Polekowe bóle głowy – przyczyny bólu głowy z odbicia

Ponad 6 milionów ludzi w Polsce regularnie doświadcza bólów głowy,  co czyni je jednymi z najpopularniejszych dolegliwości. Większość z nich nie jest niczym poważnym i można je z łatwością wyleczyć ogólnodostępnymi lekami przeciwbólowymi (czytaj), zmianą stylu życia, odpowiednią ilością snu i odpoczynku oraz nawodnieniem organizmu.

  • Jednakże należy odwiedzić lekarza podstawowej opieki zdrowotnej w przypadku braku ustąpienia dolegliwości po przyjęciu ogólnodostępnych leków przeciwbólowych  lub jeśli są na tyle częste, że zaburzają twoje codzienne funkcjonowanie i są przyczyną zaległości w pracy.
  • Poniżej opisaliśmy kilka najczęstszych przyczyn bólów głowy:
  • Napięciowe bóle głowy

Napięciowe bóle głowy należą do najczęstszych. Zazwyczaj zaliczamy je do normalnych bólów głowy o niewielkim natężeniu. Charakteryzują się stałym bólem, który obejmuje zarówno prawą jak i lewą półkulę  głowy.

  1. *  Natężenie bólu w napięciowych bólach głowy nie powinno być na tyle ostre, że zaburza nasze codzienne funkcjonowanie i uniemożliwia pracę.
  2. Polekowe bóle głowy – przyczyny bólu głowy z odbicia*  Napięciowe bóle głowy zazwyczaj trwają od 30 minut do kilu godzin.
  3. *  Dokładna ich przyczyna nie jest do końca wyjaśniona, jednak wiadomo, że wiąże się ona ze stresem, przyjmowaniem nieprawidłowej postawy ciała w ciągu dnia,  złym odżywianiem i niedostatecznym nawodnieniem organizmu.

Napięciowe bóle głowy mogą być leczone lekami przeciwbólowymi dostępnymi bez recepty takimi jak: ibuprofen i paracetamol. Zmiana stylu życia, wysypianie się, redukcja stresu i odpowiednia ilość przyjmowanych płynów może nas przed nimi ustrzec.

Migreny

  Migreny są nieco rzadsze od napięciowych bólów głowy. Zazwyczaj odczuwane są jako ciężki, pulsujący ból z boku lub przodu głowy. Niektórym ludziom do bólów głowy dołączają się innej objawy takie jak: nudności, wymioty, nadwrażliwość na światło i dźwięk.

Polekowe bóle głowy – przyczyny bólu głowy z odbicia Natężenie bólu w migrenie jest dość duże i może upośledzać naszecodzienne czynności  oraz powodować przerwanie pracy. Trwa od kilku do kilkudziesięciu godzin.

Dokładna przyczyna migreny nie jest znana, choć przypuszcza się, że powodują ja zmiany substancji chemicznych w mózgu wpływających na naczynia krwionośne.

Około połowa wszystkich ludzi doświadczających migreny ma krewnych pierwszego stopnia z tym samym schorzeniem, co sugeruje, że geny warunkują predyspozycję do jej wystąpienia.

Niekiedy wspomina się o pewnych „wyzwalaczach” migreny takich jak: rozpoczynająca się miesiączka, stres, zmęczenie, niektóre pokarmy (np. czekolada) i napoje.

U większości ludzi ból migrenowy ustępuje po ogólnodostępnych lekach bez recepty (ibuprofen, paracetamol), u niektórych ludzi leczenie wymaga silniejszych leków, które są dostępne jedynie na receptę.

Klasterowe bóle głowy

 Są rodzajem  bólu głowy, który występuje znacznie rzadziej niż migrena lub bóle głowy typu napięciowego. Jednak dokładna częstość jego występowania nie jest znana. Wydaje się, że w wielu przypadkach pozostają nierozpoznane.

Polekowe bóle głowy – przyczyny bólu głowy z odbicia Często bywa mylony z migreną czy nerwobólem. Nazwa pochodzi od angielskiego słowa cluster, które oznacza m.in. zgrupowanie, skupisko. Stąd charakterystyczne w tym rodzaju bólu głowy jest to, że napady występują okresowo. Okresy te zwane rzutami lub klasterami pojawiają się w różnych odstępach czasu (najczęściej 1-2 rocznie) i trwają z różną długością, zwykle 4-16 tygodni, a średnio 8 tygodni. Napady zwykle powracają o tej samej porze roku oraz o tej samej porze dnia. Długość napadów bólu jest różna. Bardzo silny ból, który zlokalizowany jest zwykle po jednej stronie w okolicy oczodołu może trwać od kilku, kilkunastu minut do trzech godzin. W ciągu doby (częściej w nocy) może wystąpić do 8 napadów. Na ogół ból określany jest jako świdrujący, kłujący, palący czy żrący. Niekiedy może on promieniować do szczęki, karku lub ramienia. Mogą mu towarzyszyć dodatkowe objawy, które mają pochodzenie wegetatywne, takie jak: łzawienie i zaczerwienienie spojówek, pocenie twarzy, wyciek i uczucie zatkania nosa, opadanie powieki i zwężenie źrenicy po stronie występowania bólu (zespół Hornera).

Dostępne bez recepty leki nie są skuteczne, jednak lekarz może przepisać odpowiednie leczenie, które przyniesie ulgę i zapobiegnie następnym atakom.

