalnych czy poziomu homocysteiny.
Leia também:  Jaskra pierwotnie zamkniętego kąta

Umiarkowane dawki alkoholu

            Generalnie przyjęto, że umiarkowane spożycie to 10 g na dobę dla kobiet i 20 g na dobę dla mężczyzn czystego alkoholu, czyli etanolu. Jedna puszka piwa (330 ml) zawiera około 12 g etanolu. Kieliszek wina (140 ml) – około 14 g. Natomiast kieliszek wódki (50 ml) to około 20 g etanolu.

Zagrożenia związane ze spożyciem alkoholu

O niekorzystnych skutkach konsumpcji alkoholu napisano już bardzo dużo, miedzy innymi w artykule zamieszczonym na tej stronie internetowej pt. „Alkohol i serce” Magdaleny Cedzyńskiej z Centrum Onkologii w Warszawie. Wszyscy wiemy, że nadużywanie alkoholu ma bardzo niekorzystny wpływ na zdrowie.

Przewlekłe picie alkoholu może powodować takie choroby serca jak kardiomiopatia alkoholowa, czy zaburzenia rytmu serca. Alkohol, po paleniu papierosów, stanowi kolejną, udowodnioną przyczynę nowotworów: jamy ustnej, gardła, krtani, przełyku i wątroby. Warto też wspomnieć o problemach gastrologicznych takich jak marskość wątroby, zapalenie trzustki czy chorobę wrzodową.

W części krajów Europy i Ameryce Północnej alkohol jest też najistotniejszym czynnikiem odpowiedzialnym za największą liczbę zgonów z powodu chorób wątroby.Co więcej, konsumpcja alkoholu wiąże się też z wypadkowością, samobójstwami i uzależnieniem, nawet przy małych dawkach tego napoju.

Nadmiernej konsumpcji alkoholu towarzyszy często niedobór wielu składników pokarmowych, co prowadzić może do dodatkowych zaburzeń funkcjonowania organizmu.

Wokół tematu dotyczącego umiarkowanego picia alkoholu i chorób serca, jest  wiele kontrowersji i toczą się dyskusje naukowe. Najczęściej zadawanym pytaniem przez pacjentów kardiologicznych na pogadankach dietetycznych w naszym instytucie są właśnie pytania odnośnie alkoholu.

Zalecenia

Rekomendacje dotyczące konsumpcji alkoholu w chorobach sercowo-naczyniowych formułowane są bardzo ostrożnie. Bowiem może okazać się, że ryzyko jest większe niż korzyści.

Poniżej przytaczam stanowiska Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego,  Europejskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego oraz Europejskiego Towarzystwa Badań nad Miażdżycądotyczące konsumpcji alkoholu w różnych jednostkach chorobowych.

Wytyczne Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego dotyczące prewencji chorób układu sercowo-naczyniowego w praktyce klinicznej (2016 r.)

Napoje alkoholowe

Wypijanie ≥ 3 napojów alkoholowych dziennie wiąże się z podwyższonym ryzykiem chorób układu sercowo-naczyniowego. Wyniki z badań epidemiologicznych świadczą o niższym ryzyku CVD w przypadku umiarkowanego (1 lub 2 jednostki na dzień) spożycia alkoholu, w porównaniu z osobami niepijącymi. Wydaje się, że zależność ta nie wynika ze szczególnej charakterystyki abstynentów.

Nie możemy całkowicie wykluczyć potencjalnych, niewielkich zakłóceń i odwrotnej zależności przyczynowo-skutkowej. Ponadto w niedawno opublikowanym badaniu z randomizacją, obejmującym analizy z 59 badań epidemiologicznych. Zasugerowano, że najniższe ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych występuje u abstynentów.

Duża ilość alkoholu wiąże się z podwyższonymi ciśnieniem tętniczym i wskaźnikiem masy ciała.

Wytyczne ESC/ESH dotyczące postępowania w nadciśnieniu tętniczym (2018 r.) Grupa Robocza Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego (ESC) i Europejskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego (ESH) do spraw postępowania w nadciśnieniu tętniczym

Ograniczenie spożycia alkoholu

Od dawna znany jest pozytywny liniowy związek między spożyciem alkoholu, ciśnieniem tętniczym, częstością występowania nadciśnienia i ryzykiem występowania chorób układu sercowo-naczyniowego. Picie dużych ilości alkoholu w krótkim czasie (binge drinking) może mieć bardzo silny wpływ presyjny.