Polekowe bóle głowy

Polekowe bóle głowy – przyczyny bólu głowy z odbicia  Niektóre  bóle głowy są ubocznym efektem działania leków. Bóle głowy mogą być efektem np. zbyt częstego przyjmowania leków przeciwbólowych, jeśli te są przyjmowane częściej niż 2 – 3 razy w tygodniu.

Najczęstszymi lekami powodującymi bóle głowy są paracetamol i ibuprofen.

Dlaczego coś co pomaga również szkodzi?

Polekowe bóle głowy powstają dlatego, że leki przyjmowane są zbyt długo, a nie  z powodu przekroczenia zalecanej dawki.

Organizm przyzwyczaja się do farmaceutyków i po ich odstawieniu pojawia się ból ” z odbicia”.

Często go mylimy z kolejną migreną lub napięciowym bólem głowy i znów przyjmujemy lek aby mu zapobiec i tak cykl się powtarza. W końcu dochodzi do tego, że przyjmujemy leki przeciwbólowe codziennie.

  • Aby zapobiec takiemu rozwojowi wydarzeń powinieneś:
  • *  nie przyjmować leków przeciwbólowych częściej niż 2 razy w tygodniu
  • *  nie przyjmować leków przeciwbólowych dłużej niż 2 dni pod rząd
  • * pamiętać, że leczenie polekowych bólów głowy jest proste – należy przestać przyjmować leki!
  • Bóle głowy na tle hormonalnym

Bóle głowy u kobiet często są powodowane przez hormony, dość wyraźnie jest zauważany przez nie związek z częstszym ich występowaniem w pewnych dniach cyklu miesięcznego. Dwuskładnikowe tabletki antykoncepcyjne, ciąża oraz okres menopauzy są również czynnikami zwiększającymi ryzyko wystąpienia bólów głowy.

  1. Inne czynniki wywołujące bóle głowy:
  2. *  picie zbyt dużej ilości alkoholu
  3. *  uraz głowy lub wstrząs mózg
  4. *  przeziębienie lub grypa
  5. *  problemy mające wpływ na mechanizm żucia – zbyt duże napięcie mięśni, nieprawidłowe ustawienie stawów skroniowo – żuchwowych
  6. *  bóle zatok
  7. *  zatrucie tlenkiem węgla
  8. *  bezdech senny
  9. * nadciśnienie tętnicze
  10. * miażdżyca
  11. * choroby oczu
  12. * zaburzenia psychiczne
  13. * niedobory witamin
  14. Czy to może być coś poważnego?
  15. W zdecydowanej większości przypadków ból głowy nie jest oznaką poważnego problemu, jednak czasem może być jednym z objawów udaru, zapalenia opon mózgowo – rdzeniowych lub guza mózgu.
  16. Co wskazuje na to, że ból głowy może być objawem czegoś poważnego?
  17. *  ból występuje nagle i jest bardzo ciężki – często opisywany jako oślepiający ból jakiego nigdy wcześniej się nie doświadczyło
  18. *  nie przechodzi z czasem, a nawet ulega większemu natężeniu
  19. *  występuje po ciężkim urazie głowy
  20. *  nagle wywołany przez śmiech, kaszel, kichanie, zmiany w postawie lub wysiłek fizyczny
  21. *  masz objawy sugerujące patologię centralnego układu nerwowego takie jak: osłabienie, niewyraźna mowa, dezorientacja, utrata pamięci, senność
  22. * masz dodatkowe objawy takie jak: gorączka, sztywność karku, wysypka, ból żuchwy podczas żucia, zaburzenia widzenia, ból głowy i zaczerwienienie w jednym z twoich oczu
  23. Polekowe bóle głowy – przyczyny bólu głowy z odbiciaJeśli obawiasz się, że twoje bóle głowy mogą być objawem czegoś poważnego, zasięgnij porady lekarskiej lub skontaktuj się z pogotowiem ratunkowym nr tel: 911 tak szybko jak tylko to możliwe.

Ból Głowy

Ból głowy to jedna z najczęstszych dolegliwości bólowych, spotykanych znacznie częściej u kobiet niż u mężczyzn. Przyczyny bólu głowy mogą być błahe – ból głowy towarzyszyć może stresowi czy przemęczeniu. Jednak ból głowy może być także symptomem poważnej choroby. Jak rozpoznać, kiedy ból głowy powinien niepokoić? I jak radzić sobie z bólem głowy?

Kilka faktów na temat bólu głowy

Każdego roku co najmniej 50% osób doświadcza bólu głowy, a ponad 90% zgłasza ból głowy choć raz w ciągu całego życia[I]. Najczęściej występujące postacie bólu głowy to napięciowy ból głowy oraz migrena. Wśród osób doświadczających bólów głowy dominują kobiety.

Podstawowy podział bólów głowy obejmuje samoistne bóle głowy oraz objawowe bóle głowy. Te pierwsze występują bez określonej choroby współtowarzyszące, natomiast pojawienie się objawowych bólów głowy można powiązać z określoną jednostką chorobową.