W badaniu PATHS (Prevention and Treatment of HYpertesnion Study) analizowano wpływ ograniczenia spożycia alkoholu na ciśnienie tętnicze krwi. W grupie interwencji stwierdzono nieznacznie niższe (1,2/0,7 mm Hg) wartości ciśnienia tętniczego niż w grupie kontrolnej po 6-miesięcznym okresie obserwacji.

Metaanaliza* 56 badań epidemiologicznych wykorzystująca metodę randomizacji sugeruje, że ograniczenie spożycia alkoholu, nawet u osób pijących małe do umiarkowanych ilości alkoholu, może korzystnie wpływać na zdrowie sercowo-naczyniowe. Pijący mężczyźni z nadciśnieniem tętniczym powinni otrzymać zalecenie ograniczenia spożycia alkoholu do 14 jednostek tygodniowo.

Natomiast kobiety – do 8 jednostek tygodniowo (1 jednostka odpowiada 125 ml wina lub 250 ml piwa). Zaleca się również wprowadzenie dni bez alkoholu i ograniczenie picia dużych ilości alkoholu w krótkim czasie.

Wytyczne ESC/EAS dotyczące postępowania w dyslipidemiach: jak dzięki leczeniu zaburzeń lipidowych obniżyć ryzyko sercowo‑naczyniowe (2019 r.) Grupa Robocza do spraw leczenia dyslipidemii Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego (ESC) oraz Europejskiego Towarzystwa Badań nad Miażdżycą (EAS)

Alkohol

  • Umiarkowane spożycie alkoholu (≤10 g/dzień [1 jednostka] dla mężczyzn i kobiet) jest dopusz­czalne w przypadku osób, które spożywają na­poje alkoholowe, pod warunkiem że stężenie trójglicerydów w osoczu nie jest zwiększone.
  • * – połączone wyniki wielu badań
  • Dr inż. Anna Waśkiewicz
  • Zakład Epidemiologii, Prewencji Chorób Układu Krążenia i Promocji Zdrowia
  • Narodowy Instytut Kardiologii w Warszawie

Wpływ alkoholu na serce

Od kilku lat wiele się mówi na temat korzystnego wpływu alkoholu, a zwłaszcza czerwonego wina (które zawiera szereg dodatkowych substancji) na stężenie cholesterolu we krwi. Jest to prawda, ale nie obowiązuje tu zasada im więcej tym lepiej. 

Dla zdrowego dorosłego bez chorób przewlekłych i z prawidłową funkcją wątroby za bezpieczną dzienną dawkę alkoholu uważa się 20-24g, co odpowiada jednemu zwykłemu kieliszkowi wina, 0,3 litra piwa, 50ml wódki.

Nadużywanie alkoholu może doprowadzić do wielu schorzeń, w tym także w zakresie układu krążenia. Podkreśla się rolę tego nałogu w rozwoju nadciśnienia tętniczego, niektórych zaburzeń rytmu serca.

Alkohol i produkty jego przemiany wywierają niekorzystny wpływ na układ krążenia. Zaburzenia akcji serca, gwałtowne rozszerzenie czy zwężenie naczyń krwionośnych, stymulowane jest przez wiele bodźców. Jednym z nich może być alkohol.

Krótkotrwałe zaburzenia akcji serca spowodowane przez alkohol nie pozostawiają śladów. Długotrwałe zaś, spowodowane stałym nadużywaniem alkoholu, doprowadzają do trwałych uszkodzeń. U ludzi nadużywających alkoholu występują różne dolegliwości serca i naczyń krwionośnych.

Niektóre trwają krótko i sporadycznie. Są to dodatkowe skurcze serca, zwyżka ciśnienia tętniczego, bóle okolic serca o różnym natężeniu. Inne dolegliwości, będące oznaką ciężkich objawów niewydolności krążenia są stałe, uniemożliwiają normalne funkcjonowanie.

Należy podkreślić, że ludzie z chorym sercem gorzej tolerują napoje alkoholowe, są mniej odporni, częściej zapadają na choroby infekcyjne.

Działanie alkoholu na układ krążenia jest złożone i stanowi sumę wpływu bezpośredniego na mięsień sercowy i napięcie ścian naczyń. Choroba mięśnia sercowego wywołana alkoholem powstaje prawdopodobnie w wyniku trującego działania alkoholu lub produktów jego przemiany na mięsień sercowy.

  • Objawy tej choroby to:
  • -przyśpieszenie akcji serca,
  • -zaburzenia jego rytmu,
  • -przewlekle skrócony oddech.

Choroba powoduje powiększenie serca, nienormalne objawy sercowe, szmer oddechowy, anomalie EKG, zakłócenie rytmu serca – nie pojawia się ono nagle – istnieje często w fazie początkowej, bezobjawowej. Ujawnić się może napadem częstoskurczu lub migotaniem przedsionków, bólami serca, dusznością.

Alkohol stanowi przyczynę aż 1/3 przypadków kardiomiopatii rozstrzeniowej ? ciężkiej, nieuleczalnej choroby prowadzącej do niewydolności serca. Alkoholowe uszkodzenie serca najczęściej powstaje u mężczyzn w średnim wieku, którzy spożywali >= 80mg alkoholu/dobę przez okres 10 lat, ale i mniejsze ilości także są szkodliwe.

Wpływ alkoholu na naczynia krwionośne jest dość złożony. Bezpośrednio po wypiciu niewielkiej dawki alkoholu ciśnienie na krótko podwyższa się, po pewnym czasie obniża, a później wraca do normy.

Jednakże po okresie kilkudniowego picia alkoholu zwyżki ciśnienia utrzymują się przez kilka dni. Może to doprowadzić do trwałego nadciśnienia tętniczego. Rozwija się choroba nadciśnieniowa.

Chorują na nią ludzie zwłaszcza źle odżywiający się, otyli, palący papierosy, prowadzący nieregularny tryb życia, narażeni na częste napięcia nerwowe, chorujący na cukrzycę lub nerki.

Wahania ciśnienia po wypiciu alkoholu mogą też, zwłaszcza u ludzi starych z miażdżycą i cierpiących na nadciśnienie prowadzić do pęknięcia ściany tętnicy i do bardzo groźnych krwotoków tętniczych. Gdy zdarza się to w mózgu, dochodzi często do udarów, porażeń.

Picie alkoholu na pewno zwiększa ryzyko rozwinięcia się choroby nadciśnieniowej. Przewlekłe picie w konsekwencji doprowadza do trwałego uszkodzenia mózgu.

Następstwem są ciężkie choroby objawiające się: zaburzeniami przytomności, stanami zamroczenia, majakami, napadami padaczkowymi, niedowładami, porażeniem nerwów ocznych, a więc zaburzeniami wzrokowymi.

W skrajnych przypadkach dochodzi do zaniku mózgu, zmian osobowości, otępienia alkoholowego, psychodegeneracji.

Leia também:  Co oznaczają pajączki na nogach – jak leczyć takie zmiany?

Należy odpowiedzieć na pytanie, czy w tej sytuacji należy zalecać konsumpcję napojów alkoholowych, nawet w niewielkich ilościach, w celu zapobiegania chorobom serca? Badania porównujące średnie spożycie alkoholu ze wskaźnikami umieralności w krajach różniących się zarówno pod względem tych wskaźników, jak i spożycia alkoholu wskazują na tendencje niższych wskaźników umieralności spowodowanej chorobami serca w krajach o wyższym spożyciu alkoholu, zwłaszcza w odniesieniu do spożycia wina. Badania podają, że mężczyźni i kobiety, którzy spożywają umiarkowane ilości alkoholu (do 30 g alkoholu dziennie) mają ryzyko zgonu na choroby sercowo-naczyniowe niższe o 20-50% w porównaniu z osobami, które konsumują alkohol w minimalnych ilościach lub są całkowitymi abstynentami.

Badania epidemiologiczne wskazywały, że na obniżenie ryzyka chorób serca najsilniej wpływało spożywanie wina, co przypisywano protekcyjnej roli zarówno alkoholu etylowego, jak i związków o charakterze antyoksydantów, głównie tzw. polifenoli.

Jednakże bardziej aktualne badania sugerują, że profilaktyczne działanie alkoholu nie zależy od rodzaju spożytego napoju alkoholowego. Zestawienie badań metabolicznych wykazało, że wpływ różnych typów napojów alkoholowych na stężenie m.in.

HDL-cholesterolu czy fibrynogenu jest taki sam.