Polekowe bóle głowy – przyczyny bólu głowy z odbicia

Do samoistnych bólów głowy zalicza się następujące postacie bólu głowy:

  • migreny
  • napięciowe bóle głowy
  • klasterowe bóle głowy
  • inne samoistne bóle głowy
Leia também:  Ból z prawej strony pod żebrami – ból w prawym podżebrzu – przyczyny

Z kolei do objawowych bólów głowy zalicza się:

  • ból głowy towarzyszący urazowi głowy lub szyi
  • ból głowy towarzyszący chorobom naczyń krwionośnych głowy lub szyi
  • ból głowy związany z działaniem rozmaitych substancji chemicznych lub ich odstawienia
  • ból głowy związany z zakażeniami
  • ból głowy związany z zaburzeniem psychicznym
  • ból głowy związany z występowanie zmian w obrębie szyi, czaszki, oczu, zatok, uszu, zębów, jamy ustnej.

Napięciowy ból głowy

Napięciowe bóle głowy są najczęstszą postacią bólu głowy, najczęściej dotyczą kobiet w grupie wiekowej 35 – 40 lat  i mogą mieć charakter epizodyczny lub przewlekły. Napięciowy ból głowy rozwija się jako konsekwencja oddziaływania takich czynników jak:

  • stres
  • zmiany czynnościowe i strukturalne w obrębie stawu skroniowo – żuchwowego
  • nadmierne napięcie mięśni karku i pleców
  • problemy ze snem

Gdzie boli głowa od stresu czy z innych powodów w przebiegu napięciowego bólu głowy? Napięciowy ból głowy cechują się występowaniem symetrycznego, obustronnego bólu zlokalizowanego na obszarze całej głowy lub w określonych jej obszarach. Bólowi głowy towarzyszyć może napięcie i ból karku, a także ból oczu[II].

Leczenie napięciowego bólu głowy sprowadza się przede wszystkim do unikania czynników wyzwalających, stosowania technik relaksacyjnych (masaże, ćwiczenia, joga, aromaterapia), doraźnie można także stosować leki przeciwbólowe. Należy pamiętać, że leki przeciwbólowe pomagają złagodzić ból, ale nie eliminują jego przyczyny, nie są zatem polecaną formą postępowania terapeutycznego.

Ponadto długotrwałe stosowanie leków przeciwbólowych zwiększa ryzyko pojawienia się tzw. bólu z odbicia. Jest to polekowy ból głowy, który powstaje przy każdej próbie odstawienia leku i narzuca konieczność stosowania coraz wyższych dawek leków.

Migrenowy ból głowy

Migrena to ból głowy występujący napadowo. Niektórzy doświadczają ataków bólowych trwających kilka godzin, inni męczą się z migreną nawet przez kilka dni.

Zazwyczaj pierwszy atak bólu migrenowego pojawia się przed 40 rokiem życia, a migrena często występuje rodzinnie.

Gdzie boli głowa przy migrenie? Zazwyczaj ból zazwyczaj występuje jednostronnie i zlokalizowany jest w okolicy skroni i czoła. Ból nasila się podczas wysiłku fizycznego i ma charakter pulsujący.

Charakterystyczne jest także występowanie objawów dodatkowych – nudności, wymiotów, nadwrażliwości na światło i hałas, a także zawroty głowy. Wiele osób doświadcza przed wystąpieniem bólu tzw.

aury, czyli pogorszenia koncentracji, mroczków przed oczami czy innych zaburzeń widzenia, drętwienia połowiczego czy zaburzeń mowy.

Aura może wyprzedzać migrenowy ból głowy nawet o kilka dni[III].

W przebiegu migreny dochodzi do nadmiernego skurczu, a następnie rozkurczu ścian mózgowych naczyń krwionośnych,  co prowadzi do pojawienia się obrzęku i nasilonego przepływu krwi. Czynnikami wyzwalającymi napad migrenowy są najczęściej:

  • niewłaściwa ilość snu (zbyt krótki lub zbyt długi sen)
  • nieodpowiednia dieta (alkohol, żółty ser, czekolada, kakao, nabiał)
  • wahania hormonalne (np. towarzyszące cyklowi miesięcznemu)
  • stosowanie niektórych leków (np. estrogenów)
  • zmiany pogody
  • nadmierny wysiłek fizyczny
  • silne światło
  • uczucie głodu.

Rozpoznanie migreny odbywa się w oparciu o wywiad kliniczny, a także wyniki badań tomografii komputerowej. Jak złagodzić ból głowy? Leczenie migreny wymaga stosowania odpowiednich leków. Leczenie obejmuje postępowanie doraźne, wdrażane podczas wystąpienia bólu, a także postępowanie zapobiegające kolejnym atakom migrenowym.

W celu złagodzenia bólu stosowane są takie leki jak kwas acetylosalicylowy, niesteroidowe leki przeciwzapalne czy ergotamina.

Z kolei profilaktyka bólu migrenowego możliwa jest dzięki stosowaniu leków beta – adrenolitycznych, leków przeciwpadaczkowych oraz antagonistów wapnia i antagonistów serotoniny[IV].

W terapii przewlekłej migreny dobre efekty przynosi ostrzykiwanie okolic skroni toksyna botulinową.

Klasterowy ból głowy

Klasterowy ból głowy to bardzo specyficzna jednostka chorobowa. Występuje rzadko, dotyczy mniej niż 0,1% populacji.

Wśród członków rodzin choroba pojawia się 3- 7 razy częściej niż w populacji ogólnej, co wskazuje na genetyczne podłoże choroby.