Alkohol w małych dawkach ma działanie przeciwzakrzepowe

Regularne picie małych dawek alkoholu obniża stężenie fibrynogenu – jednego z ważnych składników zakrzepicy inicjującej zawał. Jednak duże dawki etanolu działają niepożądanie, czyli dokładnie odwrotnie – prokrzepliwie.

Jeśli zdarzy się, że pitym alkoholem jest czerwone wino, które zawiera sporą ilość polifenoli (roślinnej substancji leczniczej) – – dołącza się dodatkowe korzystne działanie zapobiegające sklejaniu się płytek krwi.

Jak wiadomo sklejanie się płytek krwi jest najważniejszym patologicznym momentem, który inicjuje zawał serca i udar mózgu.

Wino korzystniejsze dla serca niż ryby?Jak wynika z ostatnich badań, kieliszek lub dwa wina dziennie, wpływają korzystniej na serce niż dieta z ryb.

W badaniu wykazano, że u ludzi, którzy wypijają szklankę wina dziennie, poziom kwasów omega – 3 we krwi, które maja bardzo korzystny wpływ na serce jest wyższy, niezależnie od tego, jaką ilość ryb spożywają.

Kwasy Omega-3 znajdują się w tłustych ryb, takich jak łosoś i makrela, ale jednak jak się okazuje, podobne właściwości zdrowotne ma wino.

dr Radosław Sierpiński

Alkohol i choroby układu sercowo-naczyniowego

Duże spożycie alkoholu, tzn. 30-40 g czystego etanolu dziennie, wiąże się ze zwiększonym ryzykiem choroby wieńcowej, podczas gdy mniejsze niż 30 g – z działaniem ochronnym przeciw tej chorobie, u obu płci.

Ze względów etycznych (możliwość rozwoju alkoholizmu i znana szkodliwość alkoholu związana z ryzykiem innych chorób) nie przeprowadzono długo trwającego badania klinicznego, w którym porównywano by wpływ alkoholu na występowanie choroby wieńcowej i zgony z tej przyczyny w dwóch grupach ludzi, jednej z zaleceniem spożywania alkoholu i drugiej – abstynenckiej. Z tego powodu wpływ alkoholu na ryzyko choroby wieńcowej, jak i innych chorób, jest oceniany na podstawie badań epidemiologicznych. Najlepiej takich, gdzie porównuje się pijących z osobami zachowującymi abstynencję przez całe życie, a nie tymi, którzy aktualnie nie piją, albowiem powodem takiego niepicia mogą być różne choroby.

Alkohol po zawale i po udarze

U osób, które przebyły zawał serca, małe spożycie alkoholu zmniejsza również ryzyko zgonów z powodu chorób układu sercowo-naczyniowego, ale w większym stopniu u pacjentów z mniejszym uszkodzeniem mięśnia sercowego. Dotyczy to także osób po udarze niedokrwiennym mózgu, przy tym efekt prewencyjny jest jednak mniejszy.

Wśród mechanizmów ochronnego działania małych ilości alkoholu (1-2 drinki dziennie) w odniesieniu do choroby wieńcowej z jej powikłaniem, jakim jest zawał serca, wymienia się zwiększenie stężenia cholesterolu frakcji HDL („dobry” cholesterol), efekt przeciwkrzepliwy i antyoksydacyjny (hamowanie utleniania LDL w ścianach tętnic). Utlenienie cząsteczek LDL, tzw. oksydacyjna modyfikacja, sprawia, że przyczyniają się one do powstania miażdżycy. Na obecnym etapie wiedzy jest jednak podważana rola antyoksydantów zawartych w winie, zwłaszcza czerwonym, w hamowaniu rozwoju miażdżycy (w tym choroby wieńcowej) ze względu na ich zbyt małą zawartość.

Nadużywanie alkoholu zwiększa zagrożenia

Z dużym naciskiem należy stwierdzić, że nadużywanie alkoholu (spożywanie dużej ilości) łączy się ze zwiększonym ryzykiem choroby wieńcowej i jej powikłaniami (zawałem serca), jak również z zagrożeniem udarem krwotocznym mózgu, poprzez działanie aterogenne (przyczynia się do powstawania blaszek miażdżycowych w tętnicach) i hipertensyjne (wzrost ciśnienia tętniczego).

Ponadto spożywanie trzech i więcej drinków dziennie może prowadzić do arytmii nadkomorowej (zaburzenia rytmu serca) oraz tzw. kardiomiopatii rozstrzeniowej.

Jest ona następstwem toksyczności alkoholu dla komórek mięśnia serca, zmniejsza zdolność lewej komory do skurczów, co jest powodem niewydolności serca.

Kliniczne i mierzalne objawy alkoholowej kardiomiopatii występują po latach przewlekłego nadużywania alkoholu.

Tę część artykułu można podsumować stanowiskiem Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) wyrażonym w dokumencie „Global Status Report on Alcohol 2011” i powtórzonym w wersji z 2014 r.

: „Związek pomiędzy spożyciem alkoholu i chorobami sercowo-naczyniowymi jest złożony. Małe i umiarkowane picie alkoholu może mieć korzystny wpływ na zachorowalność i umieralność z powodu choroby wieńcowej i udaru niedokrwiennego mózgu.

Jednakże korzystny kardioprotekcyjny efekt picia znika w przypadku dużego spożywania”.

Jeśli nie pijesz, nie pij profilaktycznie

Na uwagę zasługuje stanowisko Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego (ESC) i innych towarzystw na temat napojów alkoholowych w dokumencie „Wytyczne postępowania w prewencji chorób sercowo-naczyniowych w praktyce klinicznej” z roku 2016: „wypijanie 3 lub więcej napojów alkoholowych dziennie wiąże się z podwyższonym ryzykiem chorób sercowo-naczyniowych. Wyniki z badań epidemiologicznych świadczą o niższym ryzyku tych chorób w przypadku umiarkowanego (1 lub 2 drinki/dzień) spożycia alkoholu, w porównaniu z osobami niepijącymi”. Jednak eksperci napisali też: „Ponadto w niedawno opublikowanym badaniu z randomizacją, obejmującym analizy z 59 badań epidemiologicznych, poddano w wątpliwość jakikolwiek korzystny efekt umiarkowanego spożycia alkoholu. Zasugerowano, że najniższe ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych występuje u abstynentów, a każda ilość alkoholu wiąże się z podwyższonym ciśnieniem krwi i wskaźnikiem masy ciała”.

Można więc wnioskować, że autorzy „Wytycznych” odnoszą się ostrożnie do korzystnej roli alkoholu, spożywanego nawet w umiarkowanej ilości, w odniesieniu do kardioprotekcji.

W zaleceniach dotyczących zdrowych wyborów żywności w celu zmniejszenia ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego, zaleca się tym, którzy piją napoje alkoholowe, umiarkowanie w ich spożyciu (10 g/dzień dla kobiet i 20 g/dzień dla mężczyzn).

Zawartość czystego alkoholu w 330 ml piwa wynosi 12 g, w kieliszku wina (150 ml) – 14,5 g i w kieliszku wódki (25 ml) – 10 g. Pacjenci, którzy mają zwiększone stężenie triglicerydów, powinni unikać alkoholu. Oznacza to, że abstynenci nie powinni spożywać alkoholu w celu prewencji chorób sercowo-naczyniowych.

Poza tym dobrze wiadomo, że spożycie alkoholu wiąże się z ryzykiem nowotworów, marskości wątroby, zapalenia trzustki, wypadkowością i samobójstwami. Dlatego napoje alkoholowe nie są zalecane, co najwyżej dopuszczone w ograniczonej ilości dla osób, które zwyczajowo je spożywają.

Zobacz więcej…

Sprawdź ile kalorii ma alkohol – Infografika

Literatura

  1. Roercke M., Rhem J., Alcohol consumption, drinking patterns and ischemic heart disease: a narrative review of meta-analyses and a systematic review and meta-analysis of the impact of heavy drinking occasions on risk for moderate drinkers. BMC Medicine, 2016, 12, 182.
  2. Klatsky A.L., Alcohol and cardiovascular diseases: where do we stand today. J. Intern. Med., 2015, 278, 238-250.
  3. Stockley C.S., The relationship between alcohol, wine and cardiovascular diseases – a review. Nutr. Aging, 2015, 3, 55-88.
  4. Piepoli M.F., Hoes A.W., Agewall S. i wsp. ,Task Force Members, 2016 European Guidelines on cardiovascular disease prevention in clinical practice: the Six Joint Task Force of European Society of Cardiology and other Societies on cardiovascular disease prevention in clinical practice. Eur. Heart J., 2016, 37, 2315-2381.

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*