Ból głowy klasterowy najczęściej dotyka osoby w wieku 20- 40 lat, choć ból klasterowy może pojawić się w każdym wieku. Częściej dotyka mężczyzn.

Polekowe bóle głowy – przyczyny bólu głowy z odbicia

Klasterowe bóle głowy mają charakter idiopatyczny, co oznacza, że ich przyczyna jest nieznana. W czasie napadu stwierdzana jest wzmożona aktywność substancji szarek podwzgórza. Ponadto ujawniono zmiany stężeń wielu hormonów:

  • melatoniny wydzielanej przez szyszynkę
  • kortyzolu wydzielanego przez korę nadnerczy
  • prolaktyny syntetyzowanej przez przysadkę
  • testosteronu produkowanego przez jądra
  • beta- endorfin syntetyzowanych w mózgu i rdzeniu kręgowym

Wiadomo jedynie, że w patofizjologię bólu zaangażowany jest trójdzielno- naczyniowy układ nocyceptywny. Czynnikiem wyzwalającym ból jest sen oraz spożycie alkoholu. Najbardziej charakterystyczne cechy, definiujące klasterowy ból głowy i odróżniające go od innych typów bólów głowy to:

  • jednostronny charakter, bez tendencji do przemieszczania
  • lokalizacja najczęściej w okolicy oczodołu oraz przyległej skroni i czoła
  • zaczerwienienie oka po stronie wystąpienia bólu, obrzęk powieki i łzawienie, wyciek surowiczy z nosa
  • czas trwania to kilkanaście minut do trzech godzin, najczęściej jest to przedział czasowy 45- 60 minut
  • możliwe jest wystąpienie kilku napadów w ciągu doby, głównie w nocy
  • brak tendencji do ustępowania z wiekiem
  • pozycja leżąca nasila ból
  • brak objawów przepowiadających

Ponad 90% przypadków klasterowych bólów głowy przebiega pod postacią epizodycznego bólu głowy. Oznacza to, że ból występuje codziennie przez jakiś czas, od kilku tygodni do kilku miesięcy. Pozostałe 10% przypadków ma charakter przewlekłego klasterowego bólu głowy, trwającego dłużej niż rok bez okresów emisji dłuższych niż 14 dni.

Rozpoznanie bólu klasterowego głowy dokonywane jest w oparciu o charakterystyczny wywiad lekarski; w badaniu neurologicznym nie są stwierdzane żadne odstępstwa od normy. Nie ma wskazań do wykonywania badań obrazowych głowy.

Terapia klasterowego bólu głowy  w pierwszej kolejności koncentruje się na przerwaniu ataku bólowego. Lekami stosowanymi najczęściej są:

  • tryptany podawane doustnie w formie aerozolu lub aplikowany podskórnie
  • doustnie podawana ergotamina

Leki podawane doustnej, z racji dłuższego wchłaniania, są mniej preferowane. Pomocniczo pacjentom zaleca się inhalacje 100% tlenem, w tempie 7l/ minutę, przez 20 minut  w pozycji siedzącej. Doraźne zwalczanie bólu płynnie przechodzi w profilaktykę zachowawczą. Polega ona na zapobieganiu rozwojowi kolejnych epizodów bólowych, a najlepszym lekiem okazuje się być werapamil.

Codzienny ból głowy

Ból głowy to bardzo częsta dolegliwość bólowa, która potrafi skutecznie odebrać radość życia.

Niektórzy z nas cierpią jedynie na okazyjne bóle głowy, inni borykają się z tym problemem na co dzień.

Jednostka chorobowa określana mianem codziennego bólu głowy (CBG) to przypadłość dotykająca niemal 5% Polaków. Z czego wynika ten przewlekły ból głowy? I jak sobie z nim radzić?

Trudno o jednoznaczną klasyfikację codziennego bólu głowy, gdyż jest to zespół bólowy o złożonej etiologii. U jego podstaw leżą różnego typu bóle głowy, które mogą inicjować przewlekły ból głowy. Bólami pierwotnymi mogą być migreny, napięciowe bóle głowy oraz bóle polekowe.

Kiedy kończy się ból epizodyczny, a rozpoczyna ból przewlekły? Zgodnie z międzynarodową definicją, codzienny ból głowy stwierdza się w oparciu o jego występowanie z częstością 15 dni w miesiącu, przez okres minimum trzech miesięcy.

Ból powinien trwać co najmniej cztery godziny dziennie.

Jak już wspomniano, codzienny ból głowy może mieć charakter wtórny do innych zespołów bólowych. Niekiedy jednak od razu przybiera formę przewlekłą, zyskując miano nowego codziennego bólu głowy. Codzienny ból głowy zainicjowany może być przez szereg czynników, które generują migreny, napięciowe bóle głowy czy inne jednostki bólowe. Najistotniejsze z nich to:

  • nadużywanie kofeiny
  • nadmiar tytoniu i alkoholu
  • przewlekły stres
  • zaburzenia snu
  • siedzący tryb życia
  • utrzymywanie nieprawidłowej pozycji ciała
  • stany lękowe i depresja
  • spożywanie określonych produktów spożywczych (żółty ser, czekolada, czerwone wino, banany, awokado
  • nieregularne przyjmowanie posiłków
  • silne światło lub hałas
  • nadużywanie leków przeciwbólowych
Leia também:  Carros em São Paulo Quilometragem Até 88,000 km com Trio eletrico com final da placa 7,8

Rzadkimi przyczynami są schorzenia organiczne – zapalenie zatok, guzy mózgu, nadciśnienie tętnicze, urazy głowy czy neuralgia nerwu trójdzielnego. Wymienione czynniki bardzo często generują różnego typu bóle głowy, które mogą stanowić podłoże dla codziennego bólu głowy. Aby zatem zapobiec rozwojowi tego uciążliwego zespołu bólowego, warto wyeliminować jak najwięcej z nich.

Terapia codziennego bólu głowy, z racji jego złożonego charakteru nie jest prosta. Wymaga kombinacji leczenia choroby podstawowej, doraźnego postępowania przeciwbólowego oraz profilaktyki kolejnych ataków bólowych.

Wskazana jest zatem znaczna samodyscyplina pacjenta w zakresie unikania czynników generujących ból głowy. W przypadku bólów o charakterze napięciowym podstawą terapii jest stosowanie leków antydepresyjnych i przeciwlękowych.

Zalecane są także szeroko pojęte techniki relaksacyjne.

Polekowe bóle głowy – przyczyny bólu głowy z odbicia

Gdy codzienny ból głowy ma podłoże migrenowe, należy stosować leki beta-adrenolityczne, leki przeciwpadaczkowe (kwas walproinowy, topiramat) oraz leki przeciwdepresyjne. Ograniczają one częstość napadów padaczkowych.

Gdy ból wynika z nadużywania leków przeciwbólowych, ich stosowanie jest bezwzględnie zakazane.

Kluczowe znaczenie w każdym typie bólu odgrywa zmiana trybu życia pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem eliminacji czynników prowokujących ból głowy.

Kiedy ból głowy powinien niepokoić?

Powtarzające się bóle głowy są bardzo uciążliwe i nierzadko wymagają konsultacji z lekarzem. Istnieje jednak kilka symptomów, które powinny skłonić do szybkiej konsultacji z lekarzem. Nie wolno zignorować bólu głowy, gdy:

  • ból jest bardzo silny i stale przybiera na sile i częstotliwości
  • towarzyszą mu nudności, wymioty, zaburzenia widzenia
  • ból uniemożliwia codzienne funkcjonowanie
  • ból pojawia się nagle, zwłaszcza w ciągu nocy

Wiele osób zastanawia się, jak boli głowa przy guzie mózgu? Ból jest bardzo silny, często towarzyszą mu nudności i wymioty (zwłaszcza rano). Bólowi towarzyszą zaburzenia widzenia, senność, zawroty głowy.

Suplementy diety kontra bóle głowy

Istnieje sporo badań klinicznych dotyczących stosowania suplementów diety w celu łagodzenia bólów głowy. Badania te dotyczą przede wszystkim bólów migrenowych. Wykazano korzyści w postaci łagodzenia bólów migrenowych oraz zmniejszeniu częstotliwości występowania migren w przypadku suplementacji:

Diagnosta laboratoryjny

Justyna Mazur

Bibliografia:

[II] Chowdhury D., Tension type headache; Ann Indian Acad Neurol, 2012, Aug, 15

[III] Wójcik – Drączkowska H. i in., Migrena – rozpoznanie i leczenie; Forum Medycyny Rodzinnej 2007, tom 1, nr 2

[IV] Rożniecki J. i in., Leczenie migreny przewlekłej – zalecenia opracowane przez Grupę Ekspertów Polskiego Towarzystwa Bólów Głowy i Sekcji Badania Bólu Polskiego Towarzystwa Neurologicznego na podstawie międzynarodowych zaleceń i najnowszej literatury; 2018

[V] Schoenen J. i in., Effectiveness of high-dose riboflavin in migraine prophylaxis. A randomized controlled trial; Neurology 1998, Feb 50(2)

[VI] Lea R. i in., The effects of vitamin supplementation and MTHFR (C677T) genotype on homocysteine-lowering and migraine disability; Pharmacogenet Genomics. 2009 Jun; 19(6)

[VII] Ziaei S. i in., The effect of vitamin E on the treatment of menstrual migraine; Med Sci Monit. 2009 Jan; 15(1)

[VIII] Shaik M., Vitamin supplementation as possible prophylactic treatment against migraine with aura and menstrual migraine; Biomed Res Int. 2015;

[IX] Yablon L., Magnesium in headache; Magnesium in the central nervous system

[X] Nowaczewska M. i in., The role of vitamin D in  primary headache – from potential mechanism to treatment; Nutrients, 2020, Jan, 12(1)

[XI] Bulboacă A.E. i in,. Preemptive Analgesic and Antioxidative Effect of Curcumin for Experimental Migraine. Biomed. Res. Int. 2017

Bene Vobis® jest zastrzeżonym znakiem towarowym firmy Młyn Oliwski.

UWAGA WAŻNE:

Materiał ma wyłącznie charakter informacyjno-edukacyjny. Publikowane tutaj informacje nie mają charakteru reklamowego i w żadnym przypadku nie mogą zastępować porady lekarza lub farmaceuty.

Materiał opisuje substancje i ich możliwe zastosowania na podstawie ogólnodostępnych publikacji, badań i materiałów znalezionych w internecie, książkach oraz prasie. Materiał nie jest prezentacją ani opisem suplementu diety ani żadnego innego produktu zawierającego w/w składniki.

Strona i jej zawartość nie może być wykorzystywana w celu stawiania diagnozy, konsultacji dotyczących postępowania w razie choroby, przepisywania, dawkowania lub stosowania produktów dostępnych za pośrednictwem sklepu Młyn Oliwski.pl

Serwis Młyn Oliwski® nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o działalności leczniczej.

Pamiętaj, że:

Suplementy diety nie mogą być stosowane jako substytut zróżnicowanej diety. Zaleca się zróżnicowany sposób żywienia i zdrowy tryb życia

Nadużywanie leków przeciwbólowych

Leki przeciwbólowe są najczęściej nadużywanymi lekami przez pacjentów. Szacuje się, że blisko 20% populacji jest uzależnione od leków przeciwbólowych. Polacy znajdują się w światowej czołówce narodów zażywających leki przeciwbólowe.

Leki przeciwbólowe zapobiegają docieraniu do mózgu informacji o bólu, powodują poprawę samopoczucia, co sprzyja powstawaniu uzależnienia. Do uzależnienia dochodzi z powodu zażywania leków bez kontroli lekarza.

Zjawisko to jest coraz częściej spotykane ze względu na dużą dostępność leków przeciwbólowych.

Nadużywanie leków przeciwbólowych u chorych na migrenę

Ból migrenowy jest bólem o bardzo silnym nasileniu i ciężko go złagodzić. Osoby cierpiące na migrenę są bardziej narażone na nadużywanie leków przeciwbólowych i uzależnienie od nich. Chorzy często przyjmują nadmierne ilości tabletek, niezgodnie z dawkowaniem lub zażywają różnych leków przeciwbólowych jednocześnie, co stwarza duże ryzyko przedawkowania.

Przedawkowanie leków przeciwbólowych

Objawów nadużywania leków przeciwbólowych jest wiele. Objawy wczesne, które pojawiają się natychmiast to: 

  • nudności i wymioty, 
  • zaparcia, 
  • zawroty głowy, 
  • nadmierne pocenie się, 
  • uczucie mrowienia dłoni i stóp, 
  • zaburzenia mowy, 
  • zwężenie lub rozszerzenie źrenic.

Przedawkowanie leków przeciwbólowych może spowodować:

  • problemy z oddychaniem, 
  • utratę przytomności, 
  • spadek temperatury ciała, 
  • bladą i zimną skóra, 
  • śpiączkę,
  • śmierć,
  • uszkodzenie mózgu.

Ludzie nadużywający leków uzależniają się głównie psychicznie. Pacjent czuje, że musi przyjąć lek i odczuwa ból, jeśli tego nie zrobi. Przy każdej próbie odstawienia leku mogą pojawić się objawy takie jak :

  • nudności i wymioty, 
  • biegunka, 
  • niepokój, 
  • nerwowość, 
  • bóle całego ciała, 
  • zimne dreszcze, 
  • bezsenność.

Odstawianie leku powinno odbywać się stopniowo i pod opieką lekarza, który pomoże złagodzić objawy po odstawieniu leku. Możemy podejrzewać uzależnienie od leków przeciwbólowych jeśli: 

  • są one przyjmowane częściej niż 10 dni w miesiącu, 
  • bóle głowy trwają dłużej niż 10 dni w miesiącu, 
  • mamy w domu i w torebce duży zapas leków przeciwbólowych.

Polekowe bóle głowy

U części pacjentów nadużywających leki stosowane do zwalczania bólu głowy występują tak zwane polekowe bóle głowy nazywane również bólami z odbicia.

Dostępne bez recepty leki, takie jak paracetamol czy ibuprofen stosowane nadmiernie często i bez kontroli lekarza powodują bóle, które nie tylko są skutkiem ubocznym, ale złożonym zjawiskiem klinicznym.

Pacjenci próbując leczyć się samodzielnie zwiększają ilość zażywanych leków. Początkowo leczenie przynosi ulgę, jednak z czasem pacjenci mają wrażenie, że lek przestaje działać.

  • Ból zaczyna pojawiać się coraz częściej i nasila się jeśli chory odstawia leki.
  • Paradoksalnie więc powstaje mechanizm błędnego koła: pacjent zażywa leki z powodu uporczywego bólu głowy na który cierpi, a ból z kolei spowodowany jest przewlekłym zażywaniem leków. 
  • Charakterystyka polekowego bólu głowy
  • W większości przypadków polekowy ból głowy wiąże się z bardzo charakterystycznym obrazem klinicznym:
  • ból głowy jest tępy, uciskowy, 
  • przeważnie obejmuje całą głowę, z przewagą bólu okolic czołowo-skroniowych,
  • ból występuje rano, tuż po przebudzeniu,
  • pacjent zażywa rano lek przeciwbólowy, który częściowo przynosi ulgę, ale następnie ból się wzmaga dochodzi więc do ponownego zażycia leku i tak cyklicznie,

Polekowym bólom głowy mogą towarzyszyć dolegliwości takie jak:

  • ogólne osłabienie,
  • zaburzenia koncentracji,
  • niepokój,
  • nadmierna pobudliwość,
  • przygnębienie,
  • bezsenność,
  • drżenie rąk,
  • brak apetytu.
Leia também:  Trudno gojące się rany

Mogą ujawnić się też objawy uboczne stale zażywanych leków takie jak dolegliwości przewodu pokarmowego, niedokrwistość, leukopenia, uszkodzenie nerek.

Migrena przewlekła

Nadużywanie leków przeciwbólowych u pacjenta z migreną może być powodem powstawania codziennych bólów głowy. Nie ma jednak pewności, że nadużywanie leków przeciwbólowych może być przyczyną przekształcenia migreny w postać przewlekłą.

Duża część pacjentów cierpiących na migrenę zażywa tabletki przeciwbólowe zbyt często i w nadmiernych ilościach, bojąc się kolejnych napadów bólu – powoduje to powstawanie tolerancji na leki i tzw. bólów z odbicia, szczególnie po stosowaniu nadmiernej ilości leków zawierających kofeinę.

Więcej na temat migreny przewlekłej można przeczytać w artykule.

Leczenie polekowych bólów głowy

Podstawą skutecznego leczenia polekowych bólów głowy jest poprawna diagnoza i kuracja pod okiem lekarza specjalisty. Jedyną skuteczną zasadą postępowania leczniczego jest bezwzględne i natychmiastowe odstawienie leków przeciwbólowych.

Nagłe odstawienie nadużywanych leków może wywołać tzw. zespół abstynencyjny, czyli nasilenie bólu głowy, nudności, wymioty, bezsenność, lęk, itp.

Objawy te trwają zazwyczaj krótko, około tygodnia. Dla złagodzenia abstynencji zaleca się środki przeciwdepresyjne (np. amitryptylinę). Doraźne efekty leczenia są dość dobre. Większość pacjentów odczuwa poprawę. Ustąpienie codziennych bólów głowy ujawnia się w ciągu kilku – kilkunastu dni.

Polekowe bóle głowy | Neuropsychologia.org

Dodano 06/07/2016 przez Katarzyna Ziaja w kategorii Lecząc choroby wewnętrzne stosujemy różnego rodzaju substancje chemiczne, zwane lekami. Substancje te w określony sposób wpływają na nasz organizm. Zwalczają jakiś objaw, chorobę czy patogen. Jednak czasem mogą powodować rozmaite działania niepożądane np.

antybiotyki oprócz bakterii chorobotwórczych zabijają bakterie probiotyczne w mikroflorze jelitowej, które są niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania jelit i odporności. Podobnie jest z innymi lekami. Przykładowo stosując leki nasercowe lub przeciwbólowe, możemy odczuwać zmiany samopoczucia i… bóle głowy.


 
Bóle głowy związane z przyjmowaniem leków dzielimy na kilka grup. Prusiński wyróżnia ich trzy kategorie:

  1. Bóle głowy powstające wskutek bezpośredniego wpływu leków.
  1. Napady migrenowe spowodowane przez niektóre leki u pacjentów dotkniętych tą chorobą.
  1. Polekowe bóle głowy „z odbicia”.

 
 

Bóle głowy powstające wskutek bezpośredniego wpływu leków

 
Mechanizm powstawania bólów głowy związany z przyjmowaniem leków jest kwestią dyskusyjną i najczęściej pozostaje niewyjaśniony. Czasem wiąże się go z wpływem leku na naczynia krwionośne, czy też indukowanie przejściowego nadciśnienia wewnątrzczaszkowego [1, 2, 3].
Za pierwszym mechanizmem przemawia sposób działania leku, który tą drogą ma złagodzić określony objaw. Leki rozszerzające naczynia krwionośne są powszechnie stosowane w leczeniu nadciśnienia tętniczego i choroby niedokrwiennej serca. Niekiedy taka terapia jest przyczyną bólów głowy, choć też należy mieć na uwadze, że nieustabilizowane nadciśnienie tętnicze również. Do opisywanych leków zaliczamy:

  • beta-adrenolityki (metoprolol, karwediol, propranolol),
  • blokery kanału wapniowego (diltiazem, nifedypina, werapamil),
  • nitraty (w tym nitrogliceryna),
  • dipirydamol, hydralazyna, minoksydyl, prazosyna [2], kaptopryl, metylodopa, rezerpina i sorbitol [1].

 
Ból głowy może wynikać także z łagodnego nadciśnienia wewnątrzczaszkowego. Ten mechanizm obserwuje się podczas stosowania niektórych antybiotyków (tetracykliny, gentamycyna i amapicylina); chemioterapeutyków (kwas nalidyksowy, pefloksacyna) oraz wysokich dawek witaminy A – wykorzystywanych w dermatologii [1, 3].
 

Nadciśnienie wewnątrzczaszkowe

 
Warto też wiedzieć, że ból głowy może się również pojawić na początku leczenia inhibitorami zwrotnego wychwytu serotoniny. W takim przypadku ból jednak mija dość szybko. Bóle głowy częściej były zgłaszane u pacjentów z zaburzeniami obsesyjno-kompulsywnymi niż u pacjentów z depresją. Jednakże trzeba wiedzieć, że rozpowszechnienie bólów głowy jest wyższe w przypadku osób z zaburzeniami obsesyjno-kompulsywnymi niż u chorych na depresję [4].
 

Napady migrenowe powodowane przez niektóre leki u pacjentów dotkniętych tą chorobą

 

Znamy różne czynniki wywołujące atak migreny – od produktów spożywczych, przez stres i zmęczenie, po głód i zapachy. Rzadko wśród tych czynników wymienia się przyjmowanie leków, choć pewne z nich zwiększają ryzyko wystąpienia i częstotliwość napadów migreny. Zaliczają się do nich:

  • cymetydyna (lek hamujący wydzielanie kwasu solnego w żołądku stosowany m.in. w leczeniu choroby wrzodowej),
  • ranitydyna (powszechnie stosowany w leczeniu choroby wrzodowej, „nadkwasoty żołądka” i zgagi),
  • indometacyna (niesteroidowy lek przeciwzapalny),
  • rezerpina (na nadciśnienie), nifedypiną (wykorzystywana w leczeniu chorób kardiologicznych i migreny) [1]
  • oraz leki hormonalne (stosowane m.in. w celu antykoncepcji; antykoncepcja hormonalna jest mniej problematyczna u pacjentek z migreną bez aury) [5].

 Migrena
 

Polekowe bóle głowy „z odbicia”

 
Ten rodzaj bólu głowy nie stanowi efektu ubocznego samego w sobie. Bowiem wynika z długotrwałego (wieloletniego) przyjmowania leków przeciwbólowych i ergotaminy w przebiegu migren lub napięciowych bólów głowy [1]. Zbyt częste, niekontrolowane zażywanie leków przeciwbólowych może doprowadzić do zmian funkcjonalnych w opioidowym układzie antynocycepcyjnym, serotoninergicznym lub nawet wyzwalać efekty autoimmunologiczne [3]. Wtedy też zachodzi zjawisko paradoksalne: ból głowy nie mija, ale nasila się (ból rykoszetowy, „z odbicia”) [1]. Ma on charakter uciskowy, tępy, obejmuje całą głowę. Szczególnie nasila się w okolicach czołowo-skroniowych. Może też dochodzić do nakładania się bólu migrenowego i bólu „z odbicia” [3].
 
Podobnie jak w przypadku migreny, z bólem tym częściej zmagają się kobiety (około 40. roku życia). Dolegliwości zwykle pojawią się wcześnie rano i zmuszają do zażycia leku przeciwbólowego, który daje jedynie kilkugodzinną poprawę. Po tym czasie ból uporczywie wraca, a pacjent znów zażywa lek wpadając w błędne koło [3].
 
Z czasem do opisywanych bólów głowy dołącza się rozdrażnienie, depresja i bezsenność. Pacjent już nadużywający leków przeciwbólowych zaczyna szukać pomocy u lekarza, który nie będąc świadomym nadużywania przez pacjenta środków przeciwbólowych – zleca kolejne, mocniejsze leki i uruchamia kolejne błędne koło, bez efektu terapeutycznego [1, 3].
 
Jedynym skutecznym leczeniem w przypadku rykoszetowych bólów głowy jest wyjaśnienie pacjentowi ich istoty i mechanizmu powstawania, przekonanie chorego o potrzebie zrezygnowania ze stosowania leków przeciwbólowych i pomoc w przetrwaniu zespołu abstynencyjnego (leki przeciwdepresyjne), który trwa około dwóch tygodni. Pacjent powinien zostać także poinformowany i edukowany z zakresu radzenia sobie z bólem głowy i na temat bezpiecznej częstotliwości przyjmowania leków [1].
 
Ból głowy spowodowany przyjmowaniem leków w celach terapeutycznych powinien być zdiagnozowany i umiejętnie leczony. Jeśli jest znacznie nasilony podczas leczenia nadciśnienia, czy też antybiotykoterapii – może zajść potrzeba zmiany dawkowania leku lub też samego leku. Nie warto lekceważyć bólów głowy indukowanych lekami, gdyż w dużym stopniu ograniczają codzienne funkcjonowanie i pogarszają samopoczucie.
 

Na podstawie:

  1. Prusiński A. Neurologia praktyczna. Nowe wydanie. PZWL, Warszawa 2014
  2. Rowland L. P., Pedley T. A. (red wyd. pol. Kwieciński H., Kamińska A. M.) Neurologia Merritta. Elsevier Urban&Partner. Wrocław 2014
  3. Wybrane choroby i zaburzenia polekowe – możliwości profilaktyki i leczenia. Część I Jacek Sapa  Farmacja Polska Tom 65 · nr 10 · 2009 733-742.
  4. Ferguson J. M. SSRI Antidepressant Medications: Adverse Effects and Tolerability. Prim Care Companion J Clin Psychiatry. 2001 Feb; 3(1): 22–27.
  5. Allais G. et all. Oral contraceptives in migraine. Expert Rev Neurother. 2009 Mar;9(3):381-93.
Odpowiednia długość i wysoka jakość snu ma fundamentalne znaczenie dla jakości życia. Sen jest procesem istotnym dla odnowien… czytaj więcej Między jakością snu a uzależnieniami lekowymi istnieje współzależność – zmiany w jednym z tych procesów znajdują odzwierciedl… czytaj więcej
Tekst autorstwa Agnieszki Kawuli
 
„Niechcący podsłuchałam, jak tata mówił do dziadka: – Po prostu mózg umiera.
Czy Pan rozum… czytaj więcej
Autorką tekstu jest dr Ewa Krawczyk, właścicielka i autorka bloga Sporothrix
Odra uważana jest często za tzw. łagodną chorobę… czytaj więcej

Seja o primeiro a comentar

Faça um comentário

Seu e-mail não será publicado.


